"Ғылым таппай мақтанба" өлеңіндегі типтік бейнелер.

Бөлім: Абайды оқы, таңырқа

Мектеп: Жиделі ЖББМ Пәні: қазақ әдебиеті

Педогог:

Керімбекова Ұлсана Өтелбекқызы

Сынып: 6

Қатысқандар саны: Қатыспағандар саны:

Сабақтың тақырыбы:

"Ғылым таппай мақтанба" өлеңіндегі типтік бейнелер.

Оқу бағдарламасына сәйкес оқыту мақсаттары:

6.1.3.1. әдеби туындыдағы кейіпкердің типтерін тек тұрғысынан сипаттау;

6.2.4.1 әдеби көркемдегіш құралдарды пайдаланып шығармадағы табиғат көрінісін, оқиға орнын, кейіпкер бейнесін сипаттап жазу.

Сабақтың мақсаты:

Барлық оқушылар: көркем шығармадағы кейіпкерлер бейнесін анықтау;

Көпшілігі: Кейіпкердің образға қызмет етіп тұрған маңызды әрекеттерін талдайды;

Кейбір оқушылар: Жинақталған ақпараттар негізінде кейіпкерге қатысты өз пікірін білдіру, өз көзқарасын дәлелдеуде үзінділерді орынды қолдану, кейіпкерлер жүйесінің заманауи жаңашылдығын өзара салыстырып баға беру.

Құндылықтар:

Оқушыларды ғылымға, өнерге баулу.

Сабақ барысы

Сабақтың кезеңі/ уақыт

Педагогтің әрекеті

Оқушының әрекеті

Бағалау

Ресурстар

Сабақтың басы

І. Ұйымдастыру кезеңі:

1.Оқушылар назарын сабаққа аудару.

2.Сабаққа қатысты оқу құралдарын түгелдеп, қарау.

Қызығушылықты ояту.

1.Үй тапсырмасын «Колесо-фортуне» ойыны арқылы сұрау.

2.Өлеңді жатқа мәнерлеп оқу.

№ 1-тапсырма

1.Абай айтқан бес жаман мінез неліктен дұшпандарың болып саналады?

2. Адам баласына керек қасиеттерді неге «асыл іс» деп атаған?

3. Неліктен «Болмасаң да ұқсап бақ, бір ғалымды көрсеңіз»

деген?

4. Неге мал мен дүние ғылымға көңіл бөлгенде ғана келеді? (оқушылар жауабы тыңдалады).

№2-тапсырма

«Ішіне-сыртына» әдісі

Абай талдаған жақсы қасиеттерді ішіне, жаман қасиеттерді сыртына толтырыңыз.

Оқушылар назарын сабаққа аудару. Оқушылар «Колесо-фортуне» ойыны арқылы сұрақтарға жауап береді. «Ғылым таппай мақтанба» өлеңін жатқа оқиды. Тақырыпқа байланысты сұрақтарға жауап береді.

ҚБ:

«Өзін-өзі бағалау»

ҚБ:

«Өзін-өзі бағалау»

5-сынып «Қазақ әдебиеті» оқулығы

Сабақтың ортасы

Мағынаны тану.

• Балалар, типтік бейне дегеніміз не?

Көркем әдебиеттегі жинақталған адам образы – типтік бейне деп аталады. Көркем шығармада адам өмірі, басқа адамдармен өзара қарым-қатынасы, наным-сенімдері, ойы мен сезімдері мінез-құлықтары жинақтала суреттеледі. Жазушы өз шығармасында бір адамның ғана сипатын көрсетіп қоймай, сол адамның өмір сүрген ортасына, оны қоршаған адамдарға тән сипаттармен толықтырып, жинақтайды.

1-тапсырма. Абай ақынның «Ғылым таппай мақтанба» өлеңінде қандай мінез-құлықты суреттеген? Ақын осындай мінез-құлықты суреттеу арқылы сол қоғамдағы адамның бейнесін жинақтап, суреттей алған ба? Ойларыңды шығармадан мысал келтіру арқылы дәлелдеңдер.

Дескриптор:

• Өлеңдегі ақын суреттеген мінез-құлықтарды анықтайды;

• Типтік бейнелерді анықтайды;

• Мінезін сипаттайтын іс-әрекеттерін анықтайды;

• Ойларын дәлелдейді.

3-тапсырма. Жұптық тапсырма

«Аннотация және жүз теңге» ойыны арқылы «Ғылым таппай мақтанба» өлеңіндегі кейіпкер бейнесін сипаттап жазу.

Дескриптор:

• Өлеңдегі көтерілген мәселелерді анықтайды;

• Ақынның суреттеген мінез-құлықтарын қозғау себебебін түсіндіреді ;

• көтерілген мәселелерді бүгінгі күнмен байланыстырады;

• Ойларын дәлелдейді.

ҚБ

4-тапсырма. Тапсырма. Өлең жолдарындағы көркемдегіш құралдарды анықтаңыз.

Оқушылар типтік бейне туралы мәлімет алады.

Өлеңдегі ақын суреттеген мінез-құлықтарды анықтайды;

Типтік бейнелерді анықтайды;

Мінезін сипаттайтын іс-әрекеттерін анықтайды;

Ойларын дәлелдейді.

Оқушылар жазба жұмысын орындайды.

Өлең ішінен әдеби көркемдегіш құралдарды

анықтайды.

ҚБ:

«Өзін-өзі бағалау»

ҚБ:

«Өзін-өзі бағалау»

5-сынып «Қазақ әдебиеті» оқулығы

Сабақтың соңы

Үйге тапсырма: «Асыл қасиет-кісіліктің құнары» тақырыбында ойтолғау жазу.

Бүгінгі тақырып бойынша қандай ой түйдім?

«Өз ойымды айтайын» әдісі бойынша кері байланыс алу.