Эссе "Латын әліпбиі – рухани жаңғыру мен ұлт тұтастығы негізі"

Латын әліпбиі – рухани жаңғыру мен ұлт тұтастығы негізі

Еліміз тәуелсіздік алғалы латын әліпбиіне көшу мәселесінің маңыздылығы артып келеді. Жұртшылық пен зиялы қауымның тарапынан қызу талқылауға түсуі қоғамдық дұрыс көзқарастың қалыптасуына ықпал етуде. Құнды ойлар мен ұтымды ұсыныстар – болашақ үшін жасалып жатқан игі іс бастамасы.

Еліміздің латын әліпбиіне көшуі – ұлтымыз үшін жасалған маңызды қадамдардың бірі. Латын әліпбиін қолдану түркі және жаһандық әлемімен ықпалдасуға, ұлттық санамыздың қайта жаңғыруына жол ашады. Ұрпақ болашағы мен ұлт тұтастығы үшін мұндай шешім қабылдау өте маңызды, бұл әлеммен бірлесе түсуімізге, ұрпағымыздың ағылшын тілі мен интернет тілін жетік игеруіне, ең бастысы – қазақ тілін жаңғыртуға, мемлекеттік тіл мәртебесін арттыруға ықпалы зор. Жалпы түрік халықтарымен бірге болудың бір үлкен жолы – осы ортақ әліпбиде жүру.

1929-1940 жылдар аралығында латын әліпбиі қолданыста болғаны белгілі, сондықтан да көптеген ғалымдардың пікірін ескерсек, латын әліпбиіне көшу соншалықты қиындық тудырмайды. Өйткені, латын қарпі ғылым мен техникада кең қолданысқа ие, жастарымыз күнделікті қолданып та жүр, тек қазақ тілін білмейтін отандастарымыз үшін қиын болуы мүмкін. Сондықтан да бұл қадамның маңыздылығын ескерсек, қиыншылығын іздеп, терудің қажеті жоқ. Тек бұл тұрғыда басқа латын әліпбиіне көшкен түркі тілдес бауырларымыздың тәжірибесінен сабақ алуымыз керек, жетістіктері мен кемшіліктерін саралап, зерделеуіміз керек деп ойлаймын. Тарихи, әдеби мұрамызды сақтап қалу үшін сапалы аударма жұмыстарын ұйымдастыру қажет.

Қазақстан Республикасының Президенті Нұрсұлтан Әбішұлы Назарбаевтың 2017 жылы 12 сәуірде «Болашаққа бағдар: рухани жаңғыру» мақаласында: «Біріншіден, қазақ тілін біртіндеп латын әліпбиіне көшіру жұмыстарын бастауымыз керек. Біз бұл мәселеге неғұрлым дәйектілік қажеттігін терең түсініп, байыппен қарап келеміз және оған кірісуге Тәуелсіздік алғаннан бері мұқият дайындалдық» деп айтқан еді. Сонымен қатар Елбасы білім беру жүйесінде жаңа алфавитті енгізуде әдістемелік база мен мұғалімдер дайындаудың қажеттігін атап көрсетіп, үкіметке кезеңдеп енгізу жоспарын әзірлеуді тапсырды. 2022 жылға дейін қазақ тілін латын әліпбиіне көшіруді аяқтап, 2022 жылы жылы мектептерде оқытуды бастау жоспарлануда.

Латын қарпіне көшу – біздің жан-жақты ойластырған, мақсатты түрде ұлт мүддесі үшін қабылданған шешім. Сондықтан да көпшілік тарапынан қызу қолдау табуы баршамызды қуантады, бұл жұмыста нақты ісімізбен үлес қосуымыз керек.