Омыртқасыз жануарлар алуантүрлілігі

Мектеп: №24 орта мектеп

Күні: 12.09.2018

Мұғалімнің аты-жөні: Ғилманов Е.Р.

Сынып: 7 «б»

Сабақ тақырыбы

Омыртқасыз жануарлар алуантүрлілігі

Осы сабақта қол жеткізілетін оқу мақсаттары (оқу бағдарламасына сілтеме)

Оқушылар;

• Қазақстанда кездесетін омыртқасыздарға жалпы сипаттама;

• Олардың тіршілік циклымен танысу;

• Олардың биоценозда алатын маңызы;

Сабақ мақсаттары

Оқушылар;

-Қазақстанда кездесетін омыртқасыздарды атай алады;

-Оларға тән негізгі ерекшеліктерді біледі;

-Олардың тіршілік әрекетін, қоректенуін және маңызын түсіндіреді

Жетістік критерийлері

Оқушылар:

- Омыртқасыз жануарлар ерекшеліктерін ауызша және жазбаша түрде талқылай алады.

- Олардың түрлерін ауызша түсіндіре алады.

- Тақырып бойынша қорытындыны ауызша және жазбаша жасайды

Пәнге тән лексика мен терминология:

Қазақстан табиғаты, дәрілік өсімдіктер, аскөк, тұнбасы, аскөктің тұқымы

Тілдік мақсаттар

-Оқушылар топта, жұпта жұмыс жасау арқылы бір-біріне көмек көрсетуге, сенімді,әділетті, шыншыл болуға үйренеді;

-Тақырып бойынша тірек сөздерді үш тілде қабылдау арқылы көптілді орта қалыптасады;

-Сабақ сыйластықты, ынтымақтастықты, академиялық шындықты дарытуға бағытталған.

-Құндылықтарды дарыту жұптық жұмыстарды ұйымдастыру, жеке жұмыстарды орындау барысында жүзеге асады.

Құндылықтарды дарыту

Оқушылар омыртқасыздармен танысу барысында экология пәнімен байланыстырылады.

Өлшеу жұмыстарын жүргізу, есептеу жұмыстары кезінде математикалық білімдерін қолданады.

Пәнаралық байланыстар

Ғаламтор арқылы қажетті ақпараттарды таба алу.

Өз бетінше ақпараттармен жұмыс істей алу: іздеу, таңдау, талдау, бағалау, ұйымдастыру, ұсыну.

АКТ қолдану дағдылары

Слайд және бейнеролик

ЖОСПАР

Ұйымдастыру

кезеңі

1.Ой толғау

Психологиялық ахуал қалыптастыру мақсатында «Аялы алақан» өткізіледі.

Мақсаты: жылылық, сенімділік деңгейін, еркіндікті дамыту.

Нұсқаулық: қатысушылар шеңбер болып отырады. «Бүгінгі сабақтан не алғыңыз, не көргіңіз келеді?» — сұрағын оқушыларға қойып, сұрақтарға жауап алу. Бастапқы қатысушы жанындағы көршісінің қолын ұстайды. Тренинг шеңбер бойымен жалғасады. (Тренинг соңында қатысушылар дөңгеленіп қолдарын ұстайды)

2. Оқушыларға видеоматериал көрсетіледі.

• Видеоны көргеннен кейін әрбір оқушы омыртқасыздарға тән негізгі сипаттамаларды кестеге толтырады (Видеоны көрсетпестен бұрын оқушыларға алдын-ала, мұқият қараулырын ескертіп, кестені таратып беру керек).

• Кері байланыс: сэндвич әдісі арқылы:

• Сенің айтқаның түсінікті болды, себебі...............;

• Сен ....................айтуың немесе жазуың керек еді;

• Болашақта ...............................жасасаң өте жақсы болады.

