Тақырып бойынша 11 материал табылды

Қазақтардың ру-тайпалық құрылымы қалыптасуының тарихи шарттары. Дәстүрлі қазақ қоғамының әлеуметтік жіктелуінің ерекшеліктері.

Материал туралы қысқаша түсінік
Тәжірибе алмасу.
Материалдың қысқаша нұсқасы

«О.Көшеков атындағы Атырау аграрлы-техникалық колледжі» ҚМКҚ







Сабақ жоспары


Модуль: ЖБП 05

Пән атауы: ___Қазақстан тарихы_________________________________

Сабақтың тақырыбы: 2.2.1.2  Қазақтардың ру-тайпалық құрылымы қалыптасуының тарихи шарттары. Дәстүрлі қазақ қоғамының әлеуметтік жіктелуінің ерекшеліктері.

Дайындаған педагог: ____Нурмуханова В.А

«09 » қараша 2024ж

1.Жалпы мәліметтер

Курс I Оқу жылы __2024____ Топ 1мх1

Сабақ типі: аралас сабақ

2.Мақсаты, міндеттері:

2.1Оқу сабақтары барысында білім алушылар игеретін кәсіби біліктердің тізбесі:

1.Тарихи кезеңдерді талдау негізінде қазақтардың ру-тайпалық ұйымдасу түрінің қалыптасу алғышарттарын талдау;

2. Дәстүрлі қазақ қоғамындағы әлеуметтік институттардың функционалдық рөлін ашып көрсету.

1) Қазақтардың этникалық құрылымын сипаттау үшін «ру», «тайпа», «жүз», «ата-жұрт», «ата-мекен» ұғымдарын пайдаланады; 

2) Қазақтардың ру-тайпалық құрылымы қалыптасуының тарихи шарттарын атайды;

3) Қазақтардың әлеуметтік жіктелуіне тән ерекшеліктерді анықтау үшін «ақсүйек», «қарасүйек », «хан», «сұлтан», «би», «батыр» ұғымдарын пайдаланады;

4) Қазақтардың ру-тайпалық ұйымдасуының біріктіруші рөлін анықтайды.


3.Сабақты жабдықтау:

3.1 Оқу-әдістемелік құрал-жабдықтар, анықтамалық әдебиеттер:

Джандосова З.А.10 сынып -Қазақстан тарихы, 2 бөлім,2019ж

3.2 Техникалық құралдар, материалдар:Оқулық, бейне материалдар, рулық таңбалық суреттер, интербелсенді тақта, слайд, презентация, видеоролик

Шежіре. Ата Салт - YouTube

https://kaz.orda.kz/m-skeudi-m-ra-atynan-aza-handary-zhaz-an-hattar-tabyldy/https://yandex.kz/video/preview/4171075529516669476

4. Сабақтың барысы:


Cабақ барысы

Уақыты

Тапсырманың мазмұны

Сабақ жоспарындағы іс-әрекеті

Ресурстар

Ұйымдас

тыру кезеңі

5

минут

1. Аудитория дайындығы. амандасу студенттерді түгелдеу
2.
«Шаттық шеңбері» арқылы психологиялық ахуал қалыптастырамын.
Мақсаты: Өзін өзі ашу, мінез құлқын анықтау, қасындағылармен дұрыс қарым қатынас орнату

Нұсқау: Шеңберге тұрып бір- біріне сабаққа белсенді түрде қатысуға мотивация бере отырып, сәттілік тілейді.

QR код арқылы топқа бөлу

1 топ

2 топ

3 топ

Білім алушылар бір- біріне сабаққа белсенді түрде қатысуға мотивация бере отырып, сәттілік тілейді. Топқа бөлінеді,

студенттер отырған орындықтарының артына топ атауы жазылған стикер жапсырылып тұрады, сол арқылы топқа бөлінеді


Топтың атын өздері қояды



Үй тапсыр

масын тексеру


10

минут

Алдыңғы білім: 1.«Терминдермен жұмыс» әдісі бойынша үй тапсырмасын тексеру.


