Тілім – тірегім

(мақала)

Сөз патшасы өлең болса, ел патшасы – егемендік. Қазақстан халқы егеменді ел, маңдайдағы жұлдызы жарқыраған дербес мемлекет болдық, бірақ ана тіліміздің бүгінгі жағдайы айтарлықтай қуантарлық күйге жете қойған жоқ. Өйткені, өз тілін білмейтін, өз тілінде сөйлеуге арланатын, өз тілінен өзі безген қазақтардың қарасы қаншама. Сондай – ақ барлық қызмет орындарында тілге деген мәселе көтерілсе де, орындалып жатқаны шамалы деп білемін. Бұның себебі, жоғарыда отырған жекелеген бастықтар немқұрайлы қарауы деп ойлаймын.

«Басы ауырмағанның – құдайда жұмысы жоқ», - дегендей, тілге жаны ашымақ түгілі, ана тілінде сөйлеуге ұмтылмайтын, екі сөздің басын қоса алмайтын басшы азаматтар мен азаматшалардың өз тілінен безуі өкінішті. Сонымен қатар, олардың қаны да қазақ, тегі де қазақ және елі менен жұрты да қазақ қарапайым қазақ халқының тілін қорлауы жан түршігерлік. Қазақ екені рас болса, ана тілінде сөйлеуге міндетті екендіктерін біле тұрып, олар басқа тілді жалау етіп ұстауда, онысымен қоймай, қазақ тілін жетік білетін жандардың аяқтарына тұсау, жолдарына кедергі қоюларын тоқтатпауда.

Тіл мәселесі – елдік мәселе. Қазақ тілінде қазақтар сөйлемегенде, кімдер сөйлемек. Кешегі тілім деп, елім деп еміренген қазақтың арыстары бүгінде саусақпен санарлық. Сондай – ақ, тілім деп еміренген бүгінгі жанашырлары айталық, ақын ағамыз Мұхтар Шаханов тіл мәселесін көтеруге аз күш жұмсаған жоқ және тіл тұғырын көтеруге қаншама ұсыныстар жасаумен қатар ұдайы шенді шенеунікпен күресумен келеді.

О, халайық, ана тілімізді құрметтеп, қастерлейік және ана тілімізде таза сөйлеуге тырысайық. «Тіл» деген ана сүтінен жаралған. Сондықтан, ана тілі мен үшін сатылмайтын, сарқылмайтын және өшпес – өлмес қазына.

Авторы: Охай Айнагүл