Жылу процестерінің қайтымсыздығы. Термодинамиканың екінші заңы. 8 сынып

Ұзақ мерзімді жоспар бөлімі:

Мектеп:

Күні:

Мұғалімнің аты-жөні:

Сынып: 8

Қатысқандар саны:

Қатыспағандар саны:

Сабақ тақырыбы

Жылу процестерінің қайтымсыздығы. Термодинамиканың екінші заңы.

Осы сабақта қол жеткізілетін оқу мақсаттары (оқу бағдарламасына сілтеме)

8.3.2.18 – термодинамиканың екінші заңын түсіндіру

Сабақ мақсаттары

-Қайтымды процестердің жүруінің қажетті шарттарын айта алады;

-Қайтымды және қайтымсыз процестерді ажырата алады;

-Қайтымды және қайтымсыз процестерге мысалдар келтіре алады;

-Термодинамиканың екінші бастамасының физикалық мәнін айта алады;.

Жетістік критерийлері

-Қайтымды процестердің жүруінің қажетті шарттарын біледі;

-Қайтымды және қайтымсыз процестерді біледі;

-Қайтымды және қайтымсыз процестерге мысалдар келтіре біледі;

-Термодинамиканың екінші бастамасының физикалық мәнін біледі;.

Тілдік мақсаттар

Пәнге тән лексика мен терминология:

Бөлшектің моделінің (молекула-кинетикалық) қалай есептелетінін, қалай қатты заттың балқитынын және сұйықтықтың қалай қайнайтынын ауызша түсіндіру үшін диаграмманы пайдаланады (айту және тыңдау дағдылары)

Диалог пен жазу үшін пайдалы сөздер мен тіркестер:

Қыздыру... бөлшектердің кинетикалық энергиясын арттырады.

Бөлшектер ретсіз қозғалады.

Термодинамика. Термодинамиканың 1 және 2-ші заңдары

Құндылықтарды дарыту

Оқушылардың белсенділігін арттыру;

Сыни ойлау қабілетін дамытуға жағдай жасау;

Коммуникативтік дағдысын жетілдіру

Пәнаралық байланыстар

АКТ қолдану дағдылары

Презентация Power Point. bilimland.kz

Бастапқы білім

Термодинамиканың бірінші заңы.Изопроцестер.

Сабақ барысы

Сабақтың жоспарланған кезеңдері

Сабақтағы жоспарланған іс-әрекет

Ресурстар

Сабақтың басы

2-8 мин

9-14 мин

1. Ұйымдастыру

2. Жеке жұмыс

«Дара диаграмма» әдісі арқылы заттың тығыздығы тақырыбын қайталау.

Сұрақтар:

1.Термодинамиканыің бірінші заңы қалай тұжырымдалады

2.Оның математикалық өрнегін жазыңдар.

3. Мысалдар келтіріңдер

4. Жылу мөлшерінің өлшем бірлігі

3. Жұппен жұмыс.Үй тапсырмасын тексеру.

Жауаптары интерактивті тақтаға көрсетіледі.Жұппен бірін-бірі тексеріп бағалайды.

1.Газға 500 Дж жылу мөлшерін жұмсағанда сыртқы күштердің жұмысы 300 Дж болды.Газдың ішкі энергиясының өзгерісі неге тең? (800 Дж)

2.Газ 300 Дж жылу мөлшерін алғанда ішкі энергиясы 200 Дж артты.Газдың істеген жұмысы неге тең?(100 Дж)

3.Изохоралық процесс кезінде азотқа 70 Дж жылу берілді.Азоттың ішкі энергиясын өсіру үшін қанша жылу мөлшері кетті.(70Дж)

4.Массасы бірдей аргон мен неон тұрақты қысымда 5 К қыздырылды.Қай газдың жұмысы үлкен? (неон газы)

5.Изотермиялық процесс кезінде газға 10⁸ Дж жылу мөлшері берілген.Газдың атқарған жұмысы нег тең?(10⁸ Дж)

Қосымша №1

Қосымша №2

Үлестірмелі материал

Сабақтың ортасы

15-25 мин

26-39 мин

4. Сыныппен жұмыс.

Термодинамиканың екінші заңы.

Термодинамиканың екінші заңы табиғаттағы процестердің жүру бағытын көрсетеді.

