Тәрбие сағаты

Электронды темекінің зияны

Күні

25.11.2024ж

Сынып жетекші:

Сынып

Қатысушылар саны:

Қатыспағандар саны:

Сабақтың тақырыбы:

Электронды темекінің химиялық құрамы және зияны

Сабақтың мақсаты:

Қазір электронды темекі айналымына тыйым салу мәселесі күн тәртібінде тұр. Мұндай келеңсіздіктерге жол бермеу үшін оның ағзаға зиянын түсініп, электронды темекіні пайдалануды тоқтатуы керек және оқушыларға түсіндіру керек.

Құндылықтарды дарыту

Әділдік және Жауапкершілік

Сабақтың барысы

Сабақтың кезеңі/ уақыт

Мұғалім әрекеті

Оқушы әрекеті

Ресурстар

Сабақтың техникалық құрал-жабдықтары

Ұйымдастыру кезеңі (10 мин)

Оқушылармен амандасады.

Миға шабуыл.

Электронды темекі дегеніміз не?

Электронды темекі пайдалыма?зиянба?

Мұғалім:

Электрондық темекі (вейп) қазіргі уақытта, әсіресе жасөспірімдер арасында үлкен танымалдылыққа ие болды. Осыған байланысты әр түрлі елдердің ғалымдары электронды темекінің балалар мен жасөспірімдердің денсаулығына әсерін зерттей бастады.

Көптеген жасөспірімдер электронды темекі шегуге тырысады. Жиналған статистикаға сәйкес, 14 жастан асқан балалардың 40% - ы осы құрылғыны пайдалануға жүгінеді.

Электрондық темекінің ағзаға қандай зияны бар. Егер сіз электрондық сигареттер  зиянды ма жоқпа деп  ойлансаңыз, ескере кететін жағдай, жану процессі тек  булануға ауыстырылды, бірақ құрамы іс жүзінде өзгерген жоқ. Никотин екі жағдайда да кездеседі, айырмашылық тек оны жеткізу әдісі мен қарқындылығында. Вейп сұйықтықтарының құрамына кіретін никотин тұрақты физикалық және психикалық тәуелділікті қалыптастыратын нейротоксиндер мен алкалоидтарға жатады, бұл никотинге тәуелділікпен күресте электронды темекінің пайдасы туралы барлық дәлелдерді жоққа шығарады. Никотин тамырларды бұзады, жүрек –тамыр, тыныс алу жүйесінің жағдайын нашарлатады.

Никотинді үнемі қолдану, тіпті аз мөлшерде болса да, ауыр ауруларға әкеледі, бұл вейптің жасөспірімдерге тигізетін зиянын тағы бір рет растайды. Жоғарыда аталған аурулардан басқа: гастрит, асқазан жарасы, жүрек проблемаларын туғызады.

Оқушылар мұғаліммен амандасады,түгенделеді, мектеп партасындағы қатарлары бойынша  орындарына отырады.

Слайд

Сабақ басы (10 мин)

Қауіпсіздік сабақ.

«ЗИЯНДЫ БАҒДАРЛАМА. ҚАУІПТІ ҚАЛАЙ ТАНУҒА БОЛАДЫ?

Сабақтың мақсаты: оқушылардың электронды түрде берілген ақпаратты зиянды бағдарламалардан қорғау туралы білім, білік және дағдыларын дамыту.

Негізгі міндеттер:

Оқушыларды зиянды бағдарламалармен таныстыру.

Алынған ақпаратпен жұмыс істеуге, талдауға үйрету.

Алған білімдерін практикада қолдана білу дағдыларын дамыту. Материалдар: осы тақырып бойынша иллюстрациялар, компьютер.

Сабақ барысы

Кіріспе

Негізгі бөлім (6 минут)

Дербес компьютерді қорғау неліктен маңызды?

Вирустардың дербес компьютерге қауіп төндіретінін түсіндіріңіз. Мұның қалай болуы мүмкін екендігі туралы қарапайым мысалдар келтіріңіз.

Компьютерді қорғаудың негізгі ережелері:

• Компьютерге антивирустық бағдарламаны орнатыңыз. Орнатуға болатын бағдарламалар түрлерін түсіндіріңіз. Бағдарламалардың иллюстрацияларын көрсету.

