ЖАМБЫЛ ОБЛЫСЫ ӘКІМДІГІНІҢ БІЛІМ БАСҚАРМАСЫ
ТАРАЗ ҚАЛАСЫ БІЛІМ БӨЛІМІНІНІҢ БАЛАЛАР КӨРКЕМӨНЕР МЕКТЕБІ
АВТОРЛЫҚ БАҒДАРЛАМА
«Қолөнердегі дәстүр мен жаңашылдық:
Жүн бұйымдары арқылы шығармашылық пен функционал бұйымдарды дамыту»
(7-16 жас оқушылары үшін)
Автор: Сагимбаева Лаура Нагашыбаевна Соавтор: Салыбекова Гаухар Бектурсыновна
Үйірме жетекшісі, педагог-сарапшы
2025 жыл
ƏОЖ 379
КБЖ 74.262.27
Б 19
ЖАМБЫЛ ОБЛЫСЫ ӘКІМДІГІНІҢ БІЛІМ БАСҚАРМАСЫ ТАРАЗ ҚАЛАСЫ БІЛІМ БӨЛІМІНІНІҢ БАЛАЛАР КӨРКЕМӨНЕР МЕКТЕБІ
Сагимбаева Лаура Нагашыбаевна Салыбекова Гаухар Бектурсыновна «Қолөнердегі дәстүр мен жаңашылдық: Жүн бұйымдары арқылы шығармашылық пен функционал бұйымдарды дамыту»
Алматы: «Білім әлемі» редакциясы, 2025. – 200 бет.
Пікір берушілер:
Карсыбаева Раиса Канабековна – Қазақ Ұлттық қыздар педагогикалық университетінің
оқытушысы, п.ғ.к., қауымдастырылған профессор м.а.
Текесбаева Анар – Қазақ мемлекеттік қыздар педагогикалық университетінің
«Педагогика және психология» кафедрасының кандидаты
ISBN 978 - 601 - 341 - 501 – 14
Ұсынылып отырған оқулық қазіргі заман талабына сай білім беру саласындағы
жаңашыл оқытушыға қойылатын талап та жаңашыл болатыны сөзсіз. Оқытушы
алдындағы басты міндет оқытудың әдіс-тәсілдерін үнемі жетілдіріп және жаңа
педагогикалық технологияларды меңгере отырып, еліміздің жарқын болашағын
жасайтын білімді де білікті, бәсекеге қабілетті тұлға қалыптастыру. Жаңа
технологияларды меңгеру мұғалімнің кәсіптік, рухани, азаматтық және басқа да
көптеген адами келбетінің қалыптасуына игі әсерін тигізеді, өзін – өзі дамытып, оқу
үрдісін тиімді ұйымдастыруға көмектеседі. Бүгінгі күні инновациялық әдістер мен
ақпараттық технологиялар қолдану арқылы оқушының ойлау қабілетін арттырып,
ізденушілігін дамытып, қызығушылығын тудыру, белсенділігін арттыру ең негізгі
мақсат болып айқындалады.
ƏОЖ 379
КБЖ 74.262.27
ISBN 978 - 601 - 341 - 501 – 14
© Сагимбаева Лаура Нагашыбаевна
© Салыбекова Гаухар Бектурсыновна
© ИП «Білім әлемі»
Түсінік хат
Қазіргі таңда қоғамның дамуымен бірге білім беру жүйесінің де негізгі мақсаты өзгеріп келеді. Ендігі басты бағыт – оқушыны тек біліммен қаруландыру емес, оның бойындағы табиғи қабілетті, шығармашылық ойлауды, өнерге деген сүйіспеншілікті ашу. Осы тұрғыдан алғанда, көркемөнер үйірмелерінің рөлі ерекше. Өйткені, үйірме сабағы – баланың еркін ойлауына, өз ойын бейнелеу арқылы жеткізуіне, еңбексүйгіштік пен эстетикалық талғамды дамытуға мүмкіндік беретін орта.
Ұлттық өнер – ұлт рухының қайнар көзі. Қазақ халқының қолөнері ғасырлар бойы ұрпақ тәрбиесінің, дүниетанымының және тұрмыс мәдениетінің айнасы болып келді. Сол мұраның бірі – жүн бұйымдары мен киіз өнері. Киіз басу, жүн иіру, бояу, өрнектеу сияқты тәсілдер халқымыздың табиғатқа, еңбекке, әдемілікке деген көзқарасын көрсетеді. Дәстүрлі өнердің осы түрін қазіргі заман талабына сай жаңғырту, оның эстетикалық және функционал маңызын арттыру – үйірме жұмысының басты бағыты.
«Қолөнердегі дәстүр мен жаңашылдық: жүн бұйымдары арқылы шығармашылық пен функционал бұйымдарды дамыту» атты бұл авторлық бағдарлама – 7–16 жас аралығындағы балаларға арналған көркемөнер бағытындағы шығармашылық үйірме бағдарламасы. Бағдарламаның негізгі ерекшелігі – ұлттық өнер мен заманауи дизайнды ұштастыру арқылы оқушылардың шығармашылық ойлауын, қиялын және шеберлік дағдыларын дамыту. Мұнда оқушылар жүнмен жұмыс істеудің дәстүрлі және заманауи технологияларын меңгеріп қана қоймай, өз идеяларын жүзеге асырып, жеке туындысын жасайды.
Бағдарламаның мазмұны тәжірибелік жұмысқа, қолөнер техникасын меңгеруге және шығармашылық жобалау әдістеріне негізделген. Әр сабақ барысында оқушылар өз қолымен бұйым жасап, нәтижесін көре отырып, еңбекке құрмет сезімін қалыптастырады. Жүн материалын өңдеудің барлық кезеңін – жуу, түту, бояу, киіз басу, безендіру – өз қолымен орындай отырып, бала еңбектің мәнін терең түсінеді.
Үйірме жұмысының тәрбиелік маңызы да зор. Оқушылар ұлттық мәдениетке жақындай отырып, дәстүрге құрметпен қарауды үйренеді, ал заманауи тәсілдер арқылы өз идеясын еркін білдіреді. Бұл олардың өзін-өзі тануына, эстетикалық талғамын жетілдіруге, өз еңбегінің нәтижесіне қуана білуіне мүмкіндік береді.
Сонымен қатар, бағдарлама экологиялық тәрбие мен тұрақты даму қағидаларын қамтиды. Себебі жүн – табиғи, қайта өңделетін экологиялық таза материал. Бұл балаларға табиғатты қорғау, материалды үнемді пайдалану, тұрмыстық қалдықтарды қайта өңдеу жөнінде түсінік береді. Қорыта келгенде, бұл үйірме бағдарламасы – дәстүр мен жаңашылдықты біріктіре отырып, оқушылардың шығармашылық әлеуетін ашуға бағытталған заманауи жоба. Ол арқылы бала ұлттық өнерді тек үйреніп қана қоймай, оны жаңа қырынан танып, өз қолымен өмірге әкеледі. Әрбір қатысушы өз идеясын іске асырып, ұлт мәдениетінің жалғастырушысы болуға мүмкіндік алады. 2. Мақсаты мен міндеттері
Мақсаты:
Жүн бұйымдарын жасау арқылы оқушылардың шығармашылық қабілетін дамыту, ұлттық қолөнер дәстүрлерін сақтай отырып, оны заманауи көзқараспен ұштастыруға баулу және еңбекке құрмет, эстетикалық талғам мен экологиялық сананы қалыптастыру.
Міндеттері:
-
Қазақ халқының қолөнер дәстүрін таныстырып, жүн бұйымдарының мәдени және тарихи маңызын ашу;
-
Жүн материалымен жұмыс істеудің дәстүрлі және заманауи технологияларын үйрету (жуу, бояу, киіз басу, сәндеу, композиция құру);
-
Оқушылардың шығармашылық ойлауын, қиялын және бейнелеу қабілетін дамыту;
-
Ұлттық нақышты қазіргі сәндік-қолданбалы өнермен үйлестіре білуге үйрету;
-
Оқушылардың еңбек мәдениетін, ұқыптылығын және еңбексүйгіштік қасиеттерін қалыптастыру;
-
Табиғи материалдарды пайдалану арқылы экологиялық сана мен үнемшілдік дағдыларын тәрбиелеу;
-
Өз бетінше бұйым жобалау және жеке шығармашылық идеясын іске асыру қабілетін дамыту;
-
Оқушылардың өзін-өзі танытуына, өнер арқылы жеке тұлғалық және эстетикалық дамуына жағдай жасау.
-
Бағдарламаның өзектілігі (маңыздылығы және қажеттілігі) Бүгінгі rapidly өзгеріп отырған қоғамда жас ұрпақтың ұлттық мәдениетке, табиғи ортаға және шығармашылық еңбекке деген қызығушылығын арттыру – ең өзекті мәселе. Әлемдік жаһандану жағдайында рухани тамырдан ажырамай, ұлттық дәстүрлерді қазіргі заман талабына бейімдеу – қоғамның мәдени тұрақтылығының кепілі.
Жүн бұйымдарын жасау өнері – халқымыздың тарихи тәжірибесін, экологиялық өмір салтын және эстетикалық дүниетанымын біріктіретін ерекше өнер саласы. Бұл бағыттағы үйірме жұмысы оқушыларға ұлттық мұраның құндылығын ұғындырып қана қоймай, оны өмірде қолдануға, өз қолымен жаңа туынды жасауға үйретеді. Жүн – табиғи, экологиялық таза материал, сондықтан ол арқылы экологиялық ойлау мен экодизайн идеялары жүзеге асады.
Бағдарламаның маңыздылығы – баланы өнер арқылы өмірге бейімдеуінде. Қазіргі таңда білім беру тек академиялық мақсатпен шектелмеуі тиіс, ол тұлғаның рухани және эмоционалды дамуына ықпал етуі қажет. Бұл бағдарлама оқушының «қолымен ойлау» қабілетін дамыта отырып, нақты нәтижеге – өз еңбегінің өнімін көруге мүмкіндік береді.
Сонымен қатар, бағдарлама қазіргі қоғамда өзекті болып отырған жасыл технология, экологиялық мәдениет, ұлттық бренд ұғымдарын біріктіреді. Осылайша, дәстүрлі қолөнерді жаңа формада ұсыну арқылы бұл үйірме мәдени жаңғырудың заманауи үлгісін қалыптастырады.
-
Жұмыстың ғылыми-әдістемелік деңгейі және жаңашылдығы Ұсынылып отырған үйірме бағдарламасы қолданыстағы көркем еңбек бағытындағы типтік бағдарламалардан өзінің шығармашылық, жобалық және экологиялық бағытымен ерекшеленеді. Мұнда дәстүрлі әдістер жаңа педагогикалық технологиялармен ұштасқан.
Жаңашылдығы:
-
Дәстүрлі материал – жүн – заманауи тұрғыдан қайта қаралып, сәндік әрі функционалды бұйымдар жасауға бағытталған;
-
Оқыту процесі тек технологияны үйретумен шектелмей, оқушының шығармашылық ойлауын, жобалау қабілетін дамытады;
-
Үйірме сабағы зерттеушілік сипатта жүргізіледі: оқушылар материалмен тәжірибе жасап, өз шешімін табуға дағдыланады;
-
Бағдарламада экологиялық, этнопедагогикалық және эстетикалық бағыттар интеграцияланған;
-
Әр қатысушы жыл соңында жеке шығармашылық жобасын қорғайды – бұл тұлғалық жетістікті бағалаудың жаңа әдісі.
Ғылыми-әдістемелік негізі:
Бағдарлама тұлғалық-бағдарлы және құзыреттілікке негізделген білім беру парадигмасына сәйкес құрастырылған. Мұнда оқыту үрдісі – баланың жеке тәжірибесін, қызығушылығын және шығармашылық әлеуетін дамытуға бағытталған.
Әдіснамалық тұрғыдан бағдарламада жобалық оқыту, дамытушылық оқыту, және тәжірибеге негізделген шығармашылық әдістер қолданылған. Бұл тәсілдер оқушыны белсенді әрекетке тартып, оның «жасаушы тұлға» ретінде қалыптасуын қамтамасыз етеді.
Бағдарламада В. Выготскийдің жақын даму аймағы теориясы, К. Роджерстің тұлғаның өзін-өзі жүзеге асыру концепциясы, сондай-ақ қазақ этнопедагогикасының халықтық тәрбиелеу қағидаттары басшылыққа алынған. Осы үш бағыттың үйлесуі оқыту процесін әрі ғылыми, әрі өмірмен тығыз байланысты етеді.
Сонымен қатар, бағдарламаның жаңашылдығы – сабақтардың құрылымында пәнаралық кіріктіру элементтерінің қолданылуында: оқушылар жүннің қасиеттерін зерттеу арқылы химия, физика, биология пәндерімен байланыс орнатады; түстер үйлесімі мен форма заңдылықтарын меңгеру арқылы бейнелеу өнерімен, дизайн негіздерімен байланысады. Нәтижесінде, бұл бағдарлама қолөнерді үйрету құралы ғана емес, шығармашылық ойлау мен экологиялық мәдениетті дамытатын интеграциялық білім беру моделі ретінде ерекшеленеді.
5. Бағдарламаның ғылымилығы
Бұл авторлық бағдарлама қазіргі заманғы жаңа білім беру парадигмасына сай құрастырылған. Яғни оқыту үдерісінің өзегі — дайын ақпаратты беруден гөрі, оқушының шығармашылық тәжірибесі арқылы білімді өздігінен игеру және өндіру. Бағдарламаның ғылыми негізі – тұлғалықбағдарлы, құзыреттілікке бағытталған және әрекетке негізделген оқыту теорияларына сүйенеді.
Философиялық тұрғыдан бағдарлама гуманистік педагогика қағидаларын басшылыққа алады: әрбір оқушы — дара тұлға, оның қабілеті шексіз және даму мүмкіндігі шектеусіз. Мұнда білім беру – тұлғаның өзін-өзі танып, өмірде өз орнын табуға бағытталған үдеріс ретінде қарастырылады.
Әдіснамалық тұрғыдан бағдарлама жобалық, зерттеушілік және дамытушылық оқыту технологияларымен толықтырылған. Үйірме сабағы оқушылардың қолымен жасап көруіне, өз идеясын тәжірибе арқылы іске асыруына мүмкіндік береді. Осылайша, білім – дайын нәтиже емес, жасампаздық тәжірибенің өнімі ретінде қалыптасады.
Психологиялық тұрғыдан бағдарлама Л. Выготскийдің «жақын даму аймағы» теориясына сүйенеді. Әрбір бала өз мүмкіндігінен сәл жоғары деңгейдегі тапсырмаларды орындау арқылы дамиды, ал мұғалім бағыттаушы, қолдаушы рөл атқарады. Сонымен қатар, шығармашылық әрекет барысында эмоционалды жағдай, эстетикалық ләззат және жетістік сезімі арқылы баланың ішкі мотивациясы қалыптасады.
Педагогикалық ғылым мен практиканың соңғы жетістіктері бағдарламада кеңінен көрініс тапқан:
-
интеграциялық оқыту тәсілдері (өнер, биология, тарих пәндерімен байланыс);
-
STEAM-білім элементтері (ғылым, технология, өнер мен математика үйлесімі);
-
экологиялық тәрбие мен этнопедагогика қағидалары;
-
жобалық және өнімдік оқыту технологиясы.
Осының барлығы бағдарлама мазмұнын қазіргі білім беру философиясына толық сәйкестендіреді және оқушылардың шығармашылық тұлға ретінде дамуына жағдай жасайды.
6. Бағыттылығы
Бұл бағдарлама тек білім, білік, дағдыны қалыптастыруды емес, ең алдымен оқушының тұлғалық дамуын, рухани байлығын және әлеуметтік белсенділігін көздейді.
-
Тұлғалық бағыт:
Оқушылар өз идеясын еркін жеткізуге, өзіндік көзқарасын білдіруге, өз қолымен нәтижеге жетуге үйренеді. Бұл шығармашылық еркіндікті, өз еңбегіне деген жауапкершілікті арттырады.
-
Психофизиологиялық және әлеуметтік денсаулық:
Жүнмен жұмыс істеу – баланың ұсақ моторикасын дамытады, жүйке жүйесін тыныштандырады, эстетикалық ләззат сыйлайды. Ұжымдық және жұптық жұмыс әлеуметтік қарым-қатынас мәдениетін қалыптастырады.
-
Экологиялық, экономикалық және этнопедагогикалық бағыт: Жүн табиғи, экологиялық таза материал болғандықтан, балалар экологиялық сананы меңгереді, материалды тиімді пайдалануға үйренеді. Бұйымның өзіндік құнын есептеу арқылы экономикалық ойлау элементтері дамиды.
Этнопедагогикалық тұрғыда оқушылар қазақ халқының дәстүрлі өнерімен, ұлттық өрнектермен, мәдени құндылықтармен танысып, рухани сабақтастық сезімін қалыптастырады.
-
Гуманистік, интеграциялық және инновациялық тәсілдер: Бағдарлама гуманистік бағытта құрылып, әр оқушының жеке жетістігіне басымдық береді. Сабақ мазмұнында түрлі пәндермен (химия, биология, бейнелеу өнері) кіріктірілген әдістер қолданылады. Инновациялық тұрғыдан жүн бұйымдарын заманауи дизайн үлгілерімен үйлестіру көзделген.
-
Ғылыми талаптарға сәйкестік:
Бағдарламада әр сабақ белгілі бір ғылыми проблеманы қамтиды. Мысалы, «Жүннің қасиеттерін зерттеу», «Табиғи бояғыштардың тиімділігі» сияқты шағын зерттеулер жүргізіледі. Әр жұмыста гипотеза ұсынылып, тәжірибе арқылы дәлелденеді, нәтижелер салыстырылып, қорытынды жасалады. Осының бәрі бағдарламаның тек эстетикалық емес, ғылымишығармашылық бағыттағы тәрбиелік маңызын арттырады.
7. Бағдарламаның әдіснамалық негізінің ішкі бірлігі мен сипаттамасы Бағдарлама жүйелілік, сабақтастық және мақсаттылық принциптеріне негізделген. Оның құрылымында мақсат → міндет → нәтиже арасындағы логикалық байланыс нақты сақталған.
Барлық сабақтар біртұтас әдіснамалық жүйеге біріктірілген:
-
I кезең – дәстүрлі қолөнермен танысу, мәдени негіз қалыптастыру;
-
II кезең – жүнді өңдеу мен бұйым жасау технологиясын меңгеру; • III кезең – шығармашылық жобалау және жеке идеяны іске асыру;
-
IV кезең – қорытынды жоба мен көрме ұйымдастыру.
Әр кезең келесі сатыға негіз болады, бұл оқушының шығармашылық дамуын кезең-кезеңімен қамтамасыз етеді. Бағдарламада қолданылатын әдістердің (тәжірибелік, зерттеушілік, жобалық, рефлексиялық) барлығы өзара сабақтасып, бір жүйеге құрылған.
Осылайша, үйірме жұмысының барлық кезеңдері өзара байланыста дамиды, нәтижелер әдіснамалық негіздермен тікелей ұштасады және бірізді түрде жалғасып отырады.
8. Бағдарламаның дұрыстығы мен сенімділік деңгейі
Бағдарламаның мазмұны ғылыми-тәжірибелік негізге сүйеніп жасалған және педагогикалық практикамен дәлелденген. Құрылымдық тұрғыдан ол Қазақстан Республикасының «Қосымша білім беру тұжырымдамасына», «ҚР Орта білім берудің мемлекеттік стандартына» және көркемөнер бағытындағы әдістемелік нұсқаулықтарға сай келеді.
Бағдарламадағы барлық әдіс-тәсілдер мектептен тыс қосымша білім беру тәжірибесінде тексерілген. Нәтижелердің сенімділігі төмендегі көрсеткіштер арқылы айқындалады:
-
Оқушылардың шығармашылық қабілеттерінің артуы;
-
Ұлттық мәдениетке қызығушылықтың өсуі;
-
Эстетикалық талғам мен экологиялық сана қалыптасуы;
-
Жеке жобалардың сапасы мен өзіндік ерекшелігінің артуы;
-
Үйірме жұмысының нәтижелерінің көрмелерде, байқауларда ұсынылуы.
Бағдарлама мазмұны пәнаралық байланыс арқылы күшейтіліп, әрбір нәтижеге ғылыми дәлелдер мен практикалық байқаулар негіз болады. Осы себепті бұл бағдарлама ғылыми тұрғыдан дәлелденген, тәжірибеде қолдануға жарамды, нәтижелілігі жоғары шығармашылық білім беру жобасы болып табылады.
9. Күтілетін нәтиже
Бағдарламаның күтілетін нәтижелері оның негізгі 8 міндетімен тығыз байланысты және оқушылардың танымдық, шығармашылық, технологиялық әрі тұлғалық дамуына бағытталған. Үйірме жұмысының соңында әрбір оқушы өз қабілетін танып, өз еңбегінің нәтижесін нақты бұйым түрінде көрсете алады. Күтілетін нәтиже тек жүн бұйымдарын жасауды үйренумен шектелмейді — ол оқушының ұлттық мәдениетке деген сүйіспеншілігін арттырып, өмірге шығармашылық тұрғыда қарауға баулиды.
Қазақ халқының қолөнер дәстүрін таныстырып, жүн бұйымдарының мәдени және тарихи маңызын ашу.
Үйірмеге қатысушы оқушылар ұлттық мәдениеттің құрамдас бөлігі ретінде қазақ қолөнерінің тарихын, түрлерін және қолдану ерекшеліктерін меңгереді. Олар жүннен жасалған дәстүрлі бұйымдардың (текемет, сырмақ, киіз үй жабдықтары, тұрмыстық заттар) шығу тарихымен танысып, атабабаларымыздың тұрмысындағы қолөнердің маңызын түсінеді.
Бұл бағытта оқушы ұлттық өнерге қызығушылық танытып, «дәстүр – тамыр, жаңашылдық – өріс» қағидасының мәнін ұғынады. Оқушының дүниетанымында ұлттық құндылықтарға деген құрмет, мәдени мұраны сақтап жалғастыруға деген ниет қалыптасады. Осы нәтижеде оқушы өз халқының өнері мен мәдениетіне мақтанышпен қарайтын тұлға ретінде дамиды.
Жүн материалымен жұмыс істеудің дәстүрлі және заманауи технологияларын үйрету.
Бағдарлама соңында оқушы жүнмен жұмыс істеудің барлық негізгі кезеңдерін тәжірибе жүзінде меңгереді:
-
жүнді сұрыптау, жуу, түту, бояу;
-
киіз басу, иіру, тоқу тәсілдері;
-
сәндік және функционал бұйымдар жасау әдістері.
Оқушылар еңбек құралдарын дұрыс қолдана біледі, қауіпсіздік ережелерін сақтай отырып жұмыс жасайды. Осы міндет бойынша күтілетін нәтиже – оқушы жүн өңдеудің технологиялық дағдыларын толық меңгерген, өз қолымен сапалы бұйым жасай алатын деңгейге жетеді. Сонымен қатар, заманауи әдістермен танысып, дәстүрлі шеберлікті жаңа дизайндық шешімдермен біріктіреді.
Материалды ұқыпты әрі тиімді қолдануға баулу.
Оқушылар табиғи материалдың қасиетін зерттеп, оның сапасына, шығу тегіне және экологиялық маңызына назар аударады. Сабақтарда қалдықсыз технология принциптері енгізіліп, материалды тиімді пайдаланудың жолдары үйретіледі. Оқушылар артық қалдықтарды да кәдеге жарата отырып, шағын бұйымдар немесе әшекей заттар жасауға дағдыланады. Нәтижесінде балаларда экологиялық мәдениет пен үнемшілдік қалыптасады. Оқушы табиғи ресурстарды қадірлеуді, материалды ысырап етпеуді үйренеді, яғни «жасыл ойлау» дағдысы дамиды. Бұл бағыттың тәрбиелік маңызы — баланың табиғатқа жанашырлықпен қарауында. Ұлттық нақышты қазіргі сәндік-қолданбалы өнермен үйлестіре білуге үйрету.
Бағдарлама барысында оқушылар ұлттық ою-өрнектердің мәнін зерттеп, оны заманауи формада қолдануды үйренеді. Олар түстер үйлесімін таба біледі, сәндік шешім қабылдайды және композиция құру заңдылықтарын меңгереді. Күтілетін нәтиже – оқушы ұлттық стиль мен қазіргі заман талабына сай эстетикалық көзқарасты ұштастыра алады. Мысалы, киізден жасалған сөмке немесе интерьерге арналған панноны ұлттық нақышта безендіру арқылы ол өзін дизайнер ретінде сезінеді. Бұл баланың шығармашылық қабілетін, талғамын, және өз ойын көркем түрде жеткізу дағдысын дамытады.
Оқушылардың эстетикалық талғамы мен көркемдік көзқарасын дамыту.
Үйірмеге қатысушы балалар өнер арқылы әсемдік пен үйлесімділікті сезінуді үйренеді. Әр сабақта олар түстердің үйлесімін, пішін мен фактураның сәйкестігін байқап, композицияның заңдылықтарын түсінеді. Оқушы жасаған бұйымының сұлулығына, үйлесімділігіне назар аударады.
Нәтижесінде балаларда сұлулықты тану және бағалау қабілеті дамиды. Олар тек бұйым жасаушы емес, өнер арқылы өз ойын жеткізе білетін тұлғаға айналады. Эстетикалық талғамның дамуы баланың жалпы мәдени деңгейін арттырып, өмірге шығармашылық тұрғыда қарауға тәрбиелейді. Экологиялық мәдениетті, еңбексүйгіштік пен ұқыптылықты тәрбиелеу.
Жүнмен жұмыс жасау барысында бала табиғи материалдың қадірін түсінеді, еңбек процесінің әр кезеңіндегі ұқыптылық пен шыдамдылықтың маңызын сезінеді. Шығармашылық еңбек арқылы оқушыларда еңбекке құрмет, материалға ұқыптылық, уақыт пен күшті тиімді пайдалану дағдысы қалыптасады. Күтілетін нәтиже – оқушы еңбектің әлеуметтік және рухани маңызын түсінетін, табиғат пен адам еңбегіне құрметпен қарайтын тұлға ретінде қалыптасады. Бұл бағдарламада еңбек — тек нәтиже алу құралы емес, адамды тәрбиелеудің басты тетігі.
Өз бетінше бұйым жобалау және жеке шығармашылық идеясын іске асыру қабілетін дамыту.
Бағдарлама соңында әрбір оқушы жеке жобасын дайындайды. Бұл жоба – оның өз идеясын іске асыруға арналған шығармашылық нәтижесі. Оқушылар бұйымның тақырыбын, пішінін, түсін, материалын өздері таңдап, орындау жоспарын құрастырады.
Нәтижесінде балада жобалық және креативтік ойлау қабілеті дамиды. Ол өз идеясын ұсына алады, шығармашылық шешім қабылдайды, нәтижесін көпшілік алдында қорғауға машықтанады. Бұл дағды оқушының өмірлік дағдыларын қалыптастырып, өз күшіне сенімді болуға үйретеді.
Өнер арқылы оқушылардың өзін-өзі танытуына, тұлғалық және эстетикалық дамуына жағдай жасау.
Бағдарлама әр баланың ішкі әлеуетін ашуға бағытталған. Оқушы өз қолымен жасаған бұйым арқылы өзін-өзі танытады, еңбегінің нәтижесін көру арқылы жетістік сезімін бастан кешіреді. Бұл оның өзіндік бағасын арттырып, сенімділік пен табандылықты дамытады.
Осы міндет бойынша күтілетін нәтиже – оқушы шығармашылық қабілетін еркін көрсете алатын, өз ойын өнер тілімен жеткізе білетін, ұлттық рухы жоғары тұлға ретінде қалыптасады. Ол өз жетістігіне қуана біледі, сыныптастарының еңбегін бағалауға үйренеді, эстетикалық мәдениет пен ұжымдық жауапкершілік сезімі дамиды.
Жалпы қорытынды нәтижелер
Бағдарлама толық жүзеге асқан жағдайда төмендегі кешенді нәтижелер күтіледі:
-
Оқушылар ұлттық мәдениеттің құрамдас бөлігі – қолөнер дәстүрін меңгеріп, оны шығармашылықпен дамыта алады;
-
Жүн материалымен жұмыс істеудің технологиялық және көркемдік тәсілдерін игереді;
-
Табиғи материалды ұқыпты, үнемді әрі экологиялық тұрғыда қолдануға үйренеді;
-
Заманауи дизайн мен ұлттық нақышты үйлестіре алатын эстетикалық ойлау қалыптасады;
-
Өз жобасын жоспарлап, жүзеге асырып, нәтижесін көпшілік алдында қорғай алады;
-
Топтық жұмыс барысында қарым-қатынас мәдениеті, жауапкершілік және өзара сыйластық сезімі дамиды;
-
Эстетикалық, экологиялық және рухани мәдениет қалыптасады;
-
Оқушының тұлғалық дамуы мен шығармашылық әлеуеті толық ашылады.
Қорытындылай келе,
«Қолөнердегі дәстүр мен жаңашылдық» үйірме бағдарламасының күтілетін нәтижесі – тек бұйым жасауды үйренген бала емес, өз тамырын таныған, ұлттық өнерді қадірлейтін, шығармашылықпен ойлайтын, табиғатқа жанашыр, өз ісіне жауапты тұлға қалыптастыру. Осы арқылы бағдарлама жас ұрпақты рухани тұрғыдан байытып, ұлттық өнердің жалғастырушысы әрі заманауи жаңашылы ретінде тәрбиелеуді көздейді.
Тұрақталу-мазмұндық бөлімі
-
-
№
Сабақ тақырыбы
Сағат саны
Негізгі ұғымдар
I бөлім. Кіріспе және теориялық дайындық (1–5 сабақтар)
1
Кіріспе. Үйірме жұмысының мақсаты мен
мазмұны
1
мақсат, бағдарлама, қызығушылық
2
Қазақ қолөнері – ұлттық мәдениеттің негізі
1
дәстүр, мәдениет, өнер
3
Жүн бұйымдарының шығу тарихы
1
тарих, мұра, тұрмыс
4
Жүн материалымен танысу
1
жүн, қасиет, материал
5
Қауіпсіздік техникасы
1
құрал, ереже, қауіпсіздік
II бөлім. Технологиялық дағдылар мен тәжірибелік негіз (6–12 сабақтар)
№
Сабақ тақырыбы
Сағат саны
Негізгі ұғымдар
6
Жүнді тазалау және сұрыптау
1
тазалау, сұрыптау, сапа
7
Жүнді жуу және кептіру
1
экология, тазалық, өңдеу
8
Жүнді түту және тарау
1
түту, жұмсарту, талшық
9
Табиғи бояулармен жүн бояу
1
бояу, табиғилық, түс
10
Киіз басуға дайындық
1
дайындық, құрал, киіз
11
Ылғалды киіз басу тәсілі
1
дәстүр, су, технология
12
Құрғақ фильцевание тәсілі
1
ине, киіз, заманауи әдіс
III бөлім. Шығармашылық көркемдік бағыт (13–21 сабақтар)
№
Сабақ тақырыбы
Сағат саны
Негізгі ұғымдар
13
Ұлттық өрнектер әлемі
1
ою, өрнек, символ
14
Түстер үйлесімі мен композиция
1
түс, үйлесім, эстетика
15
Панно жасау (киізден)
1
панно, сәндік, әсемдік
16
Киізден әшекей бұйымдар
1
әшекей, безендіру, талғам
17
Сөмке, қалташа жасау
1
дизайн, бұйым, қолөнер
18
Киізден ойыншық жасау
1
ойыншық, форма,
шығармашылық
19
Жүннен кәдесый бұйымдар
1
кәдесый, сыйлық, өнер
20
Дәстүр мен заманауи стиль үйлесімі
1
стиль, ұлттық нақыш, жаңашылдық
21
Экологиялық дизайн
1
экология, табиғи материал, жауапкершілік
IV бөлім. Жобалау және жеке шығармашылық жұмыс (22–27 сабақтар)
№
Сабақ тақырыбы
Сағат саны
Негізгі ұғымдар
22
Эскиз және жоба сызу
1
эскиз, жоспар, идея
23
Жеке шығармашылық идеяны таңдау
1
тақырып, шабыт, жоба
24
Бұйым жобасын дайындау
1
материал, жоспар, құрал
25
Жобаны орындау кезеңі I
1
пішін, құрылым, орындау
26
Жобаны орындау кезеңі II
1
безендіру, өңдеу, ұқыптылық
27
Бұйымды безендіру және аяқтау
1
сәндеу, толықтыру, көркемдік
V бөлім. Қорытындылау, бағалау және шығармашылық көрсету (28– 34 сабақтар)
№
Сабақ тақырыбы
Сағат саны
Негізгі ұғымдар
28
Дайын бұйымды талдау
1
талдау, сапа, нәтиже
29
Топтық көрме ұйымдастыру
1
топтық жұмыс, көрме, ұйымдастыру
30
Көрмеге дайындық
1
қорытынды, безендіру, таныстыру
31
«Менің туындым» жобасын қорғау
1
жоба, қорғау, шығармашылық
32
Рефлексия сабағы
1
өзін-өзі бағалау, даму, тәжірибе
33
Қолөнердің болашағы және жаңашыл идеялар
1
инновация, дәстүр, болашақ
34
Қорытынды сабақ. Көрме және марапаттау
1
жетістік, марапат, шабыт
-
Кіріспе. Үйірме жұмысының мақсаты мен мазмұны
Бұл алғашқы сабақта оқушылар үйірменің мазмұнымен, мақсатымен және жұмыс бағыттарымен танысады. Мұғалім үйірменің негізгі идеясы — ұлттық дәстүрді заманауи тұрғыда ұштастыру екенін түсіндіреді. Сабақта топтық танысу ойыны өткізіліп, әр қатысушының қызығушылығы анықталады. Балалар өздерінің не үйренгісі келетінін айтып, жеке мақсаттарын белгілейді.
Қазақ қолөнері – ұлттық мәдениеттің негізі
Сабақта қазақ халқының қолөнер тарихы, оның қоғамдағы рөлі мен рухани мәні талқыланады. Оқушылар ежелгі бұйымдар суреттерін көреді, қолөнер түрлерін (зергерлік, ағаш, жүн, тері, кесте) ажырата білуге үйренеді. Әңгіме барысында ұлттық өнердің ұлт мәдениетін сақтаудағы маңызы ашылады.
Жүн бұйымдарының шығу тарихы
Оқушылар жүн бұйымдарының пайда болу тарихын, тұрмыстағы қолданылуын, киіз басу дәстүрін зерттейді. Халық өміріндегі киіздің символдық мәні түсіндіріледі. Мұғалім жүннен жасалған көне бұйымдардың фотосуреттерін көрсетіп, олардың қазіргі сәндікқолданбалы өнердегі жалғасын талқылайды.
Жүн материалымен танысу
Бұл сабақта балалар табиғи жүннің түрлерін (қой, ешкі, түйе жүндері) салыстырады, олардың құрылымы мен қасиеттерін байқайды. Оқушылар жүннің сапасын анықтау тәсілдерін үйренеді, әр материалдың қолдану саласын талдайды.
Қауіпсіздік техникасы
Жүнмен және құрал-жабдықтармен жұмыс істеу кезінде сақталуы тиіс қауіпсіздік ережелері түсіндіріледі. Оқушылар қайшы, ине, сабын, ыстық су сияқты құралдармен жұмыс істеу барысында қауіпсіздік шараларын сақтауды үйренеді. Сонымен қатар, еңбек мәдениеті мен жұмыс орнын таза ұстаудың маңызы айтылады.
Жүнді тазалау және сұрыптау
Оқушылар шикі жүнді өңдеуге дайындап, тазалау, шаңнан арылту және сұрыптау жұмыстарын орындайды. Мұғалім сапалы жүн мен сапасыз жүннің айырмашылығын көрсетеді. Сабақ тәжірибе түрінде өтеді:
оқушылар топ болып жүнді қолмен тазалап көреді.
Жүнді жуу және кептіру
Бұл сабақта оқушылар табиғи жүнді экологиялық таза тәсілмен жуу процесін тәжірибеде үйренеді. Сабақтың мақсаты – жүннің сапасын бұзбай, оны қолөнер бұйымдарына лайықты күйге келтіру. Мұғалім сабынды су мен соданың пропорциясын көрсетіп, жүнді жылы суда жуу ретін түсіндіреді. Оқушылар жүнді қопсытпай, судың температурасын сақтай отырып жуу керектігін меңгереді. Сонымен қатар, табиғи жолмен кептірудің (күн көзінде, таза ауада, желдетілетін орында) артықшылықтары айтылады. Балалар жүннің дұрыс кептірілмеуі бұйым сапасына қалай әсер ететінін тәжірибе арқылы байқайды. Бұл сабақта экологиялық ойлау мен ұқыптылық мәдениеті қалыптасады.
Жүнді түту және тарау
Сабақ барысында оқушылар жүнді түту мен тарау арқылы оның талшықтарын ажыратып, біркелкі етіп дайындау жолдарын үйренеді. Мұғалім жүн түтуге арналған құралдармен (гребень, тарақ, қолқұрал) таныстырып, олардың қолданылу тәсілін көрсетеді. Балалар топ болып жұмыс істеп, түтілген жүннің жұмсақтығын, сапасын сезінеді. Бұл кезең оқушылардың еңбек дағдысын дамытып қана қоймай, шыдамдылық пен дәлдікке баулиды. Ұсақ моториканың дамуына ықпал етіп, эстетикалық талғамды арттырады. Сабақ соңында әр оқушы өз дайындаған жүн үлгісін бағалайды.
Табиғи бояулармен жүн бояу
Бұл сабақта оқушылар өсімдік тектес және табиғи бояғыштармен жүн бояудың тәсілдерін тәжірибеде орындайды. Мұғалім пияз қабығы, қызылша, шөптер, кофе және шай сияқты табиғи материалдардан түс алу жолдарын көрсетеді. Балалар түстердің реңктерін салыстырып, бояудың уақыт пен температураға байланысты өзгеруін бақылайды. Жүн бояу кезінде экологиялық қауіпсіздік, табиғи ресурстарды тиімді пайдалану, таза еңбек ұстанымы жайлы түсінік беріледі. Нәтижесінде оқушылар түс үйлесімін сезінуді, табиғи бояулардың артықшылықтарын және қолөнердегі эстетикалық тепе-теңдікті тануды үйренеді.
Киіз басуға дайындық
Бұл сабақ киіз басуға қажетті материалдарды, құралдарды және жұмыс орнын ұйымдастырумен таныстыруға арналған. Мұғалім жүнді қабаттап төсеу, ылғалдандыру және қалыпқа келтіру ретін көрсетеді. Балалар киіз басу үшін жүннің тығыздығын және ылғал мөлшерін дұрыс сақтаудың маңызын түсінеді. Сабақ барысында киіз басудың тарихы мен ұлттық маңызы да айтылады. Бұл кезеңде оқушылар еңбек мәдениетімен қатар, ұлттық өнерге деген құрмет сезімін дамытады.
Ылғалды киіз басу тәсілі
Бұл сабақ дәстүрлі киіз басу тәжірибесіне негізделген. Мұғалім сабынды сумен жүнді илеу, тегістеу, нығыздау тәсілдерін іс жүзінде көрсетеді. Оқушылар жүн қабаттарын біртіндеп ысқылап, біртұтас киіз қабатының қалай түзілетінін байқайды. Киіз басу кезінде судың температурасы мен қимылдың бағыты бұйым сапасына қалай әсер ететіні талданады. Нәтижесінде оқушылар ұлттық шеберліктің күрделі де әдемі процесін меңгереді.
Құрғақ фильцевание тәсілі
Заманауи киіз өңдеу әдісімен таныстыру сабағы. Мұнда ине арқылы жүнді қатайту немесе мүсіндеу тәсілдері үйретіледі. Мұғалім арнайы инелердің түрлерін, қолдану ережелерін және қауіпсіздік шараларын түсіндіреді. Балалар әртүрлі пішіндер мен бейнелер жасап көреді (мысалы, гүл, жануар, кәдесый). Бұл сабақ шығармашылық қиялды, көзбен өлшеу дағдысын және көркемдік үйлесімді дамытады. Оқушылар дәстүрлі материалды заманауи дизайнмен ұштастырудың маңызын түсінеді.
Ұлттық өрнектер әлемі
Оқушылар қазақтың дәстүрлі ою-өрнектерінің шығу тарихымен, атауымен және мағынасымен танысады. Мұғалім «қошқармүйіз», «тұмарша»,
«ирек» сияқты өрнектердің мәнін түсіндіріп, қолданылу үлгілерін көрсетеді. Балалар өз қиялымен өрнек нұсқасын салып, кейін оны киіз бұйымдарына қолдануды үйренеді. Сабақ ұлттық мәдениетті тануға, шығармашылық көру қабілетін дамытуға бағытталған.
Түстер үйлесімі мен композиция
Бұл сабақта түстердің үйлесім заңдылықтары мен эстетикалық тепе-теңдік туралы айтылады. Мұғалім жылы және суық реңктердің әсерін, олардың психологиялық мағынасын түсіндіреді. Балалар түстердің комбинациясын қолданып, шағын композициялар жасайды. Сабақтың мақсаты – эстетикалық талғамды дамыту және болашақ бұйым дизайнын жоспарлауға дайындау.
Панно жасау (киізден)
Сабақ тәжірибелік бағытта өтеді. Оқушылар киізден сәндік панно жасап, үйренген түстер үйлесімі мен композиция заңдылықтарын қолданады.
Мұғалім композицияның тепе-теңдігі мен өрнек орналасуын түсіндіреді. Балалар өз панносын безендіріп, шығармашылық идеяларын жүзеге асырады. Бұл сабақ жобалық ойлауды, ұқыптылықты және әсемдік сезімін қалыптастырады.
Киізден әшекей бұйымдар
Сабақтың мақсаты – шағын, бірақ көркем бұйым жасау арқылы эстетикалық талғамды дамыту. Оқушылар киізден сырға, алқа, брошь сынды сәндік бұйымдар дайындайды. Безендіру кезінде ұлттық өрнектер мен заманауи элементтерді үйлестіреді. Әр бала өз бұйымына ерекше мән беріп, көркемдік даралығын көрсетеді.
Сөмке, қалташа жасау
Бұл сабақта киізден практикалық әрі функционалды бұйымдар жасауға басымдық беріледі. Оқушылар өз қолымен шағын қалташа немесе сөмке пішінін жасап, тігу мен безендіру жұмыстарын орындайды. Сабақ барысында еңбек мәдениеті, дизайн ойлау және шығармашылық дербестік дамиды.
Киізден ойыншық жасау
Сабақ барысында балалардың қиялы мен пішін ойлау қабілеті дамиды. Киізден жануар, ертегі кейіпкерлері немесе мультфильм образдарын бейнелеп, шағын ойыншықтар жасайды. Бұл сабақ балалардың эмоциялық интеллектісін және эстетикалық сезімін дамытады, ұқыптылыққа баулиды.
Жүннен кәдесый бұйымдар
Оқушылар ұлттық және заманауи үлгіде кәдесый бұйымдар дайындайды.
Мұғалім композиция мен пішін үйлесімін сақтаудың маңызын түсіндіреді. Балалар өз бұйымдарын эстетикалық және функциялық тұрғыдан бағалауға үйренеді.
Дәстүр мен заманауи стиль үйлесімі
Бұл сабақта оқушылар дәстүрлі қазақ ою-өрнектерін заманауи дизайнмен үйлестіру тәсілдерін үйренеді. Мұғалім ұлттық нақышты қазіргі сәндік бұйымдарға, аксессуарлар мен интерьер элементтеріне енгізудің мысалдарын көрсетеді. Балалар өз қиялымен дәстүрлі өрнекті заманауи стильде бейімдеп көреді. Сабақ барысында ұлттық мәдени мұраны сақтау және оны жаңа көзқараспен ұсыну идеясы талқыланады. Әр оқушы өз жобасына заманауи және дәстүрлі элементтердің үйлесімін енгізіп, көркемдік шешім қабылдайды.
Экологиялық дизайн
Бұл сабақта оқушылар экологиялық сана мен жауапкершілік ұғымдарын меңгереді. Мұғалім табиғи материалдарды тиімді пайдалану, қалдықтарды қайта өңдеу және экологиялық таза бұйымдар жасау әдістерін түсіндіреді. Балалар жүн қалдықтарынан шағын бұйымдар жасап көреді немесе бұрынғы бұйымды жаңартудың жолдарын ұсынады. Сабақтың мақсаты – табиғатты аялау, ресурстарды үнемді пайдалану және экологиялық мәдениетті қалыптастыру.
Эскиз және жоба сызу
Бұл сабақ шығармашылық жобалау жұмысының алғашқы кезеңі болып табылады. Оқушылар болашақ бұйымның пішінін, түсін, құрылымын және безендіру элементтерін жоспарлайды. Мұғалім композиция, пропорция және түстік үйлесім принциптерін түсіндіреді. Әр оқушы өз идеясын қағаз бетінде бейнелеп, жобасын сыныпта таныстырады. Бұл сабақта қиял, жоспарлау және графикалық сауаттылық қабілеттері дамиды.
Жеке шығармашылық идеяны таңдау
Сабақта әр оқушы өз қызығушылығына сай тақырып таңдап, жеке шығармашылық жобасын қалыптастырады. Мұғалім бағыт-бағдар беріп, оқушы идеясының жүзеге асу мүмкіндігін талдайды. Балалар өз ойларын негіздеп, жоба мақсатын және күтілетін нәтижесін анықтайды. Бұл кезең оқушылардың дербестігін, шешім қабылдау дағдысын және шығармашылық жауапкершілігін арттырады.
Бұйым жобасын дайындау
Сабақ барысында оқушылар жоба тақырыбына сәйкес материал мен құралдарды таңдап, жұмыс жоспарын жасайды. Жоба кезеңдері: дайындық, орындау, безендіру және қорғау. Мұғалім әр оқушының жоспарын қарап, кеңес береді. Балалар уақытты тиімді пайдалану мен жоспарлау қабілетін дамытады.
Жобаны орындау кезеңі I
Бұл сабақта оқушылар өз жобаларының алғашқы бөлігін жүзеге асырады — бұйымның пішіні мен құрылымын қалыптастырады. Мұғалім жұмыс барысын бақылап, жеке кеңес береді. Балалар еңбек процесін кезең бойынша орындауға, ұқыптылыққа және сапаны сақтауға үйренеді.
Жобаны орындау кезеңі II
Бұл сабақта оқушылар бұйымдарын толықтырып, сәндік және көркемдік элементтер қосады. Олар өз бұйымына өрнек, түстік акцент немесе заманауи деталь енгізеді. Сабақ барысында шығармашылық шешім қабылдау, өз ойыңды бұйым арқылы жеткізу қабілеті дамиды.
Бұйымды безендіру және аяқтау
Сабақтың мақсаты – дайын бұйымды эстетикалық тұрғыдан аяқтау. Мұғалім безендіру тәсілдері мен соңғы өңдеу түрлерін (жылтырату, тегістеу, тігіс өңдеу т.б.) көрсетеді. Балалар өз еңбектерін талдап, бұйым сапасын жақсартады. Бұл кезеңде дәлдік, ұқыптылық және көркемдік талғам ерекше рөл атқарады.
Дайын бұйымды талдау
Сабақта оқушылар өз және сыныптастарының жұмыстарын салыстырып, талдау жасайды. Мұғалім бағалау критерийлерін ұсынады: бұйым сапасы, эстетикалық көрінісі, идеяның ерекшелігі, еңбек мәдениеті. Балалар өз жетістіктерін және жақсартуға болатын тұстарды анықтайды. Топтық пікірталас арқылы өз ойын дәлелдеп айту дағдылары дамиды.
Топтық көрме ұйымдастыру
Бұл сабақта оқушылар ұжым болып көрме ұйымдастыруды үйренеді. Көрменің мақсаты, тақырыбы, безендірілу стилі және бұйымдардың орналасу реті талқыланады. Әр топ өз бөлімін безендіріп, жалпы көрменің композициялық бірлігін сақтауға тырысады. Сабақ барысында жауапкершілік, ынтымақтастық және эстетикалық көзқарас қалыптасады.
Көрмеге дайындық
Сабақта оқушылар өз бұйымдарын қорытынды көрмеге дайындайды: бұйымды тазалау, безендіру, атауын жазу, таныстыру мәтінін құрастыру. Мұғалім көрме мәдениеті мен көрме этикасын түсіндіреді. Балалар бұйымдарын көпшілікке ұсынуға дайындалып, өз жұмысына сеніммен қарай бастайды.
«Менің туындым» жобасын қорғау
Бұл сабақта әр оқушы өз шығармашылық жұмысын көпшілік алдында таныстырады. Оқушы өз жобасының идеясын, материал таңдау себептерін және орындау кезеңдерін түсіндіреді. Қорғау кезінде сөйлеу мәдениеті, өзін-өзі ұстау және ойды жүйелі жеткізу дағдылары дамиды. Мұғалім мен оқушылар бағалау және кері байланыс береді.
Рефлексия сабағы
Сабақ барысында оқушылар үйірмеде үйренген дағдыларын саралап, өз жетістіктерін және даму бағыттарын анықтайды. Мұғаліммен бірге талдау жүргізіп, «мен не үйрендім?», «маған не қиын болды?» деген сұрақтарға жауап береді. Бұл сабақ өзін-өзі тану мен жеке өсуге мүмкіндік береді.
Қолөнердің болашағы және жаңашыл идеялар
Бұл сабақта оқушылар қазіргі сәндік-қолданбалы өнердің жаңа бағыттарымен танысады. Мұғалім экодизайн, заманауи материалдар мен технологиялар туралы айтады. Балалар ұлттық қолөнерді қазіргі заман талабына бейімдеу жолдарын талқылайды. Сабақ шығармашылық ойлау мен жаңашыл көзқарас қалыптастыруға бағытталған.
Қорытынды сабақ. Көрме және марапаттау
Жыл бойғы үйірме жұмысы қорытындыланып, оқушылардың еңбектері көрмеге қойылады. Мұғалім көрмені ұйымдастырып, үздік жұмыстарды атап өтеді. Әр қатысушы өз үлесін сезініп, шығармашылық табысы үшін марапат алады. Сабақ соңында жылы пікірлер алмасып, алдағы жылға шабыт пен ынта қалыптасады.
Ақпараттық бөлім Бағалау критерийлері, балдық жүйе және дескрипторлар (10 балдық шкала)
-
-
№
Бағалау критерийі
Балл (0–10)
Дескрипторлар
1
Шығармашылық идея және тақырыпты ашу
0–10
10 – Идеясы ерекше, терең мағыналы, ұлттық және заманауи элемент үйлесімі айқын.
8–9 – Идеясы анық, шығармашылық тұрғыдан ашылған.
6–7 – Тақырыпқа сай, бірақ даралық аз.
4–5 – Жалпы ой бар, бірақ толық ашылмаған.
1–3 – Идея түсініксіз немесе дайын үлгі қайталанған.
2
Композиция және пішін шешімі
0–10
10 – Пішін, құрылым, пропорция үйлесімді, эстетикалық әсері жоғары. 8–9 – Пішін жақсы таңдалған, композициясы бірізді. 6–7 – Ұсақ қателер бар, бірақ жалпы әсер сақталған. 4–5 – Композициялық шешім әлсіз, үйлесім бұзылған. 1–3 – Пішін сәйкессіз, эстетикалық тепе-теңдік жоқ.
3
Түстер үйлесімі және
эстетикалық талғам
0–10
10 – Түстер үйлесімі өте сәтті, әсемдік сезімі жоғары. 8–9 – Түстер орынды қолданылған, жалпы үйлесім бар.
6–7 – Кей түстер үйлесімсіз, бірақ бұйым жалпы тартымды. 4–5 – Түстер таңдауында
-
-
-
сәйкессіздік байқалады. 1–3 – Түстер үйлеспейді, көркемдік талғам жеткіліксіз.
4
Технологиялық орындау сапасы
0–10
10 – Барлық кезеңдер сапалы, дәл және ұқыпты орындалған. 8–9 – Ұсақ техникалық қателер бар, жалпы сапа жоғары. 6–7 – Орындау жақсы, бірақ кей тұстар толық жетілмеген. 4–5 – Қателер көп, өңдеу сапасы төмен.
1–3 – Жұмыс аяқталмаған немесе талапқа сай емес.
5
Ұқыптылық және еңбек мәдениеті
0–10
10 – Құрал-жабдықпен жұмыс мәдениеті жоғары, ұқыпты орындайды.
8–9 – Жұмыс орнын таза ұстайды, материалды үнемді пайдаланады.
6–7 – Кейде ұқыпсыздық байқалады.
4–5 – Ұқыптылық жетіспейді, тәртіп сақталмаған. 1–3 – Жұмыс ретсіз, ереже сақталмаған.
6
Ұлттық нақыш пен көркемдік ерекшелік
0–10
10 – Ұлттық ою, өрнек, түс пен пішін сәтті үйлескен. 8–9 – Ұлттық элемент бар, бірақ толық ашылмаған. 6–7 – Ұлттық нақыш байқалады, бірақ әлсіз. 4–5 – Ұлттық ерекшелік шамалы көрінеді.
1–3 – Ұлттық сипат жоқ.
7
Шығармашылық дербестік және белсенділік
0–10
10 – Өзіндік шешім қабылдай алады, белсенді және жауапты. 8–9 – Жұмысқа қызығушылық танытады, дербес орындайды. 6–7 – Мұғалім көмегін қажет етеді.
4–5 – Белсенділігі төмен.
1–3 – Іске немқұрайлы қарайды.
8
Жобаны қорғау және өз ойын жеткізу мәдениеті
0–10
10 – Өз жұмысын сенімді, жүйелі және анық қорғайды. 8–9 – Негізгі ойын жеткізеді, бірақ толығымен ашпаған. 6–7 – Қысқа әрі толық емес жауаптар.
4–5 – Қиылады, ойын жүйелей алмайды.
1–3 – Жоба түсіндірілмеген.
9
Топтық жұмыс және
ынтымақтастық
0–10
10 – Топпен жақсы жұмыс істейді, басқаларға көмектеседі.
8–9 – Ынтымақтастық сақталған, қарым-қатынас мәдениеті бар. 6–7 – Кейде енжарлық байқалады.
4–5 – Топтық жұмысқа толық араласпайды.
1–3 – Қарым-қатынас орната алмайды.
10
Қорытынды нәтиже (жалпы көркемдік деңгей)
0–10
10 – Бұйым жоғары сапада орындалған, көрмеге лайық. 8–9 – Бұйым сапалы, эстетикалық тұрғыдан тартымды.
6–7 – Орташа деңгейде, кей тұстар жетілдіруді қажет етеді. 4–5 – Көркемдігі төмен, толық орындалмаған.
1–3 – Бұйым талапқа сай емес.
