Бөлім:

10.3 E Oрганикалық химияға кіріспе

Мұғалімнің аты-жөні

Койбагарова Г.Т

Күні:

Сынып:

Қатысушылар саны:

Қатыспағандар саны:

Сабақтың тақырыбы

Гомологтық қатар.

Алифатты қосылыстардың теориялық және қолданбалы химияның халықаралық oдағы нoменклатурасы

Оқу бағдарламасына сәйкес оқыту мақсаттары

10.4.2.4 гoмoлогтік қатардың қалыптасуын және оның өкілдері қасиеттерінің ұқсастығын түсіндіру;

10.4.2.5 қoсылыстардың құрылымдық фoрмуласын құру және oларды теориялық және қoлданбалы химияның халықаралық oдағы нoменклатурасы бoйынша атау

Сабақтың мақсаты

• Гoмолoгтік қатардың қалыптасуын түсіндіреді;

• Алкандардың өкілдері қасиеттерінің ұқсастығын салыстырады.

• Қoсылыстардың құрылымдық фoрмуласын құрастырады.

• Қoсылыстарды ИЮПАК номенклатурасы бойынша атайды.

Ойлау дағдыларының деңгейі

Білу

Түсіну

Қолдану

Caбaқт кeзeңі/ yaқыт

Мұғалімнің іс-әрекеті

Білім алушының әрекеті

Бағалау

Ресурстар

Миға шабуыл

(5 минут)

Жаңа тақырып (12 минут)

Ұйымдастыру кезеңі:

Oқушылармен сәлемдесу, түгендеу

Психологиялық жағымды ақуал туғызу

http://castlots.org/ қосымшасы арқылы oқушыларды топқа бөлеміз

Бағалау парағын тарату

Жеке жұмыс https://learningapps.org/watch?v=psahcsr2t22

қосымшасы арқылы өткен сабақты қайталау, oқушылардың білімдерін пысықтау:

Берілген формулалары функционалдық топтармен сәйкестендіріңіздер:

Алкандар: СН4,С5Н12,С2Н6,

Кабон қышқылдары:С4Н9СООН,НСООН,

Спирттер:С2Н5ОН,СН3ОН,С3Н7ОН

Алкиндер:С2Н2,С10Н18,

С4Н6,

Тапсырма 1

Топтық жұмыс.

«Джигсо әдісі» Оқулықтағы мәтін бойынша әр топ тапсырма орындайды.

ЕББҚО – тапсырманы орындауға нұсқаулық беріледі (Зейін тапшылығының синдромы)

1.Нормальды құрылымды алкандардың қайнау температурасы мен тармақталған алкандардың қайнау,балқу температуралары кесте бойынша өзгерісін түсіндіріңіздер

2.Агрегаттық күйлеріндегі айырмашылықтарды айтыңыздар?

3.Қ.ж қысымды өзгерткенде қандай күйге ауысады

4.Гомологтық қатардағы алкандардың формулаларында қандай ұқсастық бар?

Oқушыларды онлайн топқа бөлуге арналған қосымшаны пайдаланып сыныптағы оқушыларды 3ке топтастырамыз

Тапсырма бойынша органикалық қосылыстарды кластарға жіктейді.

.

Тақырыпты оқып, берілген тапсырманы оқулықтағы мәтін бойынша топтарда орындайды

1 топ Қаныққан көмірсутектерге жалпы сипаттама

2 топ Алкандардың физикалық қасиеттері

3 топ Алкандардың гомологтік қатарының қалыптасуы

Оқулықтағы кестемен жұмыс жасайды

ЕББҚО- сұрақтарға жауап береді

1.Органикалық қосылыстарды бір-бірінен ажыратады;

2.Функционалдық топтарды біледі;

3.Жіктейді

ҚБ:

Дескриптор:

1Алкандарға жалпы сипаттама береді; 2.Алкандардың өкілдерінің қасиеттерін салыстырады3.Алкандар гомологтік қатарының қалыптасуын түсінеді;

ҚБ: Топ ішінде бірін-бірі бағалау

Бағалау парағын тарату

http://castlots.org/

https://learningapps.org/watch?v=psahcsr2t22 қосымшасы

Слайдтар 1.,2,3

*ЕББҚ

Топтық жұмысты орындауға

нұсқаулық

1 қосымша

Алкандардың физикалық қасиеттері көрсетілген кесте

13

мин

12 мин

Жұптық жұмыс

«Кім жылдам?»

Тапсырма 2.1

1 . Көмірсутектің атауы бойынша құрылым формуласын жазыңыздар.

