Абай облысы білім басқармасының

Абай ауданы білім бөлмінің

«Балдәурен» бөбекжайы КМҚК

Тәрбиеші: Нұрланқызы Жанар

Эссе

Мектепке дейінгі ұйымда ойын әрекетін ұйымдастыру және оның балалардың дамуы үшін маңызы

«Мектеп жасына дейінгі балалар үшін

ойынның айрықша маңызы бар:

ойын олар үшін еңбек,ойын олар үшін

тәрбиенің ең мықты формасы»

Н.К.Крупская

Мектепке дейінгі ұйымда ойын әрекетін ұйымдастыру және оның балаларды жан – жақты тәрбиелеу ісінде және баланың дамуы үшін маңыздылығы бірінші орынға қойылған, ойынның рөлін арттыру туралы мәселе өте өзекті тақырып болып саналады. Себебі балада ойын түрлерін пайдалана отырып, балаларды тәрбиелеу, оларды заттармен, тәсілдермен және қарым – қатынас құралдарымен әртүрлі әрекеттерді үйрету үшін қолданатын балалар іс әрекетінің бір түрі болып саналады. Ойын барысында баланың жеке басының барлық қасиеттері өзара әрекеттестікте қалыптасады.

Ойын бала үшін мағыналы және белсенді әрекет болып саналады, ойынға бала өз еркімен қатысады. Ойын – бұл баланың өмір сүруінің табиғи формасы және тәрбиешімен баланың өзара түсіністікке жетудің тікелей жолы ойын әрекеті арқылы жатыр. Ойынның пайда болуы үшін балаларды ойынға керекті заттармен, материалдар мен ғана қамтамассыз етіп қана қоймай ойынға сәйкес келетін жаттығулар жасату керек.

Бірақ баланың ойнау қабілеті күнделікті өмірде үйренгендерін ойынға тікелей беру арқылы пайда болмайды. Балаларды ойын ойнауға қосу, тарту, қызықтыру керек. Балалармен ойнау тәрбиешіден жоғары кәсіпқойлықты, көптеген таланттар мен қабілеттерді оятуды талап етеді. Ойын дағдыларын жақсы меңгерген тәрбиеші баланың интеллектуалды және жеке дамуына бағытталған әртүрлі педагогикалық мақсаттарға қол жеткізе алады. Бала жасының 3-4 кезеңінде балалар көптеген ойын жағдайларында шындықты бейнелеудің әртүрлі тәсілдерін жетік біледі. Осының нәтижесінде балаларда ауызша белгіленуіне көшуі, баланың дерексіз ойлау қабілетінің пайда болғанын, яғни оның зияткерлік саласының маңызды өзгерістерін көрсетеді. Үлкен жаста рөлдік іс – әрекеттерге байланысты, сюжеттік – рөлдік ойынға тән қарым – қатынас әдістеріне ауыстырылады. Рөлдік ойында балалар айналасындағылардың бәрін – ересектердің өмірі мен қызметімен байланыстырып бейнелейді. Өзін ұжымның мүшесі ретінде сезіне бастайды, басқа балалардың әрекеттерін әділ бағалай бастайды. Мысалы ережелі ойында балада – ойлау, сезім, ерікті зейін, есте сақтау, байқампаздық пен тез ойлауды дамыту үшін қажетті жүйелі жаттығуларға мүмкіндік береді.

Ойын ойнау барысын жоспарлау кезінде ең алдымен баланың жас ерекшелігіне, оларды қызықтыратын өз ойындарында көрсетуге тырысатын нәрселерді ескеру қажет. Себебі ойын барысын орындау кезінде балада қызығушылы, ынтасы пайда болады. Нәтижесінде еркін сөйлеуіне, өз пікірін білдіруіне, сөздер мен ұғымдар туралы түсініктерінің қалыптасуына, жұмысқа деген оң көзқарас қалыптастыруға ықпалын тигізеді.

(398 cөз)