-
Жалпы бағалау жүйесі:
• Әр критерий – 10 баллдық шкала бойынша бағаланады. • Барлығы 10 критерий × 10 балл = 100 балл • Қорытынды баға: o 90–100 балл – Өте жақсы o 75–89 балл – Жақсы o 60–74 балл – Қанағаттанарлық
o 0–59 балл – Қанағаттанарлықсыз
Нормативтік бөлім Күнтізбелік-тақырыптық жоспар Аптасына-1 сағат. Жылына 34 сағат
-
-
№
Сабақтың тақырыбы
Оқу мақсаты
Сағат саны
Күтілетін нәтиже
1
Кіріспе. Үйірме жұмысының мақсаты мен мазмұны
Үйірме ережелерімен, мақсат-
міндеттерімен таныстыру
1
Үйірме жұмысының
бағытын түсінеді,
қызығушылық танытады
2
Қазақ қолөнері – ұлттық мәдениеттің
негізі
Қолөнердің түрлері мен маңызын білу
1
Қазақ қолөнерінің тарихы мен маңызын біледі
3
Жүн бұйымдарының шығу тарихы
Жүннен жасалатын бұйым
түрлерімен танысу
1
Жүн бұйымдарының тұрмыстағы орнын түсінеді
4
Жүн материалымен танысу
Жүннің түрлері мен қасиеттерін ажырату
1
Жүннің құрылымы мен
қасиетін анықтай алады
5
Қауіпсіздік техникасы
Құралжабдықтармен жұмыс істеу ережесін меңгеру
1
Қауіпсіздік ережелерін сақтай алады
6
Жүнді тазалау және сұрыптау
Жүнді өңдеудің бастапқы кезеңін үйрену
1
Жүнді дұрыс іріктеп, дайындау тәсілін меңгереді
7
Жүнді жуу және кептіру
Жүнді экологиялық
тәсілмен жуу жолдарын білу
1
Табиғи әдіспен жүн тазалау тәсілін қолданады
8
Жүнді түту және тарау
Жүнді өңдеуге дайындау
дағдыларын қалыптастыру
1
Жүнді жұмсартып,
жұмысқа дайындай алады
9
Табиғи бояулармен жүн бояу
Табиғи бояғыштардың түрлерін тану
1
Табиғи бояу технологиясын меңгереді
10
Киіз басуға дайындық
Киіз басуға қажетті құралдар мен
1
Киіз басу кезеңдерін түсінеді
-
-
-
материалдарды дайындау
11
Ылғалды киіз басу тәсілі
Киіз басудың дәстүрлі әдісін орындау
1
Киіз басудың негізгі тәсілін меңгереді
12
Құрғақ фильцевание тәсілі
Заманауи жүн өңдеу әдісін үйрену
1
Ине арқылы киіз бұйым жасау әдісін меңгереді
13
Ұлттық өрнектер әлемі
Қазақтың дәстүрлі ою-
өрнектерін зерттеу
1
Ою түрлерін ажыратып,
мағынасын түсінеді
14
Түстер үйлесімі мен композиция
Түстер мен
пішіндердің үйлесімін жасау
1
Эстетикалық талғам
қалыптастырады
15
Панно жасау (киізден)
Киізден сәндік бұйым дайындау
1
Өз қолымен панно жасап шығарады
16
Киізден әшекей бұйымдар
Ұсақ сәндік бұйымдар жасауды үйрену
1
Әшекей бұйымды ұқыптылықпен орындайды
17
Сөмке, қалташа жасау
Функционалды бұйым жасау
1
Қарапайым бұйымды өздігінен құрастырады
18
Киізден ойыншық жасау
Шығармашылық қабілетті дамыту
1
Өз идеясымен шағын ойыншық жасайды
19
Жүннен кәдесый бұйымдар
Эстетикалық және
функционалды кәдесый жасау
1
Ұлттық нақыштағы бұйым жасайды
20
Дәстүр мен заманауи стиль үйлесімі
Заманауи дизайн мен дәстүрлі өрнекті біріктіру
1
Заманауи бұйымға ұлттық нақыш енгізеді
21
Экологиялық дизайн
Қайта өңдеу мен табиғи
материалды тиімді қолдану
1
Экологиялық сана қалыптастырады
22
Эскиз және жоба сызу
Бұйым жобасын жоспарлау және бейнелеу
1
Жоба идеясын қағаз бетіне түсіреді
23
Жеке шығармашылық идеяны таңдау
Өз бұйым тақырыбын анықтау
1
Өз жобасын жоспарлап, тақырып таңдайды
24
Бұйым жобасын дайындау
Материал мен құралдарды таңдау
1
Бұйымды дайындауға кіріседі
25
Жобаны орындау
кезеңі I
Практикалық жұмыс
1
Бұйымның бастапқы пішінін орындайды
26
Жобаны орындау
кезеңі II
Шығармашылық шешім енгізу
1
Безендіру элементтерін қолданады
27
Бұйымды безендіру және аяқтау
Эстетикалық өңдеу тәсілдері
1
Бұйымды соңына дейін аяқтайды
28
Дайын бұйымды талдау
Өз еңбегін бағалау және
жетілдіру
1
Өз жұмысына талдау жасай алады
29
Топтық көрме ұйымдастыру
Көрме жұмысын жоспарлау
1
Көрмеге арналған бұйымын дайындайды
30
Көрмеге дайындық
Бұйымды таныстыру және безендіру
1
Бұйымды қорғауға дайындайды
31
«Менің туындым» жобасын қорғау
Жеке жобаны көпшілік алдында таныстыру
1
Өз жұмысын еркін қорғай алады
32
Рефлексия сабағы
Үйренген дағдыларды саралау
1
Өз даму жолын бағалайды
33
Қолөнердің болашағы және жаңашыл идеялар
Қолөнердің қазіргі
бағыттарын талдау
1
Жаңашыл көзқарас
қалыптастырады
34
Қорытынды сабақ.
Көрме және марапаттау
Үйірме жұмысын қорытындылау
1
Жетістігін танытып,
шығармашылық
сенімін арттырады
-
Оқу-әдістемелік бөлім Қысқа мерзімді сабақ жоспары №1
|
Білім беру ұйымының атауы |
|||||
|
Пәні: |
|||||
|
Бөлім: |
|||||
|
Педагогтің атыжөні: |
|||||
|
Күні: |
|||||
|
Сыныбы: |
Қатысушылар саны |
Қатыспағандар саны |
|||
|
Тақырыбы |
Кіріспе. Үйірме жұмысының мақсаты мен мазмұны |
||||
|
Сабақтың мақсаты |
Үйірменің мақсат-міндеттерін түсіну; жұмыс тәртібі мен қауіпсіздік ережелерін білу; шығармашылық ортада өзін таныстыру. |
||||
|
Құндылықтарды дарыту |
Ұжымшылдық, жауапкершілік, ынтымақтастық, өзіне сенімділік. |
||||
|
Сабақтың барысы |
|||||
|
Сабақтың жоспарлан ған кезеңдері |
Педагогтің әрекеті |
Оқушының әрекеті |
Бағалау |
Ресурс тар |
|
|
Ұйымдас тыру кезеңі |
"Көңіл-күйіңді көрсет" Мақсаты: Оқушылардың көңіл-күйін анықтау, сабаққа дайындық деңгейін бақылау.
|
Нұсқаулықта рды орындайды |
Ауызша , мадақтау |
|
|
|
Жаңа сабақ |
1. «Мен болашақ шебермін!» танысу ойыны Мақсаты: Балаларды бір-бірімен таныстыру, сөйлеу дағдысын дамыту, өз ойын еркін жеткізуге үйрету, шеберлікке деген қызығушылығын ояту. Өткізу барысы: Балалар шеңберге тұрады. Мұғалім: «Бүгін біз ерекше саяхатқа шығамыз — қолөнер әлеміне. Әрқайсың болашақ шеберсіңдер. Өз есімдеріңді және қандай шебер болғың келетінін айтып танысайық!» |
Тапсырмалар ды орындайды
|
Дескрипторлар (0– 10 балдық шкала) 1. «Мен болашақ шебермін!» ойыны бойынша: 0–3 – Өзін таныстырмады немесе өте қысқа айтты 4–6 – Арманын атады, бірақ сенімсіз сөйледі |
|
|
|
|
Мысалы:
Барлық бала айтқан соң, топ бір-бірін шапалақпен қолдайды. Мұғалім сабақты қорытындылайды: «Міне, әрқайсың ерекше шеберсіңдер. Енді осы үйірмеде өз армандарыңды жүзеге асырамыз!» Практикалық элемент: Мұғалім әр баланың айтқан шеберлігін карточкаға жазып, “Шеберлік ағашына” іледі — сабақ соңында түрлі түсті қағаз жапырақтардан үлкен ағаш постер шығады.
2. «Қолөнер еліне саяхат» плакат құрастыру Мақсаты: Балалардың елестету, қиялдау және топтық жұмыс істеу қабілеттерін дамыту; ұлттық өнер бейнесін шығармашылық жолмен көрсету. Қажетті құралдар: Түрлі-түсті қағаз, жіп, фломастер, жүн қалдықтары, сурет қиындылары, желім, қайшы. Өткізу барысы: Мұғалім балаларды 3–4 топқа бөледі:
(атауларды топтар өздері де ойлап табуына болады) Әр топ өз еліне тән плакат жасайды:
Қорғау кезеңі: Әр топ өз плакатын таныстырады. Мысалы: «Біздің ел – Өрнек орманы. Мұнда әр жапырақ – ою, әр гүл – дәстүр. Біз еңбекті және сұлулықты бағалаймыз.» Қорытынды: Барлық плакаттар біріктіріліп, «Қолөнер елі» атты үлкен ортақ карта жасалады.
3. Үйірме эмблемасын жасау |
Тапсырмалар ды орындайды
Тапсырмалар ды орындайды |
7–10 – Еркін, анық, өз ойын нақты және шабытпен жеткізді
0–3 – Топ қатыспады немесе плакат толық емес 4–6 – Плакат бар, бірақ идея әлсіз 7–10 – Плакат мазмұнды, безендіру ұқыпты, топ белсенді
0–3 – Эмблема толық емес немесе түсіндірілмеді 4–6 – Эмблема дайын, бірақ мағынасы анық емес 7–10 – Эмблема ерекше, мағынасы терең, таныстырылым сенімді
0–3 – Белсенділік танытпады 4–6 – Жауап қысқа, нақты мысал жоқ 7–10 – Белсенді, өз |
|
|
|
Мақсаты: Топтың бірлігін арттыру, ортақ белгі қалыптастыру, бейнелеу және қолөнер икемін дамыту. Қажетті материалдар: Мата, қағаз, жүн, фломастер, желім, картон. Өткізу барысы: Мұғалім сұрайды: «Біздің үйірменің өз эмблемасы болса, ол қандай болар еді? Қандай түстерді таңдар едіңдер?» Топтық жұмыс барысында әр топ өз нұсқасын жасайды: Мысалы:
«Шебер қолдар» жазуы;
Қорғау: Әр топ өз эмблемасын көрсетіп, мағынасын түсіндіреді: «Бұл эмблемада біз жүннің табиғилығын және ұлттық өнердің жылуын көрсеттік. Ал гүл – шығармашылықтың белгісі.» Нәтижесінде: Барлық топтық эмблемалар біріктіріліп, үйірменің ресми логотипі ретінде бұрышқа ілінеді. 4. Топтық ереже плакаты Мақсаты: Тәртіп пен ынтымақтастықты дамыту, балалардың өздері ереже жасауы арқылы жауапкершілікті сезіндіру. Өткізу барысы: Мұғалім: «Біздің үйірмемізде бәрімізге жайлы, қауіпсіз және қызықты болуы үшін қандай ережелер қажет?» Балалар өз ұсыныстарын айтып, мұғалім тақтаға жазып отырады. Мысалы:
Балалар бұл ережелерді плакатқа жазып, сурет, ою, жүнмен безендіреді. Плакат үйірме бұрышына ілінеді. |
|
тәжірибесін қызықты бөлісті |
|
|
|
5. «Қолымнан не келеді?» шеберлік шеңбері Мақсаты: Баланың өз тәжірибесін бөлісуіне, сенімділігін арттыруға және қолөнерге деген қызығушылығын оятуға мүмкіндік беру. Өткізу барысы: Балалар шеңбер құрып отырады. Мұғалім: «Біз бәріміз әртүрлі шеберміз. Кім үйде немесе ауылда қолөнермен айналысқан, не істей алады?» Балалар кезекпен бөліседі:
«Көрдіңдер ме, әрқайсысыңда шебердің ұшқыны бар! Бүгіннен бастап біз бәріміз бірге нағыз өнер иелері боламыз.» |
|
|
|
|
Сабақты бекіту
|
«Табыс сатысы»
Тақырыпты түсінбедім Әлі де сұрақтарым бар Жартылай түсіндім Толық түсіндім, басқаларға түсіндіріп бере аламын |
Нұсқаулықты орындайды |
Кері байланыс жасайды |
|
Қысқа мерзімді сабақ жоспары №2
|
Білім беру |
|
ұйымының атауы |
|
|||||
|
Пәні: |
||||||
|
Бөлім: |
||||||
|
Педагогтің атыжөні: |
||||||
|
Күні: |
||||||
|
Сыныбы: |
Қатысушылар саны |
Қатыспағандар саны |
||||
|
Тақырыбы |
Қазақ қолөнері – ұлттық мәдениеттің негізі |
|||||
|
Сабақтың мақсаты |
Қазақ қолөнерінің тарихын білу; ұлттық дәстүр мен рухани мұраны түсіну; халық шеберлерінің еңбегін бағалау. |
|||||
|
Құндылықтарды дарыту |
Ұлттық сана, патриотизм, рухани мұраға құрмет. |
|||||
|
Сабақтың барысы |
||||||
|
Сабақтың жоспарлан ған кезеңдері |
Педагогтің әрекеті |
Оқушының әрекеті |
Бағалау |
Ресурс тар |
||
|
Ұйымдаст ыру кезеңі |
"Құпия сыйлық" әдісі Мақсаты: Оқушыларды ынталандыру, олардың сабаққа деген қызығушылығын ояту.
|
Нұсқаулық тарды орындайды |
Ауызша , мадақтау |
|
||
|
Жаңа сабақ |
1. «Қолөнер мұражайы» сурет көрмесі Мақсаты: Қазақтың дәстүрлі қолөнер түрлерімен таныстыру, көру арқылы есте сақтау және эстетикалық талғам қалыптастыру. Өткізу барысы: Мұғалім үстелге ұлттық бұйымдардың суреттерін (тұскиіз, зергерлік әшекей, киіз үй, киім үлгілері, ағаш оюлар т.б.) қояды. Балалар көрмені аралап, ұнаған бұйымын таңдайды. Әр бала өз таңдаған суретіне қарап, айтады: «Маған осы бұйым ұнады, себебі ол әдемі өрнекпен безендірілген, әжемнің үйінде де осындай болған.» Мұғалім сұрақтармен жетелейді: «Бұл бұйым неден жасалған? Қай жерде қолданылады?» Қосымша: Балалар таңдаған суретін альбом парағына жабыстырып, атауын жазады. Бұл |
Тапсырмал арды орындайды
Тапсырмал арды орындайды
|
Дескрипторлар (0–10 баллдық шкала) «Қолөнер мұражайы»: 0–3 – Суретті таңдамай не түсіндірмей қойды 4–6 – Таңдады, бірақ қысқа сипаттады 7–10 – Суретті талдап, неге ұнағанын анық айтты
«Ұлттық бұйымды ұстап таны»: 0–3 – Белсенділік танытпады 4–6 – Материалды |
|
||
|
|
олардың жеке «Шебер дәптерінің» алғашқы беті болады.
2. Ұлттық бұйымды ұстап таны (қолмен сезу, сипаттау) Мақсаты: Материал түрін сезіну арқылы танымдық қабілетті дамыту, ұлттық бұйымның ерекшелігін түсіну. Өткізу барысы: Мұғалім үстелге киіз, жүн, ағаш, металлдан жасалған ұсақ бұйымдарды (білезік, текемет, ағаш қасық, т.б.) қояды. Балалар көзін жұмып, бір бұйымды ұстап көреді де сипаттайды: «Бұл жұмсақ әрі жылы, меніңше, жүннен жасалған.» «Мынау қатты және суық, демек, металл болуы мүмкін.» Қосымша ойын: «Материал тап!» — мұғалім сипаттайды, балалар болжайды (мысалы: «Ол иілмейді, бірақ өрнегі бар» → ағаш).
3. «Бұйымды тап» ойыны (суреттерден тану) Мақсаты: Қазақ қолөнерінің негізгі бұйымдарын ажырату, есте сақтау және ой жылдамдығын дамыту. Өткізу барысы: Интерактивті тақтада немесе карточкалармен әртүрлі суреттер көрсетіледі: зергерлік бұйымдар, тұрмыстық заттар, киім үлгілері. Мұғалім сұрайды: «Бұл не? Қай шебердің қолынан шыққан?» Балалар жарыса жауап береді: «Бұл тұскиіз – киіз басу өнері!» немесе «Бұл күмістен соғылған білезік!» Қосымша: Топтық сәйкестендіру ойыны — сурет пен атауды дұрыс қосу.
4. Ұлттық өрнекті бояу Мақсаты: Өрнек элементтерін танып, түстер үйлесімін сезіну және ұқыптылыққа тәрбиелеу. Өткізу барысы: Мұғалім өрнек үлгілері бар қағаз таратады. Балалар ұлттық ою-өрнектерді бояйды (қошқар мүйіз, түйе табан, ирек, т.б.). Мұғалім түс туралы бағыт береді: «Қызыл – қуат, жасыл – табиғат, көк – аспан, сары – береке белгісі.» Қорытынды: Балалар жұмыстарын іліп, шағын «Өрнек әлемі» көрмесін жасайды. |
Тапсырмал арды орындайды |
атады, бірақ толық сипаттама бермеді 7–10 – Материалды дәл танып, қасиетін түсіндірді
«Бұйымды тап» ойыны: 0–3 – Қатыспады немесе қате көп 4–6 – Кейбір бұйымдарды таныды 7–10 – Барлық суреттерді дұрыс танып, белсенді қатысты
«Ұлттық өрнекті бояу»: 0–3 – Жұмыс аяқталмады 4–6 – Боялған, бірақ үйлесімі әлсіз 7–10 – Өрнек ұқыпты, түстер үйлесімді
«Шеберлер елі» ойыны: 0–3 – Қатыспады 4–6 – Жартылай жауап берді 7–10 – Белсенді, топтық жұмысқа үлес қосты |
|
|
|
5. «Шеберлер елі» үстел ойыны Мақсаты: Қолөнер түрлерін бекіту, логикалық ойлау және командалық қарым-қатынас орнату. Өткізу барысы: Мұғалім үстел үстіне ойын карточкаларын қояды. Әр карточкада сұрақ не тапсырма бар:
Балалар топпен жарыса жауап береді. Дұрыс жауап үшін моншақ немесе түйме беріледі. Қорытынды: Ең көп фишка жинаған топ «Шеберлер елінің» жеңімпазы атанады. |
|
|
|
|
Сабақты бекіту
|
«
⭐ Мен бүгін мынаны жақсы үйрендім… ⭐ Мен мына тапсырманы жақсы орындадым… ? Мен үшін мынаны жақсарту керек…
|
Нұсқаул ықты орындай ды |
Кері байланыс жасайды |
|
Қысқа мерзімді сабақ жоспары №3
|
Білім беру ұйымының атауы |
||
|
Пәні: |
||
|
Бөлім: |
||
|
Педагогтің атыжөні: |
||
|
Күні: |
||
|
Сыныбы: |
Қатысушылар саны |
Қатыспағандар саны |
|
Тақырыбы |
Жүн бұйымдарының шығу тарихы |
|
|
Сабақтың мақсаты |
Жүн бұйымдарының шығу тегін білу; тұрмыстық және эстетикалық маңызын түсіну; шеберлік дәстүрін тану. |
|
|
Құндылықтарды дарыту |
Еңбекқорлық, табиғатқа құрмет, ұлттық бірегейлік. |
|
|
Сабақтың барысы |
|||||
|
Сабақтың жоспарланған кезеңдері |
Педагогтің әрекеті |
Оқушының әрекеті |
Бағалау |
Ресурс тар |
|
|
Ұйымдастыру кезеңі |
"Сиқырлы сөз" әдісі Мақсаты: Сабақтың тақырыбына қызығушылық тудыру, топтық жұмысқа ынталандыру.
|
Нұсқаулықтар ды орындайды |
Ауызша , мадақтау |
|
|
|
Жаңа сабақ
|
1. «Уақыт сызығы» ойыны – жүннің тарихын реттеу Мақсаты: Балалардың тарихи ойлау қабілетін дамыту, жүн бұйымдарының даму кезеңдерін түсіндіру және «жүн» материалының көне мәдениеттегі орнын тану. Өткізу барысы: Мұғалім тақтаға немесе еденге ұзын лента (уақыт сызығы) жапсырады. Балаларға суреттер мен жазулар салынған карточкалар таратылады:
Балалар топпен кеңесіп, суреттерді ретімен орналастырады — ең ежелгі кезеңнен бүгінге дейін. Әр топ өз таңдауларын түсіндіреді: «Бұрын жүн тек киім мен үйге арналған болса, қазір сән мен дизайнда қолданылады!» Мұғалім қорытындылайды: «Жүн – көне, бірақ мәңгі материал. Ол қазақ мәдениетінің іргетасы.» |
Тапсырмал арды орындайды
Тапсырмал арды орындайды
Тапсырмал арды орындайды |
Дескрипторлар (0– 10 баллдық шкала) «Уақыт сызығы» ойыны: 0–3 – Суреттерді реттемеді 4–6 – Кейбірін дұрыс қойды 7–10 – Ретін толық дұрыс анықтап, түсіндірді
«Киіз жолы» картасы: 0–3 – Белсенділік танытпады 4–6 – Карта толық емес 7–10 – Карта мазмұнды, көркем, топ жұмысы үйлесімді
«Ертегілік көрініс»: 0–3 – Рөлге қатыспады 4–6 – Қатысты, бірақ |
|
|
|
|
Қосымша: Балалар дәптерге өздері «Жүн тарихының сызбасын» бейнелейді (мысалы: қой → жүн → иіру → киіз → бұйым). 2. «Киіз жолы» картасын жасау Мақсаты: Қазақ даласындағы киіз өнерінің таралу аймақтарын тану, ұлттық мақтаныш пен аймақтық ерекшелікті ұғындыру. Өткізу барысы: Мұғалім балаларға үлкен ватман немесе картон береді. Оның үстіне Қазақстан картасының контуры алдын ала салынған. Әр топ өз аймағын таңдайды:
«Сендердің өңірлеріңде киізден не жасайды?» Қорытынды: Дайын карта “Киіз жолы” деген атпен үйірме бұрышына ілінеді. 3. Ертегілік көрініс: “Алғашқы киіз қалай жасалды” Мақсаты: Жүн бұйымдарының пайда болу тарихын шығармашылық жолмен бейнелеу, қиял мен сахналық қабілетті дамыту. Өткізу барысы: Мұғалім кіріспе айтады: «Ертеде адамдар қой жүнін сулап, таптап, одан кездейсоқ киіз пайда болған деседі. Ендеше сол сәтті сахналап көрейік!» Балалар 3 топқа бөлінеді:
қимылмен көрсетеді (жүнді сабау, сулау, ши жаю).
қырқу, жүнді жинау, иіру бейнесін көрсетеді.
Мысалы: |
|
сенімсіз 7–10 – Рөлді шынайы орындады, актерлік белсенділік танытты «Суреттен айырмашылық тап»: 0–3 – Айырмашылықты таба алмады 4–6 – Бірнеше айырмашылық айтты 7–10 – Айырмашылық пен ұқсастықты толық талдады «Мини-зерттеу»: 0–3 – Бұйым атаған жоқ 4–6 – Бір-екі мысал келтірді 7–10 – Бірнеше бұйымды атап, түсіндіріп айтты |
|
|
|
«Адамдар байқамай жүнді сулап, аяқтарымен таптағанда ол бірігіп қатайыпты. Сөйтіп киіз пайда болған!» Көрініс соңында мұғалім сабақты түйіндейді: «Киіз – қазақтың өмірімен бірге жасасып келе жатқан киелі өнер!» 4. Суреттен айырмашылық тап (ескі және жаңа бұйымдар) Мақсаты: Дәстүр мен заманауилықты салыстыру арқылы сын тұрғысынан ойлау мен талдау қабілетін дамыту. Өткізу барысы: Мұғалім екі суретті көрсетеді: XIX ғасырдағы ескі киіз сырмақ, Қазіргі сәндік киіз панно немесе интерьер бұйымы. Балалар жұппен немесе топпен салыстырады:
Мысал жауаптар: «Бұрынғы бұйымдарда табиғи, сабырлы түстер болған.» «Қазір ашық түстер көп, декоративті мақсатта жасалады.» Қосымша: Балалар айырмашылық пен ұқсастықты кестеге жазады: | Көне бұйым | Қазіргі бұйым | |-------------|---------------| | Табиғи бояу | Жасанды түс | | Тұрмыстық мақсат | Дизайн элементі | 5. Мини-зерттеу: жүннен жасалған көне бұйымдарды ата Мақсаты: Балаларды ізденіске үйрету, халық мұрасын зерттеуге баулу. Өткізу барысы: Мұғалім: «Кім өз үйінде немесе музейде көне жүн бұйымдарын көріп еді? Еске түсірейік!» Балалар кезекпен өз тәжірибесін айтады: – «Мен әжемнің үйінде 60 жылдық сырмақ көрдім.» – «Музейде киіз үйдің төсенішін көрдім.» Мұғалім бәрін жазып, ортақ тізім жасайды: |
|
|
|
|
|
тұскиіз, сырмақ, аяққап, қоржын, киіз қалпақ, киіз төсеніш. Қорытынды: «Көрдіңдер ме, жүн бұйымдары – біздің мәдени естелігіміз. Әр бұйымның өз тарихы бар.» |
|
|
|
|
Сабақты бекіту
|
«Бағдаршам» әдісі
|
Нұсқаулық ты орындайд ы |
Кері байланыс жасайды |
|
Қысқа мерзімді сабақ жоспары №4
|
Білім беру ұйымының атауы |
|||||
|
Пәні: |
|||||
|
Бөлім: |
|||||
|
Педагогтің атыжөні: |
|||||
|
Күні: |
|||||
|
Сыныбы: |
Қатысушылар саны |
Қатыспағандар саны |
|||
|
Тақырыбы |
Жүн материалымен танысу |
||||
|
Сабақтың мақсаты |
Табиғи жүн түрлерін ажырату; сапалық белгілерін анықтау; материалды дұрыс қолдану тәсілдерін үйрену. |
||||
|
Құндылықтарды дарыту |
Табиғатты қорғау, жауапкершілік, ұқыптылық. |
||||
|
Сабақтың барысы |
|||||
|
Сабақтың жоспарлан ған кезеңдері |
Педагогтің әрекеті |
Оқушының әрекеті |
Бағалау |
Ресурс тар |
|
|
Ұйымдаст ыру кезеңі |
"Бір сөзбен" әдісі Мақсаты: Оқушылардың сабаққа деген эмоционалдық дайындығын анықтау.
• Мұғалім оқушыларға "Сен бүгін сабақтан не күтесің?" деген сұрақ қояды. |
Нұсқаулықта рды орындайды |
Ауызша , мадақтау |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
Жаңа сабақ
|
1. «Сиқырлы қапшық» ойыны (жүн түрін сипап табу) Мақсаты: Балалардың сезім мүшелері арқылы материалды ажырату, тактильді қабылдау қабілетін дамыту. Қажетті құралдар: Қой жүні, ешкі жүні, жібек жіп, мақта, синтепон және мата қапшық. Өткізу барысы: Мұғалім қапшыққа түрлі материалдарды салады. Балалар көздерін жұмып, қолымен ұстап көреді де, қандай материал екенін табуға тырысады. Мысалы: «Бұл жұмсақ әрі жылы, меніңше, бұл қой жүні!» «Мынау тайғанақ, демек жібек болуы мүмкін!» Мұғалім қорытындылайды: «Жүн – табиғи әрі жылы материал, ал синтетика суық сезіледі.»
Қажетті құралдар: Лупа немесе микроскоп, әртүрлі жүн үлгілері. Өткізу барысы: Балалар үлкейткіш әйнекпен жүнге қарап, оның құрылымын байқайды: «Жүннің бетінде кішкентай қабыршақтар бар екен!» Мұғалім түсіндіреді: «Сол қабыршақтар киіз басқанда жабысып, бірігіп кетеді.»
Мақсаты: Жүннің физикалық қасиеттерін тәжірибе арқылы зерттеу. Қажетті құралдар: Жүн, мақта, синтетикалық мата, ыстық су, термометр. Өткізу барысы: Материалдарды қолмен ұстап көру. Созу: қайсысы серпінді? |
Тапсырмалар ды орындайды Тапсырмалар ды орындайды Тапсырмалар ды орындайды |
Дескрипторлар (0– 10 баллдық шкала) «Сиқырлы қапшық»: 0–3 – Материалды ажырата алмады 4–6 – Кей материалды таныды 7–10 – Барлық материалды дұрыс танып, сипаттады
«Микроскоппен қарау»: 0–3 – Қатыспады 4–6 – Тек қарады 7–10 – Белсенді бақылап, түсінігін айтты
«Жүннің қасиетін тексер»: 0–3 – Қатыспады 4–6 – Нәтижесін жартылай түсіндірді 7–10 – Толық тәжірибе жасап, қорытынды шығарды
«Суреттен сәйкестендіру»: 0–3 – Дұрыс таппады 4–6 – Кейбірін анықтады 7–10 – Барлығын нақты сәйкестендірді
«Жүн және табиғат» постері: 0–3 – Белсенділік төмен 4–6 – Постер толық емес |
|
|
|
Суға салып көру: қайсысы су сіңіреді, қайсысы тебеді? Балалар байқағандарын дәптерге жазады. Қорытынды кесте: Материал Жылы ұстау Созылу Су әсері Жүн ✓ ✓ Су өткізбейді Мақта ✓ аз Су сіңіреді Синтетика – ✓ Су өткізеді
Өткізу барысы: Мұғалім түрлі суреттерді таратады: қой жүні, ешкі жүні, түйе жүні. Балалар топпен талқылап, суреттің астына атын жазады. «Бұл бұйра — қой жүні.» «Бұл ұзын әрі жылтыр — ешкі жүні.» «Мынау қоңырлау — түйе жүні.»
Мақсаты: Жүннің табиғи шығу тегін түсіндіру, экологиялық ой қалыптастыру. Өткізу барысы: Балаларға суреттер таратылады: қой, табиғат, жүн, бұйымдар. Тапсырма: суреттерді бір тізбекке байланыстырып, постер құрастыру. «Қой → жүн → иіру → киіз → бұйым → адам» Мұғалім қорытындылайды: «Жүн – табиғаттың сыйы. Біз оны құрметтеп пайдалануымыз керек.» |
|
7–10 – Байланысты анық көрсетті, топтық жұмыс үйлесімді болды |
|
|
Сабақты бекіту
|
«Бағдаршам» әдісі
|
Нұсқаулықты орындайды |
Кері байланыс жасайды |
|
Қысқа мерзімді сабақ жоспары №5
|
Білім беру ұйымының атауы |
|||||
|
Пәні: |
|||||
|
Бөлім: |
|||||
|
Педагогтің атыжөні: |
|||||
|
Күні: |
|||||
|
Сыныбы: |
Қатысушылар саны |
Қатыспағандар саны |
|||
|
Тақырыбы |
Қауіпсіздік техникасы |
||||
|
Сабақтың мақсаты |
Құрал-жабдықтармен жұмыс ережесін білу; еңбек қауіпсіздігін сақтау; тәртіп пен жауапкершілікті қалыптастыру. |
||||
|
Құндылықтарды дарыту |
Еңбек мәдениеті, тәртіптілік, өзін және өзгені қорғау. |
||||
|
Сабақтың барысы |
|||||
|
Сабақтың жоспарлан ған кезеңдері |
Педагогтің әрекеті |
Оқушының әрекеті |
Бағалау |
Ресурс тар |
|
|
Ұйымда стыру кезеңі
|
"Сиқырлы қорап" әдісі Мақсаты: Оқушылардың қызығушылығын арттыру, олардың сабаққа деген ынтасын ояту.
|
Нұсқаулықта рды орындайды |
Ауызша , мадақтау |
|
|
|
Жаңа сабақ
|
1. «Дұрыс па, бұрыс па?» ойыны Мақсаты: Қауіпсіздік ережелерін есте сақтау, дұрыс және бұрыс әрекеттерді ажырата білу. Қажетті құралдар: Дұрыс (жасыл ) және бұрыс (қызыл ) карточкалар. Өткізу барысы: Мұғалім әртүрлі жағдаяттарды оқиды, ал балалар қолдарындағы карточканы көтеріп жауап береді. Мысал сұрақтар:
|
Тапсырмалар ды орындайды Тапсырмалар ды орындайды |
Дескрипторлар (0– 10 баллдық шкала) «Дұрыс па, бұрыс па?» ойыны: 0–3 – Белсенділік танытпады 4–6 – Кей жауаптарды дұрыс айтты 7–10 – Барлық жауапты дұрыс анықтады
«Қауіпсіздік сурет» постері: |
|
|
|
|
Әр дұрыс жауап үшін топқа бір фишка немесе смайлик беріледі. Сабақ соңында ұпайлар саналып, ең жауапты топ «Қауіпсіз шеберлер» атағын алады. Қорытынды: Мұғалім балалармен бірге талқылайды: «Қауіпсіз шебер – нағыз шебер!»
2. «Қауіпсіздік сурет» постерін жасау Мақсаты: Үйірме кезінде қолданылатын құралдармен қауіпсіз жұмыс істеуді көрнекі түрде бейнелеу. Өткізу барысы: Балалар 3–4 адамнан топқа бөлініп, ватман мен түрлі-түсті маркерлер алады. Тапсырма: «Қауіпсіздік – менің серігім!» атты постер салу. Плакатта бейнеленуі мүмкін ережелер: Қайшыны жабық ұста. ? Ине мен түйреуішті арнайы қорапта сақта. Үтікті тек мұғалім рұқсатымен қолдан. Қолыңды таза ұста. Артыңда адам тұр ма – абайла. Топ өз жұмысын таныстырады: «Біздің суретте шебер құралды мұқият қолдануда!» Қорытынды: Барлық постерлерден «Қауіпсіздік галереясы» жасалады.
3. Шағын көрініс – «Шеберханада не істеуге болмайды» Мақсаты: Қауіпсіздік ережелерін сахна арқылы көрсету, дұрыс мінез-құлықты қалыптастыру. Өткізу барысы: Балалар екі топқа бөлінеді:
«Қауіпсіздік ережесін ұстанған адам – нағыз шебер!» Балалар соңында иіліп, бір-біріне қол соғады . |
Тапсырмалар ды орындайды |
0–3 – Қатыспады 4–6 – Сурет толық емес 7–10 – Ережелер нақты, көркем, мазмұнды Көрсетілген
«Шағын көрініс»: 0–3 – Рөлге қатыспады 4–6 – Қатысты, бірақ сенімсіз ойнады 7–10 – Рөлді сенімді ойнап, қауіпсіздік мәнін ашты
«Ережені тап»: 0–3 – Карточкаларды сәйкестендірмеді 4–6 – Кейбірін дұрыс тапты 7–10 – Барлығын нақты сәйкестендіріп, жылдам орындады
«Қауіпсіздік бұрышы»: 0–3 – Белсенді болмады 4–6 – Ішінара қатысты 7–10 – Безендіруге белсенді қатысып, шығармашылық көрсетті |
|
|
4. «Ережені тап» карточка ойыны Мақсаты: Құралдар мен олардың қауіпсіздік ережелерін сәйкестендіру арқылы есте сақтау дағдысын дамыту. Қажетті құралдар: Құрал суреттері және олардың ережелері жазылған карточкалар. Өткізу барысы: Топтарға аралас карточкалар беріледі. Балалар құрал мен ережені сәйкестендіреді: «Қайшы» → «Жабық күйде ұста» ? «Ине» → «Жастықшада сақта» «Желім» → «Қолға емес, бұйымға жақ» «Үтік» → «Мұғалімнің рұқсатымен қолдан» Ойын соңында мұғалім: «Дұрыс сәйкестендірген топ – ережені жақсы меңгерген шеберлер!»
5. «Қауіпсіздік бұрышы» безендіру Мақсаты: Үйірме бөлмесінде қауіпсіздік ережелерін үнемі еске салып тұратын көрнекі бұрыш жасау. Өткізу барысы: Балалар алдыңғы сабақтарда жасаған постерлер мен карточкаларды жинап, қабырғаға безендіріп іледі. Тақырып: «Қауіпсіздік бұрышы – сенімді орта!»
Бұрышқа ұрандар ілінеді: «Тәртіп – табыстың кілті!» «Құралды ұқыпты ұста!» «Қауіпсіз еңбек – сапалы нәтиже!» Мұғалім әр баладан өз қолтаңбасын немесе суретін қалдыруды өтінеді . Барлығы бірге қорытынды жасайды: «Біздің үйірме – қауіпсіз және шығармашыл кеңістік!» |
|
|
|
|
|
Сабақт ы бекіту
|
«Табыс сатысы» • Мұғалім тақтаға баспалдақ суретін салады немесе дайын шаблон береді. |
Нұсқаулықт ы орындайды |
Кері байланыс жасайды |
|
|
|
|
• |
Оқушылар өздерін қай деңгейде тұрғанын белгілейді: Тақырыпты түсінбедім Әлі де сұрақтарым бар Жартылай түсіндім Толық түсіндім, басқаларға түсіндіріп бере аламын |
|
|
|
Қысқа мерзімді сабақ жоспары №6
|
Білім беру ұйымының атауы |
|||||
|
Пәні: |
|||||
|
Бөлім: |
|||||
|
Педагогтің атыжөні: |
|||||
|
Күні: |
|||||
|
Сыныбы: |
Қатысушылар саны |
Қатыспағандар саны |
|||
|
Тақырыбы |
Жүнді тазалау және сұрыптау |
||||
|
Сабақтың мақсаты |
Шикі жүнді өңдеуге дайындау; тазалау және сұрыптау тәсілдерін меңгеру; жүн сапасын талдау. |
||||
|
Құндылықтарды дарыту |
Еңбекқорлық, ұқыптылық, жүйелілік. |
||||
|
Сабақтың барысы |
|||||
|
Сабақтың жоспарлан ған кезеңдері |
Педагогтің әрекеті |
Оқушының әрекеті |
Бағалау |
Ресурс тар |
|
|
Ұйымдаст ыру кезеңі |
"Жылы сөздер шеңбері" |
Нұсқаулықта рды орындайды |
Ауызша , мадақтау |
|
|
|
|
Мақсаты: Оқушылардың көңіл-күйін көтеру, достық қарым-қатынасты қалыптастыру.
|
|
|
|
|
|
Жаңа сабақ |
6. Жүнді тазалау және сұрыптау |
Тапсырмалар ды |
Дескрипторлар (0– 10 баллдық шкала) |
|
|
|
|
1. «Жүнді сұрыпта» практикалық жұмыс Мақсаты: Оқушыларды жүннің түрлерін ажыратуға, тазалауға және сапалы материалды таңдауға үйрету. Өткізу барысы: Мұғалім бірнеше түрлі жүн үлгісін (ақ, қоңыр, лас, таза, ұзын талшықты, қысқа талшықты) үстелге қояды. Балалар қолмен сипап, иісін, жұмсақтығын және түсін байқап көреді. Содан кейін екі себетке бөліп салады: “Таза және жұмсақ” “Лас және қатты” Балалар өз шешімдерін дәлелдейді: «Мына жүн жұмсақ, таза – бұл киімге жарайды!» «Мынау қатты және майлы – жууды қажет етеді.» Қорытынды: Мұғалім жүннің сапасы бұйымның сапасына тікелей әсер ететінін түсіндіреді.
2. «Таза және лас» салыстыру тәжірибесі Мақсаты: Жүн тазалау процесінің мәнін түсіндіру, тәжірибе жасау арқылы үйрену. Өткізу барысы: Екі ыдысқа су құйылады: – Біріне лас жүн салынады; – Екіншісіне таза жүн. Балалар бақылау жүргізеді:
Соңында мұғаліммен бірге қорытынды жасайды: |
орындайды
Тапсырмалар ды орындайды
Тапсырмалар ды орындайды |
«Жүнді сұрыпта» практикалық жұмыс: 0–3 – Белсенділік танытпады 4–6 – Ішінара сұрыптады 7–10 – Барлық түрді нақты ажыратып, дәлелдеп айтты
«Таза және лас» тәжірибесі: 0–3 – Бақылауға қатыспады 4–6 – Кейбір өзгерістерді байқады 7–10 – Толық бақылап, дұрыс қорытынды жасады
«Кім жылдам?» ойыны: 0–3 – Қатыспады 4–6 – Тапсырманы баяу орындады 7–10 – Барлығын тез және дәл сұрыптады
«Шебер саусақтар»: 0–3 – Жаттығуды орындамады 4–6 – Саусақ қозғалысы дәл емес |
|
|
«Жүн таза болса, одан жасалған бұйым да әдемі әрі берік болады!» 3. «Кім жылдам?» ойыны (жүнді бөліп сұрыптау) Мақсаты: Қол моторикасын, зейінді және шапшаңдықты дамыту. Өткізу барысы: Мұғалім үстелге аралас жүн түрлерін (қой, түйе, ешкі, кір жүн) араластырып қояды. Тапсырма: 1 минут ішінде әр бала немесе топ өзіне берілген үлгілерді сұрыптап бөлуі керек. Мысалы: – Бір топ тек қой жүнін жинайды, – Екіншісі – түйе жүнін, – Үшіншісі – ешкі жүнін. Соңында кім көп және дұрыс бөлсе, сол жеңімпаз. Қорытынды: «Шапшаң әрі ұқыпты болу – шебердің басты қасиеті!» 4. «Шебер саусақтар» түту жаттығуы Мақсаты: Саусақтың икемін, дәлдігін және сезімталдығын дамыту. Өткізу барысы: Балалар кішкене жүн бөліктерін алып, оны саусақтарымен түтеді (жайлап тарқату, майда түйіршіктерді бөліп алу). Мұғалім түтудің дұрыс тәсілін көрсетеді: – Екі қолдың арасындағы қозғалыс жұмсақ болуы керек; – Жүн жыртылмауы тиіс. Ойын түрінде: «Кімнің қолы алтын?» – мұғалім түтілген жүннің сапасын бағалайды. Жақсы түтілген жүннен кішкентай “жүн бұлтшасын” жасауға болады . 5. «Жүн сапасы» мини-зерттеу Мақсаты: Балаларды бақылауға, қорытынды жасауға және өз ойын дәлелдеуге үйрету. Өткізу барысы: Мұғалім балаларға зерттеу парағын таратады. Тапсырма: Әр түрлі жүн үлгісін зерттеу және сипаттау. Кесте үлгісі: |
|
7–10 – Түтуді дұрыс орындады, сапалы нәтиже көрсетті «Жүн сапасы» мини-зерттеу: 0–3 – Талдау жасамады 4–6 – Кейбір сипаттаманы атады 7–10 – Барлық үлгіні зерттеп, толық сипаттама берді |
|
|
|
Жұмсақ Ұзынд Қорыт № Жүн түрі Түсі тығы ығы ынды Таза, Орташ
а жарайды Жылы, бірақ
өру қиын Әшекей Өте
жұмсақ лайық Балалар өз қорытындыларын ауызша айтады. Қорытынды: «Жүннің әр түрі ерекше, бастысы – оны дұрыс таңдап, ұқыпты қолдану!» |
|
|
|
|
Сабақт ы бекіту
|
«
⭐ Мен бүгін мынаны жақсы үйрендім… ⭐ Мен мына тапсырманы жақсы орындадым… ? Мен үшін мынаны жақсарту керек…
|
Нұсқаулықты орындайды |
Кері байланыс жасайды |
|
Қысқа мерзімді сабақ жоспары №7
|
Білім беру ұйымының атауы |
|
|
Пәні: |
|
|
Бөлім: |
|
|
Педагогтің атыжөні: |
|
Күні: |
|||||
|
Сыныбы: |
Қатысушылар саны |
Қатыспағандар саны |
|||
|
Тақырыбы |
Жүнді жуу және кептіру |
||||
|
Сабақтың мақсаты |
Экологиялық таза әдіспен жүн жуу жолдарын үйрену; табиғи кептірудің маңызын түсіну; тәжірибелік жұмыс орындау. |
||||
|
Құндылықтарды дарыту |
Экологиялық сана, ұқыптылық, табиғатқа құрмет. |
||||
|
Сабақтың барысы |
|||||
|
Сабақтың жоспарлан ған кезеңдері |
Педагогтің әрекеті |
Оқушының әрекеті |
Бағалау |
Ресурс тар |
|
|
Ұйымдаст ыру кезеңі |
"Комплимент көпірі" әдісі Мақсаты: Оқушылар арасында достық қарымқатынас орнату, сенімділік қалыптастыру.
|
Нұсқаулықта рды орындайды |
Ауызша , мадақтау |
|
|
|
Жаңа сабақ |
1. Топтық тәжірибе: су температурасының әсерін байқау Мақсаты: Әр түрлі температурадағы судың жүн тазалығына әсерін бақылау, тәжірибе арқылы қорытынды жасау. Өткізу барысы: Мұғалім үш ыдыс дайындайды:
Әр ыдысқа бірдей көлемде жүн салынады. Балалар жүннің өзгерісін бақылайды:
Қорытынды: «Жүнді тым ыстық суда жуса, ол қатаяды және формасын жоғалтады. Ең дұрыс температура – жылы су!»
2. «Кім тез жуады?» жарысы Мақсаты: Қол еңбегін дамыту, ұқыптылық пен жылдамдықты үйрету. |
Тапсырмалар ды орындайды
Тапсырмалар ды орындайды
Тапсырмалар ды |
Дескрипторлар (0– 10 баллдық шкала) «Су температурасы тәжірибесі»: 0–3 – Тәжірибеге қатыспады 4–6 – Бақылады, бірақ қорытынды жасамады 7–10 – Барлығын дәл бақылап, дұрыс қорытынды айтты
«Кім тез жуады?» жарысы: 0–3 – Белсенділік танытпады 4–6 – Жүнді жуды, бірақ ұқыпсыз 7–10 – Жүнді таза, мұқият және тез жуды |
|
|
|
|
Өткізу барысы: Балалар екі топқа бөлінеді. Әр топқа кішкене жүн бөлігі мен суы бар ыдыс, сабын беріледі. Тапсырма: жүнді мүмкіндігінше таза және тез жуу. Шарттар: – Су төгілмеуі керек; – Жүн жыртылмауы керек; – Уақыт – 2 минут. Мұғалім уақыт аяқталған соң сапасын тексереді. «Кімнің жүні жұмсақ әрі таза – сол топ жеңімпаз!» Қорытынды: Балалар ұқыптылық пен бірлесіп жұмыс істеудің маңызын түсінеді.
3. «Тазалық шеңбері» ойыны Мақсаты: Қауіпсіздік пен тазалық дағдыларын бекіту, бірлескен әрекетті дамыту. Өткізу барысы: Балалар шеңберге тұрады. Мұғалім “тазалыққа қатысты” сөйлемдер айтады, ал балалар шын болса – қолдарын көтереді, жалған болса – шеңбердің ортасына бір қадам жасайды. Мысалы:
«Тазалық – шебердің басты серігі!»
4. «Құралды тап!» (суретпен сәйкестендіру) Мақсаты: Жүн жуу мен кептіру кезінде қолданылатын құралдарды дұрыс тануға үйрету. Қажетті құралдар: Қайшы, леген, сабын, елек, тарақ, сүлгі суреттері және олардың атауы жазылған карточкалар. Өткізу барысы: Балалар жұппен жұмыс істейді – құрал суретін және атауын сәйкестендіреді. Мысалы: «Леген» → «Жүн жууға арналған ыдыс» «Сабын» → «Май мен шаң кетіруге көмектеседі» «Сүлгі» → «Кептіруге пайдаланылады» ? «Тарақ» → «Жүн тарауға арналған құрал» Соңында барлық құралдар тақтаға жапсырылады. Қорытынды: |
орындайды |
«Тазалық шеңбері» ойыны: 0–3 – Ережелерді шатастырды 4–6 – Кейінгі сұрақтарға жауап берді 7–10 – Барлығын дұрыс анықтап, белсенді қатысты
«Құралды тап!» ойыны: 0–3 – Сәйкестендірмеді 4–6 – Кейбір құралдарды дұрыс атады 7–10 – Барлығын нақты сәйкестендірді, түсіндірді
«Табиғи кептіру бұрышы»: 0–3 – Қатыспады 4–6 – Ішінара ұйымдастырды 7–10 – Белсенді қатысып, бұрышты ұқыпты безендірді |
|
|
|
|
«Құралды дұрыс таңдаған – ең ұқыпты шебер!»
5. Табиғи кептіру бұрышын ұйымдастыру Мақсаты: Табиғи кептірудің мәнін түсіндіру және қауіпсіз орта қалыптастыру. Өткізу барысы: Балалар жуған жүнді кептіру үшін арнайы орын дайындайды:
Мұғалім қорытындылайды: «Табиғи кептіру – экологиялық әрі қауіпсіз әдіс. Біз табиғатты қорғап, еңбегімізді бағалаймыз!»
|
|
|
|
|
|
Сабақт ы бекіту
|
«Не ұнады? Не қиын болды? Не үйрендім?» ? Нұсқаулық: • Оқушыларға үш сұраққа жауап беру ұсынылады: ✅ Не ұнады? – Сабақтағы ең қызықты нәрсе қандай болды? Не қиын болды? – Қандай тапсырма немесе түсінік қиын болды? ? Не үйрендім? – Бүгінгі сабақтан қандай жаңа нәрсе үйрендің? |
Нұсқаул ықты орындай ды |
Кері байланыс жасайды |
|
|
Қысқа мерзімді сабақ жоспары №8
|
Білім беру ұйымының атауы |
||
|
Пәні: |
||
|
Бөлім: |
||
|
Педагогтің атыжөні: |
||
|
Күні: |
||
|
Сыныбы: |
Қатысушылар саны |
Қатыспағандар саны |
|
Тақырыбы |
Жүнді түту және тарау |
|
|
Сабақтың мақсаты |
Жүн талшықтарын жұмсарту мен ажырату тәсілдерін үйрену; құралдарды дұрыс |
|
|
|
пайдалану. |
||||
|
Құндылықтарды дарыту |
Еңбек сүйгіштік, шыдамдылық, дәлдік. |
||||
|
Сабақтың барысы |
|||||
|
Сабақтың жоспарлан ған кезеңдері |
Педагогтің әрекеті |
Оқушыны ң әрекеті |
Бағалау |
Ресурс тар |
|
|
Ұйымдаст ыру кезеңі |
"Музыкалық серпін" әдісі Мақсаты: Оқушылардың сергектігін арттыру, сабаққа дайындығын тексеру.
|
Нұсқаулық тарды орындайды |
Ауызша , мадақтау |
|
|
|
Жаңа сабақ |
1. Практикалық түту-төгіс жұмысы Мақсаты: Жүнді қолмен түтудің және оны жұмсартудың тәсілін үйрету, саусақ икемін дамыту. Қажетті құралдар: Жүн үлгілері (жұмсақ, қатты, ұзын талшықты), қолғап, үстел жамылғысы. Өткізу барысы: Мұғалім алдымен жүн түтудің үлгісін көрсетеді: – Жүнді екі алақанның арасына салып, жеңіл айналдырады;
Балалар алдымен мұғаліммен бірге бір үлгіні түтеді, содан кейін өз бетінше шағын топпен тәжірибе жасайды. Топтар жүннің қасиетіне қарай бөлінеді:
Олар өз үлгілерін түтіп болған соң, қолмен сипап, иісін және құрылымын салыстырады: |
Тапсырмал арды орындайды Тапсырмал арды орындайды Тапсырмал арды орындайды |
Дескрипторлар (0–10 баллдық шкала) «Практикалық түту жұмысы»: 0–3 – Қатыспады 4–6 – Әрекетті орындады, бірақ дәл емес 7–10 – Түтуді дұрыс орындап, айырмашылықты түсіндірді
«Жүн бұлттары» ойыны: 0–3 – Материалды ажырата алмады 4–6 – Кейбірін дұрыс тапты 7–10 – Барлығын дәл анықтап, белсенді қатысты
«Жүн жолы» кестесі: 0–3 – Кесте толық емес |
|
|
|
|
«Бұл жүн тез ашылды, себебі жұмсақ!» «Мынау ұзын, көбірек түту керек екен!» «Қатты жүн көп күш талап етеді!» Мұғалім сабақты қорытындылайды: «Жүнді дұрыс түту – сапалы бұйымның бастауы! Егер талшық дұрыс ажырамаса, бұйым тегіс болмайды!» 2. «Жүн бұлттары» ойыны (жұмсақтыққа қол тигізу жарысы) Мақсаты: Саусақ сезімталдығын дамыту және жүннің құрылымын сезіну арқылы тану. Өткізу барысы: Мұғалім бірнеше себетке әртүрлі материалдар салады:
Балалардың көзі байланып, олар сипау арқылы материалды анықтайды. Кім жүнді дұрыс тапса, 1 ұпай алады. Балалар бір-біріне көмектеспейді — тек сезім арқылы жауап береді. Мысалы: «Бұл жүн сияқты жұмсақ!» «Мұнысы қағаз екен, қытырлайды!» Барлығы өз “жүн бұлтын” (түтілген кішкентай жүн үлгісін) ортақ ватманға жабыстырып, аспан бейнесін жасайды . Қорытынды: «Жүн – табиғаттың жұмсақ сыйы, оны сезіну – өнердің бастамасы!» 3. «Жүн жолы» кестесін жасау Мақсаты: Жүннің тазалаудан бастап бұйымға айналу жолын көрнекі түрде түсіну. Өткізу барысы: Балалар топқа бөлініп, ватманға “Жүннің өмір жолы” атты кесте жасайды. Кестеде әр кезең суретпен және сөзбен көрсетіледі. Кезең Не істейміз Құрал Нәтиже Жүнді
тазалау
Киіз басу
немесе иіру |
|
4–6 – Кейбір кезеңді түсіндірді 7–10 – Барлық кезеңді нақты және көрнекі көрсетті «Қолмен тарау техникасы»: 0–3 – Тарау тәсілін меңгермеді 4–6 – Тарады, бірақ ұқыпсыз 7–10 – Дұрыс бағытта, біркелкі, мұқият орындады «Шебер жұбы»: 0–3 – Қатыспады 4–6 – Ішінара орындады 7–10 – Серіктесімен белсенді жұмыс істеп, түсіністік көрсетті |
|
|
|
Әр топ өз кестесін таныстырып, суретпен безендіреді. Мұғалім барлық кестені біріктіріп, “Жүн жолы” атты ортақ плакат жасайды. Қорытынды: «Жүн жолы – еңбектің, төзімнің және сұлулықтың тарихы!» 4. «Қолмен тарау техникасын үйрен» Мақсаты: Тарау дағдысын қалыптастыру, ұқыптылық пен дәлдікке баулу. Өткізу барысы: Мұғалім жүнді қалай тарау керектігін көрсетеді:
Балалар жұппен немесе жеке жұмыс істейді. Мұғалім аралап, әр оқушыға бағыт береді: «Тарақтың ұшын қатты баспа!», «Міне, осылай тегіс болу керек!» Сабақ соңында балалар өз “ең тегіс жүн үлгісін” көрсетеді, бәрі бірге шеңберге қойып “Жүн гүлін” құрастырады . Қорытынды: «Қолың ұқыпты болса – жүн де әдемі тарайды!» 5. «Шебер жұбы» ойыны Мақсаты: Командалық өзара әрекет пен сенімділік дағдыларын дамыту, серіктестік сезімін қалыптастыру. Өткізу барысы: Балалар жұптасып отырады.
