ОЙЫН ӘДІСТЕРІ АРҚЫЛЫ ЕРЕСЕК ТОП БАЛАЛАРЫНЫҢ ТЫҢДАУ ДАҒДЫСЫН ҚАЛЫПТАСТЫРУ

Студент: Иманалина А.Н.

Курс/топ: МДОжТ 201

Университет: БАИШЕВ

Аннотация:

Мақалада мектепке дейінгі ересек топ балаларының тыңдау дағдысын жетілдіруде ойын әдістерін қолданудың тиімділігі қарастырылады. Практика барысында балалардың сөзді қабылдау деңгейінің әртүрлі екені анықталып, тыңдау қабілетін дамытуға бағытталған ойын түрлерінің нәтижесі сипатталады. Ойын арқылы ұйымдастырылған іс-әрекет балалардың зейінін арттырып, нұсқауды дұрыс орындауына ықпал етеді.

Кілт сөздер: тыңдау дағдысы, ойын технологиясы, ересек топ, зейін, қабылдау, тәрбие процесі.

Кіріспе

Мектепке дейінгі тәрбие жүйесінде баланың тыңдау дағдысының қалыптасуы маңызды орын алады. Ересек топтағы балалар тәрбиешінің айтқанын толық тыңдап, түсініп, соған сәйкес әрекет етуі қажет. Дегенмен практика кезінде кейбір балалардың сөзді бірден қабылдамайтыны, ал кейбірінің нұсқауды тез ұғып, жылдам орындайтыны байқалды. Осы ерекшеліктерді ескере отырып, тыңдау дағдысын дамытудың тиімді жолдарын қолдану қажеттілігі туындайды. Сол әдістердің бірі – ойын.

Негізгі бөлім

Тыңдау дағдысы – баланың ересек адамның сөзін мұқият тыңдап, оның мағынасын түсініп, орындау қабілеті. Бұл дағды ересек топта оқу іс-әрекетінің табысты өтуіне негіз болады. Балалардың тыңдау қабілетінің төмендеуіне зейіннің тұрақсыздығы, қызығушылықтың аздығы және сөйлеу тілінің жеткіліксіз дамуы әсер етеді.

«Тыңда да орында» ойыны

Аталған ойын ересек топ балаларының тыңдау және нұсқауды қабылдау қабілетін қалыптастыруға бағытталған. Ойын барысында тәрбиеші балаларға қысқа, нақты нұсқаулар береді. Балалар айтылған сөзді мұқият тыңдап, оны дұрыс әрі ретімен орындауы тиіс. Бұл ойын балалардың зейінін шоғырландыруға, тәрбиеші сөзін соңына дейін тыңдауға және естіген ақпаратты әрекет арқылы жүзеге асыруға үйретеді.

«Кім зейінді?» ойыны

Ойынның мақсаты – балалардың тыңдау арқылы ақпаратты қабылдау және есте сақтау қабілетін дамыту. Тәрбиеші бірнеше сөз немесе қысқа сөйлемдер айтады. Балалар тыңдаған ақпарат негізінде қойылған сұрақтарға жауап береді немесе дұрыс жауапты таңдайды. Ойын балалардың зейін тұрақтылығын арттырып, тыңдау арқылы ой қорыту дағдысын жетілдіреді.

«Не өзгерді?» ойыны

Бұл ойын балалардың байқағыштығы мен тыңдау қабілетін дамытуға бағытталған. Тәрбиеші бірнеше затты көрсетіп, балаларға оларды мұқият бақылауды ұсынады. Кейін балалар көзін жұмған кезде бір заттың орны ауыстырылады немесе алынып тасталады. Балалар өзгерісті анықтап, өз жауабын ауызша жеткізеді. Ойын тыңдау, бақылау және салыстыру дағдыларын дамытуға ықпал етеді.

Ойындарды қолданудың нәтижесі

Практика барысында тыңдау дағдысын дамытуға бағытталған ойындар жүйелі түрде қолданылды. Ойын кезінде балалардың тәрбиеші сөзіне назар аудару деңгейі артқаны байқалды. Көп жағдайда балалар нұсқауды бірінші реттен-ақ түсініп, тапсырманы дұрыс орындауға тырысты. Сонымен қатар, ойын арқылы ұйымдастырылған оқу іс-әрекеті балалардың белсенділігін арттырып, оқу әрекетіне қызығушылығын дамытуға оң әсерін тигізді.

Қорытынды

Қорытындылай келе, ересек топ балаларының тыңдау дағдысын дамытуда ойын әдістерін қолдану оң нәтиже береді. Ойын арқылы балалардың зейіні, қабылдауы және тапсырманы орындау қабілеті дамиды. Тәрбиеші оқу процесінде ойын түрлерін жүйелі түрде пайдаланып, әр баланың жеке ерекшелігін ескерсе, тыңдау дағдысының қалыптасуы тиімді жүзеге асады.

Пайдаланылған әдебиеттер

1. Мектепке дейінгі тәрбие мен оқытудың мемлекеттік стандарты.
2. Мектепке дейінгі педагогика негіздері.
3. Балабақшадағы ойын технологиялары.