ҚМЖ Қатты денелердiң балқуы және қатаюы, балқу температурасы, меншiктi балқу жылуы

Пәні

Физика

Мұғалімнің аты-жөні

Оқулық

«Атамұра» 2018

Сабақ тақырыбы

Қатты денелердiң балқуы және қатаюы, балқу температурасы, меншiктi балқу жылуы. №5 практикалық жұмыс: Заттың фазалық ауысу графигін зерттеу, заттың агрегаттық күйлері өзгерген кездегі жылу мөлшерін есептеу»

Оқу мақсаты

(қысқаша)

8.3.1.4 – молекула-кинетикалық теория негізінде қатты күйден сұйыққа және кері айналуды сипаттау;

8.3.2.10 – балқу/кристалдану кезіндегі жұтылатын/ бөлінетін жылу мөлшерінің формуласын есептер шығаруға қолдану;

8.3.2.11 – заттың балқу және қатаю үдерісі кезіндегі температураның уақытқа тәуелділік графигін талдау

Оқушының аты-жөні

(оқушы толтырады)

Іс-әрекет реті

Ресурстар

(мұғалім толтырады)

Орындалуы

(оқушы толтырады)

Мағынаны таны

https://www.youtube.com/watch?v=92JyYAR1aAU&list=PLCZ6Ox1-6l5I8Tc26YZH3S9TZxGX2ch4D&index=7

Заттың агрегаттық күйлерінің өзгеруі

Балқу – заттың қатты күйден сұйық күйге айналу процесі. Заттың балқу кезіндегі температурасын заттың балқу температурасы деп атайды. Қыздыру кезінде дененің температурасы көтеріледі. Бөлшектердің тербеліс жылдамдығы артады. Дененің ішкі энергиясы артады. Дене температурасы балқу температурасына көтерілген кезде кристалдық тор бұзыла бастайды. Қыздырғыштың энергиясы кристалдық торды бұзуға жұмсалады.

Кристалдану – заттың сұйық күйден қатты күйге айналу процесі. Заттың кристалданатын температурасын кристалдану температурасы деп атайды. Зат қай температурада балқыса, сол температурада кристалданады.

1кг кристалл затты балқу температурасында сұйыққа айналдыру үшін жұмсалатын Q жылу мөлшерін осы заттың меншікті балқу жылуы деп атайды және λ деп белгілейді, ХБЖ өлшем бірлігі 1Дж/кг.

Q =λ m

Оқулықтан теориялық материалды оқыңыз §10, 47-51 беттер. Анықтамаларын және формуласын дәптерге жаз.

+ белгісімен танысқан ресурстарыңды белгіле

Орында

https://onlinemektep.org/schedule/lesson/97e6a1ab-772e-4ace-9ea7-5eb0edd7deae

Есеп шығару:

1. 3 кг мыстың кристалдануы және 685°С-қа дейін салқындауы барысында қанша жылу мөлшері бөлінеді?Мыстың меншікті жылу сыйымдылығы 380 Дж/(кг℃), ал меншікті балқу жылуы 213 кДж/кг және балқу температурасы 1085℃.

2. Температурасы 32 ⁰С, массасы 100 г қалайыны массасы 30 г темір ыдысқа салып, оны толық балқыту үшін қанша жылу қажет болады? t⁰=232⁰С, _қ0,610⁵Дж/кг, с_т460 Дж/кг⁰С, с_қ230 Дж/кг⁰С.

Рефлексия

Мен бүгін ... білдім

+ немесе – белгілерін қой

Мен енді ... білемін

(бағалау критерийлеріне сәйкес)

Мұғалімнен кері байланыс

(ауызша кері байланыс немесе жазбаша ұсыныс)

Барлық тапсырмаларды өзіңіз орындауға тырысыңыз. Егер сізде қиындықтар туындаса, сіз маған менің ватсап нөмерім арқылы көмек сұрай аласыз.

Жұмысыңыздың суретін түсіріп, оны маған тексеру үшін жіберіңіз.