Күні:

Педагогтің Т.А.Ә. (болған жағдайда)

Сабақтың тақырыбы

Қиял – адамға тән қасиет

Бөлім:

ҮІ бөлім Қиял әлемі

Осы сабақ арқылы жүзеге асатын оқу мақсаттары

5.1.5.1 тыңдалған мәтін мазмұны негізінде сұрақтарға жауап беру, көтерілген мәселе бойынша өз ойын білдіру

5.4.2.2 зат есімдердің мағыналық түрлерін мәнмәтін аясында жалғаулар арқылы түрлендіріп қолдану

Сабақтың мақсаттары

Барлық оқушылар орындай алады: мәтін бойынша сұрақ құрастырады;дайындаған сұрақтарын жұбына қояды;жұбының сұрағына жауап береді; өз ойына дәлелдер келтіріп, жауап береді.Зат есім туралы түсінеді

Құндылықтар

Жасампаздық және жаңашылдық – қиял арқылы шығармашылық ойлау дағдысын дамыту;

Еңбекқорлық және кәсіби біліктілік – қиялдың еңбекпен жүзеге асатынын түсіну;

Бірлік және ынтымақ – жұптық және топтық жұмыс барысында ынтымақтастық қалыптастыру.

Жоспар

Жоспарланатын уақыт

Мұғалімнің іс-әрекеті

Оқушының іс-әрекеті

Бағалау

Дерек-

көздер

Сабақтың басы

Ұйымдастыру бөлімі

«Аудиториядағы заттар» ширату жаттығуы.

Көрсетілген кітап, шам, сағат суреттерін таңдау арқылы оқушылар үш топқа бөлінеді, суреттің өзіне немесе өзінің көңіл-күйіне ұқсастығын қиялмен топ болып ойластыра айтады.

Бүгінгі тақырып атауы қандай болуы мүмкін?

Тақырып пен оқу мақсаты айтылады.

Мысалы, «Шам бізге ұқсас екен: біздің де көңіліміз қазір жарқырап тұр!» Мына кітап бізге ұқсас екен: білгенімізді құрдастарға үйретсек деп тұрмыз!т.б.

«Жарайсың!» деген мадақтау сөзімен ынталандыру.

Сурет

Сабақтың ортасы

Тыңдалым алдындағы тапсырма.

1-тапсырма.

Тыңдалым

Тапсырма «Жуан жіңішке» сұрақтар

ЖЖ.

1. Мәтінді мұқият тыңдап, жалпы мазмұнына қатысты жұбыңызға 1 жіңішке, 1жуан сұрақ дайындаңыз.Сұрақтарыңызбен алмасып, жауап беріңіз.

Жіңішке сұрақ: __________________________________________________________________________________________________________________________________________

Жуан сұрақ: __________________________________________________________________________________________________________________________________________

Тыңдалымнан кейінгі тапсырма

2-тапсырма. Сұрақтарға жауап беріңдер.

көшбасшы

ілесуші

дамытушы

Сөз таптары Зат есім

3 - тапсырма. «Жалғасын тап» әдісі арқылы

Мәтіннен зат есімдерді тауып, мағыналық түрлерін ажыратыңыз.

https://wordwall.net/sv/resource/45353598

«Ассоциограмма». Қиял дегенде есіңе не түседі? Диаграмманы толтырыңдар.

1. «Қиял», «қиялдау» сөздерінің мағынасы қандай?

2. «Қиял» мен «арман» сөздерінің арасында қандай ұқсастық

немесе айырмашылық бар деп ойлайсыңдар?

3. Кімді қиялшыл деп санайсыңдар? Неге?

4. Қиял-ғажайып ертегі дегенді естідіңдер ме? Егер естісеңдер,

оның кәдімгі ертегіден қандай айырмашылығы бар?

Кітап,бүркіт,кесте, трактор,белбеу сөздерін айтамын. Сол сөздерді жалғаулар арқылы түрлендіріп,сөйлем құрастырады.

Өлеңді мәнерлеп оқыңдар. Ақын өлеңіндегі негізгі ойды анықтаңдар.Арман мен қиялдың айырмашылығы туралы өз ойларыңды айтыңдар. Мәтіннен туынды сөздерді табыңдар, олардың қалай жасалып тұрғанын

түсіндіріңдер.