Термин сөз

Анықтамасы

1

Антропогенез

А) әртүрлі қауымдық топтар негізінде жаңа құрамдағы туыстас тайпаның немесе халықтың қалыптасуы.

2

Этногенез

Ә)бұл термин этностың негізгі тарихи түрі – «тайпа» «ұлыс», «ұлт» ұғымын түгел қамтиды.

3

Этнос

Б) адамның шығу тегін, даму тарихын және адамзат қоғамының даму кезеңдерін зерттейтін антропология ғылымының негізгі саласы.

1.___ 2.___ 3.____


2. «Серпілген сұрақ» әдісі

Wordwall платформасы арқылы

Осы сұрақтар арқылы жаңа тақырыпқа көшеміз

Терминдер мен анықтамаларды сәйкестендіріңіз.



Дескриптор:

- Антропогенез ұғымының анықтамасын сәйкестендіреді;

- Этногенез ұғымының анықтамасын сәйкестендіреді;

- Этнос ұғымының анықтамасын сәйкестендіреді;

















Сұраққа жауап береді

Оқулық:10 сынып -Қазақстан тарихы Джандосова З.А

92-93 бет





















https://kaz.orda.kz/m-skeudi-m-ra-atynan-aza-handary-zhaz-an-hattar-tabyldy/



Білім алушыны жаңа

материал

ды қабылдау

ға даярлау

10

минут

Суретке қарап сабақ тақырыбын болжап көр

«Миға шабуыл» әдісі


Сабақ тақырыбымен, мақсаттарымен, бағалау критерийлерімен таныстыру

Суретке қарап сабақ тақырыбын табады















https://yandex.kz/video/preview/4171075529516669476




Жаңа сабақты слайд-презентация арқылы түсіндіремін.
Жаңа тақырыпты ашу.
Сабақ жоспары:

1. Қазақтардың этникалық құрылымы

2. Қазақтардың ру-тайпалық құрылымы қалыптасуының тарихи шарттары

3. Дәстүрлі қазақ қоғамының әлеуметтік жіктелуінің ерекшеліктері


Бейнебаян көрсету

Шежіре. Ата Салт - YouTube


  1. Шежіре не себепті тарихи дереккөз қызметін атқарады ?

  2. Қазақ халқында өзінің жеті атасын білу неліктен маңызды ?

  3. Қазақ халқы не себепті жүзге бөлінген?











«Түртіп алу» әдісі арқылы дәптерге керек жерін жазып отырады




Бейнебаянды қарай отырып сұрақтарға жауап береді




Бейнебаян

Шежіре. Ата Салт - YouTube






https://yandex.kz/video/preview/4171075529516669476


Жаңа білім мен тәсілдерді қалыптас

тыру

10

минут























10

минут

















































15

минут












































5

минут


1-тапсырма. Топтық жұмыс

«Кластер құру» әдісі үш топ «Қазақтар»

Ұлы, орта, кіші жүздерге қандай рулар кіреді? Рудың таңбаларын көрсетіп, сипаттама беріңіз.

1.Қазақтар

ҰПрямая со стрелкой 1 Прямая со стрелкой 2 Прямая со стрелкой 3 лы жүз,орта жүз, кіші жүз





2. « Ой қозғау» әдісі арқылы

Рулық таңбаларды сипаттайды, олардың ата-жұрт. Ата-мекені қай жерде екенін анықтайды


2-тапсырма

«Назар аудар!» әдісі бойынша суретпен жұмыс жүргізіледі.

1.Суретте кімдер бейнеленген?

2. Суреттегі адамдардың қандай айырмашылықтарын байқай аласыздар?

3.Олар қай әлеуметтік таптарға жатады?


https://kaz.orda.kz/m-skeudi-m-ra-atynan-aza-handary-zhaz-an-hattar-tabyldy/

Дереккөз ретінде тақырыпқа сай бейнеролик жүргізіледі.

Bilim land.

Бейнероликке сілтемеhttps://yandex.kz/video/preview/4171075529516669476


Бейнеролик бойынша тапсырма.