әртүрлі жүн үлгісін береді;
«Аздау түт», «Қаттырақ ұста», «Бұл жүн жеңіл, абайлап!» Рөлдер ауысып отырады. Ойын соңында әр жұп өз әсерімен бөліседі: «Менің жұбым мұқият болды!» «Бірге істегенде тез әрі қызық екен!» Мұғалім қорытындылайды: «Шебер болу – тек қолмен емес, жүрекпен де сезіну!» |
|
|
|
|
Сабақты бекіту
|
«Жетістік баспалдағы» ? Нұсқаулық:
Ештеңе түсінбедім Кейбір нәрселерді түсіндім Көп нәрсені түсіндім, бірақ әлі сұрақтарым бар Барлығын түсіндім, басқаларға түсіндіріп бере аламын |
Нұсқаулық ты орындайды |
Кері байланыс жасайды |
Стикер |
Қысқа мерзімді сабақ жоспары №9
|
Білім беру ұйымының атауы |
||
|
Пәні: |
||
|
Бөлім: |
||
|
Педагогтің атыжөні: |
||
|
Күні: |
||
|
Сыныбы: |
Қатысушылар саны |
Қатыспағандар саны |
|
Тақырыбы |
Табиғи бояулармен жүн бояу |
|
|
Сабақтың мақсаты |
Табиғи бояғыш заттарды тану; жүнді бояу процесін тәжірибеде орындау; түстер үйлесімін түсіну. |
|
|
Құндылықтарды дарыту |
Экологиялық ойлау, көркемдік талғам, ұқыптылық. |
|
|
Сабақтың барысы |
|
|
|
Сабақтың жоспарлан ған кезеңдері |
Педагогтің әрекеті |
Оқушының әрекеті |
Бағалау |
Ресурс тар |
|
Ұйымдаст ыру кезеңі |
"Бүгінгі мақсатымды білдіремін" әдісі Мақсаты: Оқушылардың өз оқу мақсаттарын түсінуіне көмектесу.
|
Нұсқаулықта рды орындайды |
Ауызша , мадақтау |
|
|
Жаңа сабақ |
1. Өсімдікпен бояу тәжірибесі (пияз, қызылша, шай, т.б.) Мақсаты: Табиғи өсімдік бояуларымен танысу және олардың жүнге әсерін тәжірибе арқылы көру. Қажетті құралдар: Пияз қабығы, қызылша, көк шай, сәбіз, кастрюль, су, сүзгі, жүн үлгілері. Өткізу барысы: Мұғалім алдын ала бояу ерітінділерін дайындайды:
),
Балалар кезекпен жүн үлгісін әр ерітіндіге салып көреді.
Топтар өз нәтижесін салыстырады: «Біздің жүн ашық сары түске боялды!» «Қызылша түсі нәзік қызғылт берді!» Қорытынды: «Табиғи бояу – экологиялық әрі қауіпсіз. Әр түс
2. «Түстер араластыру» тәжірибесі Мақсаты: Түстердің үйлесімін және жаңа реңктердің пайда болуын байқау. |
Тапсырмалар ды орындайды Тапсырмалар ды орындайды Тапсырмалар ды орындайды |
Дескрипторлар (0– 10 баллдық шкала) «Өсімдікпен бояу тәжірибесі»: 0–3 – Қатыспады 4–6 – Тәжірибені орындады, бірақ қорытынды жасамады 7–10 – Белсенді қатысты, нәтижені талдап айтты
«Түстер араластыру» тәжірибесі: 0–3 – Қатыспады 4–6 – Кей түсті араластырды, нәтижені атады 7–10 – Барлық реңкті анықтап, өз жүнін бояды
«Қай өсімдік қандай түс береді?» ойыны: 0–3 – Жұптастыруда қателесті 4–6 – Кейбір жұптарды дұрыс тапты |
|
|
|
Өткізу барысы: Мұғалім екі түсті табиғи бояуды (мысалы, сары мен қызыл) біріктіруді ұсынады. Балалар шағын ыдысқа екі ерітіндіні араластырады. Нәтижесінде қандай түс шыққанын бақылайды:
Содан кейін жүннің кішкене бөлігін жаңа қоспамен бояп көреді. Қорытынды: «Түстерді араластыру – шығармашылықтың кілті!» 3. «Қай өсімдік қандай түс береді?» ойыны Мақсаты: Табиғи пигменттерді есте сақтау және танымдық қызығушылықты арттыру. Өткізу барысы: Мұғалім тақтаға өсімдіктер мен түстердің суреттерін араластырып қояды:
Түстер: сары, қызыл, қоңыр, ашық қызғылт, сарғыш. Балалар сызықпен дұрыс жұптастырады. Мысалы: → сары → қызыл → қоңыр → қою қоңыр → сарғыш Қорытынды: «Әр өсімдік – табиғи бояу шебері!» 4. Табиғи бояумен үлгі жүн бояу Мақсаты: Өз қолымен бояу тәжірибесін жасап көру, ұқыптылық пен эстетикалық талғамды дамыту. Өткізу барысы: Балаларға алдын ала дайындалған табиғи бояу ерітінділері таратылады. Әр бала өзіне ұнаған түсті таңдап, кішкене жүн үлгісін бояйды. – Бояу кезінде қолғап киеді; |
|
7–10 – Барлығын дұрыс сәйкестендірд і «Табиғи бояумен үлгі жүн бояу»: 0–3 – Қатыспады 4–6 – Түс таңдады, бірақ нәтижені түсіндірмеді 7–10 – Дұрыс бояп, нәтижені талдады «Түстер әлемі» плакаты: 0–3 – Белсенді болмады 4–6 – Ішінара қатысты 7–10 – Плакатқа үлес қосып, түс мағынасын түсіндірді |
|
|
|
– Жүнді ерітіндіге салып, 5 минут күтеді; – Кейін артық суды сығып, сүлгіге қояды. Балалар өз үлгілерін “Түстер жіптері” жолағына іліп қояды. Қорытынды: «Боялған жүн – шығармашылықтың алғашқы қадамы!»
5. «Түстер әлемі» плакаты Мақсаты: Табиғи түстердің байлығын көрсету және ұжымдық шығармашылық жұмыс жасау. Өткізу барысы: Барлық топ өздері бояған жүн үлгілерін жинайды. Ватманға “Түстер әлемі” деген жазу жазылады. Балалар өз жүн үлгілерін түстер спектрі тәртібімен жапсырады: – Сары → Қызғылт сары → Қызыл → Күлгін → Қоңыр → Жасыл. Әр түс астына жазба қалдырады: «Пияз қабығы – табиғи сары», «Қызылша – нәзік қызғылт», «Көк шай – жылы қоңыр». Плакат сынып бұрышына ілінеді. Қорытынды: «Түстер әлемі – біздің еңбегіміздің айғағы!» |
|
|
|
|
Сабақты бекіту
|
«Кері байланыс парағы» • Әр оқушы сабақ соңында параққа үш сұраққа жауап жазады: Бүгінгі сабақтан не алдым? Қандай сұрақтарым бар? Келесі сабақта нені білгім келеді? |
Нұсқаулықты орындайды |
Кері байланыс жасайды |
Парақ тар |
Қысқа мерзімді сабақ жоспары №10
|
Білім беру ұйымының атауы |
||
|
Пәні: |
||
|
Бөлім: |
||
|
Педагогтің атыжөні: |
||
|
Күні: |
||
|
Сыныбы: |
Қатысушылар саны |
Қатыспағандар саны |
|
Тақырыбы |
Киіз басуға дайындық |
|
|
Сабақтың мақсаты |
Киіз басуға қажетті құралдар мен материалдарды дайындау; процестің кезеңдерін |
|
|
|
білу. |
||||
|
Құндылықтарды дарыту |
Еңбек мәдениеті, жоспарлау, дәстүрге құрмет. |
||||
|
Сабақтың барысы |
|||||
|
Сабақтың жоспарлан ған кезеңдері |
Педагогтің әрекеті |
Оқушының әрекеті |
Бағалау |
Ресурс тар |
|
|
Ұйымдаст ыру кезеңі |
"Сен білесің бе?" әдісі Мақсаты: Сабақ тақырыбына қызығушылық тудыру, оқушыларды диалогқа тарту.
|
Нұсқаулық тарды орындайды |
Ауызша , мадақтау |
|
|
|
Жаңа сабақ |
1. Киіз басу құралдарын сәйкестендіру Мақсаты: Киіз басуға қажетті құралжабдықтардың атын, қызметін және қолдану тәсілін білу. Қажетті құралдар: Суреттер немесе шынайы заттар – жүн, тор (дәке), сабын, жылы су, орамал, шыны бөтелке (илеуге), қолғаб. Өткізу барысы: Мұғалім әр құралды көрсетіп, атын айтады:
Балалар топтарға бөлініп, карточкалардағы құрал атауларын сәйкес суретпен немесе нақты затпен жұптастырады. Одан кейін мұғалім сұрақ қояды: «Қай құралсыз киіз басу мүмкін емес?» «Сабын не үшін керек?» Тапсырманы дұрыс орындаған топқа “Шебер белгісі” (смайлик немесе жіптен жұлдызша) беріледі. Қорытынды: «Құралды таныған бала — қауіпсіз әрі сапалы жұмыс жасай алады!» |
Тапсырмалар ды орындайды
Тапсырмалар ды орындайды
Тапсырмалар ды |
Дескрипторлар (0– 10 баллдық шкала) «Құралдарды сәйкестендіру»: 0–3 – Қатыспады 4–6 – Кейбір құралды дұрыс тапты 7–10 – Барлығын дұрыс сәйкестендіріп, қызметін түсіндірді
«Қол қозғалысы жаттығулары»: 0–3 – Қатыспады 4–6 – Қимылдарды дұрыс қайталамады 7–10 – Барлық жаттығуды дәл орындап, ұқыптылық көрсетті
«Киіз басу кезеңдері» пазл ойыны: 0–3 – Ретті анықтай |
|
|
|
|
2. Қол қозғалысы жаттығулары (сулап, илеу) Мақсаты: Қолдың икемділігін дамыту, киіз басу процесіне физикалық дайындық қалыптастыру. Қажетті құралдар: Ыдыс, жылы су, сабын, кішкене жүн үлгісі. Өткізу барысы: Мұғалім киіз басудағы басты қимылды көрсетеді:
Балалар бұл жаттығуды қайталайды — алдымен құрғақ алақанмен, кейін сабынды сумен. «Алақаныңмен сүйіспеншілікпен иле — киіз де соны сезеді!» Қорытынды: «Киіз басу – тек қол еңбегі емес, шыдам мен ұқыптылық мектебі.»
3. «Киіз басу кезеңдері» пазл ойыны Мақсаты: Киіз басудың негізгі сатыларын ретімен орналастыру және логикалық ойлау қабілетін дамыту. Өткізу барысы: Мұғалім әр топқа суретті карточкалар береді:
Балалар карточкаларды реттілікпен орналастырады. Мысалы: Жүнді түту Сабынды сумен сулау Қолмен илеу Артық суды сығып шығару Кептіру Соңында әр топ өз “пазл ретін” дауыстап айтып, неге солай реттегенін түсіндіреді. Қорытынды: «Киіз басу – дәйекті іс, әр кезең маңызды!»
4. Жеке жоспар: өз бұйымының идеясын салу Мақсаты: Баланың шығармашылық ойын дамыту, болашақ бұйымның эскизін жасау. Өткізу барысы: |
орындайды |
алмады 4–6 – Кейбір кезеңдерді шатастырды 7–10 – Барлығын ретімен орналастырып, түсіндіріп берді
«Жеке жоспар»: 0–3 – Эскиз жасамады 4–6 – Сызды, бірақ толық түсіндірмеді 7–10 – Бұйым идеясын анық, түсімен және пішінімен көрсетті
«Шебердің сөресі»: 0–3 – Қатыспады 4–6 – Макет толық емес 7–10 – Көркем, үйлесімді және шығармашылықпен безендірілген |
|
|
|
Мұғалім мысалдар көрсетеді (киіз гүл, панно, сөмке, ойыншық). Балалар өздеріне ұнайтын бұйым түрін таңдап, қағазға салады. Мұғалім бағыт береді:
Мысалы: «Мен киізден әшекей қалташа жасаймын, түстері
Қорытынды: «Шығармашылық идея – шеберліктің бастауы!»
5. «Шебердің сөресі» макетін жасау Мақсаты: Киіз бұйымдарын орналастыру мен безендіру эстетикасын үйрету. Өткізу барысы: Топтарға қорап, түрлі түсті қағаз, жіп, жүн үлгілері, желім беріледі. Тапсырма: өз “шебер сөресін” жасау — яғни, болашақ көрмеде бұйымдар қалай орналасатынын макет түрінде көрсету. Мысалы:
(сөмке, әшекейлер, гүлдер),
Әр топ өз макетін таныстырады: «Біздің сөре табиғи түстерде, себебі жүн – табиғаттың сыйы!» «Біз киіз гүлдерді алдыңғы қатарға қойдық, себебі олар көз тартады!» Қорытынды: «Шебердің сөресі – еңбегіңнің айнасы!» |
|
|
|
|
|
Сабақт ы бекіту
|
«Жетістік баспалдағы» ? Нұсқаулық: • Мұғалім тақтаға баспалдағы бар сурет салады немесе әр оқушыға жеке береді. |
Нұсқаулықты орындайды |
Кері байланыс жасайды |
Стикер |
|
|
|
• |
Оқушылар өз білімдерін 4 деңгейдің біріне орналастырады: Ештеңе түсінбедім Кейбір нәрселерді түсіндім Көп нәрсені түсіндім, бірақ әлі сұрақтарым бар Барлығын түсіндім, басқаларға түсіндіріп бере аламын |
|
|
|
Қысқа мерзімді сабақ жоспары №11
|
Білім беру ұйымының атауы |
|||||
|
Пәні: |
|||||
|
Бөлім: |
|||||
|
Педагогтің атыжөні: |
|||||
|
Күні: |
|||||
|
Сыныбы: |
Қатысушылар саны |
Қатыспағандар саны |
|||
|
Тақырыбы |
Ылғалды киіз басу тәсілі |
||||
|
Сабақтың мақсаты |
Киіз басудың дәстүрлі әдісін тәжірибеде орындау; еңбек ретін сақтау. |
||||
|
Құндылықтарды дарыту |
Сабырлылық, еңбекқорлық, дәстүрді сақтау. |
||||
|
Сабақтың барысы |
|
||||
|
Сабақтың жоспарлан ған кезеңдері |
|
Педагогтің әрекеті |
Оқушының әрекеті |
Бағалау |
Ресурс тар |
|
Ұйымдаст ыру кезеңі |
"Көңіл-күйіңді көрсет" (эмодзи әдісі) Мақсаты: Оқушылардың көңіл-күйін анықтау, сабаққа дайындық деңгейін бақылау.
|
Нұсқаулық тарды орындайды |
Ауызша , мадақтау |
|
|
Жаңа сабақ |
1. Киіз басу тәжірибесі (кішкене бөліктен бастау) Мақсаты: Балаларды киіз басудың негізгі тәсілдерімен таныстыру және өз қолымен шағын киіз үлгісін жасау. Қажетті құралдар: Табиғи жүн, жылы су, сабын (немесе сұйық сабын), дәке немесе тор, сүлгі. Өткізу барысы: Мұғалім киіз басудың сатыларын көрсетеді: Жүнді тегіс етіп төсейді; Үстінен жылы сабынды су себеді; Дәкемен жауып, жеңіл илеу қозғалысын жасайды; Суық суға салып, кейін сығады; Кептіруге қояды. Балалар өз кішкентай үлгісін (5×5 см) киіз түрінде жасайды. Мұғалім бағыт береді: «Қолың жұмсақ болсын, су тым ыстық болмасын.» «Киіз – төзім мен дәлдікті қажет етеді!» Қорытынды: «Бүгін әрқайсымыз кішкентай киіз шеберіне айналдық!»
2. «Кімнің киізі тегіс?» сайысы Мақсаты: Киіз басу нәтижесінде тегіс, біркелкі бетті қалыптастыруды үйрену. Өткізу барысы: Барлық оқушылар өз үлгілерін дайындап болған соң, үстелге қояды. Мұғалім және топ мүшелері киіздердің тегістігін, қалыңдығын, түсінің біркелкілігін бағалайды. Критерийлер: – Киіз тегіс пе? |
Тапсырмал арды орындайды
Тапсырмал арды орындайды
Тапсырмал арды орындайды |
Дескрипторлар (0– 10 баллдық шкала) «Киіз басу тәжірибесі»: 0–3 – Қатыспады 4–6 – Киіз үлгісі толық емес, әрекеттері сенімсіз 7–10 – Барлық кезеңді дұрыс орындап, дайын үлгі жасады
«Кімнің киізі тегіс?» сайысы: 0–3 – Қатыспады 4–6 – Киізі толық емес немесе біркелкі емес 7–10 – Тегіс, ұқыпты және сапалы үлгі көрсетті
«Топтық киіз жасау»: 0–3 – Белсенділік танытпады 4–6 – Топтық жұмыста ішінара қатысты 7–10 – Белсенді қатысып, командамен нәтижеге жетті
«Суға салып, сығып көр» тәжірибе: 0–3 – Тәжірибені |
|
|
|
Жеңімпаздарға “Жұмсақ шебер”, “Ең тегіс киіз”, “Ең ұқыпты қол” сияқты атақтар беріледі. Қорытынды: «Тегіс киіз – сабыр мен еңбектің нәтижесі!» 3. Топтық киіз жасау Мақсаты: Бірлесіп жұмыс істеу дағдысын қалыптастыру және үлкен көлемде киіз басу тәжірибесін көру. Өткізу барысы: Топтар бірігіп, ортақ шағын киіз мата (30×30 см) жасайды.
Мұғалім бағыттайды: «Командалық жұмыс – киіздің сапасына әсер етеді!» «Кім суды қадағалайды, кім илеуді басқарады – шешіңдер!» Жұмыс соңында дайын киізге топтың аты жазылады (“Шеберлер киізі”, “Жұмсақ алақан”, т.б.). Қорытынды: «Киіз – тек жүн емес, бірліктің белгісі!» 4. «Суға салып, сығып көр» тәжірибе Мақсаты: Су мен сабынның әсерін байқау, киіз басудағы химиялық және физикалық процесті түсіну. Қажетті құралдар: Кішкене жүн үлгісі, жылы және суық суы бар ыдыстар. Өткізу барысы: Балалар екі жүн үлгісін алады:
Салыстырады: «Жылы суда жүн бірігіп киізге айналды, ал суық суда тек суланды!» «Сабын талшықтарды біріктіреді екен!» Мұғалім қысқаша қорытындылайды: «Жүн мен сабын – дос, ал су олардың байланысын нығайтады!» 5. «Шебер кеңесі» пікір алмасу Мақсаты: Тәжірибе нәтижесін талдау, қиындықтар мен табыстарды бөлісу, |
|
орындамады 4–6 – Қорытынды жасамады 7–10 – Айырмашылықты нақты түсіндірді «Шебер кеңесі»: 0–3 – Өз ойын айтпады 4–6 – Қысқаша пікір білдірді 7–10 – Толық ой бөлісіп, пайдалы кеңес айтты |
|
|
|
шығармашылық байланыс орнату. Өткізу барысы: Балалар шеңберге жиналып, төмендегі сұрақтарға жауап береді:
«Су тым көп болса, киіз ауырлап кетеді.» «Илеу кезінде сабыр керек, асықпағанда жақсы нәтиже шығады!» «Суды біртіндеп қосқан дұрыс.» Мұғалім қорытындылайды: «Нағыз шебер – тәжірибесін бөлісе білетін адам!» |
|
|
|
|
Сабақт ы бекіту
|
«
⭐ Мен бүгін мынаны жақсы үйрендім… ⭐ Мен мына тапсырманы жақсы орындадым… ? Мен үшін мынаны жақсарту керек…
|
Нұсқаулық ты орындайды |
Кері байланыс жасайды |
|
Қысқа мерзімді сабақ жоспары №12
|
Білім беру ұйымының атауы |
|
|
|
Пәні: |
|
|
|
Бөлім: |
|
|
|
Педагогтің аты-жөні: |
|
|
|
Күні: |
|
|
|
Сыныбы: |
Қатысушылар саны |
Қатыспағандар саны |
|
Тақырыбы |
Құрғақ фильцевание тәсілі |
||||
|
Сабақтың мақсаты |
Заманауи киіз өңдеу әдісін (инемен киіз басу) үйрену; түрлі пішіндер жасау. |
||||
|
Құндылықтарды дарыту |
Шығармашылық еркіндік, қауіпсіздік мәдениеті, жаңаға ашықтық. |
||||
|
Сабақтың барысы |
|||||
|
Сабақтың жоспарлан ған кезеңдері |
Педагогтің әрекеті |
Оқушының әрекеті |
Бағалау |
Ресурс тар |
|
|
Ұйымдаст ыру кезеңі |
"Құпия сыйлық" әдісі Мақсаты: Оқушыларды ынталандыру, олардың сабаққа деген қызығушылығын ояту.
|
Нұсқаулық тарды орындайды |
Ауызша , мадақтау |
|
|
|
Жаңа сабақ |
1. Қауіпсіздік жаттығуы (ине қолдану) Мақсаты: Құрғақ киіз басуда қолданылатын иненің ерекшелігін түсіндіру және қауіпсіз жұмыс істеу дағдысын қалыптастыру. Қажетті құралдар: Арнайы фильцевание инесі, губка немесе киіз негізі, жүн үлгісі. Өткізу барысы: Мұғалім иненің құрылымын көрсетеді және түсіндіреді:
Балалар алдымен бос губкада жаттығады:
2. Құрғақ киіз техникасын тәжірибе жасау Мақсаты: Құрғақ фильцевание тәсілін іс жүзінде орындау, инемен киізден пішін қалыптастыруды үйрету. Қажетті құралдар: Жүн, ине, губка немесе киіз төсеніш, қолғап. |
Тапсырма ларды орындайды
Тапсырма ларды орындайды
Тапсырма ларды орындайды |
Дескрипторлар (0– 10 баллдық шкала) «Қауіпсіздік жаттығуы»: 0–3 – Қатыспады 4–6 – Инені дұрыс қолданбады 7–10 – Қауіпсіздік ережесін сақтап, сенімді жұмыс істеді
«Құрғақ киіз техникасы»: 0–3 – Тапсырманы орындамады 4–6 – Пішін толық емес, жеткілікті тығыздалмаған 7–10 – Тығыз әрі нақты пішін қалыптастырды
«Киізден бейне мүсін»: 0–3 – Мүсін жасамады 4–6 – Негізгі пішін |
|
|
|
|
Өткізу барысы: Балалар өз алдына шағын жүн үлгісін алады. Мұғалім көрсетеді: Жүнді жұмсақ домалақ пішінге келтіреді; Инемен жоғары-төмен бағытта шаншиды; Бірнеше рет айналдырып, пішіннің тығыздалуын бақылайды. Нәтижесінде әр бала кішкентай “жүн түйіршігін” (мысалы, шар, жүрек, жапырақ) алады. Балалар өз пішінін көрсетіп, түсін айтады: «Мен қызыл жүрек жасадым!» «Мен көк бұлт бейнесін істедім!» Қорытынды: «Құрғақ киіз — ине мен қиялдың достығы!» 3. «Киізден бейне мүсін жаса» Мақсаты: Жүн арқылы шағын мүсін немесе ойыншық жасау, шығармашылық ойлау мен моториканы дамыту. Өткізу барысы: Балалар өз қалауы бойынша мүсін жасайды (жануар, гүл, смайлик, ұлттық бейне, т.б.). Мұғалім бағыт береді:
Балалар жұмыстарын “Мини-көрме” түрінде үстелге орналастырады. Қорытынды: «Әр мүсін – бала қиялының жемісі!» 4. «Кім жылдам және ұқыпты?» ойыны Мақсаты: Ұқыптылық пен дәлдікті дамыту, қол қозғалысын үйлестіру. Өткізу барысы: Мұғалім балаларға бірдей көлемде жүн үлгісін береді. Тапсырма: 3 минут ішінде пішінді (мысалы, кішкентай шар немесе гүл ортасы) ең ұқыпты әрі тегіс етіп жасау. Байқау соңында киіздердің сапасы салыстырылады:
|
|
бар, бірақ толық емес 7–10 – Толық, көркем және идеясы анық мүсін жасады «Кім жылдам және ұқыпты?» ойыны: 0–3 – Қатыспады 4–6 – Тапсырманы орындады, бірақ сапасы төмен 7–10 – Ұқыпты, нақты және әдемі үлгі көрсетті «Киізден ою»: 0–3 – Өрнек салмады 4–6 – Өрнек түсірді, бірақ толық емес 7–10 – Ұлттық өрнекті нақты, үйлесімді және әдемі орындады |
|
|
|
Жеңімпаздарға “Жылдам шебер”, “Ұқыпты қол”, “Тиянақты талант” атақтары беріледі Қорытынды: «Жылдамдық емес, ұқыптылық – нағыз шебердің белгісі!»
5. «Киізден ою» тапсырмасы Мақсаты: Киіз бетіне өрнек салу арқылы ұлттық нақышты енгізу, түстер үйлесімін меңгеру. Өткізу барысы: Балалар дайын киіз бетіне түрлі түсті жүнмен ұлттық өрнек түсіреді. Инені тіке шаншып, өрнек сызықтарын қалыптастырады. Мұғалім ұлттық оюлардың түрлерін көрсетеді: «Қошқар мүйіз», «Тұмарша», «Гүл өрнек». Балалар өз өрнегін салып болған соң, топпен бөліседі: «Менің өрнегімде қызыл – жылылық, көк – тыныштық белгісі!» «Мен “қошқар мүйіз” салдым, себебі ол – береке нышаны!» Қорытынды: «Киізге өрнек түсіру – жүректен шыққан әсемдік!» |
|
|
|
|
Сабақт ы бекіту
|
«Білемін – Білгім келеді – Үйрендім» (КБҮ) әдісі • Мұғалім оқушыларға үш бағаны бар кесте береді:
|
Нұсқаулық ты орындайды |
Кері байланыс жасайды |
|
Қысқа мерзімді сабақ жоспары №13
|
Білім беру ұйымының атауы |
||
|
Пәні: |
||
|
Бөлім: |
||
|
Педагогтің атыжөні: |
||
|
Күні: |
||
|
Сыныбы: |
Қатысушылар саны |
Қатыспағандар саны |
|
Тақырыбы |
Ұлттық өрнектер әлемі |
|
|
Сабақтың мақсаты |
Қазақ ою-өрнектерінің түрлері мен мағынасын білу; өз өрнегін жобалау. |
|
|
Құндылықтарды дарыту |
Эстетика, ұлттық сана, мәдени мұраға құрмет. |
|
|
Сабақтың барысы |
||||
|
Сабақтың жоспарлан ған кезеңдері |
Педагогтің әрекеті |
Оқушының әрекеті |
Бағалау |
Ресурс тар |
|
Ұйымдаст ыру кезеңі |
"Сиқырлы сөз" әдісі Мақсаты: Сабақтың тақырыбына қызығушылық тудыру, топтық жұмысқа ынталандыру.
|
Нұсқаулықта рды орындайды |
Ауызша , мадақтау |
|
|
Жаңа сабақ |
1. «Өрнек бөлшегін тап» ойыны Мақсаты: Ұлттық ою-өрнек элементтерін тану, олардың атауын және құрылымын ажырату дағдысын дамыту. Қажетті құралдар: Өрнек суреттері (қиылған бөлік түрінде), конверттер, желім. Өткізу барысы: Мұғалім әр топқа “жоғалған бөлшегі бар” өрнек суретін береді. Карточкаларда түрлі өрнек элементтері (қошқар мүйіз, ирек, тұмарша, гүл, үшбұрыш т.б.) бөлек беріледі. Балалар сол бөлшекті дұрыс табуы керек. Тапқан соң суретті біріктіріп, толық өрнекті жасайды. Содан кейін мұғалім сұрақ қояды: «Бұл қандай өрнек түрі?» «Оның мағынасы не?» Мысалы:
Қорытынды: «Әр өрнек – қазақ халқының тілі мен тарихы!» ??
2. Дайын өрнектерді бояу Мақсаты: Түстер үйлесімін сезіну, эстетикалық талғамды дамыту. |
Тапсырма ларды орындайды Тапсырма ларды орындайды Тапсырмалар ды орындайды |
Дескрипторлар (0– 10 баллдық шкала) «Өрнек бөлшегін тап» ойыны: 0–3 – Бөлшекті таба алмады 4–6 – Кейбірін дұрыс сәйкестендірді 7–10 – Барлық бөлшекті дәл тапты, мағынасын түсіндірді
«Дайын өрнектерді бояу»: 0–3 – Қатыспады 4–6 – Түстер үйлесімі әлсіз 7–10 – Үйлесімді, әдемі бояу қолданды
«Өз өрнегіңді ойлап тап»: 0–3 – Эскиз салмады 4–6 – Өрнек сызды, бірақ мағынасын түсіндірмеді 7–10 – Өз ойынан өрнек құрап, мағынасын түсіндірді |
|
|
|
Қажетті құралдар: Дайын өрнек суреттері (қара контурмен), түрлі түсті қарындаштар, бояу. Өткізу барысы: Мұғалім түстердің мағынасы туралы түсіндіреді:
Балалар дайын өрнектерді өз қалауымен бояйды. Мұғалім үйлесімді түстерді таңдау бойынша бағыт береді. Мысалы: «Қызыл мен көк түсті қатар қолдансаң, өрнек айқын көрінеді!» «Ақ фон – өрнектің әдемілігін арттырады!» Қорытынды: «Өрнекті бояу – жүрекпен сурет салу!» 3. «Өз өрнегіңді ойлап тап» Мақсаты: Баланың шығармашылық қиялын дамыту, өз ұлттық стиль үлгісін жасау. Өткізу барысы: Мұғалім мысал ретінде бірнеше классикалық өрнек түрін көрсетеді. Балалар жаңа өрнек бейнесін салады, бірақ ұлттық стиль элементтері сақталады (симметрия, ырғақ, қайталану). Мысалы:
Соңында балалар өз өрнегін атайды және түсіндіріп береді: «Менің өрнегім – “Күн нұры”, себебі ол жылу мен өмір береді.» Қорытынды: «Жаңашыл өрнек – дәстүрдің жалғасы!» 4. Топтық «Өрнек кілемі» құрастыру Мақсаты: Ұжымдық жұмыста композиция мен үйлесімділікті сезіну, бірлесіп жұмыс істеуді үйрету. Қажетті құралдар: Түрлі түсті қағаз, қайшы, желім, ватман. Өткізу барысы: Әр топ өзіне берілген бөлікті орындайды: – Бір топ – орталық өрнек, |
|
«Өрнек кілемі»: 0–3 – Қатыспады 4–6 – Ішінара көмектесті 7–10 – Белсенді қатысып, үйлесімді композиция жасады «Ою қиып жапсыру практикасы»: 0–3 – Қатыспады 4–6 – Қиған өрнек толық емес 7–10 – Өрнекті дәл, симметриялы және таза орындады |
|
|
|
Жұмыс аяқталған соң топтар кілемді таныстырады: «Бұл біздің ортақ еңбегіміз! Әр өрнек – біздің бірлігіміздің белгісі!» Қорытынды: «Өрнек кілемі – достық пен еңбектің көрінісі!»
5. Ою қиып жапсыру практикасы Мақсаты: Қайшымен ұқыпты жұмыс істеу, симметрия мен дәлдікті дамыту. Қажетті құралдар: Түрлі түсті қағаз, қарындаш, қайшы, желім. Өткізу барысы: Балалар қағазды бүктеп, жарты өрнек салады. Мұғалім көрсетеді:
Балалар қиған өрнектерін түрлі түске жапсырады. Мысалы: қызыл ою – ақ фонға, көк ою – сары фонға. Дайын жұмыстар “Ою әлемі” бұрышына ілінеді. Қорытынды: «Қиылған қағаз – өрнекке айналған өнер!» |
|
|
|
|
Сабақт ы бекіту
|
«
|
Нұсқаулықты орындайды |
Кері байланыс жасайды |
|
Қысқа мерзімді сабақ жоспары №14
|
Білім беру ұйымының атауы |
|||||
|
Пәні: |
|||||
|
Бөлім: |
|||||
|
Педагогтің атыжөні: |
|||||
|
Күні: |
|||||
|
Сыныбы: |
Қатысушылар саны |
Қатыспағандар саны |
|||
|
Тақырыбы |
Түстер үйлесімі мен композиция |
||||
|
Сабақтың мақсаты |
Түстердің үйлесімділігін талдау; композиция элементтерін қолдану; көркемдік талғамды дамыту. |
||||
|
Құндылықтарды дарыту |
Эстетикалық тәрбие, үйлесім сезімі, сұлулыққа ұмтылу. |
||||
|
Сабақтың барысы |
|||||
|
Сабақтың жоспарлан ған кезеңдері |
Педагогтің әрекеті |
Оқушыны ң әрекеті |
Бағалау |
Ресурс тар |
|
|
Ұйымда стыру кезеңі
|
"Бір сөзбен" әдісі Мақсаты: Оқушылардың сабаққа деген эмоционалдық дайындығын анықтау.
|
Нұсқаулықт арды орындайды |
Ауызша , мадақтау |
|
|
|
Жаңа сабақ
|
1. «Түстер дөңгелегі» жаттығуы Мақсаты: Негізгі және қосымша түстерді танып, олардың арасындағы байланыс пен үйлесімді түсіну. Қажетті құралдар: Ақ қағаз, түрлі түсті бояулар (қызыл, сары, көк, жасыл, күлгін, қызғылт сары), қылқалам. Өткізу барысы: Мұғалім түстер дөңгелегін таныстырады:
Балалар қағазға үлкен дөңгелек салып, оны алты бөлікке бөледі. Әр бөлікке түсті бояйды. Қызыл мен сарының арасында – қызғылт сары; |
Тапсырмала рды орындайды Тапсырмала рды орындайды |
Дескрипторлар (0– 10 баллдық шкала) «Түстер дөңгелегі»: 0–3 – Қатыспады 4–6 – Кей түстерді дұрыс орналастырмады 7–10 – Барлық түстерді дәл бояп, түс байланысын көрсетті
«Қай түс үндес?» ойыны: 0–3 – Қатыспады 4–6 – Түстер |
|
|
|
|
Сары мен көктің арасында – жасыл; Көк пен қызылдың арасында – күлгін. Қорытынды: «Түстер дөңгелегі – суретші мен шебердің басты құралы!»
2. «Қай түс үндес?» ойыны Мақсаты: Түстердің үйлесімін сезіну және дұрыс комбинацияны табу. Қажетті құралдар: Түрлі түсті қағаздар немесе бояу үлгілері. Өткізу барысы: Мұғалім әр топқа түстер жиынтығын береді. Мысалы: қызыл, көк, жасыл, қоңыр, ақ, сары. Тапсырма: ең үйлесімді 2–3 түсті таңдап, себебін түсіндіру. Балалар талқылайды: «Қызыл мен сары – жылы түстер, қуат береді!» «Көк пен ақ – тыныштық пен тазалықты білдіреді!» «Жасыл мен қоңыр – табиғи, жер мен өсімдіктің түсі!» Топтар өз үйлесімдерін “түстер жұбы” ретінде көрсетеді. Қорытынды: «Түстер үндессе – көркемдік туындайды!»
3. Қағазда композиция жасау Мақсаты: Түстер мен пішіндерді үйлестіріп, эстетикалық композиция құра білу. Қажетті құралдар: Түрлі түсті қағаз, қайшы, желім, ватман. Өткізу барысы: Балаларға “Түстер арқылы көңіл күй” тақырыбы беріледі. Әркім өз көңіл-күйін түстер мен пішін арқылы білдіреді. Мысалы:
Композициялар “Түстер әлемі” бұрышы ретінде ілінеді. Қорытынды: «Композиция – түстер мен ойдың бірлігі!»
4. «Түстерді араластыр» тәжірибесі Мақсаты: Жаңа реңктер алу жолдарын тәжірибе |
Тапсырмала рды орындайды |
үйлесімін ішінара түсінді 7–10 – Үйлесімді жұп таңдады және мағынасын дәлелдеді
«Композиция жасау»: 0–3 – Қатыспады 4–6 – Композиция толық емес 7–10 – Түстер үйлескен, мағынасы бар композиция жасады
«Түстерді араластыр» тәжірибесі: 0–3 – Тәжірибені орындамады 4–6 – Бірнеше реңк жасады, бірақ түсіндірусіз 7–10 – Барлық түстерді дұрыс араластырып, нәтижесін сипаттады
«Түстер сөйлейді» постері: 0–3 – Қатыспады 4–6 – Плакат толық емес 7–10 – Түстер мағынасын нақты және көркем көрсетті |
|
|
|
арқылы анықтау. Қажетті құралдар: Акварель немесе гуашь бояуы, палитра, су, қылқалам. Өткізу барысы: Балалар екі негізгі түсті араластырып көреді:
Олар өз дәптерінде “түстер тәжірибесі” бағанын толтырады. Мұғалім бағыттайды: «Аздап қосудың өзі басқа реңк береді – байқап көр!» Сабақ соңында балалар өз түстерін салыстырып көреді. Қорытынды: «Түстер – қиялдың тілі!»
5. «Түстер сөйлейді» постері Мақсаты: Түстердің мағынасын және адамның көңіл-күйімен байланысын түсіну. Өткізу барысы: Топтарға түстер мен олардың мағынасы жазылған карточкалар таратылады. Тапсырма – “Түстер сөйлейді” атты плакат құрастыру. Мысалы: Қызыл – күш, қуат, ерлік Сары – шаттық, жылу Көк – тыныштық, сенім Жасыл – табиғат, өмір Ақ – тазалық, үміт Қара – тұрақтылық, салмақтылық Топ өз плакатын таныстырады және түстерді өмірмен байланыстырады: «Мектеп логотипінде көк түс бар – бұл білім мен сенімнің нышаны!» «Біздің үйірменің түсі – сары, ол шығармашылық пен қуаныш символы!» Қорытынды: «Түстер – адамның ішкі әлемінің айнасы!» |
|
|
|
|
|
Сабақт ы бекіту
|
«Бес саусақ» әдісі ? Нұсқаулық: |
Нұсқаулық ты орындайды |
Кері байланыс жасайды |
|
|
|
|
• |
Мұғалім оқушыларға қолдың суретін көрсетіп, әр саусақтың мағынасын түсіндіреді:
|
|
|
|
Қысқа мерзімді сабақ жоспары №15
|
Білім беру ұйымының атауы |
|||||
|
Пәні: |
|||||
|
Бөлім: |
|||||
|
Педагогтің атыжөні: |
|||||
|
Күні: |
|||||
|
Сыныбы: |
Қатысушылар саны |
Қатыспағандар саны |
|||
|
Тақырыбы |
Панно жасау (киізден) |
||||
|
Сабақтың мақсаты |
Киізден сәндік панно дайындау; композиция мен түстер үйлесімін қолдану. |
||||
|
Құндылықтарды дарыту |
Шығармашылық, ұқыптылық, еңбекқорлық. |
||||
|
Сабақтың барысы |
|
||||
|
Сабақтың жоспарлан ған |
|
Педагогтің әрекеті |
Оқушының әрекеті |
Бағалау |
Ресурс тар |
|
кезеңдері |
|
|
|
|
|
Ұйымдаст ыру кезеңі |
"Сиқырлы қорап" әдісі Мақсаты: Оқушылардың қызығушылығын арттыру, олардың сабаққа деген ынтасын ояту.
|
Нұсқаулықта рды орындайды |
Ауызша , мадақтау |
|
|
Жаңа сабақ |
1. Панно үлгісін талдау Мақсаты: Панно өнерінің түрлерін танып, композиция мен идеяны талдауға үйрету. Қажетті құралдар: Дайын киіз панно үлгілері (сурет түрінде), интерактивті тақта немесе қағаз бетінде көрнекі мысалдар. Өткізу барысы: Мұғалім түрлі панно үлгілерін көрсетеді:
Балалар суреттерді талдап, пікір айтады: «Мына паннода түстер үйлесімді!» «Өрнегі ұлттық нақышта!» «Бұнда киіз қабаттары арқылы рельеф жасалған!» Мұғалім бағыттайды:
Қорытынды: «Панно – шебердің ішкі әлемінің айнасы!»
2. Эскиз сызу Мақсаты: Болашақ панноның жоспарын құру, идеяны қағаз бетіне түсіру. Қажетті құралдар: Қарындаш, ақ қағаз, өшіргіш, түрлі түсті қарындаштар. Өткізу барысы: Мұғалім түсіндіреді:
|
Тапсырмала рды орындайды
Тапсырмала рды орындайды
Тапсырмала рды орындайды |
Дескрипторлар (0– 10 баллдық шкала) «Панно үлгісін талдау»: 0–3 – Талдауға қатыспады 4–6 – Кей элементті ғана атап өтті 7–10 – Барлық композициялық бөліктерді анықтап, ойын білдірді
«Эскиз сызу»: 0–3 – Эскиз салмады 4–6 – Сурет толық емес, идеясы анық емес 7–10 – Эскиз нақты, түстер мен элементтер үйлесімді
«Топтық панно жасау»: 0–3 – Белсенділік танытпады 4–6 – Қатысты, бірақ толық орындамады 7–10 – Белсенді, үйлесімді және таза орындады
«Безендіру элементтерін таңдау»: |
|
|
|
Мысалы:
Мұғалім кеңес береді: «Эскиз – бұл болашақ панноның жүрегі!» Қорытынды: «Қаламнан басталған ой – қолөнерде шындыққа айналады!» 3. Топтық панно жасау Мақсаты: Киіз материалымен жұмыс жасау, бірігіп композиция құра білу. Қажетті құралдар: Түрлі түсті киіз, желім, қайшы, су, сабын (егер ылғалды тәсіл қосылса), мата негіз. Өткізу барысы: Әр топ өз тақырыбын таңдайды: – “Табиғаттың тынысы”, – “Ұлттық өрнек әлемі”, – “Шеберлер елі”. Жұмыс кезеңдері: Киізден фон дайындау; Элементтерді қиып орналастыру; Жабыстыру немесе фильцевание арқылы бекіту; Құрамды безендіру (жіп, моншақ, табиғи материалдар). Балалар бірге жасап, міндеттерді бөліседі: біреуі өрнек салады, екіншісі қиып береді, үшіншісі бекітеді. Қорытынды: «Бірлесе жасаған панно – бірлік пен шабыттың жемісі!» 4. Безендіру элементтерін таңдау Мақсаты: Панноны көркем және үйлесімді ету үшін қосымша элементтерді дұрыс пайдалану. Қажетті құралдар: Жіп, моншақ, түйме, кесте жіптері, табиғи материал (жапырақ, қабықша). Өткізу барысы: Мұғалім безендіру тәсілдерін көрсетеді:
|
|
0–3 – Элемент қоспады 4–6 – Ішінара безендірді 7–10 – Безендіруде талғам мен үйлесім көрсетті «Панно көрмесі»: 0–3 – Жұмысын таныстырмады 4–6 – Қысқа түсіндірді 7–10 – Панно идеясын анық, сенімді жеткізді |
|
|
|
Балалар өз панносына лайық элементтерді таңдайды: «Біздің панно табиғат жайлы, сондықтан жапырақ пішінін қолданамыз.» «Ұлттық стиль үшін моншақтар мен өрнек жіптерін қостық!» Қорытынды: «Безендіру – бұйымға жан беретін сәт!»
5. «Панно көрмесі» ұйымдастыру Мақсаты: Оқушылар еңбегін насихаттау, өз жұмысын таныстыра білу және бір-бірін бағалауға үйрету. Өткізу барысы: Сабақ соңында әр топ өз панносын көрмеге қояды. Балалар көрмеде өз жұмыстары туралы айтады: – Тақырып не туралы?
Басқалар пікір білдіреді, ал мұғалім жылы сөзбен қорытындылайды: «Әр панно – еңбектің, бірліктің және шабыттың туындысы!» Көрме соңында “Ең креативті панно”, “Үздік түстер үйлесімі”, “Ұқыпты жұмыс” номинациялары бойынша марапаттау өтеді |
|
|
|
|
Сабақт ы бекіту
|
«
⭐ Мен бүгін мынаны жақсы үйрендім… ⭐ Мен мына тапсырманы жақсы орындадым… ? Мен үшін мынаны жақсарту керек…
|
Нұсқаулықт ы орындайды |
Кері байланыс жасайды |
|
Қысқа мерзімді сабақ жоспары №16
|
Білім беру ұйымының атауы |
|||||
|
Пәні: |
|||||
|
Бөлім: |
|||||
|
Педагогтің атыжөні: |
|||||
|
Күні: |
|||||
|
Сыныбы: |
Қатысушылар саны |
Қатыспағандар саны |
|||
|
Тақырыбы |
Киізден әшекей бұйымдар |
||||
|
Сабақтың мақсаты |
Киізден шағын аксессуар жасау; безендіру тәсілдерін қолдану. |
||||
|
Құндылықтарды дарыту |
Эстетикалық талғам, нәзіктік, ұқыптылық. |
||||
|
Сабақтың барысы |
|||||
|
Сабақтың жоспарлан ған кезеңдері |
Педагогтің әрекеті |
Оқушын ың әрекеті |
Бағалау |
Ресурс тар |
|
|
Ұйымдаст ыру кезеңі |
"Жылы сөздер шеңбері" Мақсаты: Оқушылардың көңіл-күйін көтеру, достық қарым-қатынасты қалыптастыру.
|
Нұсқаулық тарды орындайд ы |
Ауызша , мадақтау |
|
|
|
Жаңа сабақ |
1. Киізден сырға, брошь жасау Мақсаты: Киіз материалын сәндік бұйым жасауға қолдануды үйрету, ұқыптылық пен эстетикалық талғам қалыптастыру. Қажетті құралдар: Түрлі түсті киіз, ине, жіп, желім, түйреуіш негізі, моншақтар, қайшы. Өткізу барысы: Мұғалім киізден жасалатын бұйым үлгілерін көрсетеді: сырға, брошь, шашқа тағатын әшекей. Киіз бөлігін екі қабат етіп қиып, желім немесе тігіс арқылы біріктіру тәсілін үйретеді. Балалар өз таңдауы бойынша үлгі жасайды:
|
Тапсырмал арды орындайды
Тапсырмал арды орындайды |
Дескрипторлар (0– 10 баллдық шкала) «Киізден сырға, брошь жасау»: 0–3 – Бұйымды толық орындамады 4–6 – Қатысты, бірақ ұқыпсыз 7–10 – Бұйымды таза, үйлесімді жасады
«Шебер сәнгер» ойыны: 0–3 – Қатыспады 4–6 – Рөл ойнады, |
|
|
|
|
– Басқасы ұлттық өрнекпен безендірілген түйреуіш. Жұмыс кезінде мұғалім бағыт береді: «Әр тігіс ұқыпты болсын, себебі ол – шебердің қолтаңбасы!» Қорытынды: «Киізден жасалған әр әшекей – табиғилық пен сұлулықтың үйлесімі!»
2. «Шебер сәнгер» ойыны Мақсаты: Балалардың сәндік талғамын дамыту, шығармашылық ойлау мен топта жұмыс істеу дағдыларын жетілдіру. Қажетті құралдар: Киіз әшекей үлгілері, суреттер, түрлі аксессуарлар (шарф, лента, мата қиындысы). Өткізу барысы: Балалар 3–4 адамнан топқа бөлінеді. Әр топ “шағын сән көрінісін” дайындайды: – Киізден бір-екі бұйым жасап, оны киімге үйлестіріп көрсетеді; – Бір оқушы – “модель”, екіншісі – “шебер”, үшіншісі – “дизайнер”. Көрініс соңында топ өз идеясын түсіндіреді: «Біздің бұйым табиғи материалдан жасалған, ал түстер көктем көңіл-күйін береді!» Қорытынды: «Шебер сәнгер – әдемілікті өз қолымен жасайтын адам!»
3. Дайын бұйымды безендіру Мақсаты: Әшекей бұйымға мән беру, оны нәзік элементтермен толықтыру. Қажетті құралдар: Моншақ, тастар, жіп, түйме, желім. Өткізу барысы: Балалар өз жасаған бұйымдарын безендіреді:
Мұғалім бағыттайды: «Безендіру аз болса – бұйым қарапайым, тым көп болса – ауыр көрінеді. Тепе-теңдік сақта!» Балалар дайын бұйымдарын бір-біріне көрсетіп, пікір алмасады. Қорытынды: «Шынайы сұлулық – ұқыптылық пен талғамда!»
|
Тапсырмал арды орындайды |
бірақ толық ашпады 7–10 – Идеясын айқын көрсетіп, сәндік үйлесім танытты
«Дайын бұйымды безендіру»: 0–3 – Безендіру элементі жоқ 4–6 – Кейбір элементті қосты 7–10 – Безендіру үйлесімді, талғаммен жасалған
«Өз стиліңді тап»: 0–3 – Түсіндірмеді 4–6 – Аз сипаттама берді 7–10 – Өз талғамын дәл және сенімді айтты
«Мини көрме»: 0–3 – Қатыспады 4–6 – Бұйымын көрсетті, бірақ таныстырмады 7–10 – Белсенді таныстырып, өз жұмысын қорғады |
|
|
4. «Өз стиліңді тап» Мақсаты: Баланың жеке талғамын қалыптастыру, өзіндік стиль сезімін дамыту. Өткізу барысы: Мұғалім сұрақтар қояды:
Балалар өз әшекейлерін ұстап, сипаттайды: «Мен жылы түстерді ұнатам, сондықтан сарғыш брошь жасадым!» «Менің сырғам – көгілдір, себебі ол тыныштықты білдіреді!» Мұғалім әр баланың талғамын қолдай отырып, даралығын атап өтеді. Қорытынды: «Әркімнің өз қолтаңбасы бар – сән де сол арқылы басталады!»
5. Мини көрме: «Сән мен қолөнер» Мақсаты: Балалардың жұмыстарын көпшілік алдында таныстыру, мақтаныш сезімін дамыту. Өткізу барысы: Балалар өз әшекейлерін үстелге қояды, аты-жөні және бұйым атауы жазылған шағын карточка жасайды. Мұғалім “мини-көрме” өткізеді. Қатысушылар мен көрермендер (басқа топ немесе мұғалімдер) дауыс береді:
Жеңімпаздар мадақталады, барлық балаларға “Шебер сәнгер” стикері беріледі. Қорытынды: «Сән – өтпелі, бірақ шебердің қолөнері – мәңгі!» |
|
|
|
|
|
Сабақт ы бекіту
|
«Бес саусақ» әдісі ? Нұсқаулық: |
Нұсқаулық ты орындайд ы |
Кері байланыс жасайды |
|
|
|
|
• |
Мұғалім оқушыларға қолдың суретін көрсетіп, әр саусақтың мағынасын түсіндіреді:
|
|
|
|
Қысқа мерзімді сабақ жоспары №17
|
Білім беру ұйымының атауы |
||
|
Пәні: |
||
|
Бөлім: |
||
|
Педагогтің атыжөні: |
||
|
Күні: |
||
|
Сыныбы: |
Қатысушылар саны |
Қатыспағандар саны |
|
Тақырыбы |
Сөмке, қалташа жасау |
|
|
Сабақтың мақсаты |
Функционалды бұйым пішінін жобалау; тігу мен сәндеу тәсілдерін үйрену. |
|
|
Құндылықтарды дарыту |
Іскерлік, ұқыптылық, дербестік. |
|
|
Сабақтың барысы |
|
|
|
Сабақтың жоспарлан ған кезеңдері |
Педагогтің әрекеті |
Оқушын ың әрекеті |
Бағалау |
Ресурс тар |
|
Ұйымдаст ыру кезеңі |
"Комплимент көпірі" әдісі Мақсаты: Оқушылар арасында достық қарымқатынас орнату, сенімділік қалыптастыру.
|
Нұсқаулық тарды орындайд ы |
Ауызша , мадақтау |
|
|
Жаңа сабақ |
1. Киізден қалташа пішу Мақсаты: Киізден бұйым пішімін анықтауға, дұрыс кесу мен өлшеу дағдысын қалыптастыру. Қажетті құралдар: Киіз, бор, сызғыш, қайшы, қағаз үлгі (трафарет). Өткізу барысы: Мұғалім қалташа пішудің үлгісін көрсетеді:
(тік төртбұрыш немесе жарты дөңгелек пішін); – Сол үлгі киіздің үстіне қойылып, бор арқылы сызылады;
Мұғалім ескертеді: «Киізді кескенде қолыңды қайшының жүзіне жақын ұстама. Түзу және бір бағытта қисаң!» Балалар өз үлгілерін кесіп болған соң, пішіндерін бір-бірімен салыстырады. Қорытынды: «Пішіннің дәлдігі — бұйым сұлулығының бастауы!»
2. Құрастыру тәжірибесі Мақсаты: Бұйым бөлшектерін біріктіріп, пішінді нақтылау, қол еңбегін үйлестіру. Қажетті құралдар: Киіз бөліктері, ине-жіп, желім (қосымша), түйме немесе ілгек. Өткізу барысы: Балалар екі бөлікті біріктіріп, қалташаның шеттерін уақытша бекітеді. Мұғалім көрсетеді:
|
Тапсырмал арды орындайды
Тапсырмал арды орындайды
Тапсырмал арды орындайды |
Дескрипторлар (0– 10 баллдық шкала) «Қалташа пішу»: 0–3 – Пішінді дұрыс сыза алмады 4–6 – Өлшем дәл емес 7–10 – Дәл, таза, симметриялы пішін қиылған
«Құрастыру тәжірибесі»: 0–3 – Қатыспады 4–6 – Ішінара біріктірді 7–10 – Пішінді дұрыс құрастырды
«Тігіс техникасы»: 0–3 – Тігіс жасаған жоқ 4–6 – Тігісі біркелкі емес 7–10 – Тігіс түрін дұрыс қолданды, таза жұмыс орындады
«Эко-сөмке» жобасы: 0–3 – Идея толық емес 4–6 – Бұйым дайын, |
|
|
|
Кей топ желіммен, кейі инемен біріктіреді (жас ерекшелігіне қарай). Соңында бәрі қалташаны ішіне айналдырып, дайын пішінді көреді. Қорытынды: «Құрастыру — ұқыптылық пен дәлдіктің сын сәті!» 3. Тігіс техникасын үйрену Мақсаты: Қарапайым қол тігісін (қадам тігіс, қиғаш тігіс, жиек тігіс) меңгеру. Қажетті құралдар: Ине, жіп, инеқап, дайын үлгі. Өткізу барысы: Мұғалім үш түрлі тігісті көрсетеді:
Мұғалім ескертеді: «Инемен жұмыс істегенде қауіпсіздік сақта, ине қорапта тұрсын!» Қорытынды: «Тігіс тегіс болса — шеберлік көрінеді!» 4. «Эко-сөмке» жобасы Мақсаты: Киіз материалын тұрмыстық бұйым ретінде қолдану, экологиялық көзқарас қалыптастыру. Өткізу барысы: Балалар шағын топтарда “Эко-сөмке” жобасын жасайды.