Ресурстар

Презентация

https://www.youtube.com/watch?v=F3cmsOCoPbU

Қосымща 1

Жаңа сабақ

ОМЫРТҚАСЫЗДАР (Іnvertebrata) – жануарлар әлеміндегі ең үлкен топ. Бұлардың омыртқасы болмайды. О-дың қай кезде пайда болғаны туралы дәл дерек жоқ, бірақ қарапайымдылар кембрийге дейін, бір клеткалы организмдерден көпклеткалылардың осыдан 1 млрд. жыл бұрын пайда болғаны белгілі. Жануарлар патшалығын бір жүйеге келтіруде Ж.Б. Ламарктың еңбегі зор. Ол 19 ғ-дың басында жануарларды: О. және омыртқалылар деп 2 топқа бөліп, оларды сатылай орналастырды. Тірі организмдер құрылысының күрделілене түсуін Ламарк градация (жоғары көтерілу) деп атап, мұны олардың іштей прогреске ұмтылушылық қабілетінен болады деп түсіндірді. Қазіргі кезде О-дың 2 млн-нан астам түрі 22 типке бірігеді: саркомастигофоралар, споралылар, микроспоридиялар, инфузориялар, тақталылар, губкалар, ішекқуыстылар, ескектілер, жалпақ құрттар, немертиндер, жұмыр құрттар, скребнилер, буылтық құрттар, буынаяқтылар, онихофоралар, моллюскалар, қармалауыштылар, тікентерілілер, погонофоралар, қылтанжақтылар, жартылай хордалылар және книдоспоридиялар немесе миксоспоридиялар (Myxosporіdіa). Бұлардың 1 мыңға жуық түрі белгілі, бұлар тіндік және қуыс аралық паразиттер болып табылады. Тін арасында тіршілік ететіндері диам. 1 – 2 см-дей цитоплазмаға толы циста түзеді. Оның ішінде өте көп ядролар (вегетативті және генеративті) болады. Вегетативті ядролар зат алмасу, белокты синтездеу, өсу, т.б. қызметтер атқарады. Генеративті ядролар көбею процесіне қажетті екі спораға бастама береді. Барлық ядролар диплоидты, тек спора қалыптасқан кезде ядроның бөлінуі мейоз жолымен жүреді, соның нәтижесінде спора түзетін ядролар гаплоидты болады. Спорадан шыққан екі ядролы, амебатәрізді ұрықтың екі ядросы қосылып, қайтадан диплоидты түрге айналады (қ. Автогамия). Спора ішіндегі ұрықтың екі ядросының гаплоидты болуы – книдоспориялардың споралылардан ерекшелігі болып саналады. О-дың табиғатта алатын орны зор. Олардың бірқатар түрлері пайдалы, азық-түлік, әр түрлі өнеркәсіп шикізаты өнімдерін береді, а. ш. дақылдарының тозаңдандырушылары, топырақ түзушілер, азық қорлары, органик. заттардың ыдыратушылары болса, сонымен қатар а. ш-на көп зиян келтіреді, адамға және жануарларға ауру таратушылар, ауруды қоздырушылар және тікелей паразиттер болып табылады.  

Презентация

Бейнеролик

Сабақтың ортасы

1. Жаңа тақырыпты ашу

Оқушылар бейнероликті «Жұмысшы құмырсқалар» көреді, соңынан талдау жасайды.

Бейнероликті талдау

1. Бейнеролик не туралы айтылады?

(оқушылардың ойын білу, пікірлесу, талдау)

Оқушылардың сыни ойлау дағдыларын дамыту

2.Суретпен жұмыстану

Бейнероликке сілтеме

https://www.youtube.com/watch?v=wuRivodN2Pk

Дәптермен жұмыстану

3.Кері байланыс

Стикерлер арқылы «3Б».

• Мен бүгін білдім: ..............

• Менде бір сұрақ .................

• Маған қиындық туғызды..............

Стикерлер

Түрлі түсті қаламдар

Сабақтың соңы

Бағалау – оқушылардың материалды меңгеру деңгейін қалай тексеруді жоспарлайсыз?

Үйге тапсырма

Оқушылар барлық мәліметтерді жинақтап, реферат дайындап келу

Саралау – оқушыларға қалай көбірек қолдау көрсетуді жоспарлайсыз? Қабілеті жоғары оқушыларға қандай міндет қоюды жоспарлап отырсыз?

• Сабақ барысындағы мұғалімнің қолпаштау сөздері; «жарайсың», «тамаша», «осылай жалғастыр» тб

• Өздік жұмысты-өзіндік бағалау

• Жұптық жұмысты бағалау

Барлық оқушылар

Зерттеу жұмысының мақсаты мен болжамын жазады;

Зертеуді қауіпсіз жүргізу шарттарын анықтайды

Оқушылардың көпшілігі

Зерттеуді жоспарлайды және жоспар бойынша жүргізеді.

Кейбір оқушылар

Зерттеуді жоспарлайды және жоспар бойынша жүргізеді.

Практикалық жұмысқа қорытынды жасайды

Сабақ бойынша рефлексия

Сабақ мақсаттары/оқу мақсаттары дұрыс қойылған ба? Оқушылардың барлығы ОМ қол жеткізді ме?

Жеткізбесе, неліктен?

Сабақта саралау дұрыс жүргізілді ме?

Сабақтың уақыттық кезеңдері сақталды ма?

Сабақ жоспарынан қандай ауытқулар болды, неліктен?