1.Қазақ хандығы дәуірінде қазақ қоғамы қандай екі негізгі топқа бөлінді?

2.Қазақ хандығы дәуіріндегі қазақ қоғамының әлеуметтік пирамидасын жіктеп ата.

3.Жағдаяттық тапсырма- сұрақ :

Далада адам өлтіру орындалды.Егер адам өлтіруші құл, қатардағы көшпелі, қожа болса, кім жазаланатын болады? Егер өлтіруші қатардағы көшпелі болса, қандай жағдайда жазалау ауыр, қандай жағдайда жеңіл болады?

Үш бидің 3Д форматта нақыл сөздер


3- тапсырма.

«Фрайер моделі» тапсырмасын

Жұптасып –ойлан- бөліс

әдісі функционалдық сауаттылыққа бағытталады.

Тапсырманы берудегі мақсат:

Мәтінге сүйеніп, акпаратты ең алдымен карапайым

бірінші бағанда бұл бөлігін барлык оқушы да орындай алады, ал екінші бағанда мәтіннен тауып талдауды кажет етеді. Үшінші бағанда оқу сауаттылығы ақпаратты дәлелдеу мысал келтіреді. Төртінші бағанда талдау ғана емес, интерпретация да бар.

Қажетіне қарай пайдалануды, топпен жұмыс атқару дағдысын қалыптастырады.




































Сергіту сәті «Бірлік түбі-береке»


Студенттер берілген кластерді топтастырады, сұрақтарға жауап беріп рулық таңбаларға сипаттама береді





Оқулықты пайдаланады








Сурет арқылы тақырыптың қазақ қоғамы туралы екенін түсінеді.Суреттегі қазақ қоғамдық тап өкілдерін атайды: «ақсүйек», «қарасүйек», «хан», «сұлтан», «би», «батыр». Олардың бір-бірінен айырмашылықтарын көрсетеді.


Дескриптор:

Қазақ қоғамын екі топқа жіктелетінін айтады;

Әлеуметтік топтарды жоғарыдан төменге қарай орналастырады;

Әлеуметтік топтардың тәуелді немесе тәуелсіз болғандығын анықтайды.

Жағдаяттық тапсырмадағы ақсүйек пен қара халыққа жаза түрлерінің айырмашыығын анықтайды.







Бейнебаянды қарай отырып сұрақтарға жауап береді



























Рисунок 1


1-топ

1.Көшпелілерде ру-тайпалық ұйым» ұғымына анықтама

2.Қазақ даласындағы ру тайпалардың ерекшеліктерін табыңыздар

3.Қазақтардың ру-тайпалық құрылымы қалыптасуының тарихы туралы айтылған зерттеушілердің пікірлерімен танысып мысал келтіреді

4.Қазақ халқының ру тайпалық даму кезеңдеріндегі Ұлы Дала өркениетінің жалғасы екендігін ұқсастығы мен айырмашылығы

2-топ

1.”Би” ұғымына анықтама.

2.Қазақ даласындағы билердің ерекшеліктері

3.Билердің дауларда шығарған әділ шешімдеріне мысал .

4.Билер мен қазіргі соттың қызметінде өзгешеліктері қандай?

3-топ

1.Жүз туралы анықтама

2.Үш жүздің ерекшеліктері

3.Ұлы жүзді қауға, беріп малға қой, Орта жүзді қалам беріп, дауға қой,Кіші жүзді найза беріп, жауға қой-мақалды оқып мысал келтіреді

4.Көшпелілер үшін румен байланыс өте маңызды.


Студенттер топтың атын бірлесе жазып шығады






Оқулық:10 сынып -Қазақстан тарихы Джандосова З.А

92-93 бет


























ttps://el.kz/aza-_ru-taypalaryny-_tarikhyn_zertteudi-_teoriyaly-metodologiyaly-_m-seleleri_23090/l.























Жаңа материал

ды бекіту

5

минут

















5

минут

4-тапсырма. Жеке жұмыс

«Венн диаграмма» тапсырмасы.