Жобаны безендіру кезінде табиғи материалдар (жіп, ағаш түйме, жүн ою) пайдаланылады. Топтар өз өнімдерін таныстырады: «Біздің сөмке экологиялық таза, себебі ол табиғи киізден жасалған!» Қорытынды: «Эко-сөмке — сән мен табиғаттың үйлесімі!» 5. «Шебер қолдар» сайысы Мақсаты: Балалардың шеберлік деңгейін, жылдамдығын және ұқыптылығын байқау. Өткізу барысы: Балалар арасында шағын сайыс өтеді: |
|
бірақ безендіру әлсіз 7–10 – Жоба толық, эстетикалық және мағыналы «Шебер қолдар» сайысы: 0–3 – Белсенділік танытпады 4–6 – Бұйым аяқталды, бірақ ұқыпсыз 7–10 – Белсенді, сапалы және креативті жұмыс көрсетті |
|
|
|
Мұғалім мен топ мүшелері әділқазылар ретінде бағалайды. Соңында номинациялар беріледі:
Барлық қатысушыларға “Шебер қолдар” сертификаты тапсырылады. Қорытынды: «Шебер қол – өнердің алтын қазынасы!» |
|
|
|
|
Сабақт ы бекіту
|
«Не ұнады? Не қиын болды? Не үйрендім?» ? Нұсқаулық: • Оқушыларға үш сұраққа жауап беру ұсынылады: ✅ Не ұнады? – Сабақтағы ең қызықты нәрсе қандай болды? Не қиын болды? – Қандай тапсырма немесе түсінік қиын болды? ? Не үйрендім? – Бүгінгі сабақтан қандай жаңа нәрсе үйрендің? |
Нұсқаулық ты орындайд ы |
Кері байланыс жасайды |
|
Қысқа мерзімді сабақ жоспары №18
|
Білім беру ұйымының атауы |
|||||
|
Пәні: |
|||||
|
Бөлім: |
|||||
|
Педагогтің атыжөні: |
|||||
|
Күні: |
|||||
|
Сыныбы: |
Қатысушылар саны |
Қатыспағандар саны |
|||
|
Тақырыбы |
Киізден ойыншық жасау |
||||
|
Сабақтың мақсаты |
Киізден бейнелі пішін жасау; пішін мен түсті үйлестіру. |
||||
|
Құндылықтарды дарыту |
Қиял, мейірімділік, шыдамдылық. |
||||
|
Сабақтың барысы |
|||||
|
Педагогтің әрекеті |
Оқушының әрекеті |
Бағалау |
Ресурс тар |
||
|
Ұйымдаст ыру кезеңі |
"Музыкалық серпін" әдісі Мақсаты: Оқушылардың сергектігін арттыру, сабаққа дайындығын тексеру. Мұғалім көңілді әуен қосады (мысалы, табиғат дыбыстары, классикалық музыка немесе балаларға арналған көңілді әуендер).
|
Нұсқаулық тарды орындайды |
Ауызша , мадақтау |
|
|
Жаңа сабақ |
1. Қарапайым үлгі таңдау Мақсаты: Баланың жас ерекшелігіне сай ойыншық моделін таңдау, жоспар құру. Қажетті құралдар: Киіз, қарындаш, қайшы, қағаз үлгі (жануар, гүл, жүрек, қуыршақ т.б.). Өткізу барысы: Мұғалім бірнеше үлгі көрсетеді:
Балалар өздері таңдаған үлгіні қағазға салып, киізге көшіреді. Мұғалім бағыттайды: «Үлгің неғұрлым қарапайым болса, соғұрлым жұмысың сәтті шығады!» Топпен пікір алмасады: «Мен жануар түрін таңдаймын, себебі ол достықты білдіреді.» «Мен жүрек пішінді жасаймын, ол мейірімділік белгісі!» Қорытынды: «Ойыншықтың пішіні – оның мінезі!»
2. «Менің ойыншығым» жасау Мақсаты: Киіз материалын қолдана отырып, шағын ойыншық пішінін тігу және безендіру. Қажетті құралдар: Киіз, ине-жіп, мақта (толтырма ретінде), түйме, жіп, желім. Өткізу барысы:
Мұғалім көрсетіп отырады: |
Тапсырмал арды орындайды
Тапсырмал арды орындайды
Тапсырмал арды орындайды |
Дескрипторлар (0– 10 баллдық шкала) «Үлгі таңдау»: 0–3 – Үлгі таңдамады 4–6 – Таңдады, бірақ жоспар толық емес 7–10 – Үлгі анық, түсіндіріп көрсетті
«Менің ойыншығым»: 0–3 – Бұйым толық емес 4–6 – Тігісі немесе пішіні ұқыпсыз 7–10 – Бұйым толық, таза, әдемі жасалған
«Түстер таңдау ойыны»: 0–3 – Түстерді таңдамады 4–6 – Үйлесім әлсіз 7–10 – Түстер үйлесімді, мағынасын түсіндірді
«Ойыншықты таныстыр»: 0–3 – Сахнада сөйлемеді 4–6 – Аз сипаттама берді 7–10 – Кейіпкерін сенімді, әсерлі таныстырды |
|
|
|
«Ең маңыздысы – тігіс пен пішіннің біркелкі болуы!» Мысалы:
Қорытынды: «Қолдан жасалған ойыншық – жылулық пен мейірім сыйлайды!» 3. Түстер таңдау ойыны Мақсаты: Баланың түстер үйлесімін түсінуін дамыту. Қажетті құралдар: Түрлі түсті киіз үлгілері. Өткізу барысы: Мұғалім әр түстің мінезін түсіндіреді:
Балалар өз ойыншықтарына түстер таңдайды. «Менің қояным көк, себебі ол сабырлы!» «Менің гүл ойыншығым сары, себебі ол көңілді!» Қорытынды: «Түс — кейіпкердің тілі!» 4. «Ойыншықты таныстыр» сахналық көрініс Мақсаты: Баланың сөйлеу, шығармашылық және сенімділік дағдысын дамыту. Өткізу барысы: Әр бала өз ойыншығын сахнада таныстырады:
“мінезін” сипаттайды;
Мысалы: «Бұл – менің “Күлегеш қоян” ойыншығым. Ол әрқашан достарын күлдіреді!» «Ал менің ойыншығым – “Бақыт гүл”, ол үнемі қуаныш сыйлайды!» Топ шапалақпен қолдайды Қорытынды: «Өнер – өз қолыңмен жасаған қуаныш!» |
|
«Шебер ойыншық» байқауы: 0–3 – Қатыспады 4–6 – Жұмыс толық емес |
|
|
|
5. «Шебер ойыншық» байқауы Мақсаты: Балалар еңбегін бағалау, шығармашылыққа ынталандыру. Өткізу барысы: Мұғалім мен балалар “Шебер ойыншық” байқауын өткізеді. Бағалау критерийлері:
Номинациялар бойынша марапаттау:
Барлық балалар сертификат пен мадақтама алады. Қорытынды: «Ойыншық – кішкентай шебердің үлкен жетістігі!» |
|
|
|
|
Сабақт ы бекіту
|
«Табыс сатысы»
Тақырыпты түсінбедім Әлі де сұрақтарым бар Жартылай түсіндім Толық түсіндім, басқаларға түсіндіріп бере аламын |
Нұсқаулық ты орындайд ы |
Кері байланыс жасайды |
|
Қысқа мерзімді сабақ жоспары №19
|
Білім беру ұйымының атауы |
|||||
|
Пәні: |
|||||
|
Бөлім: |
|||||
|
Педагогтің атыжөні: |
|||||
|
Күні: |
|||||
|
Сыныбы: |
Қатысушылар саны |
Қатыспағандар саны |
|||
|
Тақырыбы |
Жүннен кәдесый бұйымдар |
||||
|
Сабақтың мақсаты |
Кәдесый бұйымдардың дизайнын жобалау және орындау. |
||||
|
Құндылықтарды дарыту |
Шығармашылық ойлау, ұлттық нақышқа қызығушылық. |
||||
|
Сабақтың барысы |
|||||
|
Сабақтың жоспарлан ған кезеңдері |
Оқушын ың әрекеті |
Бағалау |
Ресурс тар |
||
|
Ұйымдаст ыру кезеңі |
"Бүгінгі мақсатымды білдіремін" әдісі Мақсаты: Оқушылардың өз оқу мақсаттарын түсінуіне көмектесу.
|
Нұсқаулық тарды орындайд ы |
Ауызша , мадақтау |
|
|
|
Жаңа сабақ |
1. Кәдесый түрін таңдау Мақсаты: Жүннен жасалатын шағын бұйымдардың түрлерімен таныстыру және өз идеясына сай кәдесый пішінін таңдау. Қажетті құралдар: Түрлі түсті киіз, жіп, магнит негіздері, түйреуіш, кілт тізбек, қағаз, қарындаш. Өткізу барысы: Мұғалім жүннен жасалатын кәдесыйлардың үлгілерін көрсетеді:
|
Тапсырмал арды орындайды
Тапсырмал |
Дескрипторлар (0– 10 баллдық шкала) «Кәдесый түрін таңдау»: 0–3 – Үлгі таңдамады 4–6 – Таңдады, бірақ идея толық емес 7–10 – Идеясы анық, түсіндіріп көрсетті
«Шебер сыйлығы»: 0–3 – Бұйым толық |
|
|
|
|
– Кілтқап немесе шағын қалташа; – Түйреуіш, жапсырма, естелік гүл . Балалар өздері не жасағысы келетінін таңдайды. Мысалы: «Мен кілтке арналған киіз брелок жасаймын!» «Менің сыйлығым – магнит түрінде болады!» Мұғалім бағыттайды: «Кәдесый – кішкентай болса да, үлкен мәнге ие. Ол — жүректен шыққан сый!» Қорытынды: «Кәдесый түрін дұрыс таңдау – идеяның бастауы!»
2. «Шебер сыйлығы» жасау Мақсаты: Кәдесый бұйымды өз қолымен жасау, ұқыптылық пен нақтылыққа баулу. Қажетті құралдар: Киіз, ине-жіп, желім, моншақ, түйме, тас, жіп, магнит немесе тізбек. Өткізу барысы: Балалар өз таңдаған кәдесыйларын жасайды. Мысалы:
Мұғалім кезеңмен бағыт береді: Пішінді киізден қиып алу; Элементтерін тігу немесе желімдеу; Безендіру (моншақ, жіп, өрнек); Негізге бекіту (магнит, тізбек т.б.). Қорытынды: «Әр сыйлық — шебердің жылы жүрегінен шыққан туынды!»
3. Безендіру және қаптау Мақсаты: Кәдесыйды көркем әрі ұқыпты етіп безендіру және сыйлық ретінде ұсынуға дайындау. Қажетті құралдар: Қағаз қорапшалар, таспа, жіп, қағаз, затбелгі, фломастер. Өткізу барысы: Балалар дайын бұйымдарын қаптайды:
Мұғалім: |
арды орындайды
Тапсырмал арды орындайды |
емес 4–6 – Тігіс, пішін ұқыпсыз 7–10 – Бұйым таза, үйлесімді, эстетикалық тартымды
«Безендіру және қаптау»: 0–3 – Қатыспады 4–6 – Безендіру жартылай орындалды 7–10 – Безендіру мен қаптау үйлесімді, ұқыпты жасалған
«Сыйлыққа арналған бұйым жәрмеңкесі»: 0–3 – Белсенділік танытпады 4–6 – Бұйым таныстырылды, бірақ сенімсіз 7–10 – Белсенді, мазмұнды, шығармашылық таныстыру жасады
«Бренд ойлап тап»: 0–3 – Тапсырма орындамады 4–6 – Идея бар, бірақ толық емес 7–10 – Логотип, атау және ұран ойлап тауып, қорғады |
|
|
|
«Сыйлықтың сыртқы түрі де — оның мәдениеті!» Балалар өз жұмыстарын безендіріп, бір-біріне сыйлық ретінде ұсынады. Қорытынды: «Қолдан жасалған сый – шынайы қуаныш сыйлайды!» 4. «Сыйлыққа арналған бұйым» жәрмеңкесі Мақсаты: Шығармашылық еңбекті көпшілікке көрсету, кәсіпкерлік және қарым-қатынас дағдыларын дамыту. Өткізу барысы: Үйірме ішінде шағын жәрмеңке ұйымдастырылады. Әр топ өз бұйымын “сату” форматында таныстырады: – Атауы мен бағасы (шартты); – Қолданылған материалдары; – Құндылығы мен мағынасы. Мысалы: «Бұл — “Бақыт гүл” магниті. Киізден жасалған, әр үйге жылу сыйлайды!» «Ал менің бұйымым – кілтке арналған “Қошқар мүйіз” брелок. Ол ұлттық нақышта!» Балалар “ақшалай белгілермен” (фишкалармен) бір-бірінің бұйымдарын сатып алады. Қорытынды: «Жәрмеңке – еңбегіңнің нәтижесін бағалай білудің тамаша жолы!» 5. «Бренд ойлап тап» тапсырмасы Мақсаты: Үйірме жұмысына шығармашылық көзқарас қалыптастыру, өзіндік бренд пен логотип ойлап табу. Қажетті құралдар: Қағаз, фломастер, түрлі түсті маркерлер. Өткізу барысы: Балаларға тапсырма беріледі: – Өз бұйымына ат қой (“Шебер сыйлық”, “WoolArt”, “KazHandMade” т.б.); – Логотип немесе белгі ойлап сал (жүн шиыршығы, гүл, қошқар мүйіз т.б.); – Слоган жаз (“Жылулық сыйла!”, “Қолдан жасалған – жүректен туған!”). Мысалы: “Менің брендім — «Warm Soul», себебі жүн бұйым – жылу мен махаббаттың белгісі.” |
|
|
|
|
|
“Біздің топ бренді – «ШеберStyle» — ұлттық нақыштағы сән.” Сабақ соңында балалар өз брендтерін таныстырады. Қорытынды: «Шебердің қолынан шыққан бұйым — брендке айналар өнер!» |
|
|
|
|
Сабақт ы бекіту
|
«Кері байланыс парағы» • Әр оқушы сабақ соңында параққа үш сұраққа жауап жазады: Бүгінгі сабақтан не алдым? Қандай сұрақтарым бар? Келесі сабақта нені білгім келеді? |
Нұсқаулық ты орындайд ы |
Кері байланыс жасайды |
Парақта р |
Қысқа мерзімді сабақ жоспары №20
|
Білім беру ұйымының атауы |
|||||
|
Пәні: |
|||||
|
Бөлім: |
|||||
|
Педагогтің атыжөні: |
|||||
|
Күні: |
|||||
|
Сыныбы: |
Қатысушылар саны |
Қатыспағандар саны |
|||
|
Тақырыбы |
Дәстүр мен заманауи стиль үйлесімі |
||||
|
Сабақтың мақсаты |
Дәстүрлі өрнектерді заманауи стильмен үйлестіру; жаңа идея ұсыну. |
||||
|
Құндылықтарды дарыту |
Ұлттық сана, жаңашылдық, мәдени сабақтастық. |
||||
|
Сабақтың барысы |
|||||
|
Сабақтың жоспарлан ған кезеңдері |
Педагогтің әрекеті |
Оқушын ың әрекеті |
Бағалау |
Ресурс тар |
|
|
Ұйымдаст ыру кезеңі |
"Сен білесің бе?" әдісі Мақсаты: Сабақ тақырыбына қызығушылық тудыру, оқушыларды диалогқа тарту.
|
Нұсқаулық тарды орындайд ы |
Ауызша , мадақтау |
|
|
-
Соңында мұғалім осы сұрақтың жауабын сабақ барысында анықтайтындарын айтады.
-
Бұл әдіс оқушылардың сыни ойлау қабілетін дамытады.
Жаңа 1. Бұйымдарды салыстыру Тапсырмал Дескрипторлар (0–
с
абақ
Мақсаты: Ұлттық және заманауи қолөнер арды
10 баллдық шкала)
бұйымдарының ұқсастығы мен айырмашылығын
орындайды «Бұйымдарды ажырату, талдау қабілетін дамыту.
салыстыру»:
Қажетті құралдар: Ескі (дәстүрлі) және қазіргі 0–3 – Талдау
(заманауи) бұйымдардың суреттері: сырмақ, жасамады
киім, әшекей, сөмке, панно. 4–6 – Кейбір
Өткізу барысы: айырмашылықтарды
Мұғалім тақтаға екі түрлі сурет іледі: атады
-
Бірі — дәстүрлі қолөнер бұйымы (мысалы, 7–10 – Толық
кестеленген камзол); салыстырып, мысал
-
Екіншісі — заманауи дизайнер жасаған ұқсас Тапсырмал келтірді
бұйым. арды
Балалар жұппен немесе топпен салыстырады: орындайды «Қайсысы
Көрсеткіш Дәстүрлі За дәстүрлі?» ойыны:
0–3 – Қатыспады
Материал Табиғи жүн, тері, мата Киіз, жасан 4–6 – Дұрыс емес
Өрнек Ұлттық, «қошқар мүйіз» Қарапайым жауаптар көп
Түсі Табиғи, жылы Ашық, конт 7–10 – Барлығын
дұрыс ажыратты Қолданылуы Тұрмыстық Сәндік, сән
Қорытынды: «Заманауи үлгі
«Дәстүр — тамыр, заманауи стиль — оның жаңа Тапсырмал жасау»:
бұтағы!» арды 0–3 – Идея жоқ орындайды 4–6 – Идея бар, бірақ
2. «Қайсысы дәстүрлі?» ойыны толық емес
Мақсаты: Ұлттық мұраны тану және заманауи 7–10 – Ұлттық және элементтерді ажырата білу. заманауи элемент
Қажетті құралдар: Суреттер жиынтығы үйлесімді көрсетілді
(дәстүрлі және заманауи бұйымдар аралас).
Өткізу барысы: «Мода дизайнері»
Мұғалім суреттерді көрсетеді, балалар қол ойыны:
көтеріп немесе карточка арқылы “дәстүрлі” ( ) 0–3 – Рөлге қатыспады
немесе “заманауи” ( ) деп белгілейді.
4–6 – Идеясы әлсіз
Мысалы:
7–10 – Сенімді
-
Киіз үй суреті – таныстырды,
-
Көп түсті сөмке – шығармашылық
-
Кестелі камзол – көрсетті
-
Киізден жасалған шарф –
Кейін балалар талқылайды: «Коллаж: Дәстүр «Бұйымның өрнегі дәстүрлі, бірақ пішіні және тренд»:
заманауи!» 0–3 – Белсенділік
«Материалы киіз, бірақ жаңа үлгімен тігілген!» танытпады
|
|
Қорытынды: «Дәстүрлі өнер – заманауи сәннің бастауы!» 3. Заманауи үлгі жасау Мақсаты: Ұлттық нақыштағы заманауи бұйым идеясын ұсыну, шығармашылық ойды дамыту. Қажетті құралдар: Қағаз, қарындаш, түрлі түсті қалам, жіп, киіз қиындысы. Өткізу барысы: Балалар жаңа заманауи үлгі ойлап сызады: – Киізден жасалған сөмке, киім, сырға немесе интерьер бұйымы. – Міндетті түрде ұлттық өрнек элементі болуы керек. Мысалы: «Мен ұлттық өрнегі бар киізден жасалған телефон қабын жасаймын!» «Мен заманауи стильде тұскиіз ойлап таптым – өрнегі дәстүрлі, пішіні ерекше!» Мұғалім бағыт береді: «Ең бастысы — өз идеясында ұлттық рух сақталуы!» Қорытынды: «Жаңалық — дәстүрді жаңа көзқараспен көру!» 4. «Мода дизайнері» рөлдік ойын Мақсаты: Баланың өзін шығармашылық тұлға ретінде сезінуіне мүмкіндік беру, дизайнерлік ойлау қабілетін қалыптастыру. Өткізу барысы: Балалар топтарға бөлінеді: – Бір топ — дизайнерлер; – Екіншісі — сән көрсетілімін ұйымдастырушылар; – Үшіншісі — әділқазылар. Дизайнерлер өз заманауи бұйымын таныстырады: «Бұл – ұлттық өрнегі бар заманауи киім үлгісі. Киіз материал – экологиялық таза!» «Менің жобам – “KazFusion” стиліндегі әшекей бұйым.» “Көрсетілім” кезінде балалар өз бұйымдарын сахнада таныстырады (сурет, макет немесе киім үлгісі арқылы). Қорытынды: «Шебер де сәнгер болу – дәстүр мен стильді біріктіру!» 5. Коллаж: «Дәстүр және тренд» |
|
4–6 – Коллаж толық емес 7–10 – Көркем, мазмұнды, үйлесімді жұмыс жасалды |
|

Қысқа мерзімді сабақ жоспары №21
|
Білім беру ұйымының атауы |
||
|
Пәні: |
||
|
Бөлім: |
||
|
Педагогтің атыжөні: |
||
|
Күні: |
||
|
Сыныбы: |
Қатысушылар саны |
Қатыспағандар саны |
|
Тақырыбы |
Экологиялық дизайн |
|
|
Сабақтың мақсаты |
Табиғи материалдарды үнемді пайдалану; қайта өңдеу идеяларын қарастыру. |
|
|
Құндылықтарды дарыту |
Табиғатты аялау, жауапкершілік, экологиялық мәдениет. |
|
|
Сабақтың барысы |
|
|
|
Сабақтың жоспарлан ған кезеңдері |
Педагогтің әрекеті |
Оқушын ың әрекеті |
Бағалау |
Ресурс тар |
|
Ұйымдаст ыру кезеңі |
"Көңіл-күйіңді көрсет" (эмодзи әдісі) Мақсаты: Оқушылардың көңіл-күйін анықтау, сабаққа дайындық деңгейін бақылау. Мұғалім оқушыларға түрлі эмоцияларды білдіретін смайликтерді (эмодзилерді) көрсетеді.
|
Нұсқаул ықтарды орындай ды |
Ауызша , мадақтау |
|
|
Жаңа сабақ |
1. Табиғи және жасанды материалды салыстыру Мақсаты: Балаларға экологиялық дизайн ұғымын түсіндіру, табиғи және жасанды материалдардың қасиеттерін ажыратуға үйрету. Қажетті құралдар: Табиғи материалдар (жүн, мата, ағаш, қағаз) және жасанды материалдар (пластик, синтетика, резеңке). Өткізу барысы: Мұғалім үстелге түрлі материалдарды қояды. Балалар екі топқа бөліп орналастырады:
Балалар сипап, иісін байқап, пікір айтады: «Жүн жылы және жұмсақ!» «Пластик қатты, бірақ табиғи емес.» Кесте үлгісі: Табиғи Артықшыл Материал Кемшілігі ма? ығы Жылы, Жүн экологиялы Суға төзімсіз қ Пластик Берік, жеңіл Табиғатқа зиян Табиғи, Ылғалдан Ағаш әдемі бүлінеді Қорытынды: |
Тапсырма ларды орындайд ы
Тапсырма ларды орындайд ы
Тапсырма ларды орындайд ы |
Дескрипторлар (0– 10 баллдық шкала) «Табиғи және жасанды материалды салыстыру»: 0–3 – Материалды ажырата алмады 4–6 – Кейбірін дұрыс анықтады 7–10 – Барлығын ажыратып, айырмашылығын түсіндірді
«Қалдық материалдан бұйым жасау»: 0–3 – Қатыспады 4–6 – Бұйым толық емес 7–10 – Шығармашылықпен, ұқыптылықпен жасады «Эко-шебер» ойыны: 0–3 – Белсенді болмады 4–6 – Кей жағдайларға жауап берді 7–10 – Барлық сұраққа |
|
|
|
«Табиғи материал — табиғатпен үндес еңбек!» 2. Қалдық материалдан бұйым жасау Мақсаты: Қалдық немесе қайта өңделген материалдарды пайдаланып, пайдалы бұйым жасау арқылы экологиялық ой қалыптастыру. Қажетті құралдар: Пластик бөтелке, жіп, киіз қиындысы, қағаз, қорапша, желім, қайшы. Өткізу барысы: Балалар топпен жұмыс істейді:
Мысалы: «Біз бөтелкені кесіп, жіппен орап, қалам салғыш жасадық!» «Біз киіз қалдықтарынан жүрек пішінді магнит жасадық!» Мұғалім: «Қайта қолдану — табиғатты қорғаудың шебер жолы!» Қорытынды: «Қалдық емес — екінші өмір тапқан материал!» 3. «Эко-шебер» ойыны Мақсаты: Балалардың логикалық және шығармашылық ойлауын дамыту, экологиялық шешім қабылдауға үйрету. Қажетті құралдар: Суреттер мен карточкалар: табиғат көріністері, бұйымдар, қоқыс, өсімдік. Өткізу барысы: Мұғалім жағдайды оқиды, балалар шешім табады.
→ “Ойыншық жасауға қолданам!”
Қорытынды: «Нағыз эко-шебер — қалдықтан әдемілік тудырады!» |
шығармашылық жауап берді «Табиғатты сақтайық!» постері: 0–3 – Қатыспады 4–6 – Сурет толық емес 7–10 – Көркем, мазмұнды және мағыналы постер жасады «Эко-идея» жобасы: 0–3 – Идея ұсынбады 4–6 – Идея бар, бірақ толық емес 7–10 – Толық, ерекше және пайдалы идея ұсынды |
|
|
|
4. «Табиғатты сақтайық!» постері Мақсаты: Табиғатты қорғау идеяларын бейнелеу арқылы экологиялық мәдениетті қалыптастыру. Қажетті құралдар: Ватман, бояу, түрлі-түсті қағаз, желім. Өткізу барысы: Балалар топпен экологиялық ұран жазады және сурет салады. Мысалы:
бейнеленген, себебі табиғат – біздің болашағымыз!» Қорытынды: «Табиғатты қорғау – өнердің де, өмірдің де сәні!» 5. «Эко-идея» жобасы Мақсаты: Балалардың өз бетінше экологиялық жобалық ой ұсынуына мүмкіндік беру. Өткізу барысы: Балалар жұппен немесе жеке экологиялық жобасын ұсынады: – Қалдық материалды пайдалану идеясы; – Табиғи бұйымнан жаңа өнім ойлап табу; – Эко-дизайн концепциясы (мысалы: экологиялық сөмке, әшекей, декор). Мысалы: «Мен киіз қалдықтарынан кілтқап жасау идеясын ұсындым!» «Біздің топ эко-дизайнды киім үлгісінде қолдану жобасын жасады!» Қорытынды: «Эко-идея — табиғат пен өнердің достығы!» |
|
|
|
|
|
Сабақт ы бекіту
|
«Екі жұлдыз, бір
тілек» |
Нұсқаул ықты орындай ды |
Кері байланыс жасайды |
|
|
|
|
• |
Әр оқушы екі жақсы нәрсе (жұлдыз) және бір ұсыныс (тілек) жазады: ⭐ Мен бүгін мынаны жақсы үйрендім… ⭐ Мен мына тапсырманы жақсы орындадым… ? Мен үшін мынаны жақсарту керек… |
|
|
|
|
|
• |
Мұғалім оқушылардың жауаптарын жинап, талдайды. |
|
|
|
Қысқа мерзімді сабақ жоспары №22
|
Білім беру ұйымының атауы |
|||||
|
Пәні: |
|||||
|
Бөлім: |
|||||
|
Педагогтің атыжөні: |
|||||
|
Күні: |
|||||
|
Сыныбы: |
Қатысушылар саны |
Қатыспағандар саны |
|||
|
Тақырыбы |
Эскиз және жоба сызу |
||||
|
Сабақтың мақсаты |
Бұйымның эскизін салу; композиция және пішін шешімін жоспарлау. |
||||
|
Құндылықтарды дарыту |
Эстетикалық тәрбие, жоспарлау, дербестік. |
||||
|
Сабақтың барысы |
|||||
|
Сабақты ң жоспарл анған кезеңдер і |
Педагогтің әрекеті |
Оқушын ың әрекеті |
Бағалау |
Ресурс тар |
|
|
Ұйымда стыру кезеңі
|
"Құпия сыйлық" әдісі Мақсаты: Оқушыларды ынталандыру, олардың сабаққа деген қызығушылығын ояту.
|
Нұсқаулық тарды орындайд ы |
• Ауызша , мадақтау |
|
|
|
Жаңа сабақ
|
1. Эскиз салу Мақсаты: Баланың өз бұйымының пішінін, түсін және құрылымын қағаз бетінде бейнелей білу қабілетін дамыту. Қажетті құралдар: Қағаз, қара қарындаш, түрлітүсті қалам, сызғыш. Өткізу барысы: Мұғалім эскиз ұғымын түсіндіреді: «Эскиз – бұйымның алғашқы көрінісі, идеяның қағаздағы нұсқасы!» Балалар өздері бұрын жасаған бұйым идеясы бойынша сызба салады: – Киіз сөмке, панно, ойыншық, әшекей, т.б. Эскизде белгілеу керек:
“Мен гүл өрнегі бар киіз сөмке салдым. Түсі — көк, өрнегі — ұлттық.” Қорытынды: «Жақсы эскиз – жақсы бұйымның бастауы!»
2. «Дизайнерлер студиясы» ойыны Мақсаты: Оқушылардың шығармашылық ойлауын дамыту, топтық жұмыс пен идея алмасуды үйрету. Өткізу барысы: Балалар топтарға бөлінеді және әр топ өзін дизайнерлік студия деп атайды. Мысалы:
«Бір идея — мың қолдың бірлігімен жүзеге асады!»
3. Құрал таңдау Мақсаты: Бұйым жасауға қажетті құралдарды |
Тапсырмал арды орындайды
Тапсырмал арды орындайды
Тапсырмал арды орындайды |
Дескрипторлар (0– 10 баллдық шкала) «Эскиз салу»: 0–3 – Эскиз толық емес 4–6 – Қарапайым, түсініксіз сызылған 7–10 – Нақты, әдемі және идеяны ашады
«Дизайнерлер студиясы»: 0–3 – Қатыспады 4–6 – Белсенділігі төмен 7–10 – Топтық жұмыс үйлесімді, идея креативті
«Құрал таңдау»: 0–3 – Дұрыс құрал таңдалмаған 4–6 – Кей құралдар сәйкес 7–10 – Барлық құрал дұрыс таңдалды, түсіндірілді
«Материал түрін анықтау»: 0–3 – Материал таңдамады 4–6 – Материал ішінара сәйкес 7–10 – Материал толық сәйкес, түсіндіріп айтты
«Менің болашақ бұйымым» эскизі: 0–3 – Эскиз жоқ 4–6 – Эскиз толық емес 7–10 – Эскиз нақты, түстер мен бөлшектер үйлесімді |
|
|
|
анықтау, қауіпсіз және тиімді жұмыс тәсілін жоспарлау. Қажетті құралдар: Қайшы, ине, желім, тарақ, үтік, сызғыш, маркер. Өткізу барысы: Мұғалім әр құралдың қызметін көрсетеді:
Балалар өз бұйымдарына сәйкес құрал тізімін жазады. Мысалы: “Сөмке жасау үшін маған ине, қайшы, жіп және үтік қажет.” Ойын түрінде “артық құралды тап” ойнауға болады:
«Құралды дұрыс таңдасаң — еңбек өнімді болады!» ? 4. Материал түрін анықтау Мақсаты: Бұйым жасауға лайық материалды таңдау, жүн түрлерін және олардың қасиетін түсіну. Қажетті құралдар: Жүн түрлері (қатты, жұмсақ, түрлі түсті), мата, жіп үлгілері. Өткізу барысы: Мұғалім әр материалды көрсетеді, балалар сипап және визуалды түрде талдайды.
Балалар өз бұйымдарына лайық материалды таңдайды: “Мен панноға түрлі түсті жүн қолданамын.” “Мен ойыншыққа ақ жүн аламын, себебі ол жұмсақ.” Қорытынды: «Материал — шебердің тілі, дұрыс таңдау — сәттілік кепілі!» 5. «Менің болашақ бұйымым» эскизі Мақсаты: Бұйым идеясының соңғы нұсқасын дайындау, жобаны визуалды қорғауға дайындық жасау. Өткізу барысы: Балалар өздерінің барлық ойларын біріктіріп, соңғы эскизін салады. |
|
|
|
|
|
Эскизде болуы керек:
Балалар өз жұмыстарын таныстырады: “Мен ұлттық өрнегі бар заманауи сәндік сөмке жасаймын.” “Менің жобам – экологиялық кәдесый, табиғи жүннен.” Мұғалім барлық жұмысты “Эскиз көрмесі” бұрышына іледі. Қорытынды: «Бүгінгі эскиз — ертеңгі дайын туындының бейнесі!» |
|
|
|
|
Сабақт ы бекіту
|
«Білемін – Білгім келеді – Үйрендім» (КБҮ) әдісі • Мұғалім оқушыларға үш бағаны бар кесте береді:
|
Нұсқаулық ты орындайд ы |
Кері байланыс жасайды |
|
Қысқа мерзімді сабақ жоспары №23
|
Білім беру ұйымының атауы |
||||||
|
Пәні: |
||||||
|
Бөлім: |
||||||
|
Педагогтің атыжөні: |
||||||
|
Күні: |
||||||
|
Сыныбы: |
Қатысушылар саны |
Қатыспағандар саны |
||||
|
Тақырыбы |
Жеке шығармашылық идеяны таңдау |
|||||
|
Сабақтың мақсаты |
Өз идеясы мен тақырыбын анықтау; жобаның мақсатын тұжырымдау. |
|||||
|
Құндылықтарды дарыту |
Дербестік, жауапкершілік, сенімділік. |
|||||
|
Сабақтың барысы |
||||||
|
Сабақтың жоспарлан ған кезеңдері |
Педагогтің әрекеті |
Оқушы ның әрекеті |
Бағалау |
Ресурс тар |
||
|
Ұйымдаст ыру кезеңі |
"Сиқырлы сөз" әдісі Мақсаты: Сабақтың тақырыбына қызығушылық тудыру, топтық жұмысқа ынталандыру.
|
Нұсқаулықт арды орындайды |
Ауызша , мадақтау |
|
|
Жаңа сабақ |
1. «Идея ағашы» ойыны Мақсаты: Балалардың шығармашылық ойларын жинақтап, ортақ визуалды карта түрінде көрсету. Қажетті құралдар: Үлкен ватман, түрлі түсті қағаздан қиылған “жапырақтар”, маркерлер, желім. Өткізу барысы: Мұғалім тақтаға ағаш діңін салып, сабақтың ортасына жапсырады. Балалар өз “идеяларын” жапырақтарға жазып, ағашқа жапсырады. Мысалы:
«Бұл — біздің идея ағашымыз. Әр жапырақ — жаңа туындының бастауы!» Балалар өз идеяларын оқып береді, бір-бірін шабыттандырады. Қорытынды: «Шығармашылық – ойыңды бөліскенде өседі!»
2. «Не жасай аламын?» миға шабуыл Мақсаты: Баланың қабілетін, қызығушылығын және бұрынғы тәжірибесін еске түсіріп, нақты жоба идеясына бағыттау. Өткізу барысы: Мұғалім тақтаға үш сұрақ жазады: Нені жасағым келеді? Қандай материал қолданамын? Бұл не үшін пайдалы? |
Тапсырмала рды орындайды Тапсырмала рды орындайды Тапсырмала рды орындайды |
Дескрипторлар (0–10 баллдық шкала) «Идея ағашы»: 0–3 – Қатыспады 4–6 – Бір идея ұсынды 7–10 – Белсенді қатысты, шығармашылық идея айтты
«Не жасай аламын?» миға шабуыл: 0–3 – Жауап бермеді 4–6 – Жауабы толық емес 7–10 – Нақты, ойланып айтылған жауап берді
«Материалдармен тәжірибе»: 0–3 – Қатыспады 4–6 – Материалды сынап көрді, бірақ толық талдамады 7–10 – Материалды тиімді таңдап, нәтижесін түсіндірді
«Топтық кеңес»: 0–3 – Қатыспады 4–6 – Идеясын айтты, бірақ дәлелсіз 7–10 – Идеясын |
|
|
|
Балалар жауаптарын ауызша немесе қысқаша қағазға жазады. Мысалы: «Мен сыйлыққа арналған жүннен брелок жасаймын, өйткені ол пайдалы әрі әдемі!» «Мен панно жасаймын, себебі киізбен сурет салу маған ұнайды!» Оқушылар өз ойларын ортада бөліседі. Қорытынды: «Идея – жүректен шыққан ой. Ол сенің шеберлігіңе бағыт береді!»
3. Материалдармен тәжірибе Мақсаты: Балалар өз идеясына сәйкес материалдың қасиетін тексеріп, жобасына лайықтысын анықтайды. Қажетті құралдар: Түрлі жүн түрлері, мата, жіп, әшекей, желім, ине, киіз. Өткізу барысы: Балалар өз жобасы үшін материал таңдайды және шағын сынақ жасайды:
Мысалы: “Бұл жүн тез жабысады, мен ойыншыққа қолданамын.” “Қызыл мен ақ түсті киіз жақсы үйлеседі, мен кәдесый жасаймын.” Қорытынды: «Материалмен тәжірибе — сәтті жобаның кепілі!» ?
4. Топтық кеңес: идеяны қорғау Мақсаты: Өз идеясын сенімді түрде айту, пікір алмасу және қорғау қабілетін дамыту. Өткізу барысы: Балалар топ алдында өз жобалық идеясын таныстырады:
“Мен жүннен «Бақыт жүрегі» брелогын жасаймын. Ол достарға арналған кәдесый болады.” “Мен «Табиғат тынысы» панносын жасаймын. Онда экологиялық ой бар.” |
|
сенімді қорғады, пікір білдірді
«Эскизді бекіту»: 0–3 – Эскиз толық емес 4–6 – Толтырылған, бірақ нақтылық жетіспейді 7–10 – Эскиз нақты, материал мен мақсат дұрыс көрсетілген |
|
|
|
Топ пікір береді, ұсыныс айтады. Мұғалім бағыттап отырады: “Өте жақсы идея! Түстер үйлесіміне назар аудар.” Қорытынды: «Нағыз шебер өз идеясын қорғап, оны іске асыра біледі!»
5. Эскизді бекіту Мақсаты: Жеке жобаның соңғы нұсқасын анықтап, келесі сабаққа дайындық жасау. Өткізу барысы: Балалар өз жобасына соңғы түзетулер енгізіп, эскизін қайта қарап шығады. Жазба түрінде толтырады:
Атауы: «Жүннен гүл» Материал: түрлі түсті киіз, жіп, түйме Мақсаты: интерьерге арналған сәндік бұйым Уақыты: 2 сабақ Мұғалім барлық балалардың эскизін бекітіп, қол қояды. Қорытынды: «Эскиз бекітілді – енді нағыз жұмыс басталады!»
|
|
|
|
|
|
Сабақт ы бекіту
|
«
• Әр оқушы екі жақсы нәрсе (жұлдыз) және бір ұсыныс (тілек) жазады: ⭐ Мен бүгін мынаны жақсы үйрендім… ⭐ Мен мына тапсырманы жақсы орындадым… ? Мен үшін мынаны жақсарту керек… |
Нұсқаул ықты орындай ды |
Кері байланыс жасайды |
|
|
|
|
• |
Мұғалім оқушылардың жауаптарын жинап, талдайды. |
|
|
|
Қысқа мерзімді сабақ жоспары №24
|
Білім беру ұйымының атауы |
|||||
|
Пәні: |
|||||
|
Бөлім: |
|||||
|
Педагогтің атыжөні: |
|||||
|
Күні: |
|||||
|
Сыныбы: |
Қатысушылар саны |
Қатыспағандар саны |
|||
|
Тақырыбы |
Бұйым жобасын дайындау |
||||
|
Сабақтың мақсаты |
Жұмыс жоспарын құру; материал мен құрал таңдау. |
||||
|
Құндылықтарды дарыту |
Еңбек мәдениеті, жоспарлау, табандылық. |
||||
|
Сабақтың барысы |
|||||
|
Сабақтың жоспарлан ған кезеңдері |
|||||
|
Ұйымдаст ыру кезеңі |
"Бір сөзбен" әдісі Мақсаты: Оқушылардың сабаққа деген эмоционалдық дайындығын анықтау.
|
Нұсқаулық тарды орындайд ы |
Ауызша , мадақтау |
|
|
|
Жаңа сабақ |
1. «Құралдар себеті» ойыны Мақсаты: Бұйым дайындауға қажет құралдарды еске түсіру және дұрыс таңдауға үйрету. Қажетті құралдар: Әртүрлі құралдардың суреттері немесе нақты үлгілері: қайшы, ине, жіп, желім, үтік, тарақ, қылқалам, киіз, т.б. Өткізу барысы: Мұғалім «Құралдар себетін» (нақты немесе суретті) көрсетіп, ішінен құралдарды біртіндеп шығарады. Балалар құралдың атауын және не үшін |
Тапсырмал арды орындайды
Тапсырмал |
Дескрипторлар (0– 10 баллдық шкала) «Құралдар себеті» ойыны: 0–3 – Белсенділік танытпады 4–6 – Құрал атауларын ішінара дұрыс айтты 7–10 – Барлық құралды дұрыс |
|
|
|
|
қолданылатынын айтады. Мысалы: «Қайшы – пішу үшін қажет» «Ине – тігу үшін» ? «Желім – бөлшектерді біріктіру үшін» Ойын жалғасады: мұғалім арасына “артық заттар” салады (мысалы, ас қасық, кітап). Балалар артықты табады. Кім көп дұрыс жауап берсе – “Құрал шебері” атағын алады Қорытынды: «Құрал – шебердің серігі. Оны дұрыс таңдаған – ісін сәтті бастайды!»
2. Жоба кестесін толтыру Мақсаты: Баланың жобалық ойлауын дамыту, бұйым жасау кезеңдерін жоспарлауға үйрету. Қажетті құралдар: Дайын кесте парақтары, қалам. Өткізу барысы: Балалар төмендегі үлгі бойынша жеке кесте толтырады: Қандай Қандай Не материал Кезең құрал Уақыты істеймін? қолданам керек? ? Эскиз Қалам,
сызу қағаз Материал
дайындау Тігу және Ине, Моншақ,
безендіру желім таспа Бұйымды
аяқтау Мұғалім кестелерді қарап, жеке кеңес береді. “Тамаша! Уақытыңды нақты бөлдің.” “Құрал тізіміне үтікті қосуды ұмытпа.” Қорытынды: «Жақсы жоспар – жұмыстың жартысы!»
3. Материал жинақтау Мақсаты: Бұйым жасауға арналған материалдарды таңдап, топтастыруға үйрету. Қажетті құралдар: Киіз, жіп, мата қиындысы, түйме, таспа, моншақ, жүн, желім. |
арды орындайды Тапсырмал арды орындайды |
анықтап, қызметін түсіндірді «Жоба кестесін толтыру»: 0–3 – Кесте толтырылған жоқ 4–6 – Кесте толық емес 7–10 – Кесте толық, кезеңдер нақты жазылған «Материал жинақтау»: 0–3 – Материал таңдалмады 4–6 – Таңдалған, бірақ сәйкес емес 7–10 – Материалдар дұрыс, үйлесімді таңдалған «Қадамдық жоспар»: 0–3 – Қадамдар көрсетілмеген 4–6 – Кей кезеңдер жазылған 7–10 – Барлық кезең ретімен, нақты жазылған «Жеке кеңес»: 0–3 – Кеңеске қатыспады 4–6 – Кеңес тыңдалды, бірақ өзгертулер енгізілмеді 7–10 – Кеңесті ескеріп, жоспарын жақсартты |
|
|
|
Өткізу барысы: Балалар өз жобасына керек материалдарды жинайды және “материал себетін” құрастырады. Мысалы: “Менің себетімде – көк киіз, ақ жіп және күміс моншақ.” “Мен гүл формасын жасау үшін сары жүн мен жіп таңдадым.” Мұғалім материалдарды дұрыс сәйкестендіруді қадағалайды. “Түстер үйлесімін ескер, тым ашық түстер көп болмасын.” Қорытынды: «Материал жинау – шығармашылық жолдың алғашқы нақты қадамы!» 4. «Қадамдық жоспар» құрастыру Мақсаты: Бұйымды дайындау барысында орындалатын нақты әрекеттер тізбегін құрастыру. Өткізу барысы: Балалар өз жобаларына “қадамдық жоспар” жазады: Эскизді қарап шығам Материал мен құралды дайындаймын Пішінін қиып шығам Тігем немесе желімдеймін Безендірем Бұйымды аяқтап, тексерем Мұғалім мысал келтіреді: “Мен жүннен гүл жасау жобамда алдымен жүнді түтем, сосын пішіндеп, ортасына түйме тігем.” Балалар жоспарларын бір-бірімен бөліседі. Қорытынды: «Қадаммен ілгерілеу — табысқа жетудің ең сенімді жолы!» 5. Жеке кеңес Мақсаты: Әр оқушының жобасына жеке нұсқаулық беру, қиындықтарды анықтап, шешім табуға бағыттау. Өткізу барысы: Мұғалім әр оқушының жоба кестесі мен эскизін қарап шығып, қысқаша кеңес береді:
Мысалы: |
|
|
|
|
|
“Сенің ойың тамаша, бірақ безендіруді аздап жеңілдетсең жақсы.” “Мына түстер үйлесімі керемет, тек жіптің қалыңдығын өзгерт.” Балалар кеңеске сүйеніп, жоспарын нақтылайды. Қорытынды: «Шебер кеңесті тыңдай білсе, еңбегі нәтижелі болады!» |
|
|
|
|
Сабақт ы бекіту
|
«Жетістік баспалдағы» ? Нұсқаулық:
Ештеңе түсінбедім Кейбір нәрселерді түсіндім Көп нәрсені түсіндім, бірақ әлі сұрақтарым бар Барлығын түсіндім, басқаларға түсіндіріп бере аламын |
Нұсқаулық ты орындайд ы |
Кері байланыс жасайды |
Стикер |
Қысқа мерзімді сабақ жоспары №25
|
Білім беру ұйымының атауы |
|
|
|
Пәні: |
|
|
|
Бөлім: |
|
|
|
Педагогтің атыжөні: |
|
|
|
Күні: |
|
|
|
Сыныбы: |
Қатысушылар саны |
Қатыспағандар саны |
|
Тақырыбы |
Жобаны орындау кезеңі I |
|
|
Сабақтың мақсаты |
Бұйым пішінін қалыптастыру; алғашқы кезеңді орындау. |
||||
|
Құндылықтарды дарыту |
Еңбекқорлық, ұқыптылық, шығармашылық төзімділік. |
||||
|
Сабақтың барысы |
|||||
|
Сабақтың жоспарлан ған кезеңдері |
Педагогтің әрекеті |
Оқушын ың әрекеті |
Бағалау |
Ресурс тар |
|
|
Ұйымдаст ыру кезеңі |
"Сиқырлы қорап" әдісі Мақсаты: Оқушылардың қызығушылығын арттыру, олардың сабаққа деген ынтасын ояту.
|
Нұсқаул ықтарды орындай ды |
Ауызша , мадақтау |
|
|
|
Жаңа сабақ |
1. Бұйымды бастау ? Мақсаты: Бұйым жасаудың алғашқы кезеңін орындау — пішу, қиып алу, бастапқы бекіту жұмыстарын үйрету. Қажетті құралдар: Қайшы, ине-жіп, желім, киіз, мата, жүн, түйме, үлгі қағаз. Өткізу барысы: Мұғалім сабақты нұсқаумен бастайды: «Бүгін біз өз арманымызды іске асырамыз! Әркім өз жобасын бастайды.» Балалар өз жоспарлары мен эскиздеріне қарап, бұйымды бастайды. Кезеңдік әрекеттер: Материалды дайындау Үлгі бойынша пішу Бөлшектерді біріктіру (тігу немесе желімдеу) Мысалы: – Сөмке жасаушы – матаны пішеді; – Әшекей жасаушы – негізін дайындайды; – Панно жасаушы – жүнді орналастырады. Мұғалім аралап, бағыт береді: “Қайшыны абайлап ұста, шеттерін тегіс піш!” “Түстерді дұрыс үйлестірдің бе?” Қорытынды: «Бұйымның бастауы – ең жауапты сәт. Ұқыптылық — табыстың кілті!» |
Тапсырма ларды орындайд ы
Тапсырма ларды орындайд ы
Тапсырма ларды орындайд |
Дескрипторлар (0–10 баллдық шкала) «Бұйымды бастау»: 0–3 – Жұмыс басталмады 4–6 – Ішінара орындалды 7–10 – Бұйымның алғашқы бөлігі сапалы дайындалды
«Топтық көмек көрсету»: 0–3 – Қатыспады 4–6 – Белсенділігі төмен 7–10 – Өзара көмек көрсетті, бірлікте жұмыс істеді
«Фотофиксация»: 0–3 – Қатыспады 4–6 – Суретке түсті, бірақ түсіндірмеді 7–10 – Фото және ауызша баяндау жасады |
|
|
|
|
2. Топтық көмек көрсету Мақсаты: Өзара ынтымақтастық, бір-біріне қолдау көрсету және бірлескен жұмыс мәдениетін қалыптастыру. Өткізу барысы: Балалар жұппен немесе шағын топтарда жұмыс істейді.
Сұрамастан көмектеспеу Кеңес бергенде сыпайы сөйлеу Әркім өз ісіне жауапты болу Мысалы: “Айжан жіпті ұстап тұрғанда мен пішіп үлгердім
Мұғалім жақсы топтық жұмысты атап өтеді: “Нағыз шебер тек өзіне емес, өзгеге де көмектеседі.” Қорытынды: «Бірлікте еңбек ету — шығармашылық қуат береді!» 3. Фотофиксация (жұмыс барысы) Мақсаты: Оқушылардың жұмыс кезеңдерін бақылап, портфолиоға енгізу, өз істерін мақтан тұтуға баулу. Өткізу барысы: Мұғалім немесе арнайы “фото-жұмысшы” (оқушы) әр қатысушының жұмысын әр кезеңде суретке түсіреді:
Оқушылар өз фотоларын “Жобалық альбомға” (папкаға) жапсырады немесе экраннан көреді. “Міне, мен жүнді жаңа түстім!” “Қараңыздар, менің алғашқы бөлшегім дайын болды!” Қорытынды: «Өз еңбегіңнің дамуын көру – мотивацияның ең жақсы түрі!» 4. «Шебер кезекшісі» ойыны Мақсаты: Жауапкершілік пен тәртіп дағдысын дамыту, үйірме барысында тәртіпті ұйымдастыру. |
ы |
«Шебер кезекшісі»: 0–3 – Міндетін атқармады 4–6 – Ішінара көмектесті 7–10 – Жауапты, тәртіпті, үлгі болды «Өзін-өзі бағалау»: 0–3 – Бағалау жасамады 4–6 – Қысқаша пікір айтты 7–10 – Өз жұмысын нақты талдап, әділ бағалады |
|
|
|
Өткізу барысы: Әр сабақта 2–3 оқушы “шебер кезекшісі” болады. Міндеттері: – Құралды дұрыс таратуды қадағалау; – Артық материалдарды жинау; – Қауіпсіздік ережесін бақылау. Ойын түрінде өтеді: Кім ең ұқыпты және жауапты болса, сол “Аптаның шебер кезекшісі” атағын алады Мысалы: “Бүгін Аружан барлық құралды орнына жинады – жарайсың!” Қорытынды: «Ұқыптылық пен жауапкершілік – нағыз шебердің белгісі!»
5. Өзін-өзі бағалау Мақсаты: Балалардың өз еңбегін талдауға және нәтижесін бағалауға үйрету. Қажетті құралдар: Бағалау парағы немесе смайлик шкаласы ( – жақсы, – орташа, – көбірек тырысу керек). Өткізу барысы: Балалар өз жұмыстарын қарап, сұрақтарға жауап береді:
Өзін бағалау мысалы: “Менің жұмысыма 8 балл қоямын, себебі үлгім тегіс шықты, бірақ әлі толық бітпеді.” Мұғалім оқушылардың жауаптарын тыңдап, жылы пікір айтады. Қорытынды: «Өзіңді бағалау — дамуға алғашқы қадам!» |
|
|
|
|
|
Сабақт ы бекіту
|
«Табыс сатысы» • Мұғалім тақтаға баспалдақ суретін салады немесе дайын шаблон береді. |
Нұсқаул ықты орындай ды |
Кері байланыс жасайды |
|
|
|
|
• |
Оқушылар өздерін қай деңгейде тұрғанын белгілейді: Тақырыпты түсінбедім Әлі де сұрақтарым бар Жартылай түсіндім Толық түсіндім, басқаларға түсіндіріп бере аламын |
|
|
|
Қысқа мерзімді сабақ жоспары №26
|
Білім беру ұйымының атауы |
|||||
|
Пәні: |
|||||
|
Бөлім: |
|||||
|
Педагогтің атыжөні: |
|||||
|
Күні: |
|||||
|
Сыныбы: |
Қатысушылар саны |
Қатыспағандар саны |
|||
|
Тақырыбы |
Жобаны орындау кезеңі II |
||||
|
Сабақтың мақсаты |
Бұйымды толықтырып, безендіру; өзіндік шешім енгізу. |
||||
|
Құндылықтарды дарыту |
Төзімділік, көркемдік талғам, өз ісіне құрмет. |
||||
|
Сабақтың барысы |
|||||
|
Сабақтың жоспарлан ған кезеңдері |
Педагогтің әрекеті |
Оқушын ың әрекеті |
Бағалау |
Ресурс тар |
|
|
Ұйымдаст ыру кезеңі |
"Жылы сөздер шеңбері" |
Нұсқаулық тарды орындайд |
Ауызша , мадақтау |
|
|
|
Мақсаты: Оқушылардың көңіл-күйін көтеру, достық қарым-қатынасты қалыптастыру.
|
ы |
|
|
|
|
Жаңа сабақ |
1. Бұйымды аяқтау ? Мақсаты: Бұйымды толық аяқтап, сапасын тексеру, соңғы өңдеу және түйін жұмыстарын орындау. Қажетті құралдар: Ине-жіп, желім, үтік, қайшы, сәндік бөлшектер (түйме, таспа, моншақ). Өткізу барысы: Мұғалім сабақты бағыттап бастайды: «Бүгін – біздің еңбегіміздің нәтижесін көру күні!» Балалар өз жобаларын аяқтайды:
“Тігісің біркелкі болсын.” “Бұл жерге кішкене безендіру қоссаң, әдемі шығады.” Соңында балалар бұйымдарын үстелге қойып, бір-бірінің жұмыстарын қарайды. Қорытынды: «Еңбегіңнің жемісін өз көзіңмен көру – ең үлкен қуаныш!»
2. «Қолөнер көмекшісі» ойыны Мақсаты: Өзара көмек, ұжымдық ынтымақтастық және шеберлік дағдыларын дамыту. Өткізу барысы: Мұғалім “Көмек сұраймын!” деген белгі береді. Кім қиындыққа тап болса, қол көтереді, ал басқа оқушылар “қолөнер көмекшісі” ретінде көмекке келеді. Мысалы: |
Тапсырмал арды орындайды
Тапсырмал арды орындайды
Тапсырмал арды орындайды |
Дескрипторлар (0– 10 баллдық шкала) «Бұйымды аяқтау»: 0–3 – Жұмыс толық орындалмады 4–6 – Бұйым аяқталды, бірақ кейбір бөлшектер жетілмеген 7–10 – Бұйым толық, сапалы және ұқыпты дайындалған
«Қолөнер көмекшісі» ойыны: 0–3 – Көмек көрсеткен жоқ 4–6 – Ішінара көмектесті 7–10 – Белсенді көмек беріп, өзгені қолдады
«Декор қосу»: 0–3 – Безендіру қолданылмаған 4–6 – Декор бар, бірақ үйлесімсіз 7–10 – Безендіру талғаммен, әдемі және ұқыпты орындалған
«Қателерді тап!» ойыны: 0–3 – Талдауға |
|
|
|
– “Маған инеге жіп өткізіп берші.” – “Менің өрнегім қисық болып кетті, көмектесесің бе?” Көмек көрсеткен оқушыларға смайлик немесе “Шебер жүрек ” белгісі беріледі. Қорытынды: «Көмектескен қол – шебердің нағыз белгісі!» 3. Декор қосу Мақсаты: Бұйымды көркемдеу, әсемдік сезімін дамыту, шығармашылық элементтер енгізу. Қажетті құралдар: Моншақ, тастар, ленталар, жіп, әшекей тастар, түрлі түсті жүн. Өткізу барысы: Мұғалім үлгілер көрсетеді:
Балалар өз бұйымдарына жеке стиль қосады. Мысалы: “Мен сөмкеме ұлттық өрнек тіктім.” “Мен паннома табиғат тақырыбындағы элементтер қостым.” Мұғалім бағыттайды: “Көркемдік пен ұқыптылық — тең болсын.” Қорытынды: «Безендіру — шебердің қолтаңбасы!» 4. «Қателерді тап!» талдау ойыны Мақсаты: Өз жұмысындағы кемшілікті анықтап, оны түзету дағдысын қалыптастыру. Өткізу барысы: Мұғалім алдын ала бірнеше мысал көрсетеді:
Балалар жұппен алмасып, бір-бірінің жұмысын қарайды. Тапсырма: 2 кемшілік пен 1 жақсы жағын айту; Түзету жолын ұсыну. Мысалы: “Сенің өрнегің әдемі, бірақ шеті тегіс емес.” “Мына жерді қайта тігіп алсаң, мінсіз болады!” Қорытынды: «Қате – үйретуші ұстаз. Оны түзеткен сайын біз өсеміз!» |
|
қатыспады 4–6 – Бір-екі қате анықтады 7–10 – Қателерді тауып, түзету жолын ұсынды «Жұмысымның сәті» шеңбері: 0–3 – Пікір білдірмеді 4–6 – Қысқаша айтты 7–10 – Нақты, шынайы және шығармашылықпен бөлісті |
|
|
|
5. «Жұмысымның сәті» шеңбері Мақсаты: Өз жетістігін бөлісу, топ алдында мақтаныш сезімін қалыптастыру. Өткізу барысы: Балалар шеңберге отырып, өз бұйымын көрсетіп, мына сұрақтарға жауап береді:
Мысалы: “Маған жүнмен жұмыс істеу қатты ұнады.” “Мен тігіс тігуді үйрендім.” “Мен өзімнің алғашқы бұйымымды өз қолыммен жасадым!” Мұғалім жылы сөзбен түйіндейді: «Әр еңбекте қуаныш бар. Сендер – нағыз шеберлерсіңдер!» |
|
|
|
|
Сабақт ы бекіту
|
«Бес саусақ» әдісі ? Нұсқаулық:
• Мұғалім оқушыларға қолдың суретін көрсетіп, әр саусақтың мағынасын түсіндіреді:
|
Нұсқаулық ты орындайд ы |
Кері байланыс жасайды |
|

|
|
«Қызыл – күш пен қуат, көк – тыныштық, сары – қуаныш түсі.» Балалар өз бұйымына түстер мен өрнек үйлесімін таңдайды: “Мен сөмкеме ақ-қызыл өрнек қолданам, себебі ол ұлттық рең береді.” “Мен панноға жылы түстерді алдым, себебі ол көңілді әсер қалдырады.” Мұғалім бағыттайды: “Түстер бір-бірімен ұрыспай, сөйлесіп тұрсын.”
