«Мүмкіндігі шектеулі балалардың дамуын психологиялық логопедиялық» көмек көрсету.

«Мүмкіндігі шектеулі балалардың дамуын психологиялық

логопедиялық» көмек көрсету.

Шелек «Абай атындағы қазақ орта мектебі» КММ

Мұғалім-логопед: Усенова Бибигуль Жумабековна.

Қандай мемлекетте болмасын өзінің заңды тұлға,азаматы болғандықтан дүниеге келген мүмкіндігі шектеулі азаматтарына қамқорлық жасауға,өз қатарларымен бірге жүріп,өмірден тиістісыбағасын алуына жағдай жасап жатады.Ал дүниеге алпыс екі тамырын идіріп,алып келген баласының мүмкіндігі шектеулі болуы,кез-келген ата-ана үшін психологиялық тұрғыдан үлкен соққы болары анық.Есін біле,өзін қоршаған ортамен араласа бастайтындай жасқа келген ондай балалар ше,әрине олардың да ішкі жан дүниесі (психологиясы)аласапыран күйде болуы табиғи заңдылық.осы орайда,адамның ең басты игілігі-жеке басының бостандығы мен құқықтары болып табылады.Бұл құқықтар мен бостандықтарды қорғау,әлеуметтік қолдау,оны іске асыру механизмдері конституциялық-құқықтық жарлықтар да және адам құқығы туралы халықаралық құжаттарда белгіленген.Осы орайда қазақтың ұлы ағартушысы Ыбырай Алтынсаринның «Өкініш» деген әңгімесінің кейіпкері еріксіз еске түседі.Әңгіменің желісіне назар салсақ,енді ғана еңбектеп,жылжи бастаған баласы жер ошаққа нан пісіріп отырған анасының қасына келіп,жерде жатқан пышақты алмақ болады,бірақ анасы оны бір жеріңді кесіп аласың-деп бере қоймағаннан кейін,бала емес пе,бақырып,бар даусымен жылай бастайды,амалсыздан аналық жүрегі елжіреп,жұмыстан қолы босай алмай тұрғаннан кейін,әлігі жылауын қоймай отырған баласына пышақты ұстата қояды. Шамалы уақыттан кейін ойын баласы пышақ пен көзін жарақаттап,соқыр болып қалады.Бала есейе келе,қатарларымен ойнап жүргенде,соқыр деген әжуаны жиі ести берген соң,жүгіріп анасына келіп, көзінің неге соқыр екенін сұрайды,сонда анасы енді еңбектей бастаған кезде,пышақты көріп бере қоймадың деп жылай бергеннен кейін,қолына ұстата қойғанымда,абайсызда көзіңді жарақаттан алып ,соқыр болып қалдың дейді.Осыны естіген баласы анасына,мен тіпті кешке дейін жыласам да пышақты бермей қоймадың ба?Мен өмір бақи жылаумен өтетін болдым ғой!-деп өкінген екен.Кез келген бала бірінші кезекте қамқорлықпен көмекке ие болуы тиіс.Балалар құқығы (1959ж) Декларациясында былай делінген, барлық балалар нәсіліне,ақ қаралығына,жынысына,тіліне,дініне,саяси және басқада түсінігіне,туған жеріне жағдайына қарамастан өзіне тиісті мүмкіншіліктердің бәріне құқылы.

Жыл санап мүмкіншілігі шектеулі балаларға деген көзқарас өзгеріп келеді,яғни орта оларды қоғамның белсенді мүшесі және өз тағдырына батыл сеніммен қарайтын жеке тұлға ретінде қабылдауда.Осы орайда педагог қызметкерлерінің ең басты міндеті болып,қоғамдағы мүмкіндігі шектеулі балаларды тәрбиелеу мен оқытудың ерекшеліктерін анықтап,олардың отбасындағы қарым-қатынасын дамытып,дені сау балалармен аралас-құралас жағдай туғызу,қоғам мен жеке адамдардың түсінігінде жарымжан балаларға

Әркез жәрдкм беруге әзірлік сезімін туғызуды қамтамасыз ету табылады.

Мүмкіндігі шектеулі балалардың сыртқы ортамен қарым-қатынасқа түсіп,өзін әлеуметтік ортада жеке тұлға санап,олардың тағдырын ел болып реттейтін уақыт келді. «Бала тағдыры ел тағдыры» деп қарап,ұрпақтың өмірге келген сәтінен бастап,тәлім-тәрбиені бойларына сіңіріп,мүмкіндігі шектеулі балалардың әлеуметтік өмірге даярлап,еліміздің дамуына өз үлесін қоса алатын азамат тәрбиелейтін кез келді деп ойлаймын.