Тапсырманы берудегі мақсат: Оқулыққа сүйеніп, акпаратты талдап, ақпараттың айырмашылығы мен ұқсастығын ажыратуға үйрету.

Бұл тапсырманы талқылау үшін “Галлереяны шолу” әдісі қолданылады. Білім алушылар өз бетінше жасаған Венн диаграммаларын тақтаға іледі. Сол арқылы барлық студенттер бір-бірінің жұмыстарын көре отырып, салыстыра қателіктерін табады.


5-тапсырма

Kahoot платформасы арқылы тест тапсырмасы


Ой тамызық «Қан тазалығы»

Дескриптор:

1.Ру, тайпа, жүз өкілдерінің айырмашылықтары мен ұқсастықтарын, ортақ көрсеткіштерін көрсетеді.

2. Ақ сүйек пен қара суйек топ өкілдерінің айырмашылықтарымен ұқсастықтарын көрсетеді.



Тест тапсырмаларын орындайды



Мұғалімнің қорытынды сөзі



Галлерияны

Шолу












https://kaz.orda.kz/m-skeudi-m-ra-atynan-aza-handary-zhaz-an-hattar-

Кері байланыс

Рефлексия

Бағалау

3

минут

Чемодан,ет тартқыш, қоқыс жәшігі

Google Дискке бағаланады

Алған керекті ақпараттарды чемоданға салу, ақпараттардың ішінде әлі ізденіп,толықтыру керек болса, еттартқышқа салу, қажет емес артық дүниені қоқыс жәшігіне салу.


Топ басшысы әр тапсырма бойынша бағалап отырады

Үй тапсырма

сы

2

минут

«Жеті ата» туралы эссе жазып келу

Тапсырманы жазып алады





«Қаралды»

Әлеуметтік- гуманитарлық

цикл комиссия төрайымы

Абилова Ж.М._______

« » 2024ж.



«Келісілді»

Колледж әдіскері

______А.Сқақова

« » 2024ж.



Жүктеу
bolisu
Бөлісу
ЖИ арқылы жасау
Файл форматы:
docx
27.02.2025
198
Жүктеу
ЖИ арқылы жасау
Бұл материалды қолданушы жариялаған. Ustaz Tilegi ақпаратты жеткізуші ғана болып табылады. Жарияланған материалдың мазмұны мен авторлық құқық толықтай автордың жауапкершілігінде. Егер материал авторлық құқықты бұзады немесе сайттан алынуы тиіс деп есептесеңіз,
шағым қалдыра аласыз
Қазақстандағы ең үлкен материалдар базасынан іздеу
Сіз үшін 400 000 ұстаздардың еңбегі мен тәжірибесін біріктіріп, ең үлкен материалдар базасын жасадық. Төменде керек материалды іздеп, жүктеп алып сабағыңызға қолдана аласыз
Материал жариялап, аттестацияға 100% жарамды сертификатты тегін алыңыз!
Ustaz tilegi журналы министірліктің тізіміне енген. Qr коды мен тіркеу номері беріледі. Материал жариялаған соң сертификат тегін бірден беріледі.
Оқу-ағарту министірлігінің ресми жауабы
Сайтқа 5 материал жариялап, тегін АЛҒЫС ХАТ алыңыз!
Қазақстан Республикасының білім беру жүйесін дамытуға қосқан жеке үлесі үшін және де Республика деңгейінде «Ustaz tilegi» Республикалық ғылыми – әдістемелік журналының желілік басылымына өз авторлық материалыңызбен бөлісіп, белсенді болғаныңыз үшін алғыс білдіреміз!
Сайтқа 25 материал жариялап, тегін ҚҰРМЕТ ГРОМАТАСЫН алыңыз!
Тәуелсіз Қазақстанның білім беру жүйесін дамытуға және білім беру сапасын арттыру мақсатында Республика деңгейінде «Ustaz tilegi» Республикалық ғылыми – әдістемелік журналының желілік басылымына өз авторлық жұмысын жариялағаны үшін марапатталасыз!
Министірлікпен келісілген курс саны 12