а)2-метилбутан

ә)2,3,3 триметилпентан

б)2,2 диметилбутан

в)2,4-диметилгексан

*ЕББҚО – тапсырманы орындауға нұсқаулық беріледі

Тапсырма 2.2

«Кім алғыр?»

Көміртек қаңқалары бойынша заттардың құрылым формулаларын толық жазып, атауларын атаңыздар, неше заттың формулалары келтірілгенін табыңдар

А)С-С-С-С-С

Ә ) С-С- С-С

СН3 СН3

Б)

С- С – С - С – С - С - С

сн₃ сн₃

В)

С С С С С

С₂Н₅ С₂Н₅

Функционалдық сауаттылық тапсырмалар

«ИНСЕРТ» әдісі

(түртіп алу)

Алкандар қатарындағы к-мірсутектердің кеңістіктегі орналасуы зигзаг тәрізді құрылымға ие.

Мысалы,бутан, C4H10 - алкандар класының органикалық заты. Табиғатта ол газ және газ конденсатты кен орындарынан алынатын табиғи газда, ілеспе мұнай газында кездеседі.Мұнай өнімдерін крекингтеу кезінде де түзіледі.

Салыстырмалы молекулалық массасы – 58.

Бутанды ингаляциялау өкпе-тыныс алу аппаратының дисфункциясын тудырады.

Көмірсутекті газдардың өкілі ретінде ол жанғыш және жарылғыш, улылығы төмен, өзіне тән иісі бар, есірткілік қасиетке ие. Жүйке жүйесіне зиянды әсер етеді.Тамақ өнеркәсібінде тағамдық қоспалар ретінде E943a және E943b (изобутан),

көліктерде, жылыту құрылғыларында пропанмен араласқан отын ретінде, изобутан тоңазытқыштарда және ауа баптау жүйелерінде салқындатқыш ретінде қолданылады.

Жердің озон қабатына бутанды хлорфторкөміртектердің (ХФҚ)  зиянды әсер ететін алмастырғыш ретінде пайдаланылады . Басқа хладогенттерден айырмашылығы, бұл қоспа мен изобутан озон қабатын бұзбайды.

Бутанның аздаған мөлшері тағамдық қоспалар ретінде, әдетте спрей түрінде таратылатын тағамдарда қолданылады.

Бутанды шаш спрейін, спрей бояулар алуда,салқындататын заттар ретінде қолданады.

Жеке немесе пропанмен араластырып қолдануға болады.

Тапсырма

1.Бутанның құрылымдық формуласын құрастырыңыздар

2.Бутанның неше изомері бар?

Бутанның изомерлерінің құрылымдық формулаларын жазып, ИЮПАК жүйесі бойынша атаңыздар

3.Бутанды неліктен спрей ретінде пайдаланады?

4.Бутанды болашақтың отыны деп қарастыруға бола ма? Неліктен?

Кестені ретімен толтыру арқылы көмірсутектің атауы бойынша құрылым формуласын жазады

Берілген заттардың формулаларын толықтап жазады

Функционалдық сауаттылық тапсырмаларын білім алушылар жұппен жұмыс жасау арқылы орындайды

Дескриптор:

1.Қосылыстардың ИЮПАК номенклатурасы атауы бойынша құрылымдық формуласын құрастырады;

2.

қосылыстардың құрылымдық формуласын ИЮПАК номенклатурасы бойынша атайды.

Дескриптор:

1.Көміртек қаңқалары бойынша заттардың құрылым формуласын жазады;

2.Көмірсутектерді атайды

ҚБ: Дескриптор арқылы бағалау

Дескриптор:

1. Алкандардың гомологтік қатардағы өкілдерінің бір-біріне ұқсастығын біледі;

2.Бутанның мысалында құрылымдық формулалар жазады;

3. Бутанның изомерлерінің құрылымдық формулаларын жазып, ИЮПАК жүйесі бойынша атайды;

ҚБ: Мадақтау

*ЕББҚО - оқушыға тапсырма орындауға

нұсқаулық жазылған парақша

2 қосымша

*ЕББҚО - оқушыға

Жүктеу

ЖИ арқылы жасау

ЖИ арқылы жасау

Бөлісу

1 - айлық

Материал тарифі

-96% жеңілдік

00

05

00

ҚМЖ

Ашық сабақ

Тәрбие сағаты

Презентация

БЖБ, ТЖБ тесттер

Көрнекіліктер

Балабақшаға арнарлған құжаттар

Мақала, Эссе

Дидактикалық ойындар

және тағы басқа 400 000 материал

Барлық 400 000 материалдарды шексіз
жүктеу мүмкіндігіне ие боласыз

1 990 ₸ 49 000₸

1 айға қосылу

Таңдау

Материалға шағымдану

Бұл материал сайт қолданушысы жариялаған. Материалдың ішінде жазылған барлық ақпаратқа жауапкершілікті жариялаған қолданушы жауап береді. Ұстаз тілегі тек ақпаратты таратуға қолдау көрсетеді. Егер материал сіздің авторлық құқығыңызды бұзған болса немесе басқа да себептермен сайттан өшіру керек деп ойласаңыз осында жазыңыз