а) Өзін қоршаған кеңістікте ешқандай қалдық өзгерістер болмайтындай түрде жүретін термодинамикалық процесті қайтымды процесс деп атайды.

Қайтымды процесс кезінде термодинамикалық жүйе бастапқы күйіне қайта келеді.

б) Сыртқы ортада өзгерістер қалатындай түрде жүретін процесті қайтымсыз процесс деп атайды. Қайтымсыз процесс кезінде жүйе бұрынғы күйіне қайтып келмейді. Үйкеліс, кедергі күштерімен жүретін процестер қайтымсыз процесс болып табылады.

      Жылу алмасу кезінде жүретін процесс қайтымсыз процесс болып табылады. Мұны термодинамиканың 2-ші заңы сипаттайды және оны төмендегідей түрлерде тұжырымдап беруге болады:

1.       Сыртқы ортада ешқандай өзгеріс болмаған жағдайда ешқашан салқын денеден ыстық денеге жылу берілмейді.

2.       Дененің ішкі энергиясының есебінен шексіз жұмыс атқару мүмкін емес.              

Яғни, бұл формуланың шын өмірде практикалық қолданысы мүмкін емес.

1. Неміс ғалымы Клаузиустың тұжырымдамасы: Екі жүйеде немесе қоршаған денелерде бір мезгілде басқадай өзгерістер болмаған жағдайда, суығырақ жүйеден ыстығырақ жүйеге жылу беру мүмкін емес.

5. Топпен жұмыс.Постер жасау.

Қайтымсыз процестерге мысалдар келтіру.

презентация

Б.М.Дүйсембаев

Г.З.Байжасарова

А.А.Медетбекова

§ 22

Қосымша №3

Сабақтың соңы

39-40 мин

Рефлексия

«Қандай тапсырманы орындау мен үшін қиынырақ?»

VI. Үйге тапсырма беру: §22 8-сынып.Физика және астрономия

Саралау – оқушыларға қалай көбірек қолдау көрсетуді жоспарлайсыз? Қабілеті жоғары оқушыларға қандай міндет қоюды жоспарлап отырсыз?

Бағалау – оқушылардың материалды меңгеру деңгейін қалай тексеруді жоспарлайсыз?

Денсаулық және қауіпсіздік техникасының сақталуы

Саралау іріктелген тапсырмалар, нақты бір оқушыдан күтілетін нәтижелер, оқушыға дербес қолдау көрсету, оқу материалдары мен ресурстарын оқушылардың жеке қабілеттерін есепке ала отырып іріктеу (Гарднердің жиындық зият теориясы) түрінде болуы мүмкін.

Саралау уақытты ұтымды пайдалануды есепке ала отырып, сабақтың кез-келген кезеңінде қолданыла алады

Бұл бөлімде оқушылардың сабақ барысында үйренгенін бағалау үшін қолданатын әдіс-тәсілдеріңізді жазасыз

Денсаулық сақтау технологиялары.

Сергіту сәттері мен белсенді іс-әрекет түрлері.

Осы сабақта қолданылатын Қауіпсіздік техникасы ережелерінің тармақтары

Сабақ бойынша рефлексия

Сабақ мақсаттары/оқу мақсаттары дұрыс қойылған ба? Оқушылардың барлығы ОМ қол жеткізді ме?

Жеткізбесе, неліктен?

Сабақта саралау дұрыс жүргізілді ме?

Сабақтың уақыттық кезеңдері сақталды ма?

Сабақ жоспарынан қандай ауытқулар болды, неліктен?

Бұл бөлімді сабақ туралы өз пікіріңізді білдіру үшін пайдаланыңыз. Өз сабағыңыз туралы сол жақ бағанда берілген сұрақтарға жауап беріңіз.

Жалпы баға

Сабақтың жақсы өткен екі аспектісі (оқыту туралы да, оқу туралы да ойланыңыз)?

1:

2:

Сабақты жақсартуға не ықпал ете алады (оқыту туралы да, оқу туралы да ойланыңыз)?

1:

2:

Сабақ барысында сынып туралы немесе жекелеген оқушылардың жетістік/қиындықтары туралы нені білдім, келесі сабақтарда неге көңіл бөлу қажет?