Қорытынды: «Әдемі бұйым — түстің және үйлесімнің достығы!»
2. Безендіру элементін таңдау Мақсаты: Әр бұйымға сәйкес декор элементін таңдау арқылы даралық пен стиль қалыптастыру. Қажетті құралдар: Моншақ, жіп, лента, түйме, жылтыр тас, жүн жіпшелері, аппликация үлгілері. Өткізу барысы: Мұғалім безендіру материалдарын үстелге шығарып, олардың қолданылу саласын түсіндіреді:
Балалар өз бұйымына лайық элемент таңдайды және безендіруді бастайды. Мысалы: “Мен брошьке күміс моншақ қостым.” “Мен сөмкеме қазақы өрнек жапсырдым.” Мұғалім бағыттайды: “Безендіруде артық элемент көп болса, бұйым көркін жоғалтады — тепе-теңдік сақта!” Қорытынды: «Безендіру – бұйымның жаны, ол арқылы шебер өз ойын жеткізеді!»
3. «Кімнің бұйымы ерекше?» Мақсаты: Балалардың өз еңбегін және өзгелердің еңбегін бағалауға, байқағыштық пен талғамды дамытуға үйрету. Өткізу барысы: Мұғалім барлық бұйымдарды ортаға қойып, шағын мини-көрме ұйымдастырады. |
орындайды
Тапсырмал арды орындайды |
«Безендіру элементін таңдау»: 0–3 – Безендіру жоқ 4–6 – Безендіру бар, бірақ үйлесімсіз 7–10 – Безендіру әсем, орынды және ұқыпты
«Кімнің бұйымы ерекше?»: 0–3 – Бағалауға қатыспады 4–6 – Дауыс берді, бірақ түсіндірмеді 7–10 – Белсенді қатысты, әділ пікір білдірді
«Практикалық жұмыс»: 0–3 – Бұйым аяқталмаған 4–6 – Ішінара безендірілген 7–10 – Бұйым толық, көркем және сапалы аяқталған
«Сән мен мән» көрмесі: 0–3 – Қатыспады 4–6 – Бұйымын көрсетті, бірақ таныстырмады 7–10 – Бұйымын сенімді таныстырды, эстетикалық талғам көрсетті |
|
|
|
Балалар көрмені аралап, ең ерекше бұйымға дауыс береді. Бағалау критерийлері: Түстер үйлесімі Безендірудің ерекшелігі Ұқыптылық Шығармашылық идея Әр бала стикер немесе жұлдызша таңбасын ерекше деп санаған жұмысқа жапсырады. Кімнің бұйымы көп жұлдыз алса, сол “Көркем шебер” атағын иеленеді Мұғалім қорытындылайды: “Ерекше бұйым — еңбектің және ойдың нәтижесі. Бірақ әрқайсысыңның жұмысы — өнердің бір бөлігі!” Қорытынды: «Әр бұйым ерекше, бірақ ең бастысы – өз қолыңмен жасалған еңбектің жылуы!» 4. Практикалық жұмыс Мақсаты: Бұйымды толық аяқтау, соңғы өңдеу мен безендіру жұмыстарын орындау. Өткізу барысы: Балалар бұйымдарын соңғы мәрте қарап шығып, жетіспейтін тұстарды толықтырады:
Мұғалім жеке кеңес береді: ? “Бұйымың дайын, тек бір кішкене лентаны қоссаң мінсіз!” “Тігісің өте ұқыпты, жарайсың!” Сабақ соңында әр оқушы бұйымын “Көрмеге дайын бұйым” аймағына қояды. Мұғалім дайын жұмыстарды қарап шығып, жылы пікір білдіреді. Қорытынды: «Бүгіннен бастап сенің бұйымың — нағыз өнер туындысы!» 5. «Сән мен мән» көрмесі Мақсаты: Оқушылардың еңбегін насихаттау, эстетикалық талғамын және өз жұмысына мақтаныш сезімін қалыптастыру. Өткізу барысы: Балалар өз бұйымдарын шағын көрме түрінде |
|
|
|

Қысқа мерзімді сабақ жоспары №28
|
Білім беру ұйымының атауы |
|
|
Пәні: |
|
|
Бөлім: |
|
Педагогтің атыжөні: |
|||||
|
Күні: |
|||||
|
Сыныбы: |
Қатысушылар саны |
Қатыспағандар саны |
|||
|
Тақырыбы |
Дайын бұйымды талдау |
||||
|
Сабақтың мақсаты |
Өз жұмысын талдау, жетістіктер мен кемшіліктерді анықтау. |
||||
|
Құндылықтарды дарыту |
Сын тұрғысынан ойлау, әділдік, өз пікірін білдіру мәдениеті. |
||||
|
Сабақтың барысы |
|||||
|
Сабақтың жоспарлан ған кезеңдері |
Педагогтің әрекеті |
Оқушын ың әрекеті |
Бағалау |
Ресурс тар |
|
|
Ұйымдаст ыру кезеңі |
"Музыкалық серпін" әдісі Мақсаты: Оқушылардың сергектігін арттыру, сабаққа дайындығын тексеру.
|
Нұсқаулық тарды орындайд ы |
Ауызша , мадақтау |
|
|
|
Жаңа сабақ |
1. «Галерея аралау» Мақсаты: Оқушылардың өз және өзгелердің еңбегін көру, талдау және шабыт алу қабілетін дамыту. Қажетті құралдар: Дайын бұйымдар, көрме үстелі, бағалау стикерлері (жұлдызша , жүрек , лайк ). Өткізу барысы: Мұғалім сабақ басында айтады: “Бүгін біз — көрермен және сыншы шеберлерміз. Галереяны аралап, әр бұйымға назар салайық!” Бұйымдар көрме түрінде орналастырылады. Балалар “галерея аралау” әдісімен сыныпты еркін аралап, әр жұмысты көреді. Олар стикермен пікір қалдырады:
|
Тапсырмал арды орындайды
Тапсырмал арды орындайды
|
Дескрипторлар (0– 10 баллдық шкала) «Галерея аралау»: 0–3 – Белсенділік танытпады 4–6 – Кей жұмыстарға баға берді 7–10 – Барлық жұмыстарды қарап, пікір білдірді
«Топтық пікір айту»: 0–3 – Талқылауға қатыспады 4–6 – Жалпы пікір айтты 7–10 – Толық, |
|
|
|
|
Мұғалім бағыттайды: “Көзбен ғана емес, жүрекпен қараңдар. Әр бұйым – еңбектің жемісі.” Қорытынды: «Өзге еңбегіне құрмет – нағыз шебердің белгісі!» 2. Топтық пікір айту Мақсаты: Топта жұмыс істей отырып, өзара талдау және сындарлы пікір айту дағдысын дамыту. Өткізу барысы: Балалар 3–4 адамнан топтарға бөлінеді. Әр топ 2–3 бұйымды таңдап, ортақ пікір дайындайды: – Бұйымның жақсы жағы; – Не жетілдіруге болады; – Нені үйренуге болады. Мысалы: “Мадинаның панносы өте ұқыпты, түстер үйлесімі тамаша. Бірақ жиегін аздап қатайтуға болады.” “Алишердің ойыншығы қызық, тек бет өрнегін нақтырақ жасау керек.” Мұғалім топтардың пікірін тыңдап, талқылауды бағыттайды. “Пікір айтуда бастысы – әдеп және шынайылық. Біз бір-бірімізге көмектесеміз, сынамаймыз.” Қорытынды: «Бірге ой бөлісу — өсу мен үйренудің жолы!» 3. «Жақсы – жетілдіру керек» кестесі Мақсаты: Әр оқушының өзіндік талдау дағдысын дамыту, өз жұмысын объективті бағалауға үйрету. Қажетті құралдар: Кесте парағы немесе дәптер беті. Кесте үлгісі: Жақсы шыққан Жетілдіру керек тұстар тұстар Түстер үйлесімді Шеттері тегіс емес Өлшемді дұрыстау Декор әдемі керек Тігіс ұқыпты Безендіру аздау Балалар өз бұйымдары бойынша кестені толтырады. Мұғалім сұрайды: |
Тапсырмал арды орындайды |
дәлелді және сыпайы пікір білдірді «Жақсы – жетілдіру керек» кестесі: 0–3 – Кестені толтырмады 4–6 – Ішінара толтырды 7–10 – Толық толтырды, өзін нақты бағалады «Шебер бағасы» ойыны: 0–3 – Бағалауға қатыспады 4–6 – Кейбір жұмыстарды бағалады 7–10 – Барлық критерий бойынша әділ және белсенді бағалады «Қорытынды талқылау»: 0–3 – Пікір білдірмеді 4–6 – Қысқаша айтты 7–10 – Толық, шынайы ойымен бөлісті |
|
|
|
“Қай бөлікті өзің мақтан тұтасың?” “Келесі жолы нені басқаша жасайсың?” Мұғалім ерекше үлгілерді оқып, топпен талқылайды. Қорытынды: «Шеберлік — өз қателігіңді көріп, оны түзете білуден басталады!» 4. «Шебер бағасы» ойыны Мақсаты: Өзара әділ бағалау, еңбекті құрметтеу және қолдау атмосферасын қалыптастыру. Өткізу барысы: Мұғалім әр балаға 3 жапсырма белгі (жұлдызша) береді. Балалар өздері ұнатқан 3 бұйымға жұлдыз жапсырады, бірақ өзіне емес Категориялар бойынша жеңімпаздар анықталады:
Жеңімпаздарға шағын марапат (смайлик, “Шебердің жүрегі” белгісі) беріледі. Қорытынды: «Бағалау – жарыс емес, шабыт беру тәсілі. Бәріміз — бір шеберхананың мүшесіміз!» 5. Қорытынды талқылау Мақсаты: Сабақта жасалған жұмысты қорыту, оқушылардың сезімін, әсерін және ой түйінін бөлісу. Өткізу барысы: Балалар шеңберге отырады. Мұғалім сұрақтар қояды:
? “Маған бәрінің еңбегі ұнады, түрлі идея көрдім.” “Мен өз жұмысыммен мақтанам, келесіде күрделірек бұйым жасаймын.” “Мен түстер үйлесімін жақсы қолдануды үйрендім.” Мұғалім сабақты түйіндейді: “Бүгін біз өз қолөнерімізге көз жүгірттік, енді алда — жаңа идеялар мен үлкен шеберлік жолы!” Қорытынды: |
|
|
|
|
|
«Шеберлік – үздіксіз ізденіс пен еңбектің жемісі!» |
|
|
|
|
Сабақты бекіту
|
«Бес саусақ» әдісі ? Нұсқаулық:
• Мұғалім оқушыларға қолдың суретін көрсетіп, әр саусақтың мағынасын түсіндіреді:
|
Нұсқаулық ты орындайд ы |
Кері байланыс жасайды |
|
Қысқа мерзімді сабақ жоспары №29
|
Білім беру ұйымының атауы |
|
|
|
Пәні: |
|
|
|
Бөлім: |
|
|
|
Педагогтің атыжөні: |
|
|
|
Күні: |
|
|
|
Сыныбы: |
Қатысушылар саны |
Қатыспағандар саны |
|
Тақырыбы |
Топтық көрме ұйымдастыру |
||||
|
Сабақтың мақсаты |
Топпен жұмыс істеу; көрме құрылымын жасау және безендіру. |
||||
|
Құндылықтарды дарыту |
Ынтымақтастық, ұжымшылдық, жауапкершілік. |
||||
|
Сабақтың барысы |
|||||
|
Сабақтың жоспарлан ған кезеңдері |
Педагогтің әрекеті |
Оқушын ың әрекеті |
Бағалау |
Ресурс тар |
|
|
Ұйымдаст ыру кезеңі |
"Бүгінгі мақсатымды білдіремін" әдісі Мақсаты: Оқушылардың өз оқу мақсаттарын түсінуіне көмектесу. Өту барысы:
|
Нұсқаулық тарды орындайд ы |
Ауызша , мадақтау |
|
|
|
Жаңа сабақ |
1. Экспозиция жоспарын жасау Мақсаты: Көрменің құрылымын, бұйымдардың орналасу ретін және көркемдік үйлесімін жоспарлау. Қажетті құралдар: Ватман, түрлі түсті қағаз, маркерлер, сызғыш, макет үлгісі. Өткізу барысы: Мұғалім түсіндіреді: “Көрме – тек бұйымдарды қою емес, ол — өнердің сахнасы! Ал сахнаға бәрі үйлесімді орналасуы керек.” Балалар топтарға бөлініп, көрменің сызбасын (жоспарын) жасайды:
Топ өз жоспарын ватманға түсіреді, белгілермен (түс, атау, өлшем) көрсетеді. Мысалы: “Орталықта панно, жанында киіз сөмкелер, ал бұрышта кәдесыйлар қойылады.” “Бұйым атауының астында оқушының аты жазылады.” |
Тапсырмал арды орындайды
Тапсырмал арды орындайды
Тапсырмал арды орындайды |
Дескрипторлар (0– 10 баллдық шкала) «Экспозиция жоспарын жасау»: 0–3 – Қатыспады 4–6 – Жоспар толық емес 7–10 – Экспозиция нақты, үйлесімді жасалған
«Дизайнер және ұйымдастырушы» ойыны: 0–3 – Белсенділік танытпады 4–6 – Рөлін жартылай орындады 7–10 – Рөлін толық, шығармашылықпен орындады |
|
|
|
|
Қорытынды: «Көрме жоспары — шығармашылық тәртіптің бастауы!» 2. «Дизайнер және ұйымдастырушы» ойыны Мақсаты: Көрме кеңістігін жоспарлауда балалардың рөлдік ойлау және топтық үйлесім қабілетін дамыту. Өткізу барысы: Мұғалім рөлдерді бөледі:
Балалар өз рөлдері бойынша 10–15 минут ішінде шағын жоспар жасайды. Содан кейін әр топ өз идеяларын ортаға салады. Мысалы: ? “Біз фонға жылы түстер қолданамыз, себебі ол киіз бұйымдарын жақсы көрсетеді.” “Көрменің атауын үлкен әріппен жазамыз: «Қолөнер — ұлттық мұра!»” Қорытынды: «Ұйымдастырушылық – өнердің тәртібі, дизайнерлік – оның жаны!» 3. Бұйымдарды орналастыру Мақсаты: Бұйымдарды көркемдік және логикалық ретпен орналастыру, эстетикалық көзқарас қалыптастыру. Қажетті құралдар: Дайын бұйымдар, үстелдер, мата перде, атау белгілері. Өткізу барысы: Балалар өз жоспарына сәйкес бұйымдарын орналастырады:
Әр бұйымның алдына жазба қағаз қойылады: «Автор: Айша» «Бұйым атауы: “Киіз гүл”» «Материалы: табиғи жүн, моншақ» Мұғалім бағыт береді: |
«Бұйымдарды орналастыру»: 0–3 – Бұйымын дұрыс қоймады 4–6 – Ішінара орналастырды 7–10 – Бұйымдарын ретімен, ұқыпты орналастырды «Көрме бұрышы» безендіру: 0–3 – Қатыспады 4–6 – Қатысты, бірақ идея аз 7–10 – Белсенді, безендіруде көркемдік шешім көрсетті «Репетиция»: 0–3 – Өз жұмысын таныстырмады 4–6 – Таныстырды, бірақ сенімсіз 7–10 – Сенімді сөйледі, ойын нақты жеткізді |
|
|
|
“Бұйымдар бір-бірін көлегейлемесін, әрқайсысы өз орнында көрінсін.” Қорытынды: «Дұрыс орналасқан бұйым — көрменің көркі!» 4. «Көрме бұрышы» безендіру Мақсаты: Көрменің эстетикалық тұтастығын арттыру, оқушылардың көркемдік талғамын дамыту. Қажетті құралдар: Плакат, баннер, гүл, шам, ұлттық ою, жүннен жасалған фон элементтері. Өткізу барысы: Балалар бірігіп көрменің безендіру элементтерін жасайды:
«Еңбек – өнердің анасы» «Қазақ қолөнері – ұлттың жүрегі» Балалар өз идеяларын ұсынады: “Фонға көгілдір және ақ түсті таңдаймыз – таза және ұлттық рең береді.” “Бұрышқа киіз үйдің макетін қоямыз, ол қазақы атмосфера сыйлайды.” Қорытынды: «Безендірілген көрме — еңбектің айнасы!» 5. Репетиция Мақсаты: Көрмеде сөйлеу мәдениетін, өз жұмысын таныстыру қабілетін жетілдіру. Өткізу барысы: Мұғалім әр оқушыдан өз бұйымы туралы қысқаша таныстыру сұрайды:
? “Менің бұйымым — киізден жасалған қалташа. Мен табиғи жүнді таңдадым, себебі ол жылы және экологиялық таза материал.” “Бұйымдағы қызыл түс — қуатты, сары түс — шаттықты білдіреді.” |
|
|
|
|
|
Балалар жұппен сөйлесу жаттығуын да жасайды (бірі таныстырады, екіншісі сұрақ қояды). Мұғалім бағыттайды: “Сөйлеу кезінде сенімді бол, дауысың анық шықсын, ең бастысы – өз еңбегіңе мақтан!” Қорытынды: «Көрме алдындағы дайындық — табыстың жартысы!» |
|
|
|
|
Сабақт ы бекіту
|
«Кері байланыс парағы» • Әр оқушы сабақ соңында параққа үш сұраққа жауап жазады: Бүгінгі сабақтан не алдым? Қандай сұрақтарым бар? Келесі сабақта нені білгім келеді? |
Нұсқаулықты орындайды |
Кері байланыс жасайды |
Парақтар |
Қысқа мерзімді сабақ жоспары №30
|
Білім беру ұйымының атауы |
|||||
|
Пәні: |
|||||
|
Бөлім: |
|||||
|
Педагогтің атыжөні: |
|||||
|
Күні: |
|||||
|
Сыныбы: |
Қатысушылар саны |
Қатыспағандар саны |
|||
|
Тақырыбы |
Көрмеге дайындық |
||||
|
Сабақтың мақсаты |
Бұйымды таныстыру, көрме мәтінін дайындау; көрме мәдениетін меңгеру. |
||||
|
Құндылықтарды дарыту |
Сенімділік, жауапкершілік, өз ісіне құрмет. |
||||
|
Сабақтың барысы |
|||||
|
Сабақтың жоспарла нған кезеңдері |
Педагогтің әрекеті |
Оқушын ың әрекеті |
Бағалау |
Ресурс тар |
|
|
Ұйымда стыру кезеңі
|
"Сен білесің бе?" әдісі Мақсаты: Сабақ тақырыбына қызығушылық тудыру, оқушыларды диалогқа тарту.
|
Нұсқаулық тарды орындайд ы |
Ауызша , мадақтау |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
Жаңа сабақ
|
1. «Көрме тобы» рөлдік ойыны Мақсаты: Көрмені ұйымдастыру және өткізуге қажетті рөлдерді бөлу, командалық жауапкершілікті дамыту. Қажетті құралдар: Рөл карточкалары (ұйымдастырушы, дизайнер, баяндаушы, фотограф, көмекші). Өткізу барысы: Мұғалім сабақты бастамас бұрын айтады: “Көрме — үлкен мереке! Әркімнің өз міндеті бар. Бірі безендіреді, бірі қонақ қарсы алады, бірі баяндайды.” Балалар рөлдерді таңдайды немесе мұғалім тағайындайды:
Әр топ өз рөлі бойынша 5–10 минуттық дайындық өткізеді. Мысалы: “Біз — дизайнер тобы, фонға киіз гүлдер жабыстырамыз.” “Біз – фотографтар, көрмені бастан-аяқ түсіреміз.” Қорытынды: «Көрме – бірліктің көрінісі!»
2. Шақыру қағаздарын жасау Мақсаты: Эстетикалық талғам мен шығармашылық ойлауды дамыту, мерекелік атмосфера қалыптастыру. Қажетті құралдар: Түрлі түсті қағаз, фломастер, желім, киіз қиындысы, моншақ. Өткізу барысы: Мұғалім балаларға үлгі көрсетеді: |
Тапсырмал арды орындайды
Тапсырмал арды орындайды
Тапсырмал арды орындайды |
Дескрипторлар (0– 10 баллдық шкала) «Көрме тобы» ойыны: 0–3 – Рөлге қатыспады 4–6 – Қатысты, бірақ белсенділігі төмен 7–10 – Рөлін нақты және жауапкершілікпен орындады
«Шақыру қағаздарын жасау»: 0–3 – Шақыру жасамады 4–6 – Қарапайым безендірді 7–10 – Шығармашылықпен, ұлттық нақышпен жасады
«Ата-аналарға шақыру»: 0–3 – Қатыспады 4–6 – Шақыруды жартылай орындады 7–10 – Қатысты, белсенді таныстырды
«Көрме баннерін безендіру»: 0–3 – Белсенді болмады 4–6 – Қатысты, бірақ толық емес 7–10 – Көркем, үйлесімді, тартымды безендірді
«Қорытынды дайындық»: 0–3 – Қатыспады |
|
|
|
“Шақыру қағазы — біздің еңбегімізге шақыру. Ол жылы, әсерлі және ұлттық нақышта болуы керек.” Балалар топпен немесе жеке шақыру қағаздарын жасайды. Мазмұны: Көрме атауы: «Сән мен мән: Өз қолымнан туған өнер» Уақыты: Бейсенбі, 15:00 Өтетін жері: Мектеп шеберханасы немесе өнер бөлмесі Арнайы жазба: “Сізді біздің шығармашылық көрмеге шақырамыз!” Безендіруде ұлттық өрнек, жүн қиындысы немесе мини-сурет қолдануға болады. Қорытынды: «Шақыру – еңбегімізге алғашқы қадам!» 3. Ата-аналарға шақыру ? Мақсаты: Үйірме мен ата-ананың байланысын нығайту, еңбектің құндылығын таныту. Өткізу барысы: Балалар дайын шақыру қағаздарын мұғаліммен бірге тексереді, ата-аналарына беруге дайындалады. Кей топ балалар ата-аналарына бейне шақыру түсіреді (қысқаша видео, 10–20 сек): “Сәлеметсіз бе! Біз сізді өз қолымызбен жасаған бұйымдар көрмесіне шақырамыз! Келіп, еңбегімізді тамашалаңыз!” Қосымша: Балалар өз шақыру қағаздарын қолтаңбасымен безендіреді Қорытынды: «Ата-ана қолдауы — шебер баланың шабыт көзі!» 4. Көрме баннерін безендіру Мақсаты: Көрменің басты фонын, атауын және эстетикалық реңін қалыптастыру. Қажетті құралдар: Ватман, бояу, жүн жіп, ою элементтері, жазу үлгісі. Өткізу барысы: Балалар бірігіп үлкен ватманға көрменің атауын жазады: “Қолөнер әлемі”, “Шебер қолдар”, “Сән мен мән”, “Жүннен туған өнер”. Баннерді ұлттық өрнекпен безендіреді: – Жүннен гүл жасап жабыстыру; |
|
4–6 – Бұйымын жартылай дайындады 7–10 – Бұйымы және аймағы толық дайын, жауапкершілік танытты |
|
|
|
“Баннердің ортасында атау, айналасында жүн гүлдері.” “Бұрыштарда қазақы ою және жіппен жиек тартылған.” Мұғалім бағыттайды: “Баннер — көрменің бет-бейнесі. Ол қонақтарды қуанышпен қарсы алуы тиіс!” Қорытынды: «Баннер — көрменің жүзі, оны көрген адам қуану керек!»
5. Қорытынды дайындық Мақсаты: Көрме алдындағы соңғы тексеріс пен ұйымшылдықты нығайту. Өткізу барысы: Балалар өз бұйымдарын қарап шығады:
“Сөмке бөлімі дайын ба?” “Панно аймағын кім толықтайды?” “Фото-аймақ дайын ба?” Соңында балалар шағын репетициялық серуен жасайды — көрме барысын елестетеді:
Мұғалім сабақты түйіндейді: “Бәрі дайын болса — ертең біз нағыз шеберлердің мерекесін өткіземіз!” Қорытынды: «Дайындық – табыстың кілті, ал бірлік – көрменің сәтті өтуінің кепілі!» |
|
|
|
|
|
Сабақты бекіту
|
«Бес саусақ» әдісі ? Нұсқаулық: |
Нұсқаулықты орындайды |
Кері байланыс жасайды |
|
|
|
|
• |
Мұғалім оқушыларға қолдың суретін көрсетіп, әр саусақтың мағынасын түсіндіреді:
|
|
|
|
Қысқа мерзімді сабақ жоспары №31
|
Білім беру ұйымының атауы |
|||||
|
Пәні: |
|||||
|
Бөлім: |
|||||
|
Педагогтің атыжөні: |
|||||
|
Күні: |
|||||
|
Сыныбы: |
Қатысушылар саны |
Қатыспағандар саны |
|||
|
Тақырыбы |
«Менің туындым» жобасын қорғау |
||||
|
Сабақтың мақсаты |
Өз жұмысын көпшілік алдында таныстыру; ойын жүйелі жеткізу. |
||||
|
Құндылықтарды дарыту |
Сенімділік, сөйлеу мәдениеті, өзін-өзі дамыту. |
||||
|
Сабақтың барысы |
|
||||
|
Сабақтың жоспарлан ған |
|
Педагогтің әрекеті |
Оқушын ың әрекеті |
Бағалау |
Ресурс тар |
|
кезеңдері |
|
|
|
|
|
Ұйымдаст ыру кезеңі |
"Көңіл-күйіңді көрсет" (эмодзи әдісі) Мақсаты: Оқушылардың көңіл-күйін анықтау, сабаққа дайындық деңгейін бақылау.
|
Нұсқаулық тарды орындайд ы |
Ауызша , мадақтау |
|
|
Жаңа сабақ |
1. Жоба таныстыру Мақсаты: Әр оқушының өз еңбегін таныстыру, сөйлеу мәдениетін және сенімділікті дамыту. Қажетті құралдар: Бұйым, жоба кестесі, эскиз, фотосурет, бағалау парағы. Өткізу барысы: Мұғалім сабақтың басында жылы атмосфера орнатады: “Бүгін – ең ерекше күн! Себебі сендер өз еңбектеріңді таныстырасыңдар. Бұл — шынайы шеберлердің сахнасы!” Әр оқушы өз бұйымын таныстырады:
“Менің бұйымым – киізден жасалған гүл панно. Мен табиғи жүн мен жылы түстерді таңдадым, себебі табиғат пен адам үйлесімін көрсеткім келді.” “Сөмке тігуде қиындау болды, бірақ нәтижесінде өте әдемі шықты.” Мұғалім балаларды қолпаштап, жылы сөздермен қолдайды: “Талпынысың тамаша, шеберлігің күннен күнге артып келеді!” Қорытынды: «Өз еңбегіңді таныстыра алу – нағыз шеберліктің белгісі!» |
Тапсырмал арды орындайды
Тапсырмал арды орындайды
Тапсырмал арды орындайды |
Дескрипторлар (0– 10 баллдық шкала) «Жоба таныстыру»: 0–3 – Таныстырған жоқ 4–6 – Таныстырды, бірақ қысқа 7–10 – Толық, сенімді және көркем сөйледі
«Сұрақ қорабы»: 0–3 – Сұрақ қоймады 4–6 – Бір сұрақ қойды 7–10 – Белсенді қатысты, мазмұнды сұрақтар қойды
«Топтық қолдау»: 0–3 – Пікір білдірмеді 4–6 – Бір-екі пікір айтты 7–10 – Достарына нақты, жылы пікір білдірді
«Бағалау парағы»: 0–3 – Толтырмады 4–6 – Ішінара толтырды |
|
|
|
2. «Сұрақ қорабы» ойыны Мақсаты: Бір-біріне сұрақ қою арқылы қызығушылық пен талдау дағдысын дамыту. Қажетті құралдар: Шағын қорап немесе дорба, ішінде сұрақтар жазылған карточкалар. Өткізу барысы: Мұғалім қораптан сұрақ алу ережесін түсіндіреді: “Әр бала қораптан бір сұрақ таңдайды. Бұл сұрақ өзге шеберге қойылады.” Мысалы: “Бұйымыңды жасауға не шабыт берді?” “Қай сәт қиын болды?” “Келесі жолы нені басқаша жасар едің?” “Қай түстерді таңдадың және неге?” Оқушылар бір-біріне жылы, қызық сұрақтар қойып, қысқа жауап береді. Мұғалім бағыттайды: “Сұрақ қою – тыңдай білудің және қызығушылықтың белгісі.” Қорытынды: «Бір сұрақ – мың ойға жетелейді!» 3. Топтық қолдау Мақсаты: Оқушылар арасында өзара сыйластық пен қолдау сезімін арттыру. Өткізу барысы: Мұғалім айтады: “Енді әрқайсымыз өз достарымызға ‘жылы пікір’ айтып, қолдау көрсетейік.” Балалар кезекпен сөйлейді: “Аружанның бұйымы ерекше нәзік, түстері үйлесімді.” “Ерасылдың жұмысы ұқыпты, көрінісі әсерлі.” “Мадинаның ойы қызық – ұлттық пен заманауи стильді біріктірген.” Топта жылы атмосфера қалыптасады, балалар бір-біріне ризашылық білдіреді Қорытынды: «Шебердің ең мықты құралы – жылы сөз!» ? 4. Бағалау парағы Мақсаты: Оқушылардың өзіндік және өзара бағалау мәдениетін қалыптастыру. Қажетті құралдар: Бағалау парағы (әр оқушыға беріледі). Үлгі: |
|
7–10 – Толық, нақты және әділ толтырды «Шабыт шеңбері»: 0–3 – Қатыспады 4–6 – Белсенділігі төмен 7–10 – Жылы сөз айтып, топтың рухын көтерді |
|
Критерий 0–3 4–6 7–10
Бұйымның сапасы
Идеяның ерекшелігі
Түстер үйлесімі
Таныстыру шеберлігі
Балалар өз бағаларын қояды және қысқаша пікір жазады:
“Жұмысымда түстер үйлесімін жақсартқым келеді.”
“Маған өз ойын жеткізу ұнады, бірақ уақыт жетпей қалды.”
Мұғалім парақтарды жинап, қорытындылайды:
“Бүгін әрқайсың өз еңбегіңді әділ бағаладыңдар
— бұл нағыз шебердің қасиеті.” Қорытынды:
«Бағалау – жетістікке бастайтын айна!»
5. Сергіту: «Шабыт шеңбері» Мақсаты: Сабақ соңында позитивті көңіл күй қалыптастыру, жетістік сезімін бекіту.
Өткізу барысы:
Б
жасайды
Кері байланыс
орындайды
Нұсқаулықты
бекіту
Сабақты
алалар шеңберге тұрады. Мұғалім айтады: “Енді бір-бірімізге шабыт сыйлайық! Әркім көршісіне жақсы тілек айтады.” Мысалы:“Сенің еңбегің шабыттандырады!”
“Келесі жолы одан да керемет жұмыс жасайсың!”
“Сенде үлкен талант бар!” Соңында бәрі бірге айтады:
“Біз – шеберлер ұжымы! Біз – өнердің жалғасы!”
Қорытынды:
«Шабытпен аяқталған іс – жаңа арманның бастауы!»
«Екі жұлдыз, бір тілек»
|
|
• |
Әр оқушы екі жақсы нәрсе (жұлдыз) және бір ұсыныс (тілек) жазады: ⭐ Мен бүгін мынаны жақсы үйрендім… ⭐ Мен мына тапсырманы жақсы орындадым… ? Мен үшін мынаны жақсарту керек… |
|
|
|
|
|
• |
Мұғалім оқушылардың жауаптарын жинап, талдайды. |
|
|
|
Қысқа мерзімді сабақ жоспары №32
|
Білім беру ұйымының атауы |
|||||
|
Пәні: |
|||||
|
Бөлім: |
|||||
|
Педагогтің атыжөні: |
|||||
|
Күні: |
|||||
|
Сыныбы: |
Қатысушылар саны |
Қатыспағандар саны |
|||
|
Тақырыбы |
Рефлексия сабағы |
||||
|
Сабақтың мақсаты |
Үйренген білім мен дағдыны саралау; өз дамуын бағалау. |
||||
|
Құндылықтарды дарыту |
Ашықтық, өз-өзіне баға беру, талдау қабілеті. |
||||
|
Сабақтың барысы |
|||||
|
Сабақтың жоспарлан ған кезеңдері |
Педагогтің әрекеті |
Оқушының әрекеті |
Бағалау |
Ресурс тар |
|
|
Ұйымдаст ыру кезеңі |
"Құпия сыйлық" әдісі Мақсаты: Оқушыларды ынталандыру, олардың сабаққа деген қызығушылығын ояту. |
Нұсқаулықта рды орындайды |
Ауызша , мадақтау |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
Жаңа сабақ |
1. «Менің өсу жолым» плакаты Мақсаты: Баланың өз даму жолын көрнекі түрде көрсету, жетістігін сезіну және мақтаныш сезімін қалыптастыру. Қажетті құралдар: Ватман, түрлі түсті қағаз, суреттер, маркерлер, жіп, стикерлер. Өткізу барысы: Мұғалім айтады: “Бүгін біз өз жолымызға шолу жасаймыз — алғашқы қадамнан бастап нағыз шеберге дейінгі сапарымызды бейнелейміз.” Балалар өздерінің “өсу жолын” плакат түрінде жасайды. Плакатта кезеңдер көрсетіледі:
«Басында жүнді бояуды білмейтінмін, енді өз бұйымымды жасай аламын!» «Өрнек үйлесімін үйреніп, түстермен ойнауды меңгердім!» Мұғалім бағыттайды: “Өсу жолың – сенің еңбегің мен шыдамдылығыңның картасы.” Қорытынды: «Өз еңбегіңді мойындау – жаңа жетістіктің басы!»
2. «Ең ұнаған жұмысым» фотоколлаж Мақсаты: Балалар өздері үшін ерекше болған жұмысты еске түсіру және оны шығармашылық формада көрсету. Қажетті құралдар: Бұрынғы сабақтардың фотосуреттері, бояу, желім, түрлі түсті қағаз, журнал қиықтары. Өткізу барысы: Мұғалім тапсырманы түсіндіреді: |
Тапсырмал арды орындайды
Тапсырмал арды орындайды
Тапсырмал арды орындайды |
Дескрипторлар (0– 10 баллдық шкала) «Менің өсу жолым» плакаты: 0–3 – Толтырмады 4–6 – Ішінара орындады 7–10 – Толық, көркем және мазмұнды жасады
«Ең ұнаған жұмысым» фотоколлаж: 0–3 – Қатыспады 4–6 – Қарапайым безендірді 7–10 – Шығармашылықпен, көркемдікпен орындады
«Шеберлер сөйлейді» ойын: 0–3 – Сөйлемеді 4–6 – Бір-екі сұраққа жауап берді 7–10 – Белсенді сөйлеп, әсерін шынайы жеткізді
«Топтық пікірталас»: 0–3 – Қатыспады 4–6 – Қысқаша пікір айтты 7–10 – Белсенді қатысып, ойын дәлелмен жеткізді |
|
|
|
“Әрқайсысың үйірме бойы жасаған жұмыстардан өзіңе ерекше ұнаған сәтті немесе бұйымды таңдап, фотоколлаж жаса.” Балалар фотолар мен суреттерді қиып жабыстырып, астына қысқаша жазу жазады: ? “Менің ең ұнаған жұмысым — киіз ойыншық, себебі оны ініме сыйладым.” “Панно жасау кезінде өзімді суретші сезіндім.” Фотоколлаждар қабырғаға ілінеді, шағын көрме ұйымдастырылады. Қорытынды: «Әр сурет – естелік, әр бұйым – жетістік!» 3. «Шеберлер сөйлейді» ойын Мақсаты: Балалардың сөйлеу мәдениетін, өзіндік ой айту және достарын тыңдау дағдысын дамыту. Қажетті құралдар: Микрофон (немесе ойыншық түрі), “сұрақ карталары”. Өткізу барысы: Балалар шеңберге отырады. Микрофон біреуден біреуге өтеді. Микрофон кімде болса, сол жауап береді. Сұрақтар үлгісі: “Үйірмеде саған ең ұнаған не?” “Қай сәт есте қалды?” “Қай бұйыммен мақтанасың?” “Келесі жылы нені жасағың келеді?” Балалар еркін, жылы атмосферада сөйлейді. Мұғалім бағыттайды: “Шебер – тек істей білетін емес, айта білетін де адам.” Қорытынды: «Әр сөз – тәжірибе, әр естелік – шабыт!» 4. Топтық пікірталас Мақсаты: Топтық жұмыс мәдениетін, бірлесіп қорытынды жасау және сыни ойлау қабілетін дамыту. Өткізу барысы: Балалар шағын топтарға бөлініп, талқылайды:
“Маған жүн бояу кезеңі ұнады.” |
|
«Қорытынды бейнетүсірілім»: 0–3 – Қатыспады 4–6 – Бір кадрға қатысты 7–10 – Белсенді қатысып, жылы сөз айтты, эмоция көрсетті |
|
|
|
“Киіз басу қиын болды, бірақ үйреніп алдық.” “Топпен жұмыс жасауды үйрендік.” Әр топ өз пікірін қысқаша ортаға салады. Мұғалім қорытындылайды: “Бәрің де өз ойларыңды анық айттыңдар. Бұл — шынайы шебердің белгісі.” Қорытынды: «Бірге жасаған іс — бір жүректің соғысы!»
5. Қорытынды бейне-түсірілім Мақсаты: Үйірменің қорытынды сәтін естелікке сақтау, балалардың эмоциясын және жетістігін бейнежазба түрінде қалдыру. Қажетті құралдар: Телефон немесе камера, фондық музыка, дайын бұйымдар. Өткізу барысы: Мұғалім түсіндіреді: “Бүгін біз ‘Шеберлер естелігі’ атты қысқаша бейнеролик түсіреміз. Әрқайсың өз бұйымыңды ұстап, бір жылы сөз айтасың.” Мысалы: “Мен өз қолыммен жасағаныма мақтанам!” “Қолөнер — менің сүйікті ісім!” “Келесі жылы жаңа бұйым жасағым келеді!” Бейне соңында бәрі бірге айтады: “Біз — шеберлер ұжымы! Қолөнер – біздің қуанышымыз!” Түсірілімнен кейін мұғалім балаларға алғыс айтады және кішкентай марапат қағаздарын тапсырады. Қорытынды: «Бейне – біздің еңбегіміздің тарихы!» |
|
|
|
|
|
Сабақт ы бекіту
|
«Табыс сатысы» • Мұғалім тақтаға баспалдақ суретін салады немесе дайын шаблон береді. |
Нұсқаулық ты орындайд ы |
Кері байланыс жасайды |
|
|
|
|
• |
Оқушылар өздерін қай деңгейде тұрғанын белгілейді: Тақырыпты түсінбедім Әлі де сұрақтарым бар Жартылай түсіндім Толық түсіндім, басқаларға түсіндіріп бере аламын |
|
|
|
Қысқа мерзімді сабақ жоспары №33
|
Білім беру ұйымының атауы |
||||||
|
Пәні: |
||||||
|
Бөлім: |
||||||
|
Педагогтің атыжөні: |
||||||
|
Күні: |
||||||
|
Сыныбы: |
Қатысушылар саны |
Қатыспағандар саны |
||||
|
Тақырыбы |
Қолөнердің болашағы және жаңашыл идеялар |
|||||
|
Сабақтың мақсаты |
Қазіргі қолөнердің бағыттарын білу; жаңа идея ұсыну. |
|||||
|
Құндылықтарды дарыту |
Жаңашылдық, ұлттық рух, шығармашылық ізденіс. |
|||||
|
Сабақтың барысы |
||||||
|
Сабақтың жоспарлан ған кезеңдері |
Педагогтің әрекеті |
Оқушын ың әрекеті |
Бағалау |
Ресурс тар |
||
|
Ұйымдаст ыру кезеңі |
"Сиқырлы сөз" әдісі Мақсаты: Сабақтың тақырыбына қызығушылық тудыру, топтық жұмысқа ынталандыру. |
Нұсқаул ықтарды орындай ды |
Ауызша , мадақтау |
|
||
|
|
|
|
|
|
Жаңа сабақ |
1. «Болашақ шеберхана» жобасы Мақсаты: Болашақтағы қолөнер студиясының моделін ойластырып, шығармашылық көзқарас пен топтық жоспарлау қабілетін дамыту. Қажетті құралдар: Ватман, түрлі түсті қағаз, маркерлер, жүн, мата қиындысы, макет жасауға арналған материалдар. Өткізу барысы: Мұғалім тақырыпты қызықты кіріспемен бастайды: “Егер сенің өз шеберханаң болса, ол қандай болар еді? Қандай бұйымдар жасайсың? Қандай жаңа құралдар қолданасың?” Балалар топтарға бөлініп, “Болашақ шеберхананың” макетін немесе плакаттық жобасын жасайды. Жоба құрамында:
“NeoCraft”, “ЖүнLab”, “EcoArt”);
Әр топ өз жобасын таныстырады: “Біздің шеберханада бәрі табиғи материалмен жұмыс істейді, ал жарық күн энергиясымен алынады!” “Біз киізге QR-код қосып, оның тарихын көрсетеміз!” Қорытынды: «Болашақ шеберхана – арман мен технологияның тоғысы!»
2. «Қиял дизайнері» ойыны Мақсаты: Балалардың креативті ойлауын дамыту, жаңа бұйым түрлерін елестету арқылы инновациялық көзқарасты қалыптастыру. |
Тапсырма ларды орындайд ы
Тапсырма ларды орындайд ы
Тапсырма ларды орындайд ы |
Дескрипторлар (0–10 баллдық шкала) «Болашақ шеберхана» жобасы: 0–3 – Топтық жұмысқа қатыспады, идея ұсынбады 4–6 – Жобаға аз қатысып, қарапайым ой айтты 7–10 – Белсенді қатысты, шеберхананы нақты сипаттады, шығармашылық танытты «Қиял дизайнері» ойыны: 0–3 – Идея ұсынбады, сурет салмады 4–6 – Қарапайым сурет салды, қысқаша түсіндірді 7–10 – Ерекше бұйым ойлап тауып, мәнін түсіндірді, қиялын көрсетті Инновациялық бұйым үлгісі: 0–3 – Талқылауға қатыспады 4–6 – Бір-екі пікір айтты, бірақ толық ашпады 7–10 – Заманауи бұйымды нақты |
|
|
|
Қажетті құралдар: Сурет қағазы, түрлі түсті қарындаштар, бояу, шаблондар. Өткізу барысы: Мұғалім балаларға тапсырма береді: “Енді бәріміз қиялға ерік берейік! Болашақтағы қолөнер бұйымын ойлап тауып, суреттеп көрсетіңдер.” Мысалы: “Күн сәулесінен энергия алатын киіз сөмке” “Суы тигенде түсі өзгеретін киіз панно” “Өзі тазартып тұратын экологиялық төсеніш” Балалар сурет салып, өз “қиял бұйымын” таныстырады. Мұғалім бағыттайды: “Қиял – жаңашылдықтың бастауы, сондықтан ойыңды еркін жеткіз!” Қорытынды: «Бүгінгі ой – ертеңгі өнердің табысы!»
Өткізу барысы: Мұғалім әртүрлі заманауи бұйым үлгілерін көрсетеді (сурет немесе макет түрінде):
(брошь, сөмке, кроссовка қаптамасы);
“Бұл бұйымның артықшылығы неде?” “Қолөнер дәстүрін қалай сақтаған?” “Оған қандай жаңа материал қосуға болады?” Мұғалім: “Нағыз жаңашыл шебер — дәстүр мен технологияны біріктіре білетін адам.” Қорытынды: «Инновация – дәстүрдің жаңа тынысы!»
|
|
талдап, өз ұсынысын айтты «Қолөнердің келешегі» пікірталас: 0–3 – Пікір білдірмеді 4–6 – Қысқаша ой айтты, дәлелі әлсіз 7–10 – Өз көзқарасын дәлелмен қорғады, мысал келтірді, топпен тиімді пікір алмасты Топтық макет жасау: 0–3 – Макетке қатыспады 4–6 – Қатысты, бірақ жұмысы толық емес 7–10 – Белсенді жұмыс істеп, топ идеясын жүзеге асырды, макет мазмұнды әрі көркем шықты |
|
|
|
Өткізу барысы: Мұғалім тақырып тастайды: “Қолөнер болашақта жоғала ма, әлде жаңара ма?” Балалар екі топқа бөлініп пікірталас жүргізеді:
“Қолөнер болашақта киім, интерьер, тіпті технологиямен бірігеді.” “Жүн бұйымдары экодизайн бағытына айналады.” “Болашақта киізді сән үйлері қолданады!” Қорытынды пікір: “Қолөнер – өткеннің ізі, бүгіннің еңбегі, ертеңнің шабыт көзі.” Қорытынды: «Өнердің келешегі – сенің қолыңда!» ? 5. Топтық макет жасау Мақсаты: Бірлесіп жұмыс істеу, болашақтағы өнер кеңістігінің мини-макетін жасау арқылы ұжымдық идеяны жүзеге асыру. Қажетті құралдар: Картон, мата, жіп, табиғи материалдар, желім, бояу. Өткізу барысы: Топтар “Болашақ өнер қаласы” немесе “Eco Art Village” тақырыбында макет жасайды. Композицияда болуы мүмкін:
Мұғалім: “Көріп тұрмын, болашақ шеберлер қазірдің өзінде жаңа дәуірдің дизайнерлері!” Қорытынды: «Болашақ – армандаған адамдікі!» |
|
|
|
|
|
Сабақт ы бекіту
|
«Бес саусақ» әдісі ? Нұсқаулық: |
Нұсқаул ықты орындай ды |
Кері байланыс жасайды |
|
|
|
|
• |
Мұғалім оқушыларға қолдың суретін көрсетіп, әр саусақтың мағынасын түсіндіреді:
|
|
|
|
Қысқа мерзімді сабақ жоспары №34
|
Білім беру ұйымының атауы |
|||||
|
Пәні: |
|||||
|
Бөлім: |
|||||
|
Педагогтің атыжөні: |
|||||
|
Күні: |
|||||
|
Сыныбы: |
Қатысушылар саны |
Қатыспағандар саны |
|||
|
Тақырыбы |
Қорытынды сабақ. Көрме және марапаттау |
||||
|
Сабақтың мақсаты |
Көрмеге қатысу; жыл бойғы жетістіктерді қорытындылау. |
||||
|
Құндылықтарды дарыту |
Рақмет айту мәдениеті, мақтаныш, өз еңбегін бағалау. |
||||
|
Сабақтың барысы |
|
||||
|
Сабақтың жоспарлан ған |
|
Педагогтің әрекеті |
Оқушын ың әрекеті |
Бағалау |
Ресурс тар |
|
кезеңдері |
|
|
|
|
|
Ұйымдаст ыру кезеңі |
"Бір сөзбен" әдісі Мақсаты: Оқушылардың сабаққа деген эмоционалдық дайындығын анықтау.
Мұғалім оқушыларға "Сен бүгін сабақтан не күтесің?" деген сұрақ қояды.
|
Нұсқаулық тарды орындайд ы |
Ауызша , мадақтау |
|
|
Жаңа сабақ |
1. Көрме ашылуы Мақсаты: Балалардың жыл бойы жасаған еңбегін көрсету, көрмеге дайындау және ашылу рәсімін ұйымдастыру. Қажетті құралдар: Көрме баннері, ленталар, әшекей шарлар, музыкалық фон, бұйым атаулары бар карточкалар. Өткізу барысы: Мұғалім кіріспе сөз сөйлейді: “Бүгін — еңбектің, шығармашылықтың және қуаныштың күні! Әр бұйым – сендердің шебер қолдарыңның жемісі!” Оқушылар көрме залында (немесе сынып бұрышында) тізіліп тұрады. Бір оқушы салтанатты түрде лентаны қиып, көрмені ашады
Музыка ойнап тұрады. Балалар қонақтарға өз бұйымдарын көрсетеді. Қорытынды: «Көрме – жыл бойғы еңбектің жемісін көрсету сәті!»
2. «Шеберлер шеруі» Мақсаты: Балалардың өзін-өзі таныстыру дағдысын, мақтаныш сезімін және сахналық мәдениетін дамыту. Өткізу барысы: Музыка ойнап тұрады, әр бала өз бұйымымен қатарға шығады. Мұғалім әрқайсысын атап өтеді: “Бұл — Дана! Ол әшекей бұйым шебері!” “Бұл — Нұрәлі! Ол киіз ойыншықтар шебері!” Балалар кезекпен өз бұйымын ұстап, қысқаша таныстырады: |
Тапсырмал арды орындайды
Тапсырмал арды орындайды
Тапсырмал арды орындайды |
Дескрипторлар (0– 10 баллдық шкала) Көрме ашылуы: 0–3 – Қатыспады 4–6 – Қатысты, бірақ белсенділік төмен 7–10 – Белсенді қатысты, көрмені сәндеуге үлес қосты
«Шеберлер шеруі»: 0–3 – Шеру кезінде сөйлемеді 4–6 – Қысқаша таныстырды 7–10 – Өз бұйымын сенімді таныстырды, сахналық мәдениет көрсетті
Бұйым таныстыру: 0–3 – Бұйымын таныстырмады 4–6 – Қысқа түсіндірді 7–10 – Бұйымының идеясын, түс үйлесімін нақты жеткізді
Марапаттау рәсімі: 0–3 – Белсенділік танытпады |
|
|
|
“Мен киізден қалташа жасадым, оны табиғи түспен боядым.” “Менің панномда қазақтың ұлттық өрнегі бар.” Соңында бәрі бірге айтады: “Біз – Шеберлер елі!” ?? Қорытынды: «Шеберлер шеруі – еңбектің мақтанышы мен шабыттың мерекесі!» 3. Бұйым таныстыру Мақсаты: Әр оқушының өз жұмысын таныстырып, көркемдік ойын жеткізе білуін қалыптастыру. Өткізу барысы: Оқушылар бұйымдарын үстелге орналастырып, бір-бірден таныстырады: “Менің бұйымым – панно. Онда мен түстер үйлесімін қолдандым.” “Бұл сөмке — экологиялық бағытта жасалған, тек табиғи материалдан.” “Брошьті жүн мен моншақ арқылы жасадым.” Мұғалім жылы пікір білдіреді: “Бұйымың таза әрі ұқыпты жасалған. Өте әсерлі!” Қонақтар (ата-аналар, мұғалімдер) де пікір айтып, сұрақ қоя алады. Қорытынды: «Әр бұйым – баланың еңбегі мен жүрегінің бейнесі!» 4. Марапаттау рәсімі Мақсаты: Балаларды мадақтау, олардың жыл бойғы еңбегін бағалау және мотивацияны арттыру. Қажетті құралдар: Мадақтама қағаздары, дипломдар, жұлдызшалар, символикалық медальдар. Өткізу барысы: Мұғалім марапаттау рәсімін бастайды: “Бізде әркім ерекше! Сол себепті бүгін әркім өз еңбегіне сай атақ алады!” Мысалы: “Ең нәзік өрнек иесі — Аяулым!” “Ең батыл идея иесі — Мадияр!” “Жыл шебері — Айдана!” “Ең сәнді бұйым иесі — Аружан!” |
|
4–6 – Рәсімге қатысты, бірақ енжар болды 7–10 – Белсенді қатысты, достарын құттықтады, қуанышпен қабылдады «Қолөнер тілегі» рефлексия ойыны: 0–3 – Тілек жазбады 4–6 – Қысқаша тілек жазды 7–10 – Шынайы, жылы тілек жазып, әсерін бөлісті |
|
|
|
Барлығы шапалақтайды Музыка ойнап тұрады. Қорытынды: «Марапат – еңбектің бағасы, ал еңбектің өзі – нағыз жеңіс!» 5. «Қолөнер тілегі» рефлексия ойыны Мақсаты: Сабақты жылы және әсерлі аяқтау, балалардың сезімін, ойы мен тілегін ортаға салу. Қажетті құралдар: “Жүн жүрек” бейнеленген қағаз, стикер, маркер. Өткізу барысы: Мұғалім үлкен жүрек суретін тақтаға іледі. Балалар оған өз тілектерін жазып жапсырады: “Келесі жылы тағы да қолөнер үйірмесіне қатысам!” “Шебер болғым келеді!” “Мен еңбекті жақсы көрем!” Кейбір балалар тілектерін дауыстап оқиды. Мұғалім қорытынды сөз айтады: “Бүгін сендер – шебер ғана емес, шығармашыл тұлғаларға айналдыңдар. Еңбектеріңе алғыс!” Барлығы бірге фотоға түседі Қорытынды: «Қолөнердің жүрегі – мейірім мен шабыт!» |
|
|
|
|
Сабақт ы бекіту
|
«
⭐ Мен бүгін мынаны жақсы үйрендім… ⭐ Мен мына тапсырманы жақсы орындадым… ? Мен үшін мынаны жақсарту керек…
|
Нұсқаулық ты орындайд ы |
Кері байланыс жасайды |
|
ҚОРЫТЫНДЫ
«Қолөнердегі дәстүр мен жаңашылдық: Жүн бұйымдары арқылы шығармашылық пен функционал бұйымдарды дамыту» атты авторлық үйірме бағдарламасы – ұлттық мәдениетті сақтап, балалардың шығармашылық қабілеттерін дамытуға бағытталған бірегей жоба. Бағдарлама барысында 7–16 жас аралығындағы оқушылар жүн материалымен жұмыс істеудің барлық негізгі кезеңдерін меңгеріп, дәстүрлі қолөнердің терең мағынасын түсінді. Әр сабақта балалар тек теориялық білім алып қана қоймай, өз қолымен жасап көру, тәжірибе арқылы үйрену мүмкіндігіне ие болды.