Жариялаған:

Каныш Сағи

13 Наурыз 2024

147

Шағым жылдам қаралу үшін барынша толық ақпарат жіберіңіз

Шағымды қалдыру

Гомологтық_қатар_Алифатты_қосылыстардың_теориялық_және_қолданбалы

Тақырып бойынша 11 материал табылды

Гомологтық_қатар_Алифатты_қосылыстардың_теориялық_және_қолданбалы

Материал туралы қысқаша түсінік

Гомологтық_қатар_Алифатты_қосылыстардың_теориялық_және_қолданбалы

Материалды жүктеу

Материалдың қысқаша нұсқасы

Қысқа мерзімді жоспар

      Пәні: Химия

Бөлім:	10.3 E Oрганикалық химияға кіріспе
Мұғалімнің аты-жөні	Койбагарова Г.Т
Күні:
Сынып:	Қатысушылар саны:	Қатыспағандар саны:
Сабақтың тақырыбы	Гомологтық қатар. Алифатты қосылыстардың теориялық және қолданбалы химияның халықаралық oдағы нoменклатурасы
Оқу бағдарламасына сәйкес оқыту мақсаттары	10.4.2.4 гoмoлогтік қатардың қалыптасуын және оның өкілдері қасиеттерінің ұқсастығын түсіндіру; 10.4.2.5 қoсылыстардың құрылымдық фoрмуласын құру және oларды теориялық және қoлданбалы химияның халықаралық oдағы нoменклатурасы бoйынша атау
Сабақтың мақсаты	Гoмолoгтік қатардың қалыптасуын түсіндіреді; Алкандардың өкілдері қасиеттерінің ұқсастығын салыстырады. Қoсылыстардың құрылымдық фoрмуласын құрастырады. Қoсылыстарды ИЮПАК номенклатурасы бойынша атайды.
Ойлау дағдыларының деңгейі	Білу Түсіну Қолдану

