Ұзақ мерзімді жоспар

Биосфера

Мектеп: «Шелек ауылындағы №1 орта мектебі» КММ

Мұғалімнің аты-жөні: Демеева.А.Б

Күні: 12.12.2018 ж

Сыныбы: 8 «Ә»

Сабақтың тақырыбы

Материктердің табиғи зоналары

Оқыту

мақсаты

8.3.4.1 - табиғат зоналары мен биіктік белдеулерінің қалыптасуын түсіндіреді. 8.3.4.2- табиғат зоналарын жоспар бойынша сипаттайды. 8.3.4.3 әр материкте орналасқан ұқсас табиғат зоналар мен биіктік белдеулерді салыстырады.

Сабақтың мақсаты

Табиғат зоналары мен биіктік белдеулерінің қалыптасуын талдайды, өзі таңдаған табиғат белдеуді салыстырады.

Тілдік мақсат

Оқушылар:

Таралу аймақтарын ауызша және жазбаша сипаттай алады.

Таралу аймақтарын сипаттай және салыстыра алады.

Диалогқа/жазылым-ға қажетті тіркестер

Таралу аймағына сипаттама беріңіз….

Қандай өсімдіктер бар екен?

Осындай ортаны қалыптастыру үшін қандай климат қажет?

Алдымен ортақ ерекшеліктерін сипаттап өтейік. Ұқсастығы неде? Айырмашылықтары неде? Немен ерекшеленеді?

Алдыңғы білім

Географиялық қабықтың заңдылықтары

Егер төмендегі жетістік критерийлерін орындаса оқушы оқу мақсатына жетеді

Дағдылар

Жетістік критерийлері

Талдау

Қолдану

Табиғат зоналары мен биіктік белдеулерінің қалыптасуын талдайды.

Табиғат зоналарын салыстырады, сипаттама жасайды.

Жоспар

Уақытты жоспарлау

Жоспар бойынша орындалуы тиіс тапсырмалар

Ресурстар

Басы

Миға шабуыл сұрақтары:

Ортасы

Ойтүрткі

Терминдермен жұмыс

Түрткі сұрақтар:

Топпен жұмыс. «Сурет сыры»

Жеке жұмыс

“Мен............ зона тұрғынымын” ойыны.

«Рубус» тілі

Соңы

Сабақты қортындылау.

Кері байланыс Үйге тапсырма

Сәлемдесу, ынтымақтастық атмосферасын қалыптастыру.

Сурет арқылы бүгінгі тақырыпқа алып келу.

–Неліктен біздің жерімізде банан өспейді?

–Климат дегеніміз не?

–Дүние жүзінде қанша климаттық белдеулер бар?

Тақырыпты ашу үшін өлі және тірі табиғат арасындағы байланысты сызба түрінде топта оқушыларға сызуды ұсынамын.

Жер шарындағы климаттық белдеулер туралы слайд шоу.

Табиғат жағдайлары

жел

су

Ауа райы

климат

жануарлар

өсімдік

топырақ

Табиғат зоналары

Сонымен табиғат зоналары дегеніміз - климат жағдайлары, топырақ, өсімдігі жануарлар дүниесі бірдей ендік өңір.

Жер шарында қандай табиғат зоналары бар?

Табиғат зоналарының аттары көп жағдайда зонаға тән өсімдік жамылғысына сәйкес қойылады.

Аттарын атайық :

• Арктикалық және антарктикалық шөлдер

• Тунда және орманды тундра

• Тайга

• Аралас және жалпақжапырақты ормандар

• Орманды дала және дала зонасы

• Шөлейт және шөл

• Саванна және сирек ормандар

• Мәңгі жасыл ормандар

• Ауыспалы ылғалды ормандар

• Ылғалды экваторлық ормандар

• Биіктік белдеу аймақтары

Термин сөздерді қазақ, орыс, ағылшын, латын тілдеріне аударып жазу.

Ендік зона - широтная поястность

Өсімдік - растение

Биіктік белдеу - высотная поястность

Тропикалық орман - тропические леса

Шөл - пустыня

Шөлейт - полупустыня

Орман - лес

Орманды дала - лесо-степь

-Табиғат зоналарының ерекшелігі неде?

Табиғат зоналарының ерекшелігі – күн жылуының таралуына (яғни географиялық ендікке) тәуелді.

Биіктік белдеу мен ендік зоналықтың қалай қалыптасқандығын оқушылармен бірге талдаймыз.

Табиғат зоналары картасымен жұмыс

Әр топ әрбір материктегі табиғат зоналары туралы сөйлейді.

1-топ биіктік белдеуі (Анд тауы) Оңтүстік Америка

2-топ ендік зонасы (Африка материгі)

3-топ биіктік белдеуі (Джомалунгма тауы ) Еуразия

4-топ Солтүстік Америка

5-топ Аустралия

6-топ Антарктида

Берілген схеманы қолдана отырып экватор аймағында орналасқан Анд тауының биіктік белдеуін сипаттап, схемасын қағазға түсіріп, биіктеген сайын өсімдіктер дүниесі, жауын-шашыны, температурасы жайлы жазыңдар . Тапсырманы орындау ережесі. Топта үш оқушы орындайды, бірінші оқушы берілген схеманы сипаттайды, екінші оқушы бірінші оқушының сипаттағаны бойынша әдемілеп суретін салады, үшінші оқушы бірінші оқушының сипаттағаны бойынша қорытынды жазады.

Күтілетін нәтиже. Бірінші оқушы өз ойын дұрыс жеткізе алады, екінші оқушы сурет салу дағдысы артады, үшінші оқушы жазу дағдысы қалыптасады.

Оқушылар өздері бір табиғат зонасын таңдап алады. Төмендегі кесте негізінде ақпарат береді.

Үлгі : Мен Арктикалық зона тұрғынымын. Арктикалық белдеудің қиыр солтүстігіндегі аралдарды алып жатырмын. Жазым өте суық және қысқа. Қыста температурам – 40 тан төмен болады. Қарлы борандар мен тұмандар жиі болып тұрады. Аралдарды түгелдей дерлік мұз басып жатыр. Мұздан бос жерлерде мүк, қына, балдырлар өседі. Жануарлардан ақ аю мен ақ түлкі кездеседі. Соңғы кезде ақ аю саны азаюда.

Оқушылар ойланады. Картамен жұмыс жасайды.

Ребустар шешу.

Иә/жоқ

Стикерге жазады.

Табиғат зоналарын кескін картаға түсіру және ерекшеліктерін сипаттау

Презентация

Слайд

Кесте, сызбалар

Топтар бірін-бірі бағалайды

Сөздіктер

8 сынып оқулық

Қосымша ақпарат

Бөліп оқыту – Көбірек қолдау көрсету үшін сіз не істейсіз? Қабілеті жоғары оқушыларға қандай күрделі тапсырма бересіз?

Бағалау – Оқушылардың білімін қалай тексересіз?

Пәнаралық байланыс

Қауіпсіздік ережелері

АКТ

Қабілеті төмен оқушыларға елдердің мамандануына әсер ететін факторлар бойынша кестелер беру.

Үй жұмысы: глоссарийді жаттау

Сабақ барысында бақылау және талқылауды үйлестіру, ал сабақ аяқталған кезде бағаға жұмыс орындау қарастырылады.

АКТ – оқушылар жоғарыда келтірілген сілтемелер бойынша жүктелген карталармен жұмыс істей алады, сонымен қатар экономикасының дамуы бойынша өзгеру себептері туралы ескертпе жасай алады.