1) бір сөз табына енетін сөздің барлығы бірыңғай ұғымдарды білдіреді. Мысалы, зат есім болатын сөздердің әрқайсысы заттың, құбылыстың, ұғымның атын білдіреді:мектеп, ақыл, Тәңір, ереже, Ай-Ару, Тұмар;

2) бір сөз табына енетін сөздердің барлығы бірдей сұраққа

жауап береді. Зат есімдер кім? не?, сын есімдер қандай? қай?, етістіктер не істеді? не қылды? және т.б.

3) бір сөз табына енетін негізгі түбір сөздер бірдей сөйлем мүшесі қызметін атқарады. Мысалы: зат есімдер негізінен бастауыш, толықтауыш қызметін атқарса, етістіктер баян-

дауыш қызметін атқарады.

4) жекелеген сөз таптарына жататын сөздерге бірдей қосымшалар жалғанады. Оны сөз табының түрленуі деп атайды. Мысалы: зат есімдерге көптік, септік, тәуелдік жалғаулары жалғанса, сын есімдерге шырай жұрнақтары жалғанады.

Дескриптор

-Ассоциограмманы толтырады-1

-сауатты жазады-1

-өз ойын білдіреді-1

- мәтін бойынша 2 сұрақ құрастырады 1;

- дайындаған сұрақтарын жұбына қояды 1;

- жұбының сұрағына жауап береді 1;

- берілген сөздерді түрлендіріп сөйлем құрастырады 1;

-Өлеңдегі негізгі ойды анықтайды-1; Арман мен

қиялдың айырмашылығын табады-1;

-Туынды сөздерді табады,жасалу жолын түсіндіреді-1

ҚБ «Бас бармақ»

суреттер

Иллюстра-

циялар

Кест

Сабақтың соңы

1-саты. Білдім.

2-саты.Түсіндім.

3-саты. Қолдандым.

1-10 баллдық жүйе бойынша оқушылардың сабаққа қатысу белсенділігі бойынша бағаланады

стикер

Қиялдың ерекшелігі

Мысалы

Адамның қиялы оның қызығушылығы мен қасиеттеріне, мақсатына байланысты

«сары сайран далада туып өсетін қазақ баласының қиялы жүйрік, өткір, терең болуға тиісті»

Адамның жас және дара ерекшеліктеріне де, білім тәжірибесіне де байланысты

Алға қойған мақсатты жоспарлап, жүзеге асырудың жолдарын іздестіру қиялсыз мүмкін емес.

Қиял адамның өскен ортасына, ұлттық ерекшелігіне, табиғатқа байланысты

Ересек адамның қиялы мен айналасын енді тани бастаған жасөспірімнің қиялын салыстырып, бағалауға болмайды.

Қиялдың ерекшелігі

Мысалы

Адамның қиялы оның қызығушылығы мен қасиеттеріне, мақсатына байланысты

«сары сайран далада туып өсетін қазақ баласының қиялы жүйрік, өткір, терең болуға тиісті»

Адамның жас және дара ерекшеліктеріне де, білім тәжірибесіне де байланысты

Алға қойған мақсатты жоспарлап, жүзеге асырудың жолдарын іздестіру қиялсыз мүмкін емес.

Қиял адамның өскен ортасына, ұлттық ерекшелігіне, табиғатқа байланысты

Ересек адамның қиялы мен айналасын енді тани бастаған жасөспірімнің қиялын салыстырып, бағалауға болмайды.

Қиялдың ерекшелігі

Мысалы

Адамның қиялы оның қызығушылығы мен қасиеттеріне, мақсатына байланысты

«сары сайран далада туып өсетін қазақ баласының қиялы жүйрік, өткір, терең болуға тиісті»

Адамның жас және дара ерекшеліктеріне де, білім тәжірибесіне де байланысты

Алға қойған мақсатты жоспарлап, жүзеге асырудың жолдарын іздестіру қиялсыз мүмкін емес.

Қиял адамның өскен ортасына, ұлттық ерекшелігіне, табиғатқа байланысты

Ересек адамның қиялы мен айналасын енді тани бастаған жасөспірімнің қиялын салыстырып, бағалауға болмайды.