• Зиянды сілтемелерді ешқашан баспаңыз. Оқушыларды әртүрлі күмәнді сайттарға кірмеуге үйрету.

• Дербес компьютер вирус жұққан болса не істеу керек?

• Дербес компьютерге вирус жұққан жағдайда әрекет ету алгоритмін түсіндіріңіз.

• Дербес компьютер мәселелерін шешу мысалдары бар иллюстрацияларды көрсетіңіз.

Қорытынды (2 минут). Ережелерді қайталау

Вируспен дербес компьютердің белгілері қандай? Өтілген тақырыпты қайталау.Пайдалы сілтемелер: https://youtu.be/cjdbUFFhT78?si=23tJ5rWe0iazQ3pq

https://youtu.be/4NbBJW7-x-4?si=4cTLCGhn96NHlrBg

слайд

Ортасы (20 мин)

Мұғалім:

Сілтеме: https://youtu.be/zNUMo9GB11s

Электрондық темекі (вейп) қазіргі уақытта, әсіресе жасөспірімдер арасында үлкен танымалдылыққа ие болды. Осыған байланысты әр түрлі елдердің ғалымдары электронды темекінің балалар мен жасөспірімдердің денсаулығына әсерін зерттей бастады.

Көптеген жасөспірімдер электронды темекі шегуге тырысады. Жиналған статистикаға сәйкес, 14 жастан асқан балалардың 40% - ы осы құрылғыны пайдалануға жүгінеді.

Электрондық темекінің ағзаға қандай зияны бар. Егер сіз электрондық сигареттер  зиянды ма жоқпа деп  ойлансаңыз, ескере кететін жағдай, жану процессі тек  булануға ауыстырылды, бірақ құрамы іс жүзінде өзгерген жоқ. Никотин екі жағдайда да кездеседі, айырмашылық тек оны жеткізу әдісі мен қарқындылығында. Вейп сұйықтықтарының құрамына кіретін никотин тұрақты физикалық және психикалық тәуелділікті қалыптастыратын нейротоксиндер мен алкалоидтарға жатады, бұл никотинге тәуелділікпен күресте электронды темекінің пайдасы туралы барлық дәлелдерді жоққа шығарады. Никотин тамырларды бұзады, жүрек –тамыр, тыныс алу жүйесінің жағдайын нашарлатады.

Никотинді үнемі қолдану, тіпті аз мөлшерде болса да, ауыр ауруларға әкеледі, бұл вейптің жасөспірімдерге тигізетін зиянын тағы бір рет растайды. Жоғарыда аталған аурулардан басқа: гастрит, асқазан жарасы, жүрек проблемаларын туғызады.

Көптеген адамдар никотинсіз электронды темекінің зияны барма  екендігіне қызығушылық танытады, сұйықтықта негізгі зиянды элемент жоқ болғандықтан.

Соңғы зерттеулер көрсеткендей, вейпнг қоспасының тағы екі компоненті-глицерин мен пропиленгликоль тыныс алу жүйесі мен асқазан-ішек жолдарының патологиялық бұзылыстарын тудыруы мүмкін, тістердің жағдайына теріс әсер етеді (будың тұрақты әсеріне байланысты), аллергиялық реакцияның себебі болуы мүмкін, сонымен қатар электронды темекіге бір реттік саптамаларды қолданудан бас тарту, бір саптаманы бірнеше адам қолданғандықтан герпес және басқа жұқпалы аурулардың таралуына әкелуі мүмкін.

Будың өкпеге әсері ешқандай пайда әкелмейді, бірақ никотинге ұқсас нақты тәуелділікті тудыруы мүмкін. Жасөспірім кезінде электронды темекіні қолданудан бас тартқан дұрыс.

Сонымен қатар, электронды темекі – бұл қауіпті құрылғылар, егер олар дұрыс пайдаланылмаса, жарылуы немесе тұтануы мүмкін.

Мұндай қиындықтарды болдырмау үшін баланың өзі вейптің ағзаға тигізетін зияны туралы біліп, электронды темекіні пайдалануды тоқтатуы керек. Ол темекі шегу жасөспірімді өзіне өзін жау ететінін түсінуі керек, ең дұрысы оларды мүлдем темекі шекпеу керек.

Бейнежазбадан түсінгендерін айтады.

Оқушылар постер қорғайды.

Оқушылар эссе жазады.

Соңы

5 мин

Кері байланыс.

слайд