М.Жұмабаевтың «Батыр Баян» поэмасының тақырыбы мен идеясы

БАЛА­ЛАР МЕНҮЛ­КЕН­ДЕР

Мектеп:

Күні:

Мұғалімнің аты-жөні:

Сынып: 7

Қатысқан оқушылар саны:

Қатыспағандар:

Сабақтың тақырыбы

М.Жұмабаевтың «Батыр Баян» поэмасының тақырыбы мен идеясы

Оқу бағдарламасына сәйкес оқыту мақсаттары

7.1.1.1 Әдеби шығарма сюжетінің құрамдас бөлшектерін талдау;

7.2.1.1 шығармадағы эпизодтар мен бейнелерді салғастыру;

Сабақтың мақсаты

Барлық оқушылар: шығарма эпизодтары мен бейнелерді біледі

Оқушылардың көбісі: «Батыр Баян» шығармасын басқа шығармалармен салыстырады;

Оқушылардың кейбірі: Әдеби шығарма сюжетінің құрамдас бөлшектерін талдау,ұқсас шығармалар бойынша өз пікірлерін ортаға салады.

Жоспар

Сабақтың кезеңі/ уақыт

Педагогтің әрекеті

Оқушының әрекеті

Бағалау

Ресурстар

Сабақтың басы

Ұйымдастыру кезеңі

Оқушылардың назарын сабаққа аудару.

Қызығушылықты ояту

-Шығарманың «Батыр Баян» аталу себебі неде?

- Поэманың кейіпкерлері кімдер?

Кейіпкерлер: Негізгі кейіпкерлер: Баян, Абылай хан, Ноян, Қалмақ қызы

Жанама кейіпкер: Қанай, Ер Көкше,Ер Қосай, Жанатай,Ұса, Серен т.б

• Суретте кімдер бейнеленген?

-Шығарманы тарихи шығарма деп атауға бола ма?

Сабақтың тақырыбы мен мақсаты анықталады.

Оқушылардың назарын сабаққа аудару.

Оқушылар шығарма мазмұны негізінде қызықты сұрақтарға жауап береді.

Сабақтың тақырыбы мен мақсаты анықталады.

Қалыптастырушы бағалау.

ҚБ

7-сынып «Қазақ әдебиеті» оқулығы

Сабақтың ортасы

Мағынаны тану

• Балалар, тақырып дегеніміз не?

• Шығарманың идеясы деп нені айтамыз?(балалар жауабы тыңдалады)

• Олай болса, біз бүгін «Батыр Баян» поэмасының тақырыбы мен идеясын талдаймыз.

Шығарма сюжеті бойынша құрамдас бөлшектеріне талдау жасаңыз.

« Батыр  Баян» поэмасы Мағжан ақынның көңіл-күй сезімін  толғаудан басталады.

Жүрегім,  мен зарлымын жаралыға,
Сұм  өмір абақты  ғой  саналыға.
Қызыл  тіл, қолым  емес  кісендеулі,
Сондықтан  жаным  күйіп  жанады  да,- деп  ашынған  ақынның  ішкі  монологынан  басталатын  поэма  бірден  кесек-кесек  ой  ағытады. «Сұм өмір абақты ғой саналыға» деп  қызыл  империяға  ашықтан-ашық  айып  тағады. «Қызыл  тілім  кісендеулі»  деп  тіл  бостандығының  жоқ  екеніне  тоқталып « қызыл сұм»  деген көріктеуші және «кісендеулі» деп кейіптеу  арқылы  ақын  поэманың  тілдік  қуатын  арттырады. «Сұм  өмір күшті  уын аяды ма?»- деп  өзінің ауыр  тағдырын  қоса  жырлайды. Уақыт  өтер  ақынның  жолы « қанды  ор  боп  қалады»  деп  ақын  күңіренеді,  толғайды  көзіне  жас  алады.  Азаматтан  дос  таба  алмасаң,  қаламыңмен сырлас- дейді.  Ендеше,  ақында  қаламымен  сырласады.

1. Шығарма сюжеті бойынша жоспар құру.

2. Жоспар бойынша шығарма мазмұнын еске түсіру.

3. Сатылай кешенді талдау

Шығарманың аты:

Авторы:

Жанр түрі:

Тақырыбы:

Идеясы:

Кейіпкерлері:

Көркемдік ерекшелігі:

Түйін:

Дескриптор:

• шығарманың негізгі ойын анықтайды;

• шығарма сюжеті жоспар құрады,

• мазмұндайды;

• шығарма бөлшектерін сатылай кешенді талдайды.

ҚБ

Тапсырма. «ВЕНН диагарммасы»

1. Оқушылар «Батыр Баян» поэмасы мен «Қыз Жібек» жырын салыстырады.

2. Батыр Баян» поэмасы мен «Қыз Жібек» жырының мазмұнындағы ұқсастық пен айырмашылықты салыстырыңыздар

3. Тақырыбы мен идеясындағы ұқсастығы мен айырмашылығын салыстырыңыздар

Дескриптор:

• «Батыр Баян» поэмасы мен «Қыз Жібек» жырын салыстырады.

• «Батыр Баян» поэмасы мен «Қыз Жібек» жырының мазмұнындағы ұқсастық пен айырмашылықты салыстырады;

• Тақырыбы мен идеясындағы ұқсастығы мен айырмашылығын салыстырады.

ҚБ. Бағалау. «Микрофон» әдісі. Мұғалім жеке оқушыларға микрофон ұсыну арқылы топтарды бағалау критерийі арқылы бағалатады және ұсыныстар айтқызады.

Оқушылар шығарма сюжеті бойынша құрамдас бөлшектеріне талдау жасаңыз.

Оқушылар «Батыр Баян» поэмасы мен «Қыз Жібек» жырын салыстырады.

Қалыптастырушы бағалау.

ҚБ

Бағалау. «Микрофон» әдісі. Мұғалім жеке оқушыларға микрофон ұсынып, критерийі арқылы бағалатады және ұсыныстар айтқызады.

Дереккөз: https://surak.szh.kz/217584/

М. Жұмабаев «Батыр Баян» поэмасы

Сабақтың соңы

Ой толғаныс. «ПОПС формуласы»

Бірінші сөйлем: «Менің ойымша...»

Екінші сөйлем: «Себебі мен оны былай түсіндіремін...»

Үшінші сөйлем: «Оны мен мына фактілермен, мысалдармен дәлелдей аламын...»

Соңғы сөйлем: «Осыған байланысты мен мынадай қорытынды шешімге келдім...»

Дескриптор:

• Өз ойын білдіреді;

• Себебін түсіндіреді;

• Фактілер мен мысалдар арқылы дәлелдейді;

• Қорытынды шешім шығарады.

ҚБ

Оқушылар «ПОПС формуласы» арқылы ой қорытады.

Бағалау. «Микрофон» әдісі. Мұғалім жеке оқушыларға микрофон ұсынып, критерийі арқылы бағалатады және ұсыныстар айтқызады.

Кері байланыс.

Үйге тапсырма: поэмадан үзінді жаттау.