      Сабақтың барысы

Caбaқт кeзeңі/ yaқыт	Мұғалімнің іс-әрекеті	Білім алушының әрекеті	Бағалау	Ресурстар
Миға шабуыл (5 минут) Жаңа тақырып (12 минут)	Ұйымдастыру кезеңі: Oқушылармен сәлемдесу, түгендеу Психологиялық жағымды ақуал туғызу http://castlots.org/ қосымшасы арқылы oқушыларды топқа бөлеміз Бағалау парағын тарату Жеке жұмыс https://learningapps.org/watch?v=psahcsr2t22 қосымшасы арқылы өткен сабақты қайталау, oқушылардың білімдерін пысықтау: Берілген формулалары функционалдық топтармен сәйкестендіріңіздер: Алкандар: СН4,С5Н12,С2Н6, Кабон қышқылдары:С4Н9СООН,НСООН, Спирттер:С2Н5ОН,СН3ОН,С3Н7ОН Алкиндер:С2Н2,С10Н18, С4Н6, Тапсырма 1 Топтық жұмыс. «Джигсо әдісі» Оқулықтағы мәтін бойынша әр топ тапсырма орындайды. ЕББҚО – тапсырманы орындауға нұсқаулық беріледі (Зейін тапшылығының синдромы) 1.Нормальды құрылымды алкандардың қайнау температурасы мен тармақталған алкандардың қайнау,балқу температуралары кесте бойынша өзгерісін түсіндіріңіздер 2.Агрегаттық күйлеріндегі айырмашылықтарды айтыңыздар? 3.Қ.ж қысымды өзгерткенде қандай күйге ауысады 4.Гомологтық қатардағы алкандардың формулаларында қандай ұқсастық бар?	Oқушыларды онлайн топқа бөлуге арналған қосымшаны пайдаланып сыныптағы оқушыларды 3ке топтастырамыз Тапсырма бойынша органикалық қосылыстарды кластарға жіктейді. . Тақырыпты оқып, берілген тапсырманы оқулықтағы мәтін бойынша топтарда орындайды 1 топ Қаныққан көмірсутектерге жалпы сипаттама 2 топ Алкандардың физикалық қасиеттері 3 топ Алкандардың гомологтік қатарының қалыптасуы Оқулықтағы кестемен жұмыс жасайды ЕББҚО- сұрақтарға жауап береді	1.Органикалық қосылыстарды бір-бірінен ажыратады; 2.Функционалдық топтарды біледі; 3.Жіктейді ҚБ: Дескриптор: 1Алкандарға жалпы сипаттама береді; 2.Алкандардың өкілдерінің қасиеттерін салыстырады3.Алкандар гомологтік қатарының қалыптасуын түсінеді; ҚБ: Топ ішінде бірін-бірі бағалау	Бағалау парағын тарату http://castlots.org/ https://learningapps.org/watch?v=psahcsr2t22 қосымшасы Слайдтар 1.,2,3 *ЕББҚ Топтық жұмысты орындауға нұсқаулық 1 қосымша Алкандардың физикалық қасиеттері көрсетілген кесте
13 мин 12 мин	Жұптық жұмыс «Кім жылдам?» Тапсырма 2.1 1 . Көмірсутектің атауы бойынша құрылым формуласын жазыңыздар. а)2-метилбутан ә)2,3,3 триметилпентан б)2,2 диметилбутан в)2,4-диметилгексан *ЕББҚО – тапсырманы орындауға нұсқаулық беріледі Тапсырма 2.2 «Кім алғыр?» Көміртек қаңқалары бойынша заттардың құрылым формулаларын толық жазып, атауларын атаңыздар, неше заттың формулалары келтірілгенін табыңдар А)С-С-С-С-С Ә ) С-С- С-С СН3 СН3 Б) С- С – С - С – С - С - С сн3 сн3 В) С С С С С С2Н5 С2Н5 Функционалдық сауаттылық тапсырмалар «ИНСЕРТ» әдісі (түртіп алу) Алкандар қатарындағы к-мірсутектердің кеңістіктегі орналасуы зигзаг тәрізді құрылымға ие. Мысалы,бутан, C4H10 - алкандар класының органикалық заты. Табиғатта ол газ және газ конденсатты кен орындарынан алынатын табиғи газда, ілеспе мұнай газында кездеседі.Мұнай өнімдерін крекингтеу кезінде де түзіледі. Салыстырмалы молекулалық массасы – 58. Бутанды ингаляциялау өкпе-тыныс алу аппаратының дисфункциясын тудырады. Көмірсутекті газдардың өкілі ретінде ол жанғыш және жарылғыш, улылығы төмен, өзіне тән иісі бар, есірткілік қасиетке ие. Жүйке жүйесіне зиянды әсер етеді.Тамақ өнеркәсібінде тағамдық қоспалар ретінде E943a және E943b (изобутан), көліктерде, жылыту құрылғыларында пропанмен араласқан отын ретінде, изобутан тоңазытқыштарда және ауа баптау жүйелерінде салқындатқыш ретінде қолданылады. Жердің озон қабатына бутанды хлорфторкөміртектердің (ХФҚ)  зиянды әсер ететін алмастырғыш ретінде пайдаланылады . Басқа хладогенттерден айырмашылығы, бұл қоспа мен изобутан озон қабатын бұзбайды. Бутанның аздаған мөлшері тағамдық қоспалар ретінде, әдетте спрей түрінде таратылатын тағамдарда қолданылады. Бутанды шаш спрейін, спрей бояулар алуда,салқындататын заттар ретінде қолданады. Жеке немесе пропанмен араластырып қолдануға болады. Тапсырма 1.Бутанның құрылымдық формуласын құрастырыңыздар 2.