Жергілікті жердегі жәдігер сыры

Көкдомбақ туралы аңыз

(ауыл ақсақалдарының айтуы және дейді –мыс аңыз әңгіме ізімен)

Көкдомбақ - жер атауы. Ерімбетжаға елді мекені шекарасына кіретін мемлекеттік қорғауға алынған тарихи атажұрт.Бұл жер туралы ел арасында аңыздар қалған. Бұл жерде сонау кездері шалқыған теңіз ұлтаны болған деседі.Бұл аңызға дәлел болатын бақалшақтар, теңіз түбінде болатын ракошкі секілді тас сынықтары және тастарда мүктер кездеседі. Ауыл ақсақалдарының айтқан аңыздары бойынша: Асан қайғының баласы Абат әулие солжерге жерленген екен-мыс. Абат әулие ат суарып тұрғанда атымен, найзасымен қоса алып жайын жұтқан.Асан қайғы бабамыз ашуланып, «тартылғырдың суы тартыл»-депті.Сол мезетте су қақ айырылып, алып жайын су жағасына қайырылып қалады. Алып жайынды сойып, Абат әулиені жайын ішінен алып жерлеген екен. Асан қайғы бабамыздың ашуланып айтқан әлгі сөзінен яғни «тартылғырдың суы тартыл» дегенде су екіге айырылғаннан Еділ, Жайық деген атаулар пайда болады.Қазір бұл жерлерде мал шарушылығымен айналысқан ауылдың мезгілдік көші-қон негізінде қыстауға пайдаланады.

Көкдомбақ жеріне байланысты тағы бір аңыз деректерде «Жайын жұтқан» деп те аталған. Теңіз жағалауы ну қамыс болып, сол қамысты жолбарыс мекен еткен екен.Жолбарыс күшіктегенде баласын алып жайын жұтқан.Жолбарыс кек алу мақсатында жағалауда күтіп жатып, жағалауға шыққан жайынды жолбарыс тістеп лақтырады.Сол мезетте жайынды жағалауға лақтырған жолбарыстыңда бел омыртқасы сынып, екеуіде сол жерде мерт болады. Бұл аңызды ауылдың жыр сүйер жігіттері әдемі әуенді жыр жолдарыменде айтып жүруде.

Тарих пән мұғалімі аңыз – дерек жинағынан

№18 негізгі мектебінің тарих пән мұғалімі: Турениязова Эльмира