Үйірме жұмысы 34 сабақтан тұрады және жүйелі түрде практикалық, ойындық және шығармашылық әдістерге сүйенеді. Алғашқы сабақтарда оқушылар қазақ қолөнерінің тарихымен, жүннің қасиетімен және қауіпсіздік техникасымен танысты. Кейінгі сабақтарда олар жүнді тазалау, бояу, киіз басу, фильцевание тәсілдерін меңгеріп, түрлі бұйымдар – панно, сөмке, ойыншық, кәдесый және сәндік элементтер жасауды үйренді. Әр кезеңде балалар топтық және жеке жобалар орындап, өз шығармашылық идеяларын қорғады.
Бағдарламаның басты ерекшелігі – дәстүр мен заманауилықты үйлестіре білу. Сабақтарда ұлттық өрнектер мен түстер үйлесімі сақтала отырып, қазіргі заман талабына сай сәндік бағыттағы бұйымдар жасалды. Бұл тәсіл балалардың талғамын қалыптастырып, олардың өнерге деген қызығушылығын арттырды. Сонымен қатар, экологиялық бағытқа да көңіл бөлінді – табиғи бояулар мен экоматериалдар қолданылды, бұл экосананы дамытуға ықпал етті.
Бағдарламаның соңғы кезеңінде оқушылар өздерінің жеке жобаларын қорғап, көрме ұйымдастырды. Бұл шара балалардың еңбегін бағалап, олардың өз ісіне деген сенімін нығайтты. «Шеберлер шеруі» мен марапаттау сәті балалардың эмоциялық көтеріңкі күйін қалыптастырып, еңбектің қуанышын сезінуге мүмкіндік берді.
Қорытындылай келе, бұл үйірме бағдарламасы тек қолөнер дағдыларын үйретіп қана қоймай, балалардың еңбекқорлығын, ұқыптылығын, талғамын және шығармашылық ойлауын дамытады. Оқушылар өз еңбегін құрметтеуді, бірлесіп жұмыс істеуді және ұлттық дәстүрді жаңаша түсінуді үйренеді. Осындай сабақтар арқылы жас ұрпақ ұлттық мәдениеттің құндылығын терең сезініп, оның болашағына өз үлесін қосады.
Пайдаланылған әдебиеттер Мұғалімге арналған әдебиеттер
-
Бекмұхамедов Ш. Қазақ қолөнері: дәстүр мен жаңашылдық. — Алматы: «Өнер», 2015.
-
Сейітова Г. Қолөнер технологиясы: әдістемелік нұсқаулық. — Астана: «Фолиант», 2018.
-
Арғынбаева Х. Қазақ халқының қолөнері. — Алматы: «Қайнар», 2012.
-
Қасиманов С. Қазақ халқының қолөнері. — Алматы: «Өнер», 2006.
-
Әлімбаева К. Дизайн және сәндік қолданбалы өнер негіздері. — Алматы, 2017.
-
Сәрсенбаева Б. Этномәдени білім беру әдістемесі. — Астана: НЗМ, 2020.
-
Төлеубекова Р. Шығармашылық сабақ үлгілері. — Алматы, 2019.
-
Кәрімова А. Бейнелеу және қолөнер сабақтарында жаңа технологиялар. — Алматы, 2016.
-
Назарбаева С. Өнер мен ізгілік педагогикасы. — Алматы, 2014.
-
Әбдірахманова Л. Қолөнер үйірмелерін ұйымдастыру әдістемесі. — Шымкент, 2018.
-
Жолдасова А. Қазақтың сәндік-қолданбалы өнерін оқыту тәжірибесі. — Қарағанды, 2020.
-
Тәжімұратова А. Бастауышта еңбекке баулу мен технология сабағы. — Астана, 2019.
-
UNESCO. Traditional Crafts of Kazakhstan. — Paris, 2017.
-
Исабаева А. Қазақтың ұлттық киіз бұйымдарын заманауи сәнге бейімдеу. — Алматы технологиялық университеті, 2021.
-
Бектұрғанова Н. Эко-дизайн және табиғи материалдармен жұмыс. — Алматы, 2020.
Оқушыға арналған әдебиеттер
-
Қазақ қолөнері әлемі. Балаларға арналған энциклопедия. — Алматы: «Аруна», 2018.
-
Өнер мен әсемдік. Балалар шығармашылығына арналған кітап. — Астана, 2017.
-
Мен шебер боламын! Қолөнерге арналған тәжірибелік нұсқаулық. — Алматы: «Балауса», 2019.
-
Біздің ұлттық бұйымдарымыз. — Алматы: «Балапан баспа», 2021.
-
Киіз және жүн бұйымдары. — Астана, 2020.
-
Шеберлер мектебі. — Алматы: «Жас дарын», 2016.
-
Түстер мен өрнектер әлемі. — Алматы, 2018.
-
Қолөнер шеберханасы. — Балаларға арналған әдістемелік дәптер. — Алматы, 2019.
-
Қазақтың киіз үйі және тұрмыстық бұйымдары. — Астана, 2015.
-
Жас дизайнерлерге арналған кеңестер. — Алматы: «Фолиант», 2022.
Қосымша сілтемелер мен цифрлық ресурстар
-
https://edu.kz — Қазақстан Республикасының Білім беру ресурстары порталы.
-
https://ustaz.kz — Мұғалімдерге арналған сабақ жоспарлары мен әдістемелер.
-
https://bilimland.kz — «Қолөнер және технология» бейне сабақтары.
-
https://kitap.kz — Қазақ мәдениеті мен өнері туралы электронды кітапхана.
-
https://youtube.com/@kazartschool — «KazArtSchool» арнасы: киіз және жүнмен жұмыс бейне сабақтары.
-
https://museum.kz — ҚР Ұлттық музейінің «Қолөнер қор коллекциясы».
-
https://heritage.kz — Қазақтың материалдық мәдени мұрасы туралы деректер.
-
https://openedu.kz — Онлайн курстар мен бейнематериалдар (дизайн және қолөнер бағыттары).
28
жүктеу мүмкіндігіне ие боласыз
Бұл материал сайт қолданушысы жариялаған. Материалдың ішінде жазылған барлық ақпаратқа жауапкершілікті жариялаған қолданушы жауап береді. Ұстаз тілегі тек ақпаратты таратуға қолдау көрсетеді. Егер материал сіздің авторлық құқығыңызды бұзған болса немесе басқа да себептермен сайттан өшіру керек деп ойласаңыз осында жазыңыз
«Қолөнердегі дәстүр мен жаңашылдық: Жүн бұйымдары арқылы шығармашылық пен функционал бұйымдарды дамыту»
«Қолөнердегі дәстүр мен жаңашылдық: Жүн бұйымдары арқылы шығармашылық пен функционал бұйымдарды дамыту»
ЖАМБЫЛ ОБЛЫСЫ ӘКІМДІГІНІҢ БІЛІМ БАСҚАРМАСЫ
ТАРАЗ ҚАЛАСЫ БІЛІМ БӨЛІМІНІНІҢ БАЛАЛАР КӨРКЕМӨНЕР МЕКТЕБІ
АВТОРЛЫҚ БАҒДАРЛАМА
«Қолөнердегі дәстүр мен жаңашылдық:
Жүн бұйымдары арқылы шығармашылық пен функционал бұйымдарды дамыту»
(7-16 жас оқушылары үшін)
Автор: Сагимбаева Лаура Нагашыбаевна Соавтор: Салыбекова Гаухар Бектурсыновна
Үйірме жетекшісі, педагог-сарапшы
2025 жыл
ƏОЖ 379
КБЖ 74.262.27
Б 19
ЖАМБЫЛ ОБЛЫСЫ ӘКІМДІГІНІҢ БІЛІМ БАСҚАРМАСЫ ТАРАЗ ҚАЛАСЫ БІЛІМ БӨЛІМІНІНІҢ БАЛАЛАР КӨРКЕМӨНЕР МЕКТЕБІ
Сагимбаева Лаура Нагашыбаевна Салыбекова Гаухар Бектурсыновна «Қолөнердегі дәстүр мен жаңашылдық: Жүн бұйымдары арқылы шығармашылық пен функционал бұйымдарды дамыту»
Алматы: «Білім әлемі» редакциясы, 2025. – 200 бет.
Пікір берушілер:
Карсыбаева Раиса Канабековна – Қазақ Ұлттық қыздар педагогикалық университетінің
оқытушысы, п.ғ.к., қауымдастырылған профессор м.а.
Текесбаева Анар – Қазақ мемлекеттік қыздар педагогикалық университетінің
«Педагогика және психология» кафедрасының кандидаты
ISBN 978 - 601 - 341 - 501 – 14
Ұсынылып отырған оқулық қазіргі заман талабына сай білім беру саласындағы
жаңашыл оқытушыға қойылатын талап та жаңашыл болатыны сөзсіз. Оқытушы
алдындағы басты міндет оқытудың әдіс-тәсілдерін үнемі жетілдіріп және жаңа
педагогикалық технологияларды меңгере отырып, еліміздің жарқын болашағын
жасайтын білімді де білікті, бәсекеге қабілетті тұлға қалыптастыру. Жаңа
технологияларды меңгеру мұғалімнің кәсіптік, рухани, азаматтық және басқа да
көптеген адами келбетінің қалыптасуына игі әсерін тигізеді, өзін – өзі дамытып, оқу
үрдісін тиімді ұйымдастыруға көмектеседі. Бүгінгі күні инновациялық әдістер мен
ақпараттық технологиялар қолдану арқылы оқушының ойлау қабілетін арттырып,
ізденушілігін дамытып, қызығушылығын тудыру, белсенділігін арттыру ең негізгі
мақсат болып айқындалады.
ƏОЖ 379
КБЖ 74.262.27
ISBN 978 - 601 - 341 - 501 – 14
© Сагимбаева Лаура Нагашыбаевна
© Салыбекова Гаухар Бектурсыновна
© ИП «Білім әлемі»
Түсінік хат
Қазіргі таңда қоғамның дамуымен бірге білім беру жүйесінің де негізгі мақсаты өзгеріп келеді. Ендігі басты бағыт – оқушыны тек біліммен қаруландыру емес, оның бойындағы табиғи қабілетті, шығармашылық ойлауды, өнерге деген сүйіспеншілікті ашу. Осы тұрғыдан алғанда, көркемөнер үйірмелерінің рөлі ерекше. Өйткені, үйірме сабағы – баланың еркін ойлауына, өз ойын бейнелеу арқылы жеткізуіне, еңбексүйгіштік пен эстетикалық талғамды дамытуға мүмкіндік беретін орта.
Ұлттық өнер – ұлт рухының қайнар көзі. Қазақ халқының қолөнері ғасырлар бойы ұрпақ тәрбиесінің, дүниетанымының және тұрмыс мәдениетінің айнасы болып келді. Сол мұраның бірі – жүн бұйымдары мен киіз өнері. Киіз басу, жүн иіру, бояу, өрнектеу сияқты тәсілдер халқымыздың табиғатқа, еңбекке, әдемілікке деген көзқарасын көрсетеді. Дәстүрлі өнердің осы түрін қазіргі заман талабына сай жаңғырту, оның эстетикалық және функционал маңызын арттыру – үйірме жұмысының басты бағыты.
«Қолөнердегі дәстүр мен жаңашылдық: жүн бұйымдары арқылы шығармашылық пен функционал бұйымдарды дамыту» атты бұл авторлық бағдарлама – 7–16 жас аралығындағы балаларға арналған көркемөнер бағытындағы шығармашылық үйірме бағдарламасы. Бағдарламаның негізгі ерекшелігі – ұлттық өнер мен заманауи дизайнды ұштастыру арқылы оқушылардың шығармашылық ойлауын, қиялын және шеберлік дағдыларын дамыту. Мұнда оқушылар жүнмен жұмыс істеудің дәстүрлі және заманауи технологияларын меңгеріп қана қоймай, өз идеяларын жүзеге асырып, жеке туындысын жасайды.
Бағдарламаның мазмұны тәжірибелік жұмысқа, қолөнер техникасын меңгеруге және шығармашылық жобалау әдістеріне негізделген. Әр сабақ барысында оқушылар өз қолымен бұйым жасап, нәтижесін көре отырып, еңбекке құрмет сезімін қалыптастырады. Жүн материалын өңдеудің барлық кезеңін – жуу, түту, бояу, киіз басу, безендіру – өз қолымен орындай отырып, бала еңбектің мәнін терең түсінеді.
Үйірме жұмысының тәрбиелік маңызы да зор. Оқушылар ұлттық мәдениетке жақындай отырып, дәстүрге құрметпен қарауды үйренеді, ал заманауи тәсілдер арқылы өз идеясын еркін білдіреді. Бұл олардың өзін-өзі тануына, эстетикалық талғамын жетілдіруге, өз еңбегінің нәтижесіне қуана білуіне мүмкіндік береді.
Сонымен қатар, бағдарлама экологиялық тәрбие мен тұрақты даму қағидаларын қамтиды. Себебі жүн – табиғи, қайта өңделетін экологиялық таза материал. Бұл балаларға табиғатты қорғау, материалды үнемді пайдалану, тұрмыстық қалдықтарды қайта өңдеу жөнінде түсінік береді. Қорыта келгенде, бұл үйірме бағдарламасы – дәстүр мен жаңашылдықты біріктіре отырып, оқушылардың шығармашылық әлеуетін ашуға бағытталған заманауи жоба. Ол арқылы бала ұлттық өнерді тек үйреніп қана қоймай, оны жаңа қырынан танып, өз қолымен өмірге әкеледі. Әрбір қатысушы өз идеясын іске асырып, ұлт мәдениетінің жалғастырушысы болуға мүмкіндік алады. 2. Мақсаты мен міндеттері
Мақсаты:
Жүн бұйымдарын жасау арқылы оқушылардың шығармашылық қабілетін дамыту, ұлттық қолөнер дәстүрлерін сақтай отырып, оны заманауи көзқараспен ұштастыруға баулу және еңбекке құрмет, эстетикалық талғам мен экологиялық сананы қалыптастыру.
Міндеттері:
-
Қазақ халқының қолөнер дәстүрін таныстырып, жүн бұйымдарының мәдени және тарихи маңызын ашу;
-
Жүн материалымен жұмыс істеудің дәстүрлі және заманауи технологияларын үйрету (жуу, бояу, киіз басу, сәндеу, композиция құру);
-
Оқушылардың шығармашылық ойлауын, қиялын және бейнелеу қабілетін дамыту;
-
Ұлттық нақышты қазіргі сәндік-қолданбалы өнермен үйлестіре білуге үйрету;
-
Оқушылардың еңбек мәдениетін, ұқыптылығын және еңбексүйгіштік қасиеттерін қалыптастыру;
-
Табиғи материалдарды пайдалану арқылы экологиялық сана мен үнемшілдік дағдыларын тәрбиелеу;
-
Өз бетінше бұйым жобалау және жеке шығармашылық идеясын іске асыру қабілетін дамыту;
-
Оқушылардың өзін-өзі танытуына, өнер арқылы жеке тұлғалық және эстетикалық дамуына жағдай жасау.
-
Бағдарламаның өзектілігі (маңыздылығы және қажеттілігі) Бүгінгі rapidly өзгеріп отырған қоғамда жас ұрпақтың ұлттық мәдениетке, табиғи ортаға және шығармашылық еңбекке деген қызығушылығын арттыру – ең өзекті мәселе. Әлемдік жаһандану жағдайында рухани тамырдан ажырамай, ұлттық дәстүрлерді қазіргі заман талабына бейімдеу – қоғамның мәдени тұрақтылығының кепілі.
Жүн бұйымдарын жасау өнері – халқымыздың тарихи тәжірибесін, экологиялық өмір салтын және эстетикалық дүниетанымын біріктіретін ерекше өнер саласы. Бұл бағыттағы үйірме жұмысы оқушыларға ұлттық мұраның құндылығын ұғындырып қана қоймай, оны өмірде қолдануға, өз қолымен жаңа туынды жасауға үйретеді. Жүн – табиғи, экологиялық таза материал, сондықтан ол арқылы экологиялық ойлау мен экодизайн идеялары жүзеге асады.
Бағдарламаның маңыздылығы – баланы өнер арқылы өмірге бейімдеуінде. Қазіргі таңда білім беру тек академиялық мақсатпен шектелмеуі тиіс, ол тұлғаның рухани және эмоционалды дамуына ықпал етуі қажет. Бұл бағдарлама оқушының «қолымен ойлау» қабілетін дамыта отырып, нақты нәтижеге – өз еңбегінің өнімін көруге мүмкіндік береді.
Сонымен қатар, бағдарлама қазіргі қоғамда өзекті болып отырған жасыл технология, экологиялық мәдениет, ұлттық бренд ұғымдарын біріктіреді. Осылайша, дәстүрлі қолөнерді жаңа формада ұсыну арқылы бұл үйірме мәдени жаңғырудың заманауи үлгісін қалыптастырады.
-
Жұмыстың ғылыми-әдістемелік деңгейі және жаңашылдығы Ұсынылып отырған үйірме бағдарламасы қолданыстағы көркем еңбек бағытындағы типтік бағдарламалардан өзінің шығармашылық, жобалық және экологиялық бағытымен ерекшеленеді. Мұнда дәстүрлі әдістер жаңа педагогикалық технологиялармен ұштасқан.
Жаңашылдығы:
-
Дәстүрлі материал – жүн – заманауи тұрғыдан қайта қаралып, сәндік әрі функционалды бұйымдар жасауға бағытталған;
-
Оқыту процесі тек технологияны үйретумен шектелмей, оқушының шығармашылық ойлауын, жобалау қабілетін дамытады;
-
Үйірме сабағы зерттеушілік сипатта жүргізіледі: оқушылар материалмен тәжірибе жасап, өз шешімін табуға дағдыланады;
-
Бағдарламада экологиялық, этнопедагогикалық және эстетикалық бағыттар интеграцияланған;
-
Әр қатысушы жыл соңында жеке шығармашылық жобасын қорғайды – бұл тұлғалық жетістікті бағалаудың жаңа әдісі.
Ғылыми-әдістемелік негізі:
Бағдарлама тұлғалық-бағдарлы және құзыреттілікке негізделген білім беру парадигмасына сәйкес құрастырылған. Мұнда оқыту үрдісі – баланың жеке тәжірибесін, қызығушылығын және шығармашылық әлеуетін дамытуға бағытталған.
Әдіснамалық тұрғыдан бағдарламада жобалық оқыту, дамытушылық оқыту, және тәжірибеге негізделген шығармашылық әдістер қолданылған. Бұл тәсілдер оқушыны белсенді әрекетке тартып, оның «жасаушы тұлға» ретінде қалыптасуын қамтамасыз етеді.
Бағдарламада В. Выготскийдің жақын даму аймағы теориясы, К. Роджерстің тұлғаның өзін-өзі жүзеге асыру концепциясы, сондай-ақ қазақ этнопедагогикасының халықтық тәрбиелеу қағидаттары басшылыққа алынған. Осы үш бағыттың үйлесуі оқыту процесін әрі ғылыми, әрі өмірмен тығыз байланысты етеді.
Сонымен қатар, бағдарламаның жаңашылдығы – сабақтардың құрылымында пәнаралық кіріктіру элементтерінің қолданылуында: оқушылар жүннің қасиеттерін зерттеу арқылы химия, физика, биология пәндерімен байланыс орнатады; түстер үйлесімі мен форма заңдылықтарын меңгеру арқылы бейнелеу өнерімен, дизайн негіздерімен байланысады. Нәтижесінде, бұл бағдарлама қолөнерді үйрету құралы ғана емес, шығармашылық ойлау мен экологиялық мәдениетті дамытатын интеграциялық білім беру моделі ретінде ерекшеленеді.
5. Бағдарламаның ғылымилығы
Бұл авторлық бағдарлама қазіргі заманғы жаңа білім беру парадигмасына сай құрастырылған. Яғни оқыту үдерісінің өзегі — дайын ақпаратты беруден гөрі, оқушының шығармашылық тәжірибесі арқылы білімді өздігінен игеру және өндіру. Бағдарламаның ғылыми негізі – тұлғалықбағдарлы, құзыреттілікке бағытталған және әрекетке негізделген оқыту теорияларына сүйенеді.
Философиялық тұрғыдан бағдарлама гуманистік педагогика қағидаларын басшылыққа алады: әрбір оқушы — дара тұлға, оның қабілеті шексіз және даму мүмкіндігі шектеусіз. Мұнда білім беру – тұлғаның өзін-өзі танып, өмірде өз орнын табуға бағытталған үдеріс ретінде қарастырылады.
Әдіснамалық тұрғыдан бағдарлама жобалық, зерттеушілік және дамытушылық оқыту технологияларымен толықтырылған. Үйірме сабағы оқушылардың қолымен жасап көруіне, өз идеясын тәжірибе арқылы іске асыруына мүмкіндік береді. Осылайша, білім – дайын нәтиже емес, жасампаздық тәжірибенің өнімі ретінде қалыптасады.
Психологиялық тұрғыдан бағдарлама Л. Выготскийдің «жақын даму аймағы» теориясына сүйенеді. Әрбір бала өз мүмкіндігінен сәл жоғары деңгейдегі тапсырмаларды орындау арқылы дамиды, ал мұғалім бағыттаушы, қолдаушы рөл атқарады. Сонымен қатар, шығармашылық әрекет барысында эмоционалды жағдай, эстетикалық ләззат және жетістік сезімі арқылы баланың ішкі мотивациясы қалыптасады.
Педагогикалық ғылым мен практиканың соңғы жетістіктері бағдарламада кеңінен көрініс тапқан:
-
интеграциялық оқыту тәсілдері (өнер, биология, тарих пәндерімен байланыс);
-
STEAM-білім элементтері (ғылым, технология, өнер мен математика үйлесімі);
-
экологиялық тәрбие мен этнопедагогика қағидалары;
-
жобалық және өнімдік оқыту технологиясы.
Осының барлығы бағдарлама мазмұнын қазіргі білім беру философиясына толық сәйкестендіреді және оқушылардың шығармашылық тұлға ретінде дамуына жағдай жасайды.
6. Бағыттылығы
Бұл бағдарлама тек білім, білік, дағдыны қалыптастыруды емес, ең алдымен оқушының тұлғалық дамуын, рухани байлығын және әлеуметтік белсенділігін көздейді.
-
Тұлғалық бағыт:
Оқушылар өз идеясын еркін жеткізуге, өзіндік көзқарасын білдіруге, өз қолымен нәтижеге жетуге үйренеді. Бұл шығармашылық еркіндікті, өз еңбегіне деген жауапкершілікті арттырады.
-
Психофизиологиялық және әлеуметтік денсаулық:
Жүнмен жұмыс істеу – баланың ұсақ моторикасын дамытады, жүйке жүйесін тыныштандырады, эстетикалық ләззат сыйлайды. Ұжымдық және жұптық жұмыс әлеуметтік қарым-қатынас мәдениетін қалыптастырады.
-
Экологиялық, экономикалық және этнопедагогикалық бағыт: Жүн табиғи, экологиялық таза материал болғандықтан, балалар экологиялық сананы меңгереді, материалды тиімді пайдалануға үйренеді. Бұйымның өзіндік құнын есептеу арқылы экономикалық ойлау элементтері дамиды.
Этнопедагогикалық тұрғыда оқушылар қазақ халқының дәстүрлі өнерімен, ұлттық өрнектермен, мәдени құндылықтармен танысып, рухани сабақтастық сезімін қалыптастырады.
-
Гуманистік, интеграциялық және инновациялық тәсілдер: Бағдарлама гуманистік бағытта құрылып, әр оқушының жеке жетістігіне басымдық береді. Сабақ мазмұнында түрлі пәндермен (химия, биология, бейнелеу өнері) кіріктірілген әдістер қолданылады. Инновациялық тұрғыдан жүн бұйымдарын заманауи дизайн үлгілерімен үйлестіру көзделген.
-
Ғылыми талаптарға сәйкестік:
Бағдарламада әр сабақ белгілі бір ғылыми проблеманы қамтиды. Мысалы, «Жүннің қасиеттерін зерттеу», «Табиғи бояғыштардың тиімділігі» сияқты шағын зерттеулер жүргізіледі. Әр жұмыста гипотеза ұсынылып, тәжірибе арқылы дәлелденеді, нәтижелер салыстырылып, қорытынды жасалады. Осының бәрі бағдарламаның тек эстетикалық емес, ғылымишығармашылық бағыттағы тәрбиелік маңызын арттырады.
7. Бағдарламаның әдіснамалық негізінің ішкі бірлігі мен сипаттамасы Бағдарлама жүйелілік, сабақтастық және мақсаттылық принциптеріне негізделген. Оның құрылымында мақсат → міндет → нәтиже арасындағы логикалық байланыс нақты сақталған.
Барлық сабақтар біртұтас әдіснамалық жүйеге біріктірілген:
-
I кезең – дәстүрлі қолөнермен танысу, мәдени негіз қалыптастыру;
-
II кезең – жүнді өңдеу мен бұйым жасау технологиясын меңгеру; • III кезең – шығармашылық жобалау және жеке идеяны іске асыру;
-
IV кезең – қорытынды жоба мен көрме ұйымдастыру.
Әр кезең келесі сатыға негіз болады, бұл оқушының шығармашылық дамуын кезең-кезеңімен қамтамасыз етеді. Бағдарламада қолданылатын әдістердің (тәжірибелік, зерттеушілік, жобалық, рефлексиялық) барлығы өзара сабақтасып, бір жүйеге құрылған.
Осылайша, үйірме жұмысының барлық кезеңдері өзара байланыста дамиды, нәтижелер әдіснамалық негіздермен тікелей ұштасады және бірізді түрде жалғасып отырады.
8. Бағдарламаның дұрыстығы мен сенімділік деңгейі
Бағдарламаның мазмұны ғылыми-тәжірибелік негізге сүйеніп жасалған және педагогикалық практикамен дәлелденген. Құрылымдық тұрғыдан ол Қазақстан Республикасының «Қосымша білім беру тұжырымдамасына», «ҚР Орта білім берудің мемлекеттік стандартына» және көркемөнер бағытындағы әдістемелік нұсқаулықтарға сай келеді.
Бағдарламадағы барлық әдіс-тәсілдер мектептен тыс қосымша білім беру тәжірибесінде тексерілген. Нәтижелердің сенімділігі төмендегі көрсеткіштер арқылы айқындалады:
-
Оқушылардың шығармашылық қабілеттерінің артуы;
-
Ұлттық мәдениетке қызығушылықтың өсуі;
-
Эстетикалық талғам мен экологиялық сана қалыптасуы;
-
Жеке жобалардың сапасы мен өзіндік ерекшелігінің артуы;
-
Үйірме жұмысының нәтижелерінің көрмелерде, байқауларда ұсынылуы.
Бағдарлама мазмұны пәнаралық байланыс арқылы күшейтіліп, әрбір нәтижеге ғылыми дәлелдер мен практикалық байқаулар негіз болады. Осы себепті бұл бағдарлама ғылыми тұрғыдан дәлелденген, тәжірибеде қолдануға жарамды, нәтижелілігі жоғары шығармашылық білім беру жобасы болып табылады.
9. Күтілетін нәтиже
Бағдарламаның күтілетін нәтижелері оның негізгі 8 міндетімен тығыз байланысты және оқушылардың танымдық, шығармашылық, технологиялық әрі тұлғалық дамуына бағытталған. Үйірме жұмысының соңында әрбір оқушы өз қабілетін танып, өз еңбегінің нәтижесін нақты бұйым түрінде көрсете алады. Күтілетін нәтиже тек жүн бұйымдарын жасауды үйренумен шектелмейді — ол оқушының ұлттық мәдениетке деген сүйіспеншілігін арттырып, өмірге шығармашылық тұрғыда қарауға баулиды.
Қазақ халқының қолөнер дәстүрін таныстырып, жүн бұйымдарының мәдени және тарихи маңызын ашу.
Үйірмеге қатысушы оқушылар ұлттық мәдениеттің құрамдас бөлігі ретінде қазақ қолөнерінің тарихын, түрлерін және қолдану ерекшеліктерін меңгереді. Олар жүннен жасалған дәстүрлі бұйымдардың (текемет, сырмақ, киіз үй жабдықтары, тұрмыстық заттар) шығу тарихымен танысып, атабабаларымыздың тұрмысындағы қолөнердің маңызын түсінеді.
Бұл бағытта оқушы ұлттық өнерге қызығушылық танытып, «дәстүр – тамыр, жаңашылдық – өріс» қағидасының мәнін ұғынады. Оқушының дүниетанымында ұлттық құндылықтарға деген құрмет, мәдени мұраны сақтап жалғастыруға деген ниет қалыптасады. Осы нәтижеде оқушы өз халқының өнері мен мәдениетіне мақтанышпен қарайтын тұлға ретінде дамиды.
Жүн материалымен жұмыс істеудің дәстүрлі және заманауи технологияларын үйрету.
Бағдарлама соңында оқушы жүнмен жұмыс істеудің барлық негізгі кезеңдерін тәжірибе жүзінде меңгереді:
-
жүнді сұрыптау, жуу, түту, бояу;
-
киіз басу, иіру, тоқу тәсілдері;
-
сәндік және функционал бұйымдар жасау әдістері.
Оқушылар еңбек құралдарын дұрыс қолдана біледі, қауіпсіздік ережелерін сақтай отырып жұмыс жасайды. Осы міндет бойынша күтілетін нәтиже – оқушы жүн өңдеудің технологиялық дағдыларын толық меңгерген, өз қолымен сапалы бұйым жасай алатын деңгейге жетеді. Сонымен қатар, заманауи әдістермен танысып, дәстүрлі шеберлікті жаңа дизайндық шешімдермен біріктіреді.
Материалды ұқыпты әрі тиімді қолдануға баулу.
Оқушылар табиғи материалдың қасиетін зерттеп, оның сапасына, шығу тегіне және экологиялық маңызына назар аударады. Сабақтарда қалдықсыз технология принциптері енгізіліп, материалды тиімді пайдаланудың жолдары үйретіледі. Оқушылар артық қалдықтарды да кәдеге жарата отырып, шағын бұйымдар немесе әшекей заттар жасауға дағдыланады. Нәтижесінде балаларда экологиялық мәдениет пен үнемшілдік қалыптасады. Оқушы табиғи ресурстарды қадірлеуді, материалды ысырап етпеуді үйренеді, яғни «жасыл ойлау» дағдысы дамиды. Бұл бағыттың тәрбиелік маңызы — баланың табиғатқа жанашырлықпен қарауында. Ұлттық нақышты қазіргі сәндік-қолданбалы өнермен үйлестіре білуге үйрету.
Бағдарлама барысында оқушылар ұлттық ою-өрнектердің мәнін зерттеп, оны заманауи формада қолдануды үйренеді. Олар түстер үйлесімін таба біледі, сәндік шешім қабылдайды және композиция құру заңдылықтарын меңгереді. Күтілетін нәтиже – оқушы ұлттық стиль мен қазіргі заман талабына сай эстетикалық көзқарасты ұштастыра алады. Мысалы, киізден жасалған сөмке немесе интерьерге арналған панноны ұлттық нақышта безендіру арқылы ол өзін дизайнер ретінде сезінеді. Бұл баланың шығармашылық қабілетін, талғамын, және өз ойын көркем түрде жеткізу дағдысын дамытады.
Оқушылардың эстетикалық талғамы мен көркемдік көзқарасын дамыту.
Үйірмеге қатысушы балалар өнер арқылы әсемдік пен үйлесімділікті сезінуді үйренеді. Әр сабақта олар түстердің үйлесімін, пішін мен фактураның сәйкестігін байқап, композицияның заңдылықтарын түсінеді. Оқушы жасаған бұйымының сұлулығына, үйлесімділігіне назар аударады.
Нәтижесінде балаларда сұлулықты тану және бағалау қабілеті дамиды. Олар тек бұйым жасаушы емес, өнер арқылы өз ойын жеткізе білетін тұлғаға айналады. Эстетикалық талғамның дамуы баланың жалпы мәдени деңгейін арттырып, өмірге шығармашылық тұрғыда қарауға тәрбиелейді. Экологиялық мәдениетті, еңбексүйгіштік пен ұқыптылықты тәрбиелеу.
Жүнмен жұмыс жасау барысында бала табиғи материалдың қадірін түсінеді, еңбек процесінің әр кезеңіндегі ұқыптылық пен шыдамдылықтың маңызын сезінеді. Шығармашылық еңбек арқылы оқушыларда еңбекке құрмет, материалға ұқыптылық, уақыт пен күшті тиімді пайдалану дағдысы қалыптасады. Күтілетін нәтиже – оқушы еңбектің әлеуметтік және рухани маңызын түсінетін, табиғат пен адам еңбегіне құрметпен қарайтын тұлға ретінде қалыптасады. Бұл бағдарламада еңбек — тек нәтиже алу құралы емес, адамды тәрбиелеудің басты тетігі.
Өз бетінше бұйым жобалау және жеке шығармашылық идеясын іске асыру қабілетін дамыту.
Бағдарлама соңында әрбір оқушы жеке жобасын дайындайды. Бұл жоба – оның өз идеясын іске асыруға арналған шығармашылық нәтижесі. Оқушылар бұйымның тақырыбын, пішінін, түсін, материалын өздері таңдап, орындау жоспарын құрастырады.
Нәтижесінде балада жобалық және креативтік ойлау қабілеті дамиды. Ол өз идеясын ұсына алады, шығармашылық шешім қабылдайды, нәтижесін көпшілік алдында қорғауға машықтанады. Бұл дағды оқушының өмірлік дағдыларын қалыптастырып, өз күшіне сенімді болуға үйретеді.
Өнер арқылы оқушылардың өзін-өзі танытуына, тұлғалық және эстетикалық дамуына жағдай жасау.
Бағдарлама әр баланың ішкі әлеуетін ашуға бағытталған. Оқушы өз қолымен жасаған бұйым арқылы өзін-өзі танытады, еңбегінің нәтижесін көру арқылы жетістік сезімін бастан кешіреді. Бұл оның өзіндік бағасын арттырып, сенімділік пен табандылықты дамытады.
Осы міндет бойынша күтілетін нәтиже – оқушы шығармашылық қабілетін еркін көрсете алатын, өз ойын өнер тілімен жеткізе білетін, ұлттық рухы жоғары тұлға ретінде қалыптасады. Ол өз жетістігіне қуана біледі, сыныптастарының еңбегін бағалауға үйренеді, эстетикалық мәдениет пен ұжымдық жауапкершілік сезімі дамиды.
Жалпы қорытынды нәтижелер
Бағдарлама толық жүзеге асқан жағдайда төмендегі кешенді нәтижелер күтіледі:
-
Оқушылар ұлттық мәдениеттің құрамдас бөлігі – қолөнер дәстүрін меңгеріп, оны шығармашылықпен дамыта алады;
-
Жүн материалымен жұмыс істеудің технологиялық және көркемдік тәсілдерін игереді;
-
Табиғи материалды ұқыпты, үнемді әрі экологиялық тұрғыда қолдануға үйренеді;
-
Заманауи дизайн мен ұлттық нақышты үйлестіре алатын эстетикалық ойлау қалыптасады;
-
Өз жобасын жоспарлап, жүзеге асырып, нәтижесін көпшілік алдында қорғай алады;
-
Топтық жұмыс барысында қарым-қатынас мәдениеті, жауапкершілік және өзара сыйластық сезімі дамиды;
-
Эстетикалық, экологиялық және рухани мәдениет қалыптасады;
-
Оқушының тұлғалық дамуы мен шығармашылық әлеуеті толық ашылады.
Қорытындылай келе,
«Қолөнердегі дәстүр мен жаңашылдық» үйірме бағдарламасының күтілетін нәтижесі – тек бұйым жасауды үйренген бала емес, өз тамырын таныған, ұлттық өнерді қадірлейтін, шығармашылықпен ойлайтын, табиғатқа жанашыр, өз ісіне жауапты тұлға қалыптастыру. Осы арқылы бағдарлама жас ұрпақты рухани тұрғыдан байытып, ұлттық өнердің жалғастырушысы әрі заманауи жаңашылы ретінде тәрбиелеуді көздейді.
Тұрақталу-мазмұндық бөлімі
-
-
№
Сабақ тақырыбы
Сағат саны
Негізгі ұғымдар
I бөлім. Кіріспе және теориялық дайындық (1–5 сабақтар)
1
Кіріспе. Үйірме жұмысының мақсаты мен
мазмұны
1
мақсат, бағдарлама, қызығушылық
2
Қазақ қолөнері – ұлттық мәдениеттің негізі
1
дәстүр, мәдениет, өнер
3
Жүн бұйымдарының шығу тарихы
1
тарих, мұра, тұрмыс
4
Жүн материалымен танысу
1
жүн, қасиет, материал
5
Қауіпсіздік техникасы
1
құрал, ереже, қауіпсіздік
II бөлім. Технологиялық дағдылар мен тәжірибелік негіз (6–12 сабақтар)
№
Сабақ тақырыбы
Сағат саны
Негізгі ұғымдар
6
Жүнді тазалау және сұрыптау
1
тазалау, сұрыптау, сапа
7
Жүнді жуу және кептіру
1
экология, тазалық, өңдеу
8
Жүнді түту және тарау
1
түту, жұмсарту, талшық
9
Табиғи бояулармен жүн бояу
1
бояу, табиғилық, түс
10
Киіз басуға дайындық
1
дайындық, құрал, киіз
11
Ылғалды киіз басу тәсілі
1
дәстүр, су, технология
12
Құрғақ фильцевание тәсілі
1
ине, киіз, заманауи әдіс
III бөлім. Шығармашылық көркемдік бағыт (13–21 сабақтар)
№
Сабақ тақырыбы
Сағат саны
Негізгі ұғымдар
13
Ұлттық өрнектер әлемі
1
ою, өрнек, символ
14
Түстер үйлесімі мен композиция
1
түс, үйлесім, эстетика
15
Панно жасау (киізден)
1
панно, сәндік, әсемдік
16
Киізден әшекей бұйымдар
1
әшекей, безендіру, талғам
17
Сөмке, қалташа жасау
1
дизайн, бұйым, қолөнер
18
Киізден ойыншық жасау
1
ойыншық, форма,
шығармашылық
19
Жүннен кәдесый бұйымдар
1
кәдесый, сыйлық, өнер
20
Дәстүр мен заманауи стиль үйлесімі
1
стиль, ұлттық нақыш, жаңашылдық
21
Экологиялық дизайн
1
экология, табиғи материал, жауапкершілік
IV бөлім. Жобалау және жеке шығармашылық жұмыс (22–27 сабақтар)
№
Сабақ тақырыбы
Сағат саны
Негізгі ұғымдар
22
Эскиз және жоба сызу
1
эскиз, жоспар, идея
23
Жеке шығармашылық идеяны таңдау
1
тақырып, шабыт, жоба
24
Бұйым жобасын дайындау
1
материал, жоспар, құрал
25
Жобаны орындау кезеңі I
1
пішін, құрылым, орындау
26
Жобаны орындау кезеңі II
1
безендіру, өңдеу, ұқыптылық
27
Бұйымды безендіру және аяқтау
1
сәндеу, толықтыру, көркемдік
V бөлім. Қорытындылау, бағалау және шығармашылық көрсету (28– 34 сабақтар)
№
Сабақ тақырыбы
Сағат саны
Негізгі ұғымдар
28
Дайын бұйымды талдау
1
талдау, сапа, нәтиже
29
Топтық көрме ұйымдастыру
1
топтық жұмыс, көрме, ұйымдастыру
30
Көрмеге дайындық
1
қорытынды, безендіру, таныстыру
31
«Менің туындым» жобасын қорғау
1
жоба, қорғау, шығармашылық
32
Рефлексия сабағы
1
өзін-өзі бағалау, даму, тәжірибе
33
Қолөнердің болашағы және жаңашыл идеялар
1
инновация, дәстүр, болашақ
34
Қорытынды сабақ. Көрме және марапаттау
1
жетістік, марапат, шабыт
-
Кіріспе. Үйірме жұмысының мақсаты мен мазмұны
Бұл алғашқы сабақта оқушылар үйірменің мазмұнымен, мақсатымен және жұмыс бағыттарымен танысады. Мұғалім үйірменің негізгі идеясы — ұлттық дәстүрді заманауи тұрғыда ұштастыру екенін түсіндіреді. Сабақта топтық танысу ойыны өткізіліп, әр қатысушының қызығушылығы анықталады. Балалар өздерінің не үйренгісі келетінін айтып, жеке мақсаттарын белгілейді.
Қазақ қолөнері – ұлттық мәдениеттің негізі
Сабақта қазақ халқының қолөнер тарихы, оның қоғамдағы рөлі мен рухани мәні талқыланады. Оқушылар ежелгі бұйымдар суреттерін көреді, қолөнер түрлерін (зергерлік, ағаш, жүн, тері, кесте) ажырата білуге үйренеді. Әңгіме барысында ұлттық өнердің ұлт мәдениетін сақтаудағы маңызы ашылады.
Жүн бұйымдарының шығу тарихы
Оқушылар жүн бұйымдарының пайда болу тарихын, тұрмыстағы қолданылуын, киіз басу дәстүрін зерттейді. Халық өміріндегі киіздің символдық мәні түсіндіріледі. Мұғалім жүннен жасалған көне бұйымдардың фотосуреттерін көрсетіп, олардың қазіргі сәндікқолданбалы өнердегі жалғасын талқылайды.
Жүн материалымен танысу
Бұл сабақта балалар табиғи жүннің түрлерін (қой, ешкі, түйе жүндері) салыстырады, олардың құрылымы мен қасиеттерін байқайды. Оқушылар жүннің сапасын анықтау тәсілдерін үйренеді, әр материалдың қолдану саласын талдайды.
Қауіпсіздік техникасы
Жүнмен және құрал-жабдықтармен жұмыс істеу кезінде сақталуы тиіс қауіпсіздік ережелері түсіндіріледі. Оқушылар қайшы, ине, сабын, ыстық су сияқты құралдармен жұмыс істеу барысында қауіпсіздік шараларын сақтауды үйренеді. Сонымен қатар, еңбек мәдениеті мен жұмыс орнын таза ұстаудың маңызы айтылады.
Жүнді тазалау және сұрыптау
Оқушылар шикі жүнді өңдеуге дайындап, тазалау, шаңнан арылту және сұрыптау жұмыстарын орындайды. Мұғалім сапалы жүн мен сапасыз жүннің айырмашылығын көрсетеді. Сабақ тәжірибе түрінде өтеді:
оқушылар топ болып жүнді қолмен тазалап көреді.
Жүнді жуу және кептіру
Бұл сабақта оқушылар табиғи жүнді экологиялық таза тәсілмен жуу процесін тәжірибеде үйренеді. Сабақтың мақсаты – жүннің сапасын бұзбай, оны қолөнер бұйымдарына лайықты күйге келтіру. Мұғалім сабынды су мен соданың пропорциясын көрсетіп, жүнді жылы суда жуу ретін түсіндіреді. Оқушылар жүнді қопсытпай, судың температурасын сақтай отырып жуу керектігін меңгереді. Сонымен қатар, табиғи жолмен кептірудің (күн көзінде, таза ауада, желдетілетін орында) артықшылықтары айтылады. Балалар жүннің дұрыс кептірілмеуі бұйым сапасына қалай әсер ететінін тәжірибе арқылы байқайды. Бұл сабақта экологиялық ойлау мен ұқыптылық мәдениеті қалыптасады.
Жүнді түту және тарау
Сабақ барысында оқушылар жүнді түту мен тарау арқылы оның талшықтарын ажыратып, біркелкі етіп дайындау жолдарын үйренеді. Мұғалім жүн түтуге арналған құралдармен (гребень, тарақ, қолқұрал) таныстырып, олардың қолданылу тәсілін көрсетеді. Балалар топ болып жұмыс істеп, түтілген жүннің жұмсақтығын, сапасын сезінеді. Бұл кезең оқушылардың еңбек дағдысын дамытып қана қоймай, шыдамдылық пен дәлдікке баулиды. Ұсақ моториканың дамуына ықпал етіп, эстетикалық талғамды арттырады. Сабақ соңында әр оқушы өз дайындаған жүн үлгісін бағалайды.
Табиғи бояулармен жүн бояу
Бұл сабақта оқушылар өсімдік тектес және табиғи бояғыштармен жүн бояудың тәсілдерін тәжірибеде орындайды. Мұғалім пияз қабығы, қызылша, шөптер, кофе және шай сияқты табиғи материалдардан түс алу жолдарын көрсетеді. Балалар түстердің реңктерін салыстырып, бояудың уақыт пен температураға байланысты өзгеруін бақылайды. Жүн бояу кезінде экологиялық қауіпсіздік, табиғи ресурстарды тиімді пайдалану, таза еңбек ұстанымы жайлы түсінік беріледі. Нәтижесінде оқушылар түс үйлесімін сезінуді, табиғи бояулардың артықшылықтарын және қолөнердегі эстетикалық тепе-теңдікті тануды үйренеді.
Киіз басуға дайындық
Бұл сабақ киіз басуға қажетті материалдарды, құралдарды және жұмыс орнын ұйымдастырумен таныстыруға арналған. Мұғалім жүнді қабаттап төсеу, ылғалдандыру және қалыпқа келтіру ретін көрсетеді. Балалар киіз басу үшін жүннің тығыздығын және ылғал мөлшерін дұрыс сақтаудың маңызын түсінеді. Сабақ барысында киіз басудың тарихы мен ұлттық маңызы да айтылады. Бұл кезеңде оқушылар еңбек мәдениетімен қатар, ұлттық өнерге деген құрмет сезімін дамытады.
Ылғалды киіз басу тәсілі
Бұл сабақ дәстүрлі киіз басу тәжірибесіне негізделген. Мұғалім сабынды сумен жүнді илеу, тегістеу, нығыздау тәсілдерін іс жүзінде көрсетеді. Оқушылар жүн қабаттарын біртіндеп ысқылап, біртұтас киіз қабатының қалай түзілетінін байқайды. Киіз басу кезінде судың температурасы мен қимылдың бағыты бұйым сапасына қалай әсер ететіні талданады. Нәтижесінде оқушылар ұлттық шеберліктің күрделі де әдемі процесін меңгереді.
Құрғақ фильцевание тәсілі
Заманауи киіз өңдеу әдісімен таныстыру сабағы. Мұнда ине арқылы жүнді қатайту немесе мүсіндеу тәсілдері үйретіледі. Мұғалім арнайы инелердің түрлерін, қолдану ережелерін және қауіпсіздік шараларын түсіндіреді. Балалар әртүрлі пішіндер мен бейнелер жасап көреді (мысалы, гүл, жануар, кәдесый). Бұл сабақ шығармашылық қиялды, көзбен өлшеу дағдысын және көркемдік үйлесімді дамытады. Оқушылар дәстүрлі материалды заманауи дизайнмен ұштастырудың маңызын түсінеді.
Ұлттық өрнектер әлемі
Оқушылар қазақтың дәстүрлі ою-өрнектерінің шығу тарихымен, атауымен және мағынасымен танысады. Мұғалім «қошқармүйіз», «тұмарша»,
«ирек» сияқты өрнектердің мәнін түсіндіріп, қолданылу үлгілерін көрсетеді. Балалар өз қиялымен өрнек нұсқасын салып, кейін оны киіз бұйымдарына қолдануды үйренеді. Сабақ ұлттық мәдениетті тануға, шығармашылық көру қабілетін дамытуға бағытталған.
Түстер үйлесімі мен композиция
Бұл сабақта түстердің үйлесім заңдылықтары мен эстетикалық тепе-теңдік туралы айтылады. Мұғалім жылы және суық реңктердің әсерін, олардың психологиялық мағынасын түсіндіреді. Балалар түстердің комбинациясын қолданып, шағын композициялар жасайды. Сабақтың мақсаты – эстетикалық талғамды дамыту және болашақ бұйым дизайнын жоспарлауға дайындау.
Панно жасау (киізден)
Сабақ тәжірибелік бағытта өтеді. Оқушылар киізден сәндік панно жасап, үйренген түстер үйлесімі мен композиция заңдылықтарын қолданады.
Мұғалім композицияның тепе-теңдігі мен өрнек орналасуын түсіндіреді. Балалар өз панносын безендіріп, шығармашылық идеяларын жүзеге асырады. Бұл сабақ жобалық ойлауды, ұқыптылықты және әсемдік сезімін қалыптастырады.
Киізден әшекей бұйымдар
Сабақтың мақсаты – шағын, бірақ көркем бұйым жасау арқылы эстетикалық талғамды дамыту. Оқушылар киізден сырға, алқа, брошь сынды сәндік бұйымдар дайындайды. Безендіру кезінде ұлттық өрнектер мен заманауи элементтерді үйлестіреді. Әр бала өз бұйымына ерекше мән беріп, көркемдік даралығын көрсетеді.
Сөмке, қалташа жасау
Бұл сабақта киізден практикалық әрі функционалды бұйымдар жасауға басымдық беріледі. Оқушылар өз қолымен шағын қалташа немесе сөмке пішінін жасап, тігу мен безендіру жұмыстарын орындайды. Сабақ барысында еңбек мәдениеті, дизайн ойлау және шығармашылық дербестік дамиды.
Киізден ойыншық жасау
Сабақ барысында балалардың қиялы мен пішін ойлау қабілеті дамиды. Киізден жануар, ертегі кейіпкерлері немесе мультфильм образдарын бейнелеп, шағын ойыншықтар жасайды. Бұл сабақ балалардың эмоциялық интеллектісін және эстетикалық сезімін дамытады, ұқыптылыққа баулиды.
Жүннен кәдесый бұйымдар
Оқушылар ұлттық және заманауи үлгіде кәдесый бұйымдар дайындайды.
Мұғалім композиция мен пішін үйлесімін сақтаудың маңызын түсіндіреді. Балалар өз бұйымдарын эстетикалық және функциялық тұрғыдан бағалауға үйренеді.
Дәстүр мен заманауи стиль үйлесімі
Бұл сабақта оқушылар дәстүрлі қазақ ою-өрнектерін заманауи дизайнмен үйлестіру тәсілдерін үйренеді. Мұғалім ұлттық нақышты қазіргі сәндік бұйымдарға, аксессуарлар мен интерьер элементтеріне енгізудің мысалдарын көрсетеді. Балалар өз қиялымен дәстүрлі өрнекті заманауи стильде бейімдеп көреді. Сабақ барысында ұлттық мәдени мұраны сақтау және оны жаңа көзқараспен ұсыну идеясы талқыланады. Әр оқушы өз жобасына заманауи және дәстүрлі элементтердің үйлесімін енгізіп, көркемдік шешім қабылдайды.
Экологиялық дизайн
Бұл сабақта оқушылар экологиялық сана мен жауапкершілік ұғымдарын меңгереді. Мұғалім табиғи материалдарды тиімді пайдалану, қалдықтарды қайта өңдеу және экологиялық таза бұйымдар жасау әдістерін түсіндіреді. Балалар жүн қалдықтарынан шағын бұйымдар жасап көреді немесе бұрынғы бұйымды жаңартудың жолдарын ұсынады. Сабақтың мақсаты – табиғатты аялау, ресурстарды үнемді пайдалану және экологиялық мәдениетті қалыптастыру.
Эскиз және жоба сызу
Бұл сабақ шығармашылық жобалау жұмысының алғашқы кезеңі болып табылады. Оқушылар болашақ бұйымның пішінін, түсін, құрылымын және безендіру элементтерін жоспарлайды. Мұғалім композиция, пропорция және түстік үйлесім принциптерін түсіндіреді. Әр оқушы өз идеясын қағаз бетінде бейнелеп, жобасын сыныпта таныстырады. Бұл сабақта қиял, жоспарлау және графикалық сауаттылық қабілеттері дамиды.
Жеке шығармашылық идеяны таңдау
Сабақта әр оқушы өз қызығушылығына сай тақырып таңдап, жеке шығармашылық жобасын қалыптастырады. Мұғалім бағыт-бағдар беріп, оқушы идеясының жүзеге асу мүмкіндігін талдайды. Балалар өз ойларын негіздеп, жоба мақсатын және күтілетін нәтижесін анықтайды. Бұл кезең оқушылардың дербестігін, шешім қабылдау дағдысын және шығармашылық жауапкершілігін арттырады.
Бұйым жобасын дайындау
Сабақ барысында оқушылар жоба тақырыбына сәйкес материал мен құралдарды таңдап, жұмыс жоспарын жасайды. Жоба кезеңдері: дайындық, орындау, безендіру және қорғау. Мұғалім әр оқушының жоспарын қарап, кеңес береді. Балалар уақытты тиімді пайдалану мен жоспарлау қабілетін дамытады.
Жобаны орындау кезеңі I
Бұл сабақта оқушылар өз жобаларының алғашқы бөлігін жүзеге асырады — бұйымның пішіні мен құрылымын қалыптастырады. Мұғалім жұмыс барысын бақылап, жеке кеңес береді. Балалар еңбек процесін кезең бойынша орындауға, ұқыптылыққа және сапаны сақтауға үйренеді.
Жобаны орындау кезеңі II
Бұл сабақта оқушылар бұйымдарын толықтырып, сәндік және көркемдік элементтер қосады. Олар өз бұйымына өрнек, түстік акцент немесе заманауи деталь енгізеді. Сабақ барысында шығармашылық шешім қабылдау, өз ойыңды бұйым арқылы жеткізу қабілеті дамиды.
Бұйымды безендіру және аяқтау
Сабақтың мақсаты – дайын бұйымды эстетикалық тұрғыдан аяқтау. Мұғалім безендіру тәсілдері мен соңғы өңдеу түрлерін (жылтырату, тегістеу, тігіс өңдеу т.б.) көрсетеді. Балалар өз еңбектерін талдап, бұйым сапасын жақсартады. Бұл кезеңде дәлдік, ұқыптылық және көркемдік талғам ерекше рөл атқарады.
Дайын бұйымды талдау
Сабақта оқушылар өз және сыныптастарының жұмыстарын салыстырып, талдау жасайды. Мұғалім бағалау критерийлерін ұсынады: бұйым сапасы, эстетикалық көрінісі, идеяның ерекшелігі, еңбек мәдениеті. Балалар өз жетістіктерін және жақсартуға болатын тұстарды анықтайды. Топтық пікірталас арқылы өз ойын дәлелдеп айту дағдылары дамиды.
Топтық көрме ұйымдастыру
Бұл сабақта оқушылар ұжым болып көрме ұйымдастыруды үйренеді. Көрменің мақсаты, тақырыбы, безендірілу стилі және бұйымдардың орналасу реті талқыланады. Әр топ өз бөлімін безендіріп, жалпы көрменің композициялық бірлігін сақтауға тырысады. Сабақ барысында жауапкершілік, ынтымақтастық және эстетикалық көзқарас қалыптасады.
Көрмеге дайындық
Сабақта оқушылар өз бұйымдарын қорытынды көрмеге дайындайды: бұйымды тазалау, безендіру, атауын жазу, таныстыру мәтінін құрастыру. Мұғалім көрме мәдениеті мен көрме этикасын түсіндіреді. Балалар бұйымдарын көпшілікке ұсынуға дайындалып, өз жұмысына сеніммен қарай бастайды.
«Менің туындым» жобасын қорғау
Бұл сабақта әр оқушы өз шығармашылық жұмысын көпшілік алдында таныстырады. Оқушы өз жобасының идеясын, материал таңдау себептерін және орындау кезеңдерін түсіндіреді. Қорғау кезінде сөйлеу мәдениеті, өзін-өзі ұстау және ойды жүйелі жеткізу дағдылары дамиды. Мұғалім мен оқушылар бағалау және кері байланыс береді.