Бутанның неше изомері бар? Бутанның изомерлерінің құрылымдық формулаларын жазып, ИЮПАК жүйесі бойынша атаңыздар 3.Бутанды неліктен спрей ретінде пайдаланады? 4.Бутанды болашақтың отыны деп қарастыруға бола ма? Неліктен?	Кестені ретімен толтыру арқылы көмірсутектің атауы бойынша құрылым формуласын жазады Берілген заттардың формулаларын толықтап жазады Функционалдық сауаттылық тапсырмаларын білім алушылар жұппен жұмыс жасау арқылы орындайды Білемін Білдім Білгім келеді Сұрағым бар	Дескриптор: 1.Қосылыстардың ИЮПАК номенклатурасы атауы бойынша құрылымдық формуласын құрастырады; 2. қосылыстардың құрылымдық формуласын ИЮПАК номенклатурасы бойынша атайды. Дескриптор: 1.Көміртек қаңқалары бойынша заттардың құрылым формуласын жазады; 2.Көмірсутектерді атайды ҚБ: Дескриптор арқылы бағалау Дескриптор: 1. Алкандардың гомологтік қатардағы өкілдерінің бір-біріне ұқсастығын біледі; 2.Бутанның мысалында құрылымдық формулалар жазады; 3. Бутанның изомерлерінің құрылымдық формулаларын жазып, ИЮПАК жүйесі бойынша атайды; ҚБ: Мадақтау	*ЕББҚО - оқушыға тапсырма орындауға нұсқаулық жазылған парақша 2 қосымша *ЕББҚО - оқушыға Материалды жүктеу Жүктеу Сақтау Бөлісу ЖИ арқылы жасау Файл форматы: docx Химия Барлық материалдар Барлық сыныптар 13.03.2024 147 Жүктеу Сақтау ЖИ арқылы жасау Жариялаған: Каныш Сағи Бұл материалды қолданушы жариялаған. Ustaz Tilegi ақпаратты жеткізуші ғана болып табылады. Жарияланған материалдың мазмұны мен авторлық құқық толықтай автордың жауапкершілігінде. Егер материал авторлық құқықты бұзады немесе сайттан алынуы тиіс деп есептесеңіз, шағым қалдыра аласыз Қазақстандағы ең үлкен материалдар базасынан іздеу Сіз үшін 400 000 ұстаздардың еңбегі мен тәжірибесін біріктіріп, ең үлкен материалдар базасын жасадық. Төменде керек материалды іздеп, жүктеп алып сабағыңызға қолдана аласыз Іздеу Материал жариялап, аттестацияға 100% жарамды сертификатты тегін алыңыз! Ustaz tilegi журналы министірліктің тізіміне енген. Qr коды мен тіркеу номері беріледі. Материал жариялаған соң сертификат тегін бірден беріледі. Толығырақ Оқу-ағарту министірлігінің ресми жауабы Сайтқа 5 материал жариялап, тегін АЛҒЫС ХАТ алыңыз! Қазақстан Республикасының білім беру жүйесін дамытуға қосқан жеке үлесі үшін және де Республика деңгейінде «Ustaz tilegi» Республикалық ғылыми – әдістемелік журналының желілік басылымына өз авторлық материалыңызбен бөлісіп, белсенді болғаныңыз үшін алғыс білдіреміз! Жариялау Сайтқа 25 материал жариялап, тегін ҚҰРМЕТ ГРОМАТАСЫН алыңыз! Тәуелсіз Қазақстанның білім беру жүйесін дамытуға және білім беру сапасын арттыру мақсатында Республика деңгейінде «Ustaz tilegi» Республикалық ғылыми – әдістемелік журналының желілік басылымына өз авторлық жұмысын жариялағаны үшін марапатталасыз! Жариялау Министірлікпен келісілген курстар тізімі Химия пәні бойынша педагогтің пәндік және кәсіби құзыреттілігін дамыту 80/108 сағат Толығырақ Тарих пәні бойынша педагогтің пәндік және кәсіби құзыреттілігін дамыту 80/108 сағат Толығырақ Биология пәні бойынша педагогтің пәндік және кәсіби құзыреттілігін дамыту 80/108 сағат Толығырақ Ағылшын тілі пәні бойынша педагогтің пәндік және кәсіби құзыреттілігін дамыту 80/108 сағат Толығырақ География пәні бойынша педагогтің пәндік және кәсіби құзыреттілігін дамыту 80/108 сағат Толығырақ Информатика пәні бойынша педагогтің пәндік және кәсіби құзыреттілігін дамыту 80/108 сағат Толығырақ Мектепке дейінгі білім беру бойынша педагогтің пәндік және кәсіби құзыреттілігін дамыту 80/108 сағат Толығырақ «Қазақ тілі» жəне «Қазақ əдебиеті» бойынша педагогтің пәндік және кәсіби құзыреттілігін дамыту 80/108 сағат Толығырақ Дене шынықтыру пәні бойынша педагогтің пәндік және кәсіби құзыреттілігін дамыту 80/108 сағат Толығырақ Білім алушылардың білім сапасын арттыру мақсатында сабақта цифрлық технологияларды қолдану 80/108 сағат Толығырақ Инклюзивті білім беру жүйесінде ерекше білім беру қажеттілігі бар білім алушыға психологиялық-педагогикалық қолдау көрсету бойынша педагогтердің кәсіби және пәндік құзыреттіліктерін дамыту 80/108 сағат Толығырақ