«Мұқағали Мақатаев-поэзияның патшасы!»

Шараның мақсаты: Сезіммен өлең өрген жыр парағы Мұқағали поэзиясына талдау жасау, ақын өлеңінің идеясын, мақсатын ұғындыру, поэманың тақырыбы мен композициясы туралы теориялық білім беру.

Білімділік-поэманың негізгі кейіпкері ана бейнесі арқылы көл еркесі аққуға жасалған қиянаттың қайғылы оқиғасы туралы ұғындыру, қоршаған орта заңдылықтарына қарсы келмеу қажеттігін нақты дәлелдермен түсіндіру.

Дамытушылық-оқушылардың пікірталасын ұйымдастыру, өз ойын дұрыс тұжырымдап, дәлелмен жеткізе білуге, еркін сөйлеуіне дағдыландыру, талдаулар жасай білу.

Тәрбиелік – оқушыларды Отанды, туған жерді сүюге, ақын жырларынан үлгі алуға оқушыларды поэзияны сүйге отырып, сұлулық пен махаббатты тануға, адамгершілік пен мейірімділік қасиеттерін өз бойларына сіңіре білуге тәрбиелеу.

Көрнекілігі: Сахна шармен безендірілген, аққудың мүсіні қойылған, банер,слайд. Ақынның портреті, кітап көрмесі, шығармалары, ақын туралы естеліктер, ақын туралы жазылған пікірлер, нақыл сөздер, техникалық құрал-жабдақтар.

«Аққулар ұйықтағанда» композициясының құрылымына талдау.

Оқиғаның басталуы: Жетімкөлдің тамаша сұлу табиғаты

Оқиғаның байланысуы: Жетімкөлге аққулардың келуі.

Оқиғаның байланысуы: Ауру бала мен ананың шарасыздығы.

Оқиғаның шиеленісуі: Сорлы ананың мылтығымен көлге келуі.

Оқиғаның шарықтау шегі: Ананың аққуларды атуы.

Оқиғаның шешімі: Баланың өлуі. Жетімкөлге аққулардың қайта айналып келмеуі.

Ақиық ақын мұқағали Мақатаевтың туылған күніне арналған сценарий

«Мұқағали мақатаев-поэзияның патшасы!»

(ШЫМЫЛДЫҚТЫҢ СЫРТЫНДА Мұқағалидің өз даусымен айтылған поэзия «Пай, пай өмір...» айтылады, слайд көрсетіледі).

1-жүргізуші: армысыздар жыр сүйер, асыл жандар! Қазақтың қара өлеңін кие тұтқан, жүрегінің түбінен қайнап шыққан асыл жырларымен қалың жұртшылықтың махаббатына бөленген Мұқағали Мақатаевтың шығармаларына арналған «Мұқағали мақатаев-поэзияның патшасы!» атты әдеби сазды кешімізді бастауға рұқсат етіңіздер.

2-жүргізуші: Добрый день уважаемые друзья! Мукагали. Сегодня это имя символизирует казахскую поэзию. Мукагали... Великий сын великой казахской земли и казахского народа. Щедро одаренных их любовью и сам одаривший их ярким талантом.

1-жүргізуші: ақынның поэмасындағы негізгі арқау болған тақырып –бұл ананың балаға деген махаббаты емеспе?! Ана аққуды баласы үшін атты. Бұл шешім анаға оңай түспегені анық.

Аққу болып неге жаралмадым,

Адам боп өзіме өзім симай барамын-, деп шын тебіреністен, шын шабыттан, шын күйзелістен, шын сағыныштан туған поэма көрінісінен үзінді тамашалаңыздар!

Көрініс: «Аққулар ұйықтағанда»

2-жүргізуші: Алдарыңызда ақынның сөзіне жазылған «Шеше сен бақыттысың» атты әнімен «Жұлдызай» сайысының жеңімпаздары Сүлейменова Назира мен Серік Нұрсерікті қарсы алыңыздар.!

2-жүргізуші:Мукагали Макатаев родился 9 феврвля 1931 года в селе Карасаз Нарынкольского района Алматинской облости. Отец его погиб на фронте. Мукагали никогда не забывал, что он – «Солдатом зажженный огонь» не имеет права просто так погаснуть и исчезнуть. Может быт, именно в этот момент к нему пришло неосознанное понимание бессмертия, воплотившееся позже в творчество.

1-жүргізуші: Ақынның балдай тәтті балалық шағы жаралы соғыс жылдарына дәл келген, өз замандастары сияқты болашақ ақын да ерте есейіп, арба айдап, соқа салып, тырма тартып, шөп шауып, масақ терді.

1-жүргізуші: Айдос, саған тағы бір мүмкіндік берілсе, сәби болғың келеме?

2- жүргізуші: Иә, әрине, Динара кіршіксіз сәби болғанға не жетсін!

1-жүргізуші:

Сәби болғым келеді жаңа туған,

Мына өмірге кіршіксіз жаратылған.

2-жүргізуші: Данабеков Айдостың орындауында «Сәби болғым келеді» әнімен қарсы алыңыздар!

2-жүргізуші: Поэзия Макатаева несет в себе огромный заряд патриотизма. Его стихи пронизаны любовью к своему народу и родному языку. Написанное почти сорок пять лет назад стихотворение Макатаева сегодня, на новом витке исторического развития, до сих пор современно.

1-жүргізуші: Мұқағали мұрасы, маржан поэзия-мәңгілік, болашақ ұрпақтың еншісі, қастерлеп қадірлейтін мұрасы. Халық көңілін сусындатқан, ақын өлеңдерінің көпшілігі өмір туралы, тіршілікке тірек боларлық өмір шырағын, өмір жұпарын жыр етеді.

2-жүргізуші:Мұқағали бейнесінде ақынның ғұмырлы поэзиясынан жыр шертуге келген кешеніміздің ұстаздарын қарсы алыңыздар.

_________________________________________

__________________________________________

__________________________________________

__________________________________________

1-жүргізуші: Дарибаева Гүлден мен Диястың орындауларында «Мен деп ойла» әнін қабыл алыңыздар.!

1-жүргізуші: Поэзия патшалығындағы пайымдауы өзгеден бөлек ақын жебелі жырын жүректерге ерекше үнмен, айрықша серпінмен жеткізді.

2-жүргізуші: Мукагали сегодня-легенда. Мукагали сегодня-истина. Вся поэзия Макатаева-это гармония любви и созидательного смысла, в которой отражается личность поэта, творившего бессмертие.

1-жүргізуші: ал, қанекей балалар, Мұқағали Мақатаевтың жырларын еске түсіріп көрейікші. Кім қандай өлең жолдарын біледі?

«Таудағы көктем» Нұрланов Нұралі

Сай саланы

Аймалады,

Жоталардан жел есті

Көк қарағай,

Көп баладай

Күбір күбір кеңесті.

Қасқа бұлақ

Тастан құлап

Бара жатыр шапқылап,

Шырылдаған,

Сыбырлаған

Айқай тастар саққұлақ.

«Дос болам десең..» Жалимбетов Рифат

Дос болам десең,

Досыңды сыйла, қымбаттым!

Досыңа сонда,

Досыммен ғана қымбатпын.

Дос болам десең,

Мендегі доспен достасқын,

Сендегі доспен дос болып сонда тұрмақпын.

Достарың көп пе?

Апырау неткен жақсы едің?

Досым аз менің..

Досым ау менің, тапшы емін?

Достарыңменен достастыр мені, асылым,

Достастыр мені, Болайын құлың нақ сенің!

Достыққа жүрмін, достыққа жүрмін құмартып!

Өлгелі жүрмын,

Өзіме-өзім мін артып....

Родина-одна, Руслан Костин

Родина-одна,

Она-родная мать,

Ее нельзя купить.

Нельзя ее продать.

Вней жить и умирать.

И снова воскресать

О, если б это

Все могли понять...

«Үш бақытым» Паршуков Руслан

Ең бірінші бақытым-Халқым менің

Соған берем ойымның алтын кенін.

Ол бар болса. Мен бармын, қор болмаймын,

Қымбатырақ алтыннан нарқым менің.

Ал екінші бақытым-Тілім менің,

Тас жүректі тіліммен тілімдедім.

Кей-кейде дүниеден түңілсемде,

Қасиетті тілімнен түңілмедім.

Бақытым бар үшінші-Отан деген,

Құдай деген кім десе, Отан дер ем!..

Оты сөнген жалғанда жан барсыңба?

Ойланбай-ақ кел дағы от ал меннен.

София Черняева «Отан туралы»

Отан!

Отан!

Бәрінен биік екен.

Мен оны мәңгілікке сүйіп өтем,

Отанды сүймеуің де күйік екен,

Отанды сүйгеніңде күйік екен.

Букебаев Рауан

Пай-пай-пай!!!

Киелі неткен жер!

Батырлар дүрілдеп өткен жер,

Тұлпарлардүбірлеп төккен жер.

Ғашықтар бір-бірін өпкен жер.

1-жүргізуші:

Қарасаз, қара шалғын өлеңде өстім,

Жыр жазсам, оған жұртым елеңдестің

Өлсе өлер Мұқағали мақатаев,

Өлтіре алмас себепсіз өлеңді ешкім.

1-жүргізуші: Алдарыңызда кешеніміздің оқушылары Черняева София, Серік Нұрсерік, Сүлейменова назира, Жалимбетов Рифат, Жақыпбаев Жомарттың орындауларында «Бақыт деген не?» әнімен қарсы алыңыздар!

2-жүргізуші: Слово предоставляется директору____________________________________________________________

1-жүргізуші: _________________________________________________________

____________________________________________________сөз беріледі.

1-жүргізуші:ақынның мол таусылмас мұрасын бір күнде, бір сағатта оқып білу мүмкін емес. Ақын шығармалары ұрпақтан ұрпаққа тарап, жалғасын таба береді. Олай болса хантәңірі атанған ақиық ақын Мұқағали Мақатаевтың «Мұқағали Мақатаев –поэзияның патшасы» атты кешімізді аяқтаймыз.

2-жүргізуші: Кешеніміздің ұстаздарының орындауында м.Мақатаевтың сөзіне жазылған «Сарыжайлау» әнін қабыл алыңыздар..