Рефлексия сабағы
Сабақ барысында оқушылар үйірмеде үйренген дағдыларын саралап, өз жетістіктерін және даму бағыттарын анықтайды. Мұғаліммен бірге талдау жүргізіп, «мен не үйрендім?», «маған не қиын болды?» деген сұрақтарға жауап береді. Бұл сабақ өзін-өзі тану мен жеке өсуге мүмкіндік береді.
Қолөнердің болашағы және жаңашыл идеялар
Бұл сабақта оқушылар қазіргі сәндік-қолданбалы өнердің жаңа бағыттарымен танысады. Мұғалім экодизайн, заманауи материалдар мен технологиялар туралы айтады. Балалар ұлттық қолөнерді қазіргі заман талабына бейімдеу жолдарын талқылайды. Сабақ шығармашылық ойлау мен жаңашыл көзқарас қалыптастыруға бағытталған.
Қорытынды сабақ. Көрме және марапаттау
Жыл бойғы үйірме жұмысы қорытындыланып, оқушылардың еңбектері көрмеге қойылады. Мұғалім көрмені ұйымдастырып, үздік жұмыстарды атап өтеді. Әр қатысушы өз үлесін сезініп, шығармашылық табысы үшін марапат алады. Сабақ соңында жылы пікірлер алмасып, алдағы жылға шабыт пен ынта қалыптасады.
Ақпараттық бөлім Бағалау критерийлері, балдық жүйе және дескрипторлар (10 балдық шкала)
-
-
№
Бағалау критерийі
Балл (0–10)
Дескрипторлар
1
Шығармашылық идея және тақырыпты ашу
0–10
10 – Идеясы ерекше, терең мағыналы, ұлттық және заманауи элемент үйлесімі айқын.
8–9 – Идеясы анық, шығармашылық тұрғыдан ашылған.
6–7 – Тақырыпқа сай, бірақ даралық аз.
4–5 – Жалпы ой бар, бірақ толық ашылмаған.
1–3 – Идея түсініксіз немесе дайын үлгі қайталанған.
2
Композиция және пішін шешімі
0–10
10 – Пішін, құрылым, пропорция үйлесімді, эстетикалық әсері жоғары. 8–9 – Пішін жақсы таңдалған, композициясы бірізді. 6–7 – Ұсақ қателер бар, бірақ жалпы әсер сақталған. 4–5 – Композициялық шешім әлсіз, үйлесім бұзылған. 1–3 – Пішін сәйкессіз, эстетикалық тепе-теңдік жоқ.
3
Түстер үйлесімі және
эстетикалық талғам
0–10
10 – Түстер үйлесімі өте сәтті, әсемдік сезімі жоғары. 8–9 – Түстер орынды қолданылған, жалпы үйлесім бар.
6–7 – Кей түстер үйлесімсіз, бірақ бұйым жалпы тартымды. 4–5 – Түстер таңдауында
-
-
-
сәйкессіздік байқалады. 1–3 – Түстер үйлеспейді, көркемдік талғам жеткіліксіз.
4
Технологиялық орындау сапасы
0–10
10 – Барлық кезеңдер сапалы, дәл және ұқыпты орындалған. 8–9 – Ұсақ техникалық қателер бар, жалпы сапа жоғары. 6–7 – Орындау жақсы, бірақ кей тұстар толық жетілмеген. 4–5 – Қателер көп, өңдеу сапасы төмен.
1–3 – Жұмыс аяқталмаған немесе талапқа сай емес.
5
Ұқыптылық және еңбек мәдениеті
0–10
10 – Құрал-жабдықпен жұмыс мәдениеті жоғары, ұқыпты орындайды.
8–9 – Жұмыс орнын таза ұстайды, материалды үнемді пайдаланады.
6–7 – Кейде ұқыпсыздық байқалады.
4–5 – Ұқыптылық жетіспейді, тәртіп сақталмаған. 1–3 – Жұмыс ретсіз, ереже сақталмаған.
6
Ұлттық нақыш пен көркемдік ерекшелік
0–10
10 – Ұлттық ою, өрнек, түс пен пішін сәтті үйлескен. 8–9 – Ұлттық элемент бар, бірақ толық ашылмаған. 6–7 – Ұлттық нақыш байқалады, бірақ әлсіз. 4–5 – Ұлттық ерекшелік шамалы көрінеді.
1–3 – Ұлттық сипат жоқ.
7
Шығармашылық дербестік және белсенділік
0–10
10 – Өзіндік шешім қабылдай алады, белсенді және жауапты. 8–9 – Жұмысқа қызығушылық танытады, дербес орындайды. 6–7 – Мұғалім көмегін қажет етеді.
4–5 – Белсенділігі төмен.
1–3 – Іске немқұрайлы қарайды.
8
Жобаны қорғау және өз ойын жеткізу мәдениеті
0–10
10 – Өз жұмысын сенімді, жүйелі және анық қорғайды. 8–9 – Негізгі ойын жеткізеді, бірақ толығымен ашпаған. 6–7 – Қысқа әрі толық емес жауаптар.
4–5 – Қиылады, ойын жүйелей алмайды.
1–3 – Жоба түсіндірілмеген.
9
Топтық жұмыс және
ынтымақтастық
0–10
10 – Топпен жақсы жұмыс істейді, басқаларға көмектеседі.
8–9 – Ынтымақтастық сақталған, қарым-қатынас мәдениеті бар. 6–7 – Кейде енжарлық байқалады.
4–5 – Топтық жұмысқа толық араласпайды.
1–3 – Қарым-қатынас орната алмайды.
10
Қорытынды нәтиже (жалпы көркемдік деңгей)
0–10
10 – Бұйым жоғары сапада орындалған, көрмеге лайық. 8–9 – Бұйым сапалы, эстетикалық тұрғыдан тартымды.
6–7 – Орташа деңгейде, кей тұстар жетілдіруді қажет етеді. 4–5 – Көркемдігі төмен, толық орындалмаған.
1–3 – Бұйым талапқа сай емес.
-
Жалпы бағалау жүйесі:
• Әр критерий – 10 баллдық шкала бойынша бағаланады. • Барлығы 10 критерий × 10 балл = 100 балл • Қорытынды баға: o 90–100 балл – Өте жақсы o 75–89 балл – Жақсы o 60–74 балл – Қанағаттанарлық
o 0–59 балл – Қанағаттанарлықсыз
Нормативтік бөлім Күнтізбелік-тақырыптық жоспар Аптасына-1 сағат. Жылына 34 сағат
-
-
№
Сабақтың тақырыбы
Оқу мақсаты
Сағат саны
Күтілетін нәтиже
1
Кіріспе. Үйірме жұмысының мақсаты мен мазмұны
Үйірме ережелерімен, мақсат-
міндеттерімен таныстыру
1
Үйірме жұмысының
бағытын түсінеді,
қызығушылық танытады
2
Қазақ қолөнері – ұлттық мәдениеттің
негізі
Қолөнердің түрлері мен маңызын білу
1
Қазақ қолөнерінің тарихы мен маңызын біледі
3
Жүн бұйымдарының шығу тарихы
Жүннен жасалатын бұйым
түрлерімен танысу
1
Жүн бұйымдарының тұрмыстағы орнын түсінеді
4
Жүн материалымен танысу
Жүннің түрлері мен қасиеттерін ажырату
1
Жүннің құрылымы мен
қасиетін анықтай алады
5
Қауіпсіздік техникасы
Құралжабдықтармен жұмыс істеу ережесін меңгеру
1
Қауіпсіздік ережелерін сақтай алады
6
Жүнді тазалау және сұрыптау
Жүнді өңдеудің бастапқы кезеңін үйрену
1
Жүнді дұрыс іріктеп, дайындау тәсілін меңгереді
7
Жүнді жуу және кептіру
Жүнді экологиялық
тәсілмен жуу жолдарын білу
1
Табиғи әдіспен жүн тазалау тәсілін қолданады
8
Жүнді түту және тарау
Жүнді өңдеуге дайындау
дағдыларын қалыптастыру
1
Жүнді жұмсартып,
жұмысқа дайындай алады
9
Табиғи бояулармен жүн бояу
Табиғи бояғыштардың түрлерін тану
1
Табиғи бояу технологиясын меңгереді
10
Киіз басуға дайындық
Киіз басуға қажетті құралдар мен
1
Киіз басу кезеңдерін түсінеді
-
-
-
материалдарды дайындау
11
Ылғалды киіз басу тәсілі
Киіз басудың дәстүрлі әдісін орындау
1
Киіз басудың негізгі тәсілін меңгереді
12
Құрғақ фильцевание тәсілі
Заманауи жүн өңдеу әдісін үйрену
1
Ине арқылы киіз бұйым жасау әдісін меңгереді
13
Ұлттық өрнектер әлемі
Қазақтың дәстүрлі ою-
өрнектерін зерттеу
1
Ою түрлерін ажыратып,
мағынасын түсінеді
14
Түстер үйлесімі мен композиция
Түстер мен
пішіндердің үйлесімін жасау
1
Эстетикалық талғам
қалыптастырады
15
Панно жасау (киізден)
Киізден сәндік бұйым дайындау
1
Өз қолымен панно жасап шығарады
16
Киізден әшекей бұйымдар
Ұсақ сәндік бұйымдар жасауды үйрену
1
Әшекей бұйымды ұқыптылықпен орындайды
17
Сөмке, қалташа жасау
Функционалды бұйым жасау
1
Қарапайым бұйымды өздігінен құрастырады
18
Киізден ойыншық жасау
Шығармашылық қабілетті дамыту
1
Өз идеясымен шағын ойыншық жасайды
19
Жүннен кәдесый бұйымдар
Эстетикалық және
функционалды кәдесый жасау
1
Ұлттық нақыштағы бұйым жасайды
20
Дәстүр мен заманауи стиль үйлесімі
Заманауи дизайн мен дәстүрлі өрнекті біріктіру
1
Заманауи бұйымға ұлттық нақыш енгізеді
21
Экологиялық дизайн
Қайта өңдеу мен табиғи
материалды тиімді қолдану
1
Экологиялық сана қалыптастырады
22
Эскиз және жоба сызу
Бұйым жобасын жоспарлау және бейнелеу
1
Жоба идеясын қағаз бетіне түсіреді
23
Жеке шығармашылық идеяны таңдау
Өз бұйым тақырыбын анықтау
1
Өз жобасын жоспарлап, тақырып таңдайды
24
Бұйым жобасын дайындау
Материал мен құралдарды таңдау
1
Бұйымды дайындауға кіріседі
25
Жобаны орындау
кезеңі I
Практикалық жұмыс
1
Бұйымның бастапқы пішінін орындайды
26
Жобаны орындау
кезеңі II
Шығармашылық шешім енгізу
1
Безендіру элементтерін қолданады
27
Бұйымды безендіру және аяқтау
Эстетикалық өңдеу тәсілдері
1
Бұйымды соңына дейін аяқтайды
28
Дайын бұйымды талдау
Өз еңбегін бағалау және
жетілдіру
1
Өз жұмысына талдау жасай алады
29
Топтық көрме ұйымдастыру
Көрме жұмысын жоспарлау
1
Көрмеге арналған бұйымын дайындайды
30
Көрмеге дайындық
Бұйымды таныстыру және безендіру
1
Бұйымды қорғауға дайындайды
31
«Менің туындым» жобасын қорғау
Жеке жобаны көпшілік алдында таныстыру
1
Өз жұмысын еркін қорғай алады
32
Рефлексия сабағы
Үйренген дағдыларды саралау
1
Өз даму жолын бағалайды
33
Қолөнердің болашағы және жаңашыл идеялар
Қолөнердің қазіргі
бағыттарын талдау
1
Жаңашыл көзқарас
қалыптастырады
34
Қорытынды сабақ.
Көрме және марапаттау
Үйірме жұмысын қорытындылау
1
Жетістігін танытып,
шығармашылық
сенімін арттырады
-
Оқу-әдістемелік бөлім Қысқа мерзімді сабақ жоспары №1
|
Білім беру ұйымының атауы |
|||||
|
Пәні: |
|||||
|
Бөлім: |
|||||
|
Педагогтің атыжөні: |
|||||
|
Күні: |
|||||
|
Сыныбы: |
Қатысушылар саны |
Қатыспағандар саны |
|||
|
Тақырыбы |
Кіріспе. Үйірме жұмысының мақсаты мен мазмұны |
||||
|
Сабақтың мақсаты |
Үйірменің мақсат-міндеттерін түсіну; жұмыс тәртібі мен қауіпсіздік ережелерін білу; шығармашылық ортада өзін таныстыру. |
||||
|
Құндылықтарды дарыту |
Ұжымшылдық, жауапкершілік, ынтымақтастық, өзіне сенімділік. |
||||
|
Сабақтың барысы |
|||||
|
Сабақтың жоспарлан ған кезеңдері |
Педагогтің әрекеті |
Оқушының әрекеті |
Бағалау |
Ресурс тар |
|
|
Ұйымдас тыру кезеңі |
"Көңіл-күйіңді көрсет" Мақсаты: Оқушылардың көңіл-күйін анықтау, сабаққа дайындық деңгейін бақылау.
|
Нұсқаулықта рды орындайды |
Ауызша , мадақтау |
|
|
|
Жаңа сабақ |
1. «Мен болашақ шебермін!» танысу ойыны Мақсаты: Балаларды бір-бірімен таныстыру, сөйлеу дағдысын дамыту, өз ойын еркін жеткізуге үйрету, шеберлікке деген қызығушылығын ояту. Өткізу барысы: Балалар шеңберге тұрады. Мұғалім: «Бүгін біз ерекше саяхатқа шығамыз — қолөнер әлеміне. Әрқайсың болашақ шеберсіңдер. Өз есімдеріңді және қандай шебер болғың келетінін айтып танысайық!» |
Тапсырмалар ды орындайды
|
Дескрипторлар (0– 10 балдық шкала) 1. «Мен болашақ шебермін!» ойыны бойынша: 0–3 – Өзін таныстырмады немесе өте қысқа айтты 4–6 – Арманын атады, бірақ сенімсіз сөйледі |
|
|
|
|
Мысалы:
Барлық бала айтқан соң, топ бір-бірін шапалақпен қолдайды. Мұғалім сабақты қорытындылайды: «Міне, әрқайсың ерекше шеберсіңдер. Енді осы үйірмеде өз армандарыңды жүзеге асырамыз!» Практикалық элемент: Мұғалім әр баланың айтқан шеберлігін карточкаға жазып, “Шеберлік ағашына” іледі — сабақ соңында түрлі түсті қағаз жапырақтардан үлкен ағаш постер шығады.
2. «Қолөнер еліне саяхат» плакат құрастыру Мақсаты: Балалардың елестету, қиялдау және топтық жұмыс істеу қабілеттерін дамыту; ұлттық өнер бейнесін шығармашылық жолмен көрсету. Қажетті құралдар: Түрлі-түсті қағаз, жіп, фломастер, жүн қалдықтары, сурет қиындылары, желім, қайшы. Өткізу барысы: Мұғалім балаларды 3–4 топқа бөледі:
(атауларды топтар өздері де ойлап табуына болады) Әр топ өз еліне тән плакат жасайды:
Қорғау кезеңі: Әр топ өз плакатын таныстырады. Мысалы: «Біздің ел – Өрнек орманы. Мұнда әр жапырақ – ою, әр гүл – дәстүр. Біз еңбекті және сұлулықты бағалаймыз.» Қорытынды: Барлық плакаттар біріктіріліп, «Қолөнер елі» атты үлкен ортақ карта жасалады.
3. Үйірме эмблемасын жасау |
Тапсырмалар ды орындайды
Тапсырмалар ды орындайды |
7–10 – Еркін, анық, өз ойын нақты және шабытпен жеткізді
0–3 – Топ қатыспады немесе плакат толық емес 4–6 – Плакат бар, бірақ идея әлсіз 7–10 – Плакат мазмұнды, безендіру ұқыпты, топ белсенді
0–3 – Эмблема толық емес немесе түсіндірілмеді 4–6 – Эмблема дайын, бірақ мағынасы анық емес 7–10 – Эмблема ерекше, мағынасы терең, таныстырылым сенімді
0–3 – Белсенділік танытпады 4–6 – Жауап қысқа, нақты мысал жоқ 7–10 – Белсенді, өз |
|
|
|
Мақсаты: Топтың бірлігін арттыру, ортақ белгі қалыптастыру, бейнелеу және қолөнер икемін дамыту. Қажетті материалдар: Мата, қағаз, жүн, фломастер, желім, картон. Өткізу барысы: Мұғалім сұрайды: «Біздің үйірменің өз эмблемасы болса, ол қандай болар еді? Қандай түстерді таңдар едіңдер?» Топтық жұмыс барысында әр топ өз нұсқасын жасайды: Мысалы:
«Шебер қолдар» жазуы;
Қорғау: Әр топ өз эмблемасын көрсетіп, мағынасын түсіндіреді: «Бұл эмблемада біз жүннің табиғилығын және ұлттық өнердің жылуын көрсеттік. Ал гүл – шығармашылықтың белгісі.» Нәтижесінде: Барлық топтық эмблемалар біріктіріліп, үйірменің ресми логотипі ретінде бұрышқа ілінеді. 4. Топтық ереже плакаты Мақсаты: Тәртіп пен ынтымақтастықты дамыту, балалардың өздері ереже жасауы арқылы жауапкершілікті сезіндіру. Өткізу барысы: Мұғалім: «Біздің үйірмемізде бәрімізге жайлы, қауіпсіз және қызықты болуы үшін қандай ережелер қажет?» Балалар өз ұсыныстарын айтып, мұғалім тақтаға жазып отырады. Мысалы:
Балалар бұл ережелерді плакатқа жазып, сурет, ою, жүнмен безендіреді. Плакат үйірме бұрышына ілінеді. |
|
тәжірибесін қызықты бөлісті |
|
|
|
5. «Қолымнан не келеді?» шеберлік шеңбері Мақсаты: Баланың өз тәжірибесін бөлісуіне, сенімділігін арттыруға және қолөнерге деген қызығушылығын оятуға мүмкіндік беру. Өткізу барысы: Балалар шеңбер құрып отырады. Мұғалім: «Біз бәріміз әртүрлі шеберміз. Кім үйде немесе ауылда қолөнермен айналысқан, не істей алады?» Балалар кезекпен бөліседі:
«Көрдіңдер ме, әрқайсысыңда шебердің ұшқыны бар! Бүгіннен бастап біз бәріміз бірге нағыз өнер иелері боламыз.» |
|
|
|
|
Сабақты бекіту
|
«Табыс сатысы»
Тақырыпты түсінбедім Әлі де сұрақтарым бар Жартылай түсіндім Толық түсіндім, басқаларға түсіндіріп бере аламын |
Нұсқаулықты орындайды |
Кері байланыс жасайды |
|
Қысқа мерзімді сабақ жоспары №2
|
Білім беру |
|
ұйымының атауы |
|
|||||
|
Пәні: |
||||||
|
Бөлім: |
||||||
|
Педагогтің атыжөні: |
||||||
|
Күні: |
||||||
|
Сыныбы: |
Қатысушылар саны |
Қатыспағандар саны |
||||
|
Тақырыбы |
Қазақ қолөнері – ұлттық мәдениеттің негізі |
|||||
|
Сабақтың мақсаты |
Қазақ қолөнерінің тарихын білу; ұлттық дәстүр мен рухани мұраны түсіну; халық шеберлерінің еңбегін бағалау. |
|||||
|
Құндылықтарды дарыту |
Ұлттық сана, патриотизм, рухани мұраға құрмет. |
|||||
|
Сабақтың барысы |
||||||
|
Сабақтың жоспарлан ған кезеңдері |
Педагогтің әрекеті |
Оқушының әрекеті |
Бағалау |
Ресурс тар |
||
|
Ұйымдаст ыру кезеңі |
"Құпия сыйлық" әдісі Мақсаты: Оқушыларды ынталандыру, олардың сабаққа деген қызығушылығын ояту.
|
Нұсқаулық тарды орындайды |
Ауызша , мадақтау |
|
||
|
Жаңа сабақ |
1. «Қолөнер мұражайы» сурет көрмесі Мақсаты: Қазақтың дәстүрлі қолөнер түрлерімен таныстыру, көру арқылы есте сақтау және эстетикалық талғам қалыптастыру. Өткізу барысы: Мұғалім үстелге ұлттық бұйымдардың суреттерін (тұскиіз, зергерлік әшекей, киіз үй, киім үлгілері, ағаш оюлар т.б.) қояды. Балалар көрмені аралап, ұнаған бұйымын таңдайды. Әр бала өз таңдаған суретіне қарап, айтады: «Маған осы бұйым ұнады, себебі ол әдемі өрнекпен безендірілген, әжемнің үйінде де осындай болған.» Мұғалім сұрақтармен жетелейді: «Бұл бұйым неден жасалған? Қай жерде қолданылады?» Қосымша: Балалар таңдаған суретін альбом парағына жабыстырып, атауын жазады. Бұл |
Тапсырмал арды орындайды
Тапсырмал арды орындайды
|
Дескрипторлар (0–10 баллдық шкала) «Қолөнер мұражайы»: 0–3 – Суретті таңдамай не түсіндірмей қойды 4–6 – Таңдады, бірақ қысқа сипаттады 7–10 – Суретті талдап, неге ұнағанын анық айтты
«Ұлттық бұйымды ұстап таны»: 0–3 – Белсенділік танытпады 4–6 – Материалды |
|
||
|
|
олардың жеке «Шебер дәптерінің» алғашқы беті болады.
2. Ұлттық бұйымды ұстап таны (қолмен сезу, сипаттау) Мақсаты: Материал түрін сезіну арқылы танымдық қабілетті дамыту, ұлттық бұйымның ерекшелігін түсіну. Өткізу барысы: Мұғалім үстелге киіз, жүн, ағаш, металлдан жасалған ұсақ бұйымдарды (білезік, текемет, ағаш қасық, т.б.) қояды. Балалар көзін жұмып, бір бұйымды ұстап көреді де сипаттайды: «Бұл жұмсақ әрі жылы, меніңше, жүннен жасалған.» «Мынау қатты және суық, демек, металл болуы мүмкін.» Қосымша ойын: «Материал тап!» — мұғалім сипаттайды, балалар болжайды (мысалы: «Ол иілмейді, бірақ өрнегі бар» → ағаш).
3. «Бұйымды тап» ойыны (суреттерден тану) Мақсаты: Қазақ қолөнерінің негізгі бұйымдарын ажырату, есте сақтау және ой жылдамдығын дамыту. Өткізу барысы: Интерактивті тақтада немесе карточкалармен әртүрлі суреттер көрсетіледі: зергерлік бұйымдар, тұрмыстық заттар, киім үлгілері. Мұғалім сұрайды: «Бұл не? Қай шебердің қолынан шыққан?» Балалар жарыса жауап береді: «Бұл тұскиіз – киіз басу өнері!» немесе «Бұл күмістен соғылған білезік!» Қосымша: Топтық сәйкестендіру ойыны — сурет пен атауды дұрыс қосу.
4. Ұлттық өрнекті бояу Мақсаты: Өрнек элементтерін танып, түстер үйлесімін сезіну және ұқыптылыққа тәрбиелеу. Өткізу барысы: Мұғалім өрнек үлгілері бар қағаз таратады. Балалар ұлттық ою-өрнектерді бояйды (қошқар мүйіз, түйе табан, ирек, т.б.). Мұғалім түс туралы бағыт береді: «Қызыл – қуат, жасыл – табиғат, көк – аспан, сары – береке белгісі.» Қорытынды: Балалар жұмыстарын іліп, шағын «Өрнек әлемі» көрмесін жасайды. |
Тапсырмал арды орындайды |
атады, бірақ толық сипаттама бермеді 7–10 – Материалды дәл танып, қасиетін түсіндірді
«Бұйымды тап» ойыны: 0–3 – Қатыспады немесе қате көп 4–6 – Кейбір бұйымдарды таныды 7–10 – Барлық суреттерді дұрыс танып, белсенді қатысты
«Ұлттық өрнекті бояу»: 0–3 – Жұмыс аяқталмады 4–6 – Боялған, бірақ үйлесімі әлсіз 7–10 – Өрнек ұқыпты, түстер үйлесімді
«Шеберлер елі» ойыны: 0–3 – Қатыспады 4–6 – Жартылай жауап берді 7–10 – Белсенді, топтық жұмысқа үлес қосты |
|
|
|
5. «Шеберлер елі» үстел ойыны Мақсаты: Қолөнер түрлерін бекіту, логикалық ойлау және командалық қарым-қатынас орнату. Өткізу барысы: Мұғалім үстел үстіне ойын карточкаларын қояды. Әр карточкада сұрақ не тапсырма бар:
Балалар топпен жарыса жауап береді. Дұрыс жауап үшін моншақ немесе түйме беріледі. Қорытынды: Ең көп фишка жинаған топ «Шеберлер елінің» жеңімпазы атанады. |
|
|
|
|
Сабақты бекіту
|
«
⭐ Мен бүгін мынаны жақсы үйрендім… ⭐ Мен мына тапсырманы жақсы орындадым… ? Мен үшін мынаны жақсарту керек…
|
Нұсқаул ықты орындай ды |
Кері байланыс жасайды |
|
Қысқа мерзімді сабақ жоспары №3
|
Білім беру ұйымының атауы |
||
|
Пәні: |
||
|
Бөлім: |
||
|
Педагогтің атыжөні: |
||
|
Күні: |
||
|
Сыныбы: |
Қатысушылар саны |
Қатыспағандар саны |
|
Тақырыбы |
Жүн бұйымдарының шығу тарихы |
|
|
Сабақтың мақсаты |
Жүн бұйымдарының шығу тегін білу; тұрмыстық және эстетикалық маңызын түсіну; шеберлік дәстүрін тану. |
|
|
Құндылықтарды дарыту |
Еңбекқорлық, табиғатқа құрмет, ұлттық бірегейлік. |
|
|
Сабақтың барысы |
|||||
|
Сабақтың жоспарланған кезеңдері |
Педагогтің әрекеті |
Оқушының әрекеті |
Бағалау |
Ресурс тар |
|
|
Ұйымдастыру кезеңі |
"Сиқырлы сөз" әдісі Мақсаты: Сабақтың тақырыбына қызығушылық тудыру, топтық жұмысқа ынталандыру.
|
Нұсқаулықтар ды орындайды |
Ауызша , мадақтау |
|
|
|
Жаңа сабақ
|
1. «Уақыт сызығы» ойыны – жүннің тарихын реттеу Мақсаты: Балалардың тарихи ойлау қабілетін дамыту, жүн бұйымдарының даму кезеңдерін түсіндіру және «жүн» материалының көне мәдениеттегі орнын тану. Өткізу барысы: Мұғалім тақтаға немесе еденге ұзын лента (уақыт сызығы) жапсырады. Балаларға суреттер мен жазулар салынған карточкалар таратылады:
Балалар топпен кеңесіп, суреттерді ретімен орналастырады — ең ежелгі кезеңнен бүгінге дейін. Әр топ өз таңдауларын түсіндіреді: «Бұрын жүн тек киім мен үйге арналған болса, қазір сән мен дизайнда қолданылады!» Мұғалім қорытындылайды: «Жүн – көне, бірақ мәңгі материал. Ол қазақ мәдениетінің іргетасы.» |
Тапсырмал арды орындайды
Тапсырмал арды орындайды
Тапсырмал арды орындайды |
Дескрипторлар (0– 10 баллдық шкала) «Уақыт сызығы» ойыны: 0–3 – Суреттерді реттемеді 4–6 – Кейбірін дұрыс қойды 7–10 – Ретін толық дұрыс анықтап, түсіндірді
«Киіз жолы» картасы: 0–3 – Белсенділік танытпады 4–6 – Карта толық емес 7–10 – Карта мазмұнды, көркем, топ жұмысы үйлесімді
«Ертегілік көрініс»: 0–3 – Рөлге қатыспады 4–6 – Қатысты, бірақ |
|
|
|
|
Қосымша: Балалар дәптерге өздері «Жүн тарихының сызбасын» бейнелейді (мысалы: қой → жүн → иіру → киіз → бұйым). 2. «Киіз жолы» картасын жасау Мақсаты: Қазақ даласындағы киіз өнерінің таралу аймақтарын тану, ұлттық мақтаныш пен аймақтық ерекшелікті ұғындыру. Өткізу барысы: Мұғалім балаларға үлкен ватман немесе картон береді. Оның үстіне Қазақстан картасының контуры алдын ала салынған. Әр топ өз аймағын таңдайды:
«Сендердің өңірлеріңде киізден не жасайды?» Қорытынды: Дайын карта “Киіз жолы” деген атпен үйірме бұрышына ілінеді. 3. Ертегілік көрініс: “Алғашқы киіз қалай жасалды” Мақсаты: Жүн бұйымдарының пайда болу тарихын шығармашылық жолмен бейнелеу, қиял мен сахналық қабілетті дамыту. Өткізу барысы: Мұғалім кіріспе айтады: «Ертеде адамдар қой жүнін сулап, таптап, одан кездейсоқ киіз пайда болған деседі. Ендеше сол сәтті сахналап көрейік!» Балалар 3 топқа бөлінеді:
қимылмен көрсетеді (жүнді сабау, сулау, ши жаю).
қырқу, жүнді жинау, иіру бейнесін көрсетеді.
Мысалы: |
|
сенімсіз 7–10 – Рөлді шынайы орындады, актерлік белсенділік танытты «Суреттен айырмашылық тап»: 0–3 – Айырмашылықты таба алмады 4–6 – Бірнеше айырмашылық айтты 7–10 – Айырмашылық пен ұқсастықты толық талдады «Мини-зерттеу»: 0–3 – Бұйым атаған жоқ 4–6 – Бір-екі мысал келтірді 7–10 – Бірнеше бұйымды атап, түсіндіріп айтты |
|
|
|
«Адамдар байқамай жүнді сулап, аяқтарымен таптағанда ол бірігіп қатайыпты. Сөйтіп киіз пайда болған!» Көрініс соңында мұғалім сабақты түйіндейді: «Киіз – қазақтың өмірімен бірге жасасып келе жатқан киелі өнер!» 4. Суреттен айырмашылық тап (ескі және жаңа бұйымдар) Мақсаты: Дәстүр мен заманауилықты салыстыру арқылы сын тұрғысынан ойлау мен талдау қабілетін дамыту. Өткізу барысы: Мұғалім екі суретті көрсетеді: XIX ғасырдағы ескі киіз сырмақ, Қазіргі сәндік киіз панно немесе интерьер бұйымы. Балалар жұппен немесе топпен салыстырады:
Мысал жауаптар: «Бұрынғы бұйымдарда табиғи, сабырлы түстер болған.» «Қазір ашық түстер көп, декоративті мақсатта жасалады.» Қосымша: Балалар айырмашылық пен ұқсастықты кестеге жазады: | Көне бұйым | Қазіргі бұйым | |-------------|---------------| | Табиғи бояу | Жасанды түс | | Тұрмыстық мақсат | Дизайн элементі | 5. Мини-зерттеу: жүннен жасалған көне бұйымдарды ата Мақсаты: Балаларды ізденіске үйрету, халық мұрасын зерттеуге баулу. Өткізу барысы: Мұғалім: «Кім өз үйінде немесе музейде көне жүн бұйымдарын көріп еді? Еске түсірейік!» Балалар кезекпен өз тәжірибесін айтады: – «Мен әжемнің үйінде 60 жылдық сырмақ көрдім.» – «Музейде киіз үйдің төсенішін көрдім.» Мұғалім бәрін жазып, ортақ тізім жасайды: |
|
|
|
|
|
тұскиіз, сырмақ, аяққап, қоржын, киіз қалпақ, киіз төсеніш. Қорытынды: «Көрдіңдер ме, жүн бұйымдары – біздің мәдени естелігіміз. Әр бұйымның өз тарихы бар.» |
|
|
|
|
Сабақты бекіту
|
«Бағдаршам» әдісі
|
Нұсқаулық ты орындайд ы |
Кері байланыс жасайды |
|
Қысқа мерзімді сабақ жоспары №4
|
Білім беру ұйымының атауы |
|||||
|
Пәні: |
|||||
|
Бөлім: |
|||||
|
Педагогтің атыжөні: |
|||||
|
Күні: |
|||||
|
Сыныбы: |
Қатысушылар саны |
Қатыспағандар саны |
|||
|
Тақырыбы |
Жүн материалымен танысу |
||||
|
Сабақтың мақсаты |
Табиғи жүн түрлерін ажырату; сапалық белгілерін анықтау; материалды дұрыс қолдану тәсілдерін үйрену. |
||||
|
Құндылықтарды дарыту |
Табиғатты қорғау, жауапкершілік, ұқыптылық. |
||||
|
Сабақтың барысы |
|||||
|
Сабақтың жоспарлан ған кезеңдері |
Педагогтің әрекеті |
Оқушының әрекеті |
Бағалау |
Ресурс тар |
|
|
Ұйымдаст ыру кезеңі |
"Бір сөзбен" әдісі Мақсаты: Оқушылардың сабаққа деген эмоционалдық дайындығын анықтау.
• Мұғалім оқушыларға "Сен бүгін сабақтан не күтесің?" деген сұрақ қояды. |
Нұсқаулықта рды орындайды |
Ауызша , мадақтау |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
Жаңа сабақ
|
1. «Сиқырлы қапшық» ойыны (жүн түрін сипап табу) Мақсаты: Балалардың сезім мүшелері арқылы материалды ажырату, тактильді қабылдау қабілетін дамыту. Қажетті құралдар: Қой жүні, ешкі жүні, жібек жіп, мақта, синтепон және мата қапшық. Өткізу барысы: Мұғалім қапшыққа түрлі материалдарды салады. Балалар көздерін жұмып, қолымен ұстап көреді де, қандай материал екенін табуға тырысады. Мысалы: «Бұл жұмсақ әрі жылы, меніңше, бұл қой жүні!» «Мынау тайғанақ, демек жібек болуы мүмкін!» Мұғалім қорытындылайды: «Жүн – табиғи әрі жылы материал, ал синтетика суық сезіледі.»
Қажетті құралдар: Лупа немесе микроскоп, әртүрлі жүн үлгілері. Өткізу барысы: Балалар үлкейткіш әйнекпен жүнге қарап, оның құрылымын байқайды: «Жүннің бетінде кішкентай қабыршақтар бар екен!» Мұғалім түсіндіреді: «Сол қабыршақтар киіз басқанда жабысып, бірігіп кетеді.»
Мақсаты: Жүннің физикалық қасиеттерін тәжірибе арқылы зерттеу. Қажетті құралдар: Жүн, мақта, синтетикалық мата, ыстық су, термометр. Өткізу барысы: Материалдарды қолмен ұстап көру. Созу: қайсысы серпінді? |
Тапсырмалар ды орындайды Тапсырмалар ды орындайды Тапсырмалар ды орындайды |
Дескрипторлар (0– 10 баллдық шкала) «Сиқырлы қапшық»: 0–3 – Материалды ажырата алмады 4–6 – Кей материалды таныды 7–10 – Барлық материалды дұрыс танып, сипаттады
«Микроскоппен қарау»: 0–3 – Қатыспады 4–6 – Тек қарады 7–10 – Белсенді бақылап, түсінігін айтты
«Жүннің қасиетін тексер»: 0–3 – Қатыспады 4–6 – Нәтижесін жартылай түсіндірді 7–10 – Толық тәжірибе жасап, қорытынды шығарды
«Суреттен сәйкестендіру»: 0–3 – Дұрыс таппады 4–6 – Кейбірін анықтады 7–10 – Барлығын нақты сәйкестендірді
«Жүн және табиғат» постері: 0–3 – Белсенділік төмен 4–6 – Постер толық емес |
|
|
|
Суға салып көру: қайсысы су сіңіреді, қайсысы тебеді? Балалар байқағандарын дәптерге жазады. Қорытынды кесте: Материал Жылы ұстау Созылу Су әсері Жүн ✓ ✓ Су өткізбейді Мақта ✓ аз Су сіңіреді Синтетика – ✓ Су өткізеді
Өткізу барысы: Мұғалім түрлі суреттерді таратады: қой жүні, ешкі жүні, түйе жүні. Балалар топпен талқылап, суреттің астына атын жазады. «Бұл бұйра — қой жүні.» «Бұл ұзын әрі жылтыр — ешкі жүні.» «Мынау қоңырлау — түйе жүні.»
Мақсаты: Жүннің табиғи шығу тегін түсіндіру, экологиялық ой қалыптастыру. Өткізу барысы: Балаларға суреттер таратылады: қой, табиғат, жүн, бұйымдар. Тапсырма: суреттерді бір тізбекке байланыстырып, постер құрастыру. «Қой → жүн → иіру → киіз → бұйым → адам» Мұғалім қорытындылайды: «Жүн – табиғаттың сыйы. Біз оны құрметтеп пайдалануымыз керек.» |
|
7–10 – Байланысты анық көрсетті, топтық жұмыс үйлесімді болды |
|
|
Сабақты бекіту
|
«Бағдаршам» әдісі
|
Нұсқаулықты орындайды |
Кері байланыс жасайды |
|
Қысқа мерзімді сабақ жоспары №5
|
Білім беру ұйымының атауы |
|||||
|
Пәні: |
|||||
|
Бөлім: |
|||||
|
Педагогтің атыжөні: |
|||||
|
Күні: |
|||||
|
Сыныбы: |
Қатысушылар саны |
Қатыспағандар саны |
|||
|
Тақырыбы |
Қауіпсіздік техникасы |
||||
|
Сабақтың мақсаты |
Құрал-жабдықтармен жұмыс ережесін білу; еңбек қауіпсіздігін сақтау; тәртіп пен жауапкершілікті қалыптастыру. |
||||
|
Құндылықтарды дарыту |
Еңбек мәдениеті, тәртіптілік, өзін және өзгені қорғау. |
||||
|
Сабақтың барысы |
|||||
|
Сабақтың жоспарлан ған кезеңдері |
Педагогтің әрекеті |
Оқушының әрекеті |
Бағалау |
Ресурс тар |
|
|
Ұйымда стыру кезеңі
|
"Сиқырлы қорап" әдісі Мақсаты: Оқушылардың қызығушылығын арттыру, олардың сабаққа деген ынтасын ояту.
|
Нұсқаулықта рды орындайды |
Ауызша , мадақтау |
|
|
|
Жаңа сабақ
|
1. «Дұрыс па, бұрыс па?» ойыны Мақсаты: Қауіпсіздік ережелерін есте сақтау, дұрыс және бұрыс әрекеттерді ажырата білу. Қажетті құралдар: Дұрыс (жасыл ) және бұрыс (қызыл ) карточкалар. Өткізу барысы: Мұғалім әртүрлі жағдаяттарды оқиды, ал балалар қолдарындағы карточканы көтеріп жауап береді. Мысал сұрақтар:
|
Тапсырмалар ды орындайды Тапсырмалар ды орындайды |
Дескрипторлар (0– 10 баллдық шкала) «Дұрыс па, бұрыс па?» ойыны: 0–3 – Белсенділік танытпады 4–6 – Кей жауаптарды дұрыс айтты 7–10 – Барлық жауапты дұрыс анықтады
«Қауіпсіздік сурет» постері: |
|
|
|
|
Әр дұрыс жауап үшін топқа бір фишка немесе смайлик беріледі. Сабақ соңында ұпайлар саналып, ең жауапты топ «Қауіпсіз шеберлер» атағын алады. Қорытынды: Мұғалім балалармен бірге талқылайды: «Қауіпсіз шебер – нағыз шебер!»
2. «Қауіпсіздік сурет» постерін жасау Мақсаты: Үйірме кезінде қолданылатын құралдармен қауіпсіз жұмыс істеуді көрнекі түрде бейнелеу. Өткізу барысы: Балалар 3–4 адамнан топқа бөлініп, ватман мен түрлі-түсті маркерлер алады. Тапсырма: «Қауіпсіздік – менің серігім!» атты постер салу. Плакатта бейнеленуі мүмкін ережелер: Қайшыны жабық ұста. ? Ине мен түйреуішті арнайы қорапта сақта. Үтікті тек мұғалім рұқсатымен қолдан. Қолыңды таза ұста. Артыңда адам тұр ма – абайла. Топ өз жұмысын таныстырады: «Біздің суретте шебер құралды мұқият қолдануда!» Қорытынды: Барлық постерлерден «Қауіпсіздік галереясы» жасалады.
3. Шағын көрініс – «Шеберханада не істеуге болмайды» Мақсаты: Қауіпсіздік ережелерін сахна арқылы көрсету, дұрыс мінез-құлықты қалыптастыру. Өткізу барысы: Балалар екі топқа бөлінеді:
«Қауіпсіздік ережесін ұстанған адам – нағыз шебер!» Балалар соңында иіліп, бір-біріне қол соғады . |
Тапсырмалар ды орындайды |
0–3 – Қатыспады 4–6 – Сурет толық емес 7–10 – Ережелер нақты, көркем, мазмұнды Көрсетілген
«Шағын көрініс»: 0–3 – Рөлге қатыспады 4–6 – Қатысты, бірақ сенімсіз ойнады 7–10 – Рөлді сенімді ойнап, қауіпсіздік мәнін ашты
«Ережені тап»: 0–3 – Карточкаларды сәйкестендірмеді 4–6 – Кейбірін дұрыс тапты 7–10 – Барлығын нақты сәйкестендіріп, жылдам орындады
«Қауіпсіздік бұрышы»: 0–3 – Белсенді болмады 4–6 – Ішінара қатысты 7–10 – Безендіруге белсенді қатысып, шығармашылық көрсетті |
|
|
4. «Ережені тап» карточка ойыны Мақсаты: Құралдар мен олардың қауіпсіздік ережелерін сәйкестендіру арқылы есте сақтау дағдысын дамыту. Қажетті құралдар: Құрал суреттері және олардың ережелері жазылған карточкалар. Өткізу барысы: Топтарға аралас карточкалар беріледі. Балалар құрал мен ережені сәйкестендіреді: «Қайшы» → «Жабық күйде ұста» ? «Ине» → «Жастықшада сақта» «Желім» → «Қолға емес, бұйымға жақ» «Үтік» → «Мұғалімнің рұқсатымен қолдан» Ойын соңында мұғалім: «Дұрыс сәйкестендірген топ – ережені жақсы меңгерген шеберлер!»
5. «Қауіпсіздік бұрышы» безендіру Мақсаты: Үйірме бөлмесінде қауіпсіздік ережелерін үнемі еске салып тұратын көрнекі бұрыш жасау. Өткізу барысы: Балалар алдыңғы сабақтарда жасаған постерлер мен карточкаларды жинап, қабырғаға безендіріп іледі. Тақырып: «Қауіпсіздік бұрышы – сенімді орта!»
Бұрышқа ұрандар ілінеді: «Тәртіп – табыстың кілті!» «Құралды ұқыпты ұста!» «Қауіпсіз еңбек – сапалы нәтиже!» Мұғалім әр баладан өз қолтаңбасын немесе суретін қалдыруды өтінеді . Барлығы бірге қорытынды жасайды: «Біздің үйірме – қауіпсіз және шығармашыл кеңістік!» |
|
|
|
|
|
Сабақт ы бекіту
|
«Табыс сатысы» • Мұғалім тақтаға баспалдақ суретін салады немесе дайын шаблон береді. |
Нұсқаулықт ы орындайды |
Кері байланыс жасайды |
|
|
|
|
• |
Оқушылар өздерін қай деңгейде тұрғанын белгілейді: Тақырыпты түсінбедім Әлі де сұрақтарым бар Жартылай түсіндім Толық түсіндім, басқаларға түсіндіріп бере аламын |
|
|
|
Қысқа мерзімді сабақ жоспары №6
|
Білім беру ұйымының атауы |
|||||
|
Пәні: |
|||||
|
Бөлім: |
|||||
|
Педагогтің атыжөні: |
|||||
|
Күні: |
|||||
|
Сыныбы: |
Қатысушылар саны |
Қатыспағандар саны |
|||
|
Тақырыбы |
Жүнді тазалау және сұрыптау |
||||
|
Сабақтың мақсаты |
Шикі жүнді өңдеуге дайындау; тазалау және сұрыптау тәсілдерін меңгеру; жүн сапасын талдау. |
||||
|
Құндылықтарды дарыту |
Еңбекқорлық, ұқыптылық, жүйелілік. |
||||
|
Сабақтың барысы |
|||||
|
Сабақтың жоспарлан ған кезеңдері |
Педагогтің әрекеті |
Оқушының әрекеті |
Бағалау |
Ресурс тар |
|
|
Ұйымдаст ыру кезеңі |
"Жылы сөздер шеңбері" |
Нұсқаулықта рды орындайды |
Ауызша , мадақтау |
|
|
|
|
Мақсаты: Оқушылардың көңіл-күйін көтеру, достық қарым-қатынасты қалыптастыру.
|
|
|
|
|
|
Жаңа сабақ |
6. Жүнді тазалау және сұрыптау |
Тапсырмалар ды |
Дескрипторлар (0– 10 баллдық шкала) |
|
|
|
|
1. «Жүнді сұрыпта» практикалық жұмыс Мақсаты: Оқушыларды жүннің түрлерін ажыратуға, тазалауға және сапалы материалды таңдауға үйрету. Өткізу барысы: Мұғалім бірнеше түрлі жүн үлгісін (ақ, қоңыр, лас, таза, ұзын талшықты, қысқа талшықты) үстелге қояды. Балалар қолмен сипап, иісін, жұмсақтығын және түсін байқап көреді. Содан кейін екі себетке бөліп салады: “Таза және жұмсақ” “Лас және қатты” Балалар өз шешімдерін дәлелдейді: «Мына жүн жұмсақ, таза – бұл киімге жарайды!» «Мынау қатты және майлы – жууды қажет етеді.» Қорытынды: Мұғалім жүннің сапасы бұйымның сапасына тікелей әсер ететінін түсіндіреді.
2. «Таза және лас» салыстыру тәжірибесі Мақсаты: Жүн тазалау процесінің мәнін түсіндіру, тәжірибе жасау арқылы үйрену. Өткізу барысы: Екі ыдысқа су құйылады: – Біріне лас жүн салынады; – Екіншісіне таза жүн. Балалар бақылау жүргізеді:
Соңында мұғаліммен бірге қорытынды жасайды: |
орындайды
Тапсырмалар ды орындайды
Тапсырмалар ды орындайды |
«Жүнді сұрыпта» практикалық жұмыс: 0–3 – Белсенділік танытпады 4–6 – Ішінара сұрыптады 7–10 – Барлық түрді нақты ажыратып, дәлелдеп айтты
«Таза және лас» тәжірибесі: 0–3 – Бақылауға қатыспады 4–6 – Кейбір өзгерістерді байқады 7–10 – Толық бақылап, дұрыс қорытынды жасады
«Кім жылдам?» ойыны: 0–3 – Қатыспады 4–6 – Тапсырманы баяу орындады 7–10 – Барлығын тез және дәл сұрыптады
«Шебер саусақтар»: 0–3 – Жаттығуды орындамады 4–6 – Саусақ қозғалысы дәл емес |
|
|
«Жүн таза болса, одан жасалған бұйым да әдемі әрі берік болады!» 3. «Кім жылдам?» ойыны (жүнді бөліп сұрыптау) Мақсаты: Қол моторикасын, зейінді және шапшаңдықты дамыту. Өткізу барысы: Мұғалім үстелге аралас жүн түрлерін (қой, түйе, ешкі, кір жүн) араластырып қояды. Тапсырма: 1 минут ішінде әр бала немесе топ өзіне берілген үлгілерді сұрыптап бөлуі керек. Мысалы: – Бір топ тек қой жүнін жинайды, – Екіншісі – түйе жүнін, – Үшіншісі – ешкі жүнін. Соңында кім көп және дұрыс бөлсе, сол жеңімпаз. Қорытынды: «Шапшаң әрі ұқыпты болу – шебердің басты қасиеті!» 4. «Шебер саусақтар» түту жаттығуы Мақсаты: Саусақтың икемін, дәлдігін және сезімталдығын дамыту. Өткізу барысы: Балалар кішкене жүн бөліктерін алып, оны саусақтарымен түтеді (жайлап тарқату, майда түйіршіктерді бөліп алу). Мұғалім түтудің дұрыс тәсілін көрсетеді: – Екі қолдың арасындағы қозғалыс жұмсақ болуы керек; – Жүн жыртылмауы тиіс. Ойын түрінде: «Кімнің қолы алтын?» – мұғалім түтілген жүннің сапасын бағалайды. Жақсы түтілген жүннен кішкентай “жүн бұлтшасын” жасауға болады . 5. «Жүн сапасы» мини-зерттеу Мақсаты: Балаларды бақылауға, қорытынды жасауға және өз ойын дәлелдеуге үйрету. Өткізу барысы: Мұғалім балаларға зерттеу парағын таратады. Тапсырма: Әр түрлі жүн үлгісін зерттеу және сипаттау. Кесте үлгісі: |
|
7–10 – Түтуді дұрыс орындады, сапалы нәтиже көрсетті «Жүн сапасы» мини-зерттеу: 0–3 – Талдау жасамады 4–6 – Кейбір сипаттаманы атады 7–10 – Барлық үлгіні зерттеп, толық сипаттама берді |
|
|
|
Жұмсақ Ұзынд Қорыт № Жүн түрі Түсі тығы ығы ынды Таза, Орташ
а жарайды Жылы, бірақ
өру қиын Әшекей Өте
жұмсақ лайық Балалар өз қорытындыларын ауызша айтады. Қорытынды: «Жүннің әр түрі ерекше, бастысы – оны дұрыс таңдап, ұқыпты қолдану!» |
|
|
|
|
Сабақт ы бекіту
|
«
⭐ Мен бүгін мынаны жақсы үйрендім… ⭐ Мен мына тапсырманы жақсы орындадым… ? Мен үшін мынаны жақсарту керек…
|
Нұсқаулықты орындайды |
Кері байланыс жасайды |
|
Қысқа мерзімді сабақ жоспары №7
|
Білім беру ұйымының атауы |
|
|
Пәні: |
|
|
Бөлім: |
|
|
Педагогтің атыжөні: |
|
Күні: |
|||||
|
Сыныбы: |
Қатысушылар саны |
Қатыспағандар саны |
|||
|
Тақырыбы |
Жүнді жуу және кептіру |
||||
|
Сабақтың мақсаты |
Экологиялық таза әдіспен жүн жуу жолдарын үйрену; табиғи кептірудің маңызын түсіну; тәжірибелік жұмыс орындау. |
||||
|
Құндылықтарды дарыту |
Экологиялық сана, ұқыптылық, табиғатқа құрмет. |
||||
|
Сабақтың барысы |
|||||
|
Сабақтың жоспарлан ған кезеңдері |
Педагогтің әрекеті |
Оқушының әрекеті |
Бағалау |
Ресурс тар |
|
|
Ұйымдаст ыру кезеңі |
"Комплимент көпірі" әдісі Мақсаты: Оқушылар арасында достық қарымқатынас орнату, сенімділік қалыптастыру.
|
Нұсқаулықта рды орындайды |
Ауызша , мадақтау |
|
|
|
Жаңа сабақ |
1. Топтық тәжірибе: су температурасының әсерін байқау Мақсаты: Әр түрлі температурадағы судың жүн тазалығына әсерін бақылау, тәжірибе арқылы қорытынды жасау. Өткізу барысы: Мұғалім үш ыдыс дайындайды:
Әр ыдысқа бірдей көлемде жүн салынады. Балалар жүннің өзгерісін бақылайды:
Қорытынды: «Жүнді тым ыстық суда жуса, ол қатаяды және формасын жоғалтады. Ең дұрыс температура – жылы су!»
2. «Кім тез жуады?» жарысы Мақсаты: Қол еңбегін дамыту, ұқыптылық пен жылдамдықты үйрету. |
Тапсырмалар ды орындайды
Тапсырмалар ды орындайды
Тапсырмалар ды |
Дескрипторлар (0– 10 баллдық шкала) «Су температурасы тәжірибесі»: 0–3 – Тәжірибеге қатыспады 4–6 – Бақылады, бірақ қорытынды жасамады 7–10 – Барлығын дәл бақылап, дұрыс қорытынды айтты
«Кім тез жуады?» жарысы: 0–3 – Белсенділік танытпады 4–6 – Жүнді жуды, бірақ ұқыпсыз 7–10 – Жүнді таза, мұқият және тез жуды |
|
|
|
|
Өткізу барысы: Балалар екі топқа бөлінеді. Әр топқа кішкене жүн бөлігі мен суы бар ыдыс, сабын беріледі. Тапсырма: жүнді мүмкіндігінше таза және тез жуу. Шарттар: – Су төгілмеуі керек; – Жүн жыртылмауы керек; – Уақыт – 2 минут. Мұғалім уақыт аяқталған соң сапасын тексереді. «Кімнің жүні жұмсақ әрі таза – сол топ жеңімпаз!» Қорытынды: Балалар ұқыптылық пен бірлесіп жұмыс істеудің маңызын түсінеді.
3. «Тазалық шеңбері» ойыны Мақсаты: Қауіпсіздік пен тазалық дағдыларын бекіту, бірлескен әрекетті дамыту. Өткізу барысы: Балалар шеңберге тұрады. Мұғалім “тазалыққа қатысты” сөйлемдер айтады, ал балалар шын болса – қолдарын көтереді, жалған болса – шеңбердің ортасына бір қадам жасайды. Мысалы:
«Тазалық – шебердің басты серігі!»
4. «Құралды тап!» (суретпен сәйкестендіру) Мақсаты: Жүн жуу мен кептіру кезінде қолданылатын құралдарды дұрыс тануға үйрету. Қажетті құралдар: Қайшы, леген, сабын, елек, тарақ, сүлгі суреттері және олардың атауы жазылған карточкалар. Өткізу барысы: Балалар жұппен жұмыс істейді – құрал суретін және атауын сәйкестендіреді. Мысалы: «Леген» → «Жүн жууға арналған ыдыс» «Сабын» → «Май мен шаң кетіруге көмектеседі» «Сүлгі» → «Кептіруге пайдаланылады» ? «Тарақ» → «Жүн тарауға арналған құрал» Соңында барлық құралдар тақтаға жапсырылады. Қорытынды: |
орындайды |
«Тазалық шеңбері» ойыны: 0–3 – Ережелерді шатастырды 4–6 – Кейінгі сұрақтарға жауап берді 7–10 – Барлығын дұрыс анықтап, белсенді қатысты
«Құралды тап!» ойыны: 0–3 – Сәйкестендірмеді 4–6 – Кейбір құралдарды дұрыс атады 7–10 – Барлығын нақты сәйкестендірді, түсіндірді
«Табиғи кептіру бұрышы»: 0–3 – Қатыспады 4–6 – Ішінара ұйымдастырды 7–10 – Белсенді қатысып, бұрышты ұқыпты безендірді |
|
|
|
|
«Құралды дұрыс таңдаған – ең ұқыпты шебер!»
5. Табиғи кептіру бұрышын ұйымдастыру Мақсаты: Табиғи кептірудің мәнін түсіндіру және қауіпсіз орта қалыптастыру. Өткізу барысы: Балалар жуған жүнді кептіру үшін арнайы орын дайындайды:
Мұғалім қорытындылайды: «Табиғи кептіру – экологиялық әрі қауіпсіз әдіс. Біз табиғатты қорғап, еңбегімізді бағалаймыз!»
|
|
|
|
|
|
Сабақт ы бекіту
|
«Не ұнады? Не қиын болды? Не үйрендім?» ? Нұсқаулық: • Оқушыларға үш сұраққа жауап беру ұсынылады: ✅ Не ұнады? – Сабақтағы ең қызықты нәрсе қандай болды? Не қиын болды? – Қандай тапсырма немесе түсінік қиын болды? ? Не үйрендім? – Бүгінгі сабақтан қандай жаңа нәрсе үйрендің? |
Нұсқаул ықты орындай ды |
Кері байланыс жасайды |
|
|
Қысқа мерзімді сабақ жоспары №8
|
Білім беру ұйымының атауы |
||
|
Пәні: |
||
|
Бөлім: |
||
|
Педагогтің атыжөні: |
||
|
Күні: |
||
|
Сыныбы: |
Қатысушылар саны |
Қатыспағандар саны |
|
Тақырыбы |
Жүнді түту және тарау |
|
|
Сабақтың мақсаты |
Жүн талшықтарын жұмсарту мен ажырату тәсілдерін үйрену; құралдарды дұрыс |
|
|
|
пайдалану. |
||||
|
Құндылықтарды дарыту |
Еңбек сүйгіштік, шыдамдылық, дәлдік. |
||||
|
Сабақтың барысы |
|||||
|
Сабақтың жоспарлан ған кезеңдері |
Педагогтің әрекеті |
Оқушыны ң әрекеті |
Бағалау |
Ресурс тар |
|
|
Ұйымдаст ыру кезеңі |
"Музыкалық серпін" әдісі Мақсаты: Оқушылардың сергектігін арттыру, сабаққа дайындығын тексеру.
|
Нұсқаулық тарды орындайды |
Ауызша , мадақтау |
|
|
|
Жаңа сабақ |
1. Практикалық түту-төгіс жұмысы Мақсаты: Жүнді қолмен түтудің және оны жұмсартудың тәсілін үйрету, саусақ икемін дамыту. Қажетті құралдар: Жүн үлгілері (жұмсақ, қатты, ұзын талшықты), қолғап, үстел жамылғысы. Өткізу барысы: Мұғалім алдымен жүн түтудің үлгісін көрсетеді: – Жүнді екі алақанның арасына салып, жеңіл айналдырады;
Балалар алдымен мұғаліммен бірге бір үлгіні түтеді, содан кейін өз бетінше шағын топпен тәжірибе жасайды. Топтар жүннің қасиетіне қарай бөлінеді:
Олар өз үлгілерін түтіп болған соң, қолмен сипап, иісін және құрылымын салыстырады: |
Тапсырмал арды орындайды Тапсырмал арды орындайды Тапсырмал арды орындайды |
Дескрипторлар (0–10 баллдық шкала) «Практикалық түту жұмысы»: 0–3 – Қатыспады 4–6 – Әрекетті орындады, бірақ дәл емес 7–10 – Түтуді дұрыс орындап, айырмашылықты түсіндірді
«Жүн бұлттары» ойыны: 0–3 – Материалды ажырата алмады 4–6 – Кейбірін дұрыс тапты 7–10 – Барлығын дәл анықтап, белсенді қатысты
«Жүн жолы» кестесі: 0–3 – Кесте толық емес |
|
|
|
|
«Бұл жүн тез ашылды, себебі жұмсақ!» «Мынау ұзын, көбірек түту керек екен!» «Қатты жүн көп күш талап етеді!» Мұғалім сабақты қорытындылайды: «Жүнді дұрыс түту – сапалы бұйымның бастауы! Егер талшық дұрыс ажырамаса, бұйым тегіс болмайды!» 2. «Жүн бұлттары» ойыны (жұмсақтыққа қол тигізу жарысы) Мақсаты: Саусақ сезімталдығын дамыту және жүннің құрылымын сезіну арқылы тану. Өткізу барысы: Мұғалім бірнеше себетке әртүрлі материалдар салады:
Балалардың көзі байланып, олар сипау арқылы материалды анықтайды. Кім жүнді дұрыс тапса, 1 ұпай алады. Балалар бір-біріне көмектеспейді — тек сезім арқылы жауап береді. Мысалы: «Бұл жүн сияқты жұмсақ!» «Мұнысы қағаз екен, қытырлайды!» Барлығы өз “жүн бұлтын” (түтілген кішкентай жүн үлгісін) ортақ ватманға жабыстырып, аспан бейнесін жасайды . Қорытынды: «Жүн – табиғаттың жұмсақ сыйы, оны сезіну – өнердің бастамасы!» 3. «Жүн жолы» кестесін жасау Мақсаты: Жүннің тазалаудан бастап бұйымға айналу жолын көрнекі түрде түсіну. Өткізу барысы: Балалар топқа бөлініп, ватманға “Жүннің өмір жолы” атты кесте жасайды. Кестеде әр кезең суретпен және сөзбен көрсетіледі. Кезең Не істейміз Құрал Нәтиже Жүнді
тазалау
Киіз басу
немесе иіру |
|
4–6 – Кейбір кезеңді түсіндірді 7–10 – Барлық кезеңді нақты және көрнекі көрсетті «Қолмен тарау техникасы»: 0–3 – Тарау тәсілін меңгермеді 4–6 – Тарады, бірақ ұқыпсыз 7–10 – Дұрыс бағытта, біркелкі, мұқият орындады «Шебер жұбы»: 0–3 – Қатыспады 4–6 – Ішінара орындады 7–10 – Серіктесімен белсенді жұмыс істеп, түсіністік көрсетті |
|
|
|
Әр топ өз кестесін таныстырып, суретпен безендіреді. Мұғалім барлық кестені біріктіріп, “Жүн жолы” атты ортақ плакат жасайды. Қорытынды: «Жүн жолы – еңбектің, төзімнің және сұлулықтың тарихы!» 4. «Қолмен тарау техникасын үйрен» Мақсаты: Тарау дағдысын қалыптастыру, ұқыптылық пен дәлдікке баулу. Өткізу барысы: Мұғалім жүнді қалай тарау керектігін көрсетеді:
Балалар жұппен немесе жеке жұмыс істейді. Мұғалім аралап, әр оқушыға бағыт береді: «Тарақтың ұшын қатты баспа!», «Міне, осылай тегіс болу керек!» Сабақ соңында балалар өз “ең тегіс жүн үлгісін” көрсетеді, бәрі бірге шеңберге қойып “Жүн гүлін” құрастырады . Қорытынды: «Қолың ұқыпты болса – жүн де әдемі тарайды!» 5. «Шебер жұбы» ойыны Мақсаты: Командалық өзара әрекет пен сенімділік дағдыларын дамыту, серіктестік сезімін қалыптастыру. Өткізу барысы: Балалар жұптасып отырады.
әртүрлі жүн үлгісін береді;
«Аздау түт», «Қаттырақ ұста», «Бұл жүн жеңіл, абайлап!» Рөлдер ауысып отырады. Ойын соңында әр жұп өз әсерімен бөліседі: «Менің жұбым мұқият болды!» «Бірге істегенде тез әрі қызық екен!» Мұғалім қорытындылайды: «Шебер болу – тек қолмен емес, жүрекпен де сезіну!» |
|
|
|
|
Сабақты бекіту
|
«Жетістік баспалдағы» ? Нұсқаулық:
Ештеңе түсінбедім Кейбір нәрселерді түсіндім Көп нәрсені түсіндім, бірақ әлі сұрақтарым бар Барлығын түсіндім, басқаларға түсіндіріп бере аламын |
Нұсқаулық ты орындайды |
Кері байланыс жасайды |
Стикер |
Қысқа мерзімді сабақ жоспары №9
|
Білім беру ұйымының атауы |
||
|
Пәні: |
||
|
Бөлім: |
||
|
Педагогтің атыжөні: |
||
|
Күні: |
||
|
Сыныбы: |
Қатысушылар саны |
Қатыспағандар саны |
|
Тақырыбы |
Табиғи бояулармен жүн бояу |
|
|
Сабақтың мақсаты |
Табиғи бояғыш заттарды тану; жүнді бояу процесін тәжірибеде орындау; түстер үйлесімін түсіну. |
|
|
Құндылықтарды дарыту |
Экологиялық ойлау, көркемдік талғам, ұқыптылық. |
|
|
Сабақтың барысы |
|
|
|
Сабақтың жоспарлан ған кезеңдері |
Педагогтің әрекеті |
Оқушының әрекеті |
Бағалау |
Ресурс тар |
|
Ұйымдаст ыру кезеңі |
"Бүгінгі мақсатымды білдіремін" әдісі Мақсаты: Оқушылардың өз оқу мақсаттарын түсінуіне көмектесу.
|
Нұсқаулықта рды орындайды |
Ауызша , мадақтау |
|
|
Жаңа сабақ |
1. Өсімдікпен бояу тәжірибесі (пияз, қызылша, шай, т.б.) Мақсаты: Табиғи өсімдік бояуларымен танысу және олардың жүнге әсерін тәжірибе арқылы көру. Қажетті құралдар: Пияз қабығы, қызылша, көк шай, сәбіз, кастрюль, су, сүзгі, жүн үлгілері. Өткізу барысы: Мұғалім алдын ала бояу ерітінділерін дайындайды:
),
Балалар кезекпен жүн үлгісін әр ерітіндіге салып көреді.
Топтар өз нәтижесін салыстырады: «Біздің жүн ашық сары түске боялды!» «Қызылша түсі нәзік қызғылт берді!» Қорытынды: «Табиғи бояу – экологиялық әрі қауіпсіз. Әр түс
2. «Түстер араластыру» тәжірибесі Мақсаты: Түстердің үйлесімін және жаңа реңктердің пайда болуын байқау. |
Тапсырмалар ды орындайды Тапсырмалар ды орындайды Тапсырмалар ды орындайды |
Дескрипторлар (0– 10 баллдық шкала) «Өсімдікпен бояу тәжірибесі»: 0–3 – Қатыспады 4–6 – Тәжірибені орындады, бірақ қорытынды жасамады 7–10 – Белсенді қатысты, нәтижені талдап айтты
«Түстер араластыру» тәжірибесі: 0–3 – Қатыспады 4–6 – Кей түсті араластырды, нәтижені атады 7–10 – Барлық реңкті анықтап, өз жүнін бояды
«Қай өсімдік қандай түс береді?» ойыны: 0–3 – Жұптастыруда қателесті 4–6 – Кейбір жұптарды дұрыс тапты |
|
|
|
Өткізу барысы: Мұғалім екі түсті табиғи бояуды (мысалы, сары мен қызыл) біріктіруді ұсынады. Балалар шағын ыдысқа екі ерітіндіні араластырады. Нәтижесінде қандай түс шыққанын бақылайды:
Содан кейін жүннің кішкене бөлігін жаңа қоспамен бояп көреді. Қорытынды: «Түстерді араластыру – шығармашылықтың кілті!» 3. «Қай өсімдік қандай түс береді?» ойыны Мақсаты: Табиғи пигменттерді есте сақтау және танымдық қызығушылықты арттыру. Өткізу барысы: Мұғалім тақтаға өсімдіктер мен түстердің суреттерін араластырып қояды:
Түстер: сары, қызыл, қоңыр, ашық қызғылт, сарғыш. Балалар сызықпен дұрыс жұптастырады. Мысалы: → сары → қызыл → қоңыр → қою қоңыр → сарғыш Қорытынды: «Әр өсімдік – табиғи бояу шебері!» 4. Табиғи бояумен үлгі жүн бояу Мақсаты: Өз қолымен бояу тәжірибесін жасап көру, ұқыптылық пен эстетикалық талғамды дамыту. Өткізу барысы: Балаларға алдын ала дайындалған табиғи бояу ерітінділері таратылады. Әр бала өзіне ұнаған түсті таңдап, кішкене жүн үлгісін бояйды. – Бояу кезінде қолғап киеді; |
|
7–10 – Барлығын дұрыс сәйкестендірд і «Табиғи бояумен үлгі жүн бояу»: 0–3 – Қатыспады 4–6 – Түс таңдады, бірақ нәтижені түсіндірмеді 7–10 – Дұрыс бояп, нәтижені талдады «Түстер әлемі» плакаты: 0–3 – Белсенді болмады 4–6 – Ішінара қатысты 7–10 – Плакатқа үлес қосып, түс мағынасын түсіндірді |
|
|
|
– Жүнді ерітіндіге салып, 5 минут күтеді; – Кейін артық суды сығып, сүлгіге қояды. Балалар өз үлгілерін “Түстер жіптері” жолағына іліп қояды. Қорытынды: «Боялған жүн – шығармашылықтың алғашқы қадамы!»
5. «Түстер әлемі» плакаты Мақсаты: Табиғи түстердің байлығын көрсету және ұжымдық шығармашылық жұмыс жасау. Өткізу барысы: Барлық топ өздері бояған жүн үлгілерін жинайды. Ватманға “Түстер әлемі” деген жазу жазылады. Балалар өз жүн үлгілерін түстер спектрі тәртібімен жапсырады: – Сары → Қызғылт сары → Қызыл → Күлгін → Қоңыр → Жасыл. Әр түс астына жазба қалдырады: «Пияз қабығы – табиғи сары», «Қызылша – нәзік қызғылт», «Көк шай – жылы қоңыр». Плакат сынып бұрышына ілінеді. Қорытынды: «Түстер әлемі – біздің еңбегіміздің айғағы!» |
|
|
|
|
Сабақты бекіту
|
«Кері байланыс парағы» • Әр оқушы сабақ соңында параққа үш сұраққа жауап жазады: Бүгінгі сабақтан не алдым? Қандай сұрақтарым бар? Келесі сабақта нені білгім келеді? |
Нұсқаулықты орындайды |
Кері байланыс жасайды |
Парақ тар |
Қысқа мерзімді сабақ жоспары №10
|
Білім беру ұйымының атауы |
||
|
Пәні: |
||
|
Бөлім: |
||
|
Педагогтің атыжөні: |
||
|
Күні: |
||
|
Сыныбы: |
Қатысушылар саны |
Қатыспағандар саны |
|
Тақырыбы |
Киіз басуға дайындық |
|
|
Сабақтың мақсаты |
Киіз басуға қажетті құралдар мен материалдарды дайындау; процестің кезеңдерін |
|
|
|
білу. |
||||
|
Құндылықтарды дарыту |
Еңбек мәдениеті, жоспарлау, дәстүрге құрмет. |
||||
|
Сабақтың барысы |
|||||
|
Сабақтың жоспарлан ған кезеңдері |
Педагогтің әрекеті |
Оқушының әрекеті |
Бағалау |
Ресурс тар |
|
|
Ұйымдаст ыру кезеңі |
"Сен білесің бе?" әдісі Мақсаты: Сабақ тақырыбына қызығушылық тудыру, оқушыларды диалогқа тарту.
|
Нұсқаулық тарды орындайды |
Ауызша , мадақтау |
|
|
|
Жаңа сабақ |
1. Киіз басу құралдарын сәйкестендіру Мақсаты: Киіз басуға қажетті құралжабдықтардың атын, қызметін және қолдану тәсілін білу. Қажетті құралдар: Суреттер немесе шынайы заттар – жүн, тор (дәке), сабын, жылы су, орамал, шыны бөтелке (илеуге), қолғаб. Өткізу барысы: Мұғалім әр құралды көрсетіп, атын айтады:
Балалар топтарға бөлініп, карточкалардағы құрал атауларын сәйкес суретпен немесе нақты затпен жұптастырады. Одан кейін мұғалім сұрақ қояды: «Қай құралсыз киіз басу мүмкін емес?» «Сабын не үшін керек?» Тапсырманы дұрыс орындаған топқа “Шебер белгісі” (смайлик немесе жіптен жұлдызша) беріледі. Қорытынды: «Құралды таныған бала — қауіпсіз әрі сапалы жұмыс жасай алады!» |
Тапсырмалар ды орындайды
Тапсырмалар ды орындайды
Тапсырмалар ды |
Дескрипторлар (0– 10 баллдық шкала) «Құралдарды сәйкестендіру»: 0–3 – Қатыспады 4–6 – Кейбір құралды дұрыс тапты 7–10 – Барлығын дұрыс сәйкестендіріп, қызметін түсіндірді
«Қол қозғалысы жаттығулары»: 0–3 – Қатыспады 4–6 – Қимылдарды дұрыс қайталамады 7–10 – Барлық жаттығуды дәл орындап, ұқыптылық көрсетті
«Киіз басу кезеңдері» пазл ойыны: 0–3 – Ретті анықтай |
|
|
|
|
2. Қол қозғалысы жаттығулары (сулап, илеу) Мақсаты: Қолдың икемділігін дамыту, киіз басу процесіне физикалық дайындық қалыптастыру. Қажетті құралдар: Ыдыс, жылы су, сабын, кішкене жүн үлгісі. Өткізу барысы: Мұғалім киіз басудағы басты қимылды көрсетеді:
Балалар бұл жаттығуды қайталайды — алдымен құрғақ алақанмен, кейін сабынды сумен. «Алақаныңмен сүйіспеншілікпен иле — киіз де соны сезеді!» Қорытынды: «Киіз басу – тек қол еңбегі емес, шыдам мен ұқыптылық мектебі.»
3. «Киіз басу кезеңдері» пазл ойыны Мақсаты: Киіз басудың негізгі сатыларын ретімен орналастыру және логикалық ойлау қабілетін дамыту. Өткізу барысы: Мұғалім әр топқа суретті карточкалар береді:
Балалар карточкаларды реттілікпен орналастырады. Мысалы: Жүнді түту Сабынды сумен сулау Қолмен илеу Артық суды сығып шығару Кептіру Соңында әр топ өз “пазл ретін” дауыстап айтып, неге солай реттегенін түсіндіреді. Қорытынды: «Киіз басу – дәйекті іс, әр кезең маңызды!»
4. Жеке жоспар: өз бұйымының идеясын салу Мақсаты: Баланың шығармашылық ойын дамыту, болашақ бұйымның эскизін жасау. Өткізу барысы: |
орындайды |
алмады 4–6 – Кейбір кезеңдерді шатастырды 7–10 – Барлығын ретімен орналастырып, түсіндіріп берді
«Жеке жоспар»: 0–3 – Эскиз жасамады 4–6 – Сызды, бірақ толық түсіндірмеді 7–10 – Бұйым идеясын анық, түсімен және пішінімен көрсетті
«Шебердің сөресі»: 0–3 – Қатыспады 4–6 – Макет толық емес 7–10 – Көркем, үйлесімді және шығармашылықпен безендірілген |
|
|
|
Мұғалім мысалдар көрсетеді (киіз гүл, панно, сөмке, ойыншық). Балалар өздеріне ұнайтын бұйым түрін таңдап, қағазға салады. Мұғалім бағыт береді:
Мысалы: «Мен киізден әшекей қалташа жасаймын, түстері
Қорытынды: «Шығармашылық идея – шеберліктің бастауы!»
5. «Шебердің сөресі» макетін жасау Мақсаты: Киіз бұйымдарын орналастыру мен безендіру эстетикасын үйрету. Өткізу барысы: Топтарға қорап, түрлі түсті қағаз, жіп, жүн үлгілері, желім беріледі. Тапсырма: өз “шебер сөресін” жасау — яғни, болашақ көрмеде бұйымдар қалай орналасатынын макет түрінде көрсету. Мысалы:
(сөмке, әшекейлер, гүлдер),
Әр топ өз макетін таныстырады: «Біздің сөре табиғи түстерде, себебі жүн – табиғаттың сыйы!» «Біз киіз гүлдерді алдыңғы қатарға қойдық, себебі олар көз тартады!» Қорытынды: «Шебердің сөресі – еңбегіңнің айнасы!» |
|
|
|
|
|
Сабақт ы бекіту
|
«Жетістік баспалдағы» ? Нұсқаулық: • Мұғалім тақтаға баспалдағы бар сурет салады немесе әр оқушыға жеке береді. |
Нұсқаулықты орындайды |
Кері байланыс жасайды |
Стикер |
|
|
|
• |
Оқушылар өз білімдерін 4 деңгейдің біріне орналастырады: Ештеңе түсінбедім Кейбір нәрселерді түсіндім Көп нәрсені түсіндім, бірақ әлі сұрақтарым бар Барлығын түсіндім, басқаларға түсіндіріп бере аламын |
|
|
|
Қысқа мерзімді сабақ жоспары №11
|
Білім беру ұйымының атауы |
|||||
|
Пәні: |
|||||
|
Бөлім: |
|||||
|
Педагогтің атыжөні: |
|||||
|
Күні: |
|||||
|
Сыныбы: |
Қатысушылар саны |
Қатыспағандар саны |
|||
|
Тақырыбы |
Ылғалды киіз басу тәсілі |
||||
|
Сабақтың мақсаты |
Киіз басудың дәстүрлі әдісін тәжірибеде орындау; еңбек ретін сақтау. |
||||
|
Құндылықтарды дарыту |
Сабырлылық, еңбекқорлық, дәстүрді сақтау. |
||||
|
Сабақтың барысы |
|
||||
|
Сабақтың жоспарлан ған кезеңдері |
|
Педагогтің әрекеті |
Оқушының әрекеті |
Бағалау |
Ресурс тар |
|
Ұйымдаст ыру кезеңі |
"Көңіл-күйіңді көрсет" (эмодзи әдісі) Мақсаты: Оқушылардың көңіл-күйін анықтау, сабаққа дайындық деңгейін бақылау.
|
Нұсқаулық тарды орындайды |
Ауызша , мадақтау |
|
|
Жаңа сабақ |
1. Киіз басу тәжірибесі (кішкене бөліктен бастау) Мақсаты: Балаларды киіз басудың негізгі тәсілдерімен таныстыру және өз қолымен шағын киіз үлгісін жасау. Қажетті құралдар: Табиғи жүн, жылы су, сабын (немесе сұйық сабын), дәке немесе тор, сүлгі. Өткізу барысы: Мұғалім киіз басудың сатыларын көрсетеді: Жүнді тегіс етіп төсейді; Үстінен жылы сабынды су себеді; Дәкемен жауып, жеңіл илеу қозғалысын жасайды; Суық суға салып, кейін сығады; Кептіруге қояды. Балалар өз кішкентай үлгісін (5×5 см) киіз түрінде жасайды. Мұғалім бағыт береді: «Қолың жұмсақ болсын, су тым ыстық болмасын.» «Киіз – төзім мен дәлдікті қажет етеді!» Қорытынды: «Бүгін әрқайсымыз кішкентай киіз шеберіне айналдық!»
2. «Кімнің киізі тегіс?» сайысы Мақсаты: Киіз басу нәтижесінде тегіс, біркелкі бетті қалыптастыруды үйрену. Өткізу барысы: Барлық оқушылар өз үлгілерін дайындап болған соң, үстелге қояды. Мұғалім және топ мүшелері киіздердің тегістігін, қалыңдығын, түсінің біркелкілігін бағалайды. Критерийлер: – Киіз тегіс пе? |
Тапсырмал арды орындайды
Тапсырмал арды орындайды
Тапсырмал арды орындайды |
Дескрипторлар (0– 10 баллдық шкала) «Киіз басу тәжірибесі»: 0–3 – Қатыспады 4–6 – Киіз үлгісі толық емес, әрекеттері сенімсіз 7–10 – Барлық кезеңді дұрыс орындап, дайын үлгі жасады
«Кімнің киізі тегіс?» сайысы: 0–3 – Қатыспады 4–6 – Киізі толық емес немесе біркелкі емес 7–10 – Тегіс, ұқыпты және сапалы үлгі көрсетті
«Топтық киіз жасау»: 0–3 – Белсенділік танытпады 4–6 – Топтық жұмыста ішінара қатысты 7–10 – Белсенді қатысып, командамен нәтижеге жетті
«Суға салып, сығып көр» тәжірибе: 0–3 – Тәжірибені |
|
|
|
Жеңімпаздарға “Жұмсақ шебер”, “Ең тегіс киіз”, “Ең ұқыпты қол” сияқты атақтар беріледі. Қорытынды: «Тегіс киіз – сабыр мен еңбектің нәтижесі!» 3. Топтық киіз жасау Мақсаты: Бірлесіп жұмыс істеу дағдысын қалыптастыру және үлкен көлемде киіз басу тәжірибесін көру. Өткізу барысы: Топтар бірігіп, ортақ шағын киіз мата (30×30 см) жасайды.
Мұғалім бағыттайды: «Командалық жұмыс – киіздің сапасына әсер етеді!» «Кім суды қадағалайды, кім илеуді басқарады – шешіңдер!» Жұмыс соңында дайын киізге топтың аты жазылады (“Шеберлер киізі”, “Жұмсақ алақан”, т.б.). Қорытынды: «Киіз – тек жүн емес, бірліктің белгісі!» 4. «Суға салып, сығып көр» тәжірибе Мақсаты: Су мен сабынның әсерін байқау, киіз басудағы химиялық және физикалық процесті түсіну. Қажетті құралдар: Кішкене жүн үлгісі, жылы және суық суы бар ыдыстар. Өткізу барысы: Балалар екі жүн үлгісін алады:
Салыстырады: «Жылы суда жүн бірігіп киізге айналды, ал суық суда тек суланды!» «Сабын талшықтарды біріктіреді екен!» Мұғалім қысқаша қорытындылайды: «Жүн мен сабын – дос, ал су олардың байланысын нығайтады!» 5. «Шебер кеңесі» пікір алмасу Мақсаты: Тәжірибе нәтижесін талдау, қиындықтар мен табыстарды бөлісу, |
|
орындамады 4–6 – Қорытынды жасамады 7–10 – Айырмашылықты нақты түсіндірді «Шебер кеңесі»: 0–3 – Өз ойын айтпады 4–6 – Қысқаша пікір білдірді 7–10 – Толық ой бөлісіп, пайдалы кеңес айтты |
|
|
|
шығармашылық байланыс орнату. Өткізу барысы: Балалар шеңберге жиналып, төмендегі сұрақтарға жауап береді:
«Су тым көп болса, киіз ауырлап кетеді.» «Илеу кезінде сабыр керек, асықпағанда жақсы нәтиже шығады!» «Суды біртіндеп қосқан дұрыс.» Мұғалім қорытындылайды: «Нағыз шебер – тәжірибесін бөлісе білетін адам!» |
|
|
|
|
Сабақт ы бекіту
|
«
⭐ Мен бүгін мынаны жақсы үйрендім… ⭐ Мен мына тапсырманы жақсы орындадым… ? Мен үшін мынаны жақсарту керек…
|
Нұсқаулық ты орындайды |
Кері байланыс жасайды |
|
Қысқа мерзімді сабақ жоспары №12
|
Білім беру ұйымының атауы |
|
|
|
Пәні: |
|
|
|
Бөлім: |
|
|
|
Педагогтің аты-жөні: |
|
|
|
Күні: |
|
|
|
Сыныбы: |
Қатысушылар саны |
Қатыспағандар саны |
|
Тақырыбы |
Құрғақ фильцевание тәсілі |
||||
|
Сабақтың мақсаты |
Заманауи киіз өңдеу әдісін (инемен киіз басу) үйрену; түрлі пішіндер жасау. |
||||
|
Құндылықтарды дарыту |
Шығармашылық еркіндік, қауіпсіздік мәдениеті, жаңаға ашықтық. |
||||
|
Сабақтың барысы |
|||||
|
Сабақтың жоспарлан ған кезеңдері |
Педагогтің әрекеті |
Оқушының әрекеті |
Бағалау |
Ресурс тар |
|
|
Ұйымдаст ыру кезеңі |
"Құпия сыйлық" әдісі Мақсаты: Оқушыларды ынталандыру, олардың сабаққа деген қызығушылығын ояту.
|
Нұсқаулық тарды орындайды |
Ауызша , мадақтау |
|
|
|
Жаңа сабақ |
1. Қауіпсіздік жаттығуы (ине қолдану) Мақсаты: Құрғақ киіз басуда қолданылатын иненің ерекшелігін түсіндіру және қауіпсіз жұмыс істеу дағдысын қалыптастыру. Қажетті құралдар: Арнайы фильцевание инесі, губка немесе киіз негізі, жүн үлгісі. Өткізу барысы: Мұғалім иненің құрылымын көрсетеді және түсіндіреді:
Балалар алдымен бос губкада жаттығады:
2. Құрғақ киіз техникасын тәжірибе жасау Мақсаты: Құрғақ фильцевание тәсілін іс жүзінде орындау, инемен киізден пішін қалыптастыруды үйрету. Қажетті құралдар: Жүн, ине, губка немесе киіз төсеніш, қолғап. |
Тапсырма ларды орындайды
Тапсырма ларды орындайды
Тапсырма ларды орындайды |
Дескрипторлар (0– 10 баллдық шкала) «Қауіпсіздік жаттығуы»: 0–3 – Қатыспады 4–6 – Инені дұрыс қолданбады 7–10 – Қауіпсіздік ережесін сақтап, сенімді жұмыс істеді
«Құрғақ киіз техникасы»: 0–3 – Тапсырманы орындамады 4–6 – Пішін толық емес, жеткілікті тығыздалмаған 7–10 – Тығыз әрі нақты пішін қалыптастырды
«Киізден бейне мүсін»: 0–3 – Мүсін жасамады 4–6 – Негізгі пішін |
|
|
|
|
Өткізу барысы: Балалар өз алдына шағын жүн үлгісін алады. Мұғалім көрсетеді: Жүнді жұмсақ домалақ пішінге келтіреді; Инемен жоғары-төмен бағытта шаншиды; Бірнеше рет айналдырып, пішіннің тығыздалуын бақылайды. Нәтижесінде әр бала кішкентай “жүн түйіршігін” (мысалы, шар, жүрек, жапырақ) алады. Балалар өз пішінін көрсетіп, түсін айтады: «Мен қызыл жүрек жасадым!» «Мен көк бұлт бейнесін істедім!» Қорытынды: «Құрғақ киіз — ине мен қиялдың достығы!» 3. «Киізден бейне мүсін жаса» Мақсаты: Жүн арқылы шағын мүсін немесе ойыншық жасау, шығармашылық ойлау мен моториканы дамыту. Өткізу барысы: Балалар өз қалауы бойынша мүсін жасайды (жануар, гүл, смайлик, ұлттық бейне, т.б.). Мұғалім бағыт береді:
Балалар жұмыстарын “Мини-көрме” түрінде үстелге орналастырады. Қорытынды: «Әр мүсін – бала қиялының жемісі!» 4. «Кім жылдам және ұқыпты?» ойыны Мақсаты: Ұқыптылық пен дәлдікті дамыту, қол қозғалысын үйлестіру. Өткізу барысы: Мұғалім балаларға бірдей көлемде жүн үлгісін береді. Тапсырма: 3 минут ішінде пішінді (мысалы, кішкентай шар немесе гүл ортасы) ең ұқыпты әрі тегіс етіп жасау. Байқау соңында киіздердің сапасы салыстырылады:
|
|
бар, бірақ толық емес 7–10 – Толық, көркем және идеясы анық мүсін жасады «Кім жылдам және ұқыпты?» ойыны: 0–3 – Қатыспады 4–6 – Тапсырманы орындады, бірақ сапасы төмен 7–10 – Ұқыпты, нақты және әдемі үлгі көрсетті «Киізден ою»: 0–3 – Өрнек салмады 4–6 – Өрнек түсірді, бірақ толық емес 7–10 – Ұлттық өрнекті нақты, үйлесімді және әдемі орындады |
|
|
|
Жеңімпаздарға “Жылдам шебер”, “Ұқыпты қол”, “Тиянақты талант” атақтары беріледі Қорытынды: «Жылдамдық емес, ұқыптылық – нағыз шебердің белгісі!»
5. «Киізден ою» тапсырмасы Мақсаты: Киіз бетіне өрнек салу арқылы ұлттық нақышты енгізу, түстер үйлесімін меңгеру. Өткізу барысы: Балалар дайын киіз бетіне түрлі түсті жүнмен ұлттық өрнек түсіреді. Инені тіке шаншып, өрнек сызықтарын қалыптастырады. Мұғалім ұлттық оюлардың түрлерін көрсетеді: «Қошқар мүйіз», «Тұмарша», «Гүл өрнек». Балалар өз өрнегін салып болған соң, топпен бөліседі: «Менің өрнегімде қызыл – жылылық, көк – тыныштық белгісі!» «Мен “қошқар мүйіз” салдым, себебі ол – береке нышаны!» Қорытынды: «Киізге өрнек түсіру – жүректен шыққан әсемдік!» |
|
|
|
|
Сабақт ы бекіту
|
«Білемін – Білгім келеді – Үйрендім» (КБҮ) әдісі • Мұғалім оқушыларға үш бағаны бар кесте береді:
|
Нұсқаулық ты орындайды |
Кері байланыс жасайды |
|
Қысқа мерзімді сабақ жоспары №13
|
Білім беру ұйымының атауы |
||
|
Пәні: |
||
|
Бөлім: |
||
|
Педагогтің атыжөні: |
||
|
Күні: |
||
|
Сыныбы: |
Қатысушылар саны |
Қатыспағандар саны |
|
Тақырыбы |
Ұлттық өрнектер әлемі |
|
|
Сабақтың мақсаты |
Қазақ ою-өрнектерінің түрлері мен мағынасын білу; өз өрнегін жобалау. |
|
|
Құндылықтарды дарыту |
Эстетика, ұлттық сана, мәдени мұраға құрмет. |
|
|
Сабақтың барысы |
||||
|
Сабақтың жоспарлан ған кезеңдері |
Педагогтің әрекеті |
Оқушының әрекеті |
Бағалау |
Ресурс тар |
|
Ұйымдаст ыру кезеңі |
"Сиқырлы сөз" әдісі Мақсаты: Сабақтың тақырыбына қызығушылық тудыру, топтық жұмысқа ынталандыру.
|
Нұсқаулықта рды орындайды |
Ауызша , мадақтау |
|
|
Жаңа сабақ |
1. «Өрнек бөлшегін тап» ойыны Мақсаты: Ұлттық ою-өрнек элементтерін тану, олардың атауын және құрылымын ажырату дағдысын дамыту. Қажетті құралдар: Өрнек суреттері (қиылған бөлік түрінде), конверттер, желім. Өткізу барысы: Мұғалім әр топқа “жоғалған бөлшегі бар” өрнек суретін береді. Карточкаларда түрлі өрнек элементтері (қошқар мүйіз, ирек, тұмарша, гүл, үшбұрыш т.б.) бөлек беріледі. Балалар сол бөлшекті дұрыс табуы керек. Тапқан соң суретті біріктіріп, толық өрнекті жасайды. Содан кейін мұғалім сұрақ қояды: «Бұл қандай өрнек түрі?» «Оның мағынасы не?» Мысалы:
Қорытынды: «Әр өрнек – қазақ халқының тілі мен тарихы!» ??
2. Дайын өрнектерді бояу Мақсаты: Түстер үйлесімін сезіну, эстетикалық талғамды дамыту. |
Тапсырма ларды орындайды Тапсырма ларды орындайды Тапсырмалар ды орындайды |
Дескрипторлар (0– 10 баллдық шкала) «Өрнек бөлшегін тап» ойыны: 0–3 – Бөлшекті таба алмады 4–6 – Кейбірін дұрыс сәйкестендірді 7–10 – Барлық бөлшекті дәл тапты, мағынасын түсіндірді
«Дайын өрнектерді бояу»: 0–3 – Қатыспады 4–6 – Түстер үйлесімі әлсіз 7–10 – Үйлесімді, әдемі бояу қолданды
«Өз өрнегіңді ойлап тап»: 0–3 – Эскиз салмады 4–6 – Өрнек сызды, бірақ мағынасын түсіндірмеді 7–10 – Өз ойынан өрнек құрап, мағынасын түсіндірді |
|
|
|
Қажетті құралдар: Дайын өрнек суреттері (қара контурмен), түрлі түсті қарындаштар, бояу. Өткізу барысы: Мұғалім түстердің мағынасы туралы түсіндіреді:
Балалар дайын өрнектерді өз қалауымен бояйды. Мұғалім үйлесімді түстерді таңдау бойынша бағыт береді. Мысалы: «Қызыл мен көк түсті қатар қолдансаң, өрнек айқын көрінеді!» «Ақ фон – өрнектің әдемілігін арттырады!» Қорытынды: «Өрнекті бояу – жүрекпен сурет салу!» 3. «Өз өрнегіңді ойлап тап» Мақсаты: Баланың шығармашылық қиялын дамыту, өз ұлттық стиль үлгісін жасау. Өткізу барысы: Мұғалім мысал ретінде бірнеше классикалық өрнек түрін көрсетеді. Балалар жаңа өрнек бейнесін салады, бірақ ұлттық стиль элементтері сақталады (симметрия, ырғақ, қайталану). Мысалы:
Соңында балалар өз өрнегін атайды және түсіндіріп береді: «Менің өрнегім – “Күн нұры”, себебі ол жылу мен өмір береді.» Қорытынды: «Жаңашыл өрнек – дәстүрдің жалғасы!» 4. Топтық «Өрнек кілемі» құрастыру Мақсаты: Ұжымдық жұмыста композиция мен үйлесімділікті сезіну, бірлесіп жұмыс істеуді үйрету. Қажетті құралдар: Түрлі түсті қағаз, қайшы, желім, ватман. Өткізу барысы: Әр топ өзіне берілген бөлікті орындайды: – Бір топ – орталық өрнек, |
|
«Өрнек кілемі»: 0–3 – Қатыспады 4–6 – Ішінара көмектесті 7–10 – Белсенді қатысып, үйлесімді композиция жасады «Ою қиып жапсыру практикасы»: 0–3 – Қатыспады 4–6 – Қиған өрнек толық емес 7–10 – Өрнекті дәл, симметриялы және таза орындады |
|
|
|
Жұмыс аяқталған соң топтар кілемді таныстырады: «Бұл біздің ортақ еңбегіміз! Әр өрнек – біздің бірлігіміздің белгісі!» Қорытынды: «Өрнек кілемі – достық пен еңбектің көрінісі!»
5. Ою қиып жапсыру практикасы Мақсаты: Қайшымен ұқыпты жұмыс істеу, симметрия мен дәлдікті дамыту. Қажетті құралдар: Түрлі түсті қағаз, қарындаш, қайшы, желім. Өткізу барысы: Балалар қағазды бүктеп, жарты өрнек салады. Мұғалім көрсетеді:
Балалар қиған өрнектерін түрлі түске жапсырады. Мысалы: қызыл ою – ақ фонға, көк ою – сары фонға. Дайын жұмыстар “Ою әлемі” бұрышына ілінеді. Қорытынды: «Қиылған қағаз – өрнекке айналған өнер!» |
|
|
|
|
Сабақт ы бекіту
|
«
|
Нұсқаулықты орындайды |
Кері байланыс жасайды |
|
Қысқа мерзімді сабақ жоспары №14
|
Білім беру ұйымының атауы |
|||||
|
Пәні: |
|||||
|
Бөлім: |
|||||
|
Педагогтің атыжөні: |
|||||
|
Күні: |
|||||
|
Сыныбы: |
Қатысушылар саны |
Қатыспағандар саны |
|||
|
Тақырыбы |
Түстер үйлесімі мен композиция |
||||
|
Сабақтың мақсаты |
Түстердің үйлесімділігін талдау; композиция элементтерін қолдану; көркемдік талғамды дамыту. |
||||
|
Құндылықтарды дарыту |
Эстетикалық тәрбие, үйлесім сезімі, сұлулыққа ұмтылу. |
||||
|
Сабақтың барысы |
|||||
|
Сабақтың жоспарлан ған кезеңдері |
Педагогтің әрекеті |
Оқушыны ң әрекеті |
Бағалау |
Ресурс тар |
|
|
Ұйымда стыру кезеңі
|
"Бір сөзбен" әдісі Мақсаты: Оқушылардың сабаққа деген эмоционалдық дайындығын анықтау.
|
Нұсқаулықт арды орындайды |
Ауызша , мадақтау |
|
|
|
Жаңа сабақ
|
1. «Түстер дөңгелегі» жаттығуы Мақсаты: Негізгі және қосымша түстерді танып, олардың арасындағы байланыс пен үйлесімді түсіну. Қажетті құралдар: Ақ қағаз, түрлі түсті бояулар (қызыл, сары, көк, жасыл, күлгін, қызғылт сары), қылқалам. Өткізу барысы: Мұғалім түстер дөңгелегін таныстырады:
Балалар қағазға үлкен дөңгелек салып, оны алты бөлікке бөледі. Әр бөлікке түсті бояйды. Қызыл мен сарының арасында – қызғылт сары; |
Тапсырмала рды орындайды Тапсырмала рды орындайды |
Дескрипторлар (0– 10 баллдық шкала) «Түстер дөңгелегі»: 0–3 – Қатыспады 4–6 – Кей түстерді дұрыс орналастырмады 7–10 – Барлық түстерді дәл бояп, түс байланысын көрсетті
«Қай түс үндес?» ойыны: 0–3 – Қатыспады 4–6 – Түстер |
|
|
|
|
Сары мен көктің арасында – жасыл; Көк пен қызылдың арасында – күлгін. Қорытынды: «Түстер дөңгелегі – суретші мен шебердің басты құралы!»
2. «Қай түс үндес?» ойыны Мақсаты: Түстердің үйлесімін сезіну және дұрыс комбинацияны табу. Қажетті құралдар: Түрлі түсті қағаздар немесе бояу үлгілері. Өткізу барысы: Мұғалім әр топқа түстер жиынтығын береді. Мысалы: қызыл, көк, жасыл, қоңыр, ақ, сары. Тапсырма: ең үйлесімді 2–3 түсті таңдап, себебін түсіндіру. Балалар талқылайды: «Қызыл мен сары – жылы түстер, қуат береді!» «Көк пен ақ – тыныштық пен тазалықты білдіреді!» «Жасыл мен қоңыр – табиғи, жер мен өсімдіктің түсі!» Топтар өз үйлесімдерін “түстер жұбы” ретінде көрсетеді. Қорытынды: «Түстер үндессе – көркемдік туындайды!»
3. Қағазда композиция жасау Мақсаты: Түстер мен пішіндерді үйлестіріп, эстетикалық композиция құра білу. Қажетті құралдар: Түрлі түсті қағаз, қайшы, желім, ватман. Өткізу барысы: Балаларға “Түстер арқылы көңіл күй” тақырыбы беріледі. Әркім өз көңіл-күйін түстер мен пішін арқылы білдіреді. Мысалы:
Композициялар “Түстер әлемі” бұрышы ретінде ілінеді. Қорытынды: «Композиция – түстер мен ойдың бірлігі!»
4. «Түстерді араластыр» тәжірибесі Мақсаты: Жаңа реңктер алу жолдарын тәжірибе |
Тапсырмала рды орындайды |
үйлесімін ішінара түсінді 7–10 – Үйлесімді жұп таңдады және мағынасын дәлелдеді
«Композиция жасау»: 0–3 – Қатыспады 4–6 – Композиция толық емес 7–10 – Түстер үйлескен, мағынасы бар композиция жасады
«Түстерді араластыр» тәжірибесі: 0–3 – Тәжірибені орындамады 4–6 – Бірнеше реңк жасады, бірақ түсіндірусіз 7–10 – Барлық түстерді дұрыс араластырып, нәтижесін сипаттады
«Түстер сөйлейді» постері: 0–3 – Қатыспады 4–6 – Плакат толық емес 7–10 – Түстер мағынасын нақты және көркем көрсетті |
|
|
|
арқылы анықтау. Қажетті құралдар: Акварель немесе гуашь бояуы, палитра, су, қылқалам. Өткізу барысы: Балалар екі негізгі түсті араластырып көреді:
Олар өз дәптерінде “түстер тәжірибесі” бағанын толтырады. Мұғалім бағыттайды: «Аздап қосудың өзі басқа реңк береді – байқап көр!» Сабақ соңында балалар өз түстерін салыстырып көреді. Қорытынды: «Түстер – қиялдың тілі!»
5. «Түстер сөйлейді» постері Мақсаты: Түстердің мағынасын және адамның көңіл-күйімен байланысын түсіну. Өткізу барысы: Топтарға түстер мен олардың мағынасы жазылған карточкалар таратылады. Тапсырма – “Түстер сөйлейді” атты плакат құрастыру. Мысалы: Қызыл – күш, қуат, ерлік Сары – шаттық, жылу Көк – тыныштық, сенім Жасыл – табиғат, өмір Ақ – тазалық, үміт Қара – тұрақтылық, салмақтылық Топ өз плакатын таныстырады және түстерді өмірмен байланыстырады: «Мектеп логотипінде көк түс бар – бұл білім мен сенімнің нышаны!» «Біздің үйірменің түсі – сары, ол шығармашылық пен қуаныш символы!» Қорытынды: «Түстер – адамның ішкі әлемінің айнасы!» |
|
|
|
|
|
Сабақт ы бекіту
|
«Бес саусақ» әдісі ? Нұсқаулық: |
Нұсқаулық ты орындайды |
Кері байланыс жасайды |
|
|
|
|
• |
Мұғалім оқушыларға қолдың суретін көрсетіп, әр саусақтың мағынасын түсіндіреді:
|
|
|
|
Қысқа мерзімді сабақ жоспары №15
|
Білім беру ұйымының атауы |
|||||
|
Пәні: |
|||||
|
Бөлім: |
|||||
|
Педагогтің атыжөні: |
|||||
|
Күні: |
|||||
|
Сыныбы: |
Қатысушылар саны |
Қатыспағандар саны |
|||
|
Тақырыбы |
Панно жасау (киізден) |
||||
|
Сабақтың мақсаты |
Киізден сәндік панно дайындау; композиция мен түстер үйлесімін қолдану. |
||||
|
Құндылықтарды дарыту |
Шығармашылық, ұқыптылық, еңбекқорлық. |
||||
|
Сабақтың барысы |
|
||||
|
Сабақтың жоспарлан ған |
|
Педагогтің әрекеті |
Оқушының әрекеті |
Бағалау |
Ресурс тар |
|
кезеңдері |
|
|
|
|
|
Ұйымдаст ыру кезеңі |
"Сиқырлы қорап" әдісі Мақсаты: Оқушылардың қызығушылығын арттыру, олардың сабаққа деген ынтасын ояту.
|
Нұсқаулықта рды орындайды |
Ауызша , мадақтау |
|
|
Жаңа сабақ |
1. Панно үлгісін талдау Мақсаты: Панно өнерінің түрлерін танып, композиция мен идеяны талдауға үйрету. Қажетті құралдар: Дайын киіз панно үлгілері (сурет түрінде), интерактивті тақта немесе қағаз бетінде көрнекі мысалдар. Өткізу барысы: Мұғалім түрлі панно үлгілерін көрсетеді:
Балалар суреттерді талдап, пікір айтады: «Мына паннода түстер үйлесімді!» «Өрнегі ұлттық нақышта!» «Бұнда киіз қабаттары арқылы рельеф жасалған!» Мұғалім бағыттайды:
Қорытынды: «Панно – шебердің ішкі әлемінің айнасы!»
2. Эскиз сызу Мақсаты: Болашақ панноның жоспарын құру, идеяны қағаз бетіне түсіру. Қажетті құралдар: Қарындаш, ақ қағаз, өшіргіш, түрлі түсті қарындаштар. Өткізу барысы: Мұғалім түсіндіреді:
|
Тапсырмала рды орындайды
Тапсырмала рды орындайды
Тапсырмала рды орындайды |
Дескрипторлар (0– 10 баллдық шкала) «Панно үлгісін талдау»: 0–3 – Талдауға қатыспады 4–6 – Кей элементті ғана атап өтті 7–10 – Барлық композициялық бөліктерді анықтап, ойын білдірді
«Эскиз сызу»: 0–3 – Эскиз салмады 4–6 – Сурет толық емес, идеясы анық емес 7–10 – Эскиз нақты, түстер мен элементтер үйлесімді
«Топтық панно жасау»: 0–3 – Белсенділік танытпады 4–6 – Қатысты, бірақ толық орындамады 7–10 – Белсенді, үйлесімді және таза орындады
«Безендіру элементтерін таңдау»: |
|
|
|
Мысалы:
Мұғалім кеңес береді: «Эскиз – бұл болашақ панноның жүрегі!» Қорытынды: «Қаламнан басталған ой – қолөнерде шындыққа айналады!» 3. Топтық панно жасау Мақсаты: Киіз материалымен жұмыс жасау, бірігіп композиция құра білу. Қажетті құралдар: Түрлі түсті киіз, желім, қайшы, су, сабын (егер ылғалды тәсіл қосылса), мата негіз. Өткізу барысы: Әр топ өз тақырыбын таңдайды: – “Табиғаттың тынысы”, – “Ұлттық өрнек әлемі”, – “Шеберлер елі”. Жұмыс кезеңдері: Киізден фон дайындау; Элементтерді қиып орналастыру; Жабыстыру немесе фильцевание арқылы бекіту; Құрамды безендіру (жіп, моншақ, табиғи материалдар). Балалар бірге жасап, міндеттерді бөліседі: біреуі өрнек салады, екіншісі қиып береді, үшіншісі бекітеді. Қорытынды: «Бірлесе жасаған панно – бірлік пен шабыттың жемісі!» 4. Безендіру элементтерін таңдау Мақсаты: Панноны көркем және үйлесімді ету үшін қосымша элементтерді дұрыс пайдалану. Қажетті құралдар: Жіп, моншақ, түйме, кесте жіптері, табиғи материал (жапырақ, қабықша). Өткізу барысы: Мұғалім безендіру тәсілдерін көрсетеді:
|
|
0–3 – Элемент қоспады 4–6 – Ішінара безендірді 7–10 – Безендіруде талғам мен үйлесім көрсетті «Панно көрмесі»: 0–3 – Жұмысын таныстырмады 4–6 – Қысқа түсіндірді 7–10 – Панно идеясын анық, сенімді жеткізді |
|
|
|
Балалар өз панносына лайық элементтерді таңдайды: «Біздің панно табиғат жайлы, сондықтан жапырақ пішінін қолданамыз.» «Ұлттық стиль үшін моншақтар мен өрнек жіптерін қостық!» Қорытынды: «Безендіру – бұйымға жан беретін сәт!»
5. «Панно көрмесі» ұйымдастыру Мақсаты: Оқушылар еңбегін насихаттау, өз жұмысын таныстыра білу және бір-бірін бағалауға үйрету. Өткізу барысы: Сабақ соңында әр топ өз панносын көрмеге қояды. Балалар көрмеде өз жұмыстары туралы айтады: – Тақырып не туралы?
Басқалар пікір білдіреді, ал мұғалім жылы сөзбен қорытындылайды: «Әр панно – еңбектің, бірліктің және шабыттың туындысы!» Көрме соңында “Ең креативті панно”, “Үздік түстер үйлесімі”, “Ұқыпты жұмыс” номинациялары бойынша марапаттау өтеді |
|
|
|
|
Сабақт ы бекіту
|
«
⭐ Мен бүгін мынаны жақсы үйрендім… ⭐ Мен мына тапсырманы жақсы орындадым… ? Мен үшін мынаны жақсарту керек…
|
Нұсқаулықт ы орындайды |
Кері байланыс жасайды |
|
Қысқа мерзімді сабақ жоспары №16
|
Білім беру ұйымының атауы |
|||||
|
Пәні: |
|||||
|
Бөлім: |
|||||
|
Педагогтің атыжөні: |
|||||
|
Күні: |
|||||
|
Сыныбы: |
Қатысушылар саны |
Қатыспағандар саны |
|||
|
Тақырыбы |
Киізден әшекей бұйымдар |
||||
|
Сабақтың мақсаты |
Киізден шағын аксессуар жасау; безендіру тәсілдерін қолдану. |
||||
|
Құндылықтарды дарыту |
Эстетикалық талғам, нәзіктік, ұқыптылық. |
||||
|
Сабақтың барысы |
|||||
|
Сабақтың жоспарлан ған кезеңдері |
Педагогтің әрекеті |
Оқушын ың әрекеті |
Бағалау |
Ресурс тар |
|
|
Ұйымдаст ыру кезеңі |
"Жылы сөздер шеңбері" Мақсаты: Оқушылардың көңіл-күйін көтеру, достық қарым-қатынасты қалыптастыру.
|
Нұсқаулық тарды орындайд ы |
Ауызша , мадақтау |
|
|
|
Жаңа сабақ |
1. Киізден сырға, брошь жасау Мақсаты: Киіз материалын сәндік бұйым жасауға қолдануды үйрету, ұқыптылық пен эстетикалық талғам қалыптастыру. Қажетті құралдар: Түрлі түсті киіз, ине, жіп, желім, түйреуіш негізі, моншақтар, қайшы. Өткізу барысы: Мұғалім киізден жасалатын бұйым үлгілерін көрсетеді: сырға, брошь, шашқа тағатын әшекей. Киіз бөлігін екі қабат етіп қиып, желім немесе тігіс арқылы біріктіру тәсілін үйретеді. Балалар өз таңдауы бойынша үлгі жасайды:
|
Тапсырмал арды орындайды
Тапсырмал арды орындайды |
Дескрипторлар (0– 10 баллдық шкала) «Киізден сырға, брошь жасау»: 0–3 – Бұйымды толық орындамады 4–6 – Қатысты, бірақ ұқыпсыз 7–10 – Бұйымды таза, үйлесімді жасады
«Шебер сәнгер» ойыны: 0–3 – Қатыспады 4–6 – Рөл ойнады, |
|
|
|
|
– Басқасы ұлттық өрнекпен безендірілген түйреуіш. Жұмыс кезінде мұғалім бағыт береді: «Әр тігіс ұқыпты болсын, себебі ол – шебердің қолтаңбасы!» Қорытынды: «Киізден жасалған әр әшекей – табиғилық пен сұлулықтың үйлесімі!»
2. «Шебер сәнгер» ойыны Мақсаты: Балалардың сәндік талғамын дамыту, шығармашылық ойлау мен топта жұмыс істеу дағдыларын жетілдіру. Қажетті құралдар: Киіз әшекей үлгілері, суреттер, түрлі аксессуарлар (шарф, лента, мата қиындысы). Өткізу барысы: Балалар 3–4 адамнан топқа бөлінеді. Әр топ “шағын сән көрінісін” дайындайды: – Киізден бір-екі бұйым жасап, оны киімге үйлестіріп көрсетеді; – Бір оқушы – “модель”, екіншісі – “шебер”, үшіншісі – “дизайнер”. Көрініс соңында топ өз идеясын түсіндіреді: «Біздің бұйым табиғи материалдан жасалған, ал түстер көктем көңіл-күйін береді!» Қорытынды: «Шебер сәнгер – әдемілікті өз қолымен жасайтын адам!»
3. Дайын бұйымды безендіру Мақсаты: Әшекей бұйымға мән беру, оны нәзік элементтермен толықтыру. Қажетті құралдар: Моншақ, тастар, жіп, түйме, желім. Өткізу барысы: Балалар өз жасаған бұйымдарын безендіреді:
Мұғалім бағыттайды: «Безендіру аз болса – бұйым қарапайым, тым көп болса – ауыр көрінеді. Тепе-теңдік сақта!» Балалар дайын бұйымдарын бір-біріне көрсетіп, пікір алмасады. Қорытынды: «Шынайы сұлулық – ұқыптылық пен талғамда!»
|
Тапсырмал арды орындайды |
бірақ толық ашпады 7–10 – Идеясын айқын көрсетіп, сәндік үйлесім танытты
«Дайын бұйымды безендіру»: 0–3 – Безендіру элементі жоқ 4–6 – Кейбір элементті қосты 7–10 – Безендіру үйлесімді, талғаммен жасалған
«Өз стиліңді тап»: 0–3 – Түсіндірмеді 4–6 – Аз сипаттама берді 7–10 – Өз талғамын дәл және сенімді айтты
«Мини көрме»: 0–3 – Қатыспады 4–6 – Бұйымын көрсетті, бірақ таныстырмады 7–10 – Белсенді таныстырып, өз жұмысын қорғады |
|
|
4. «Өз стиліңді тап» Мақсаты: Баланың жеке талғамын қалыптастыру, өзіндік стиль сезімін дамыту. Өткізу барысы: Мұғалім сұрақтар қояды:
Балалар өз әшекейлерін ұстап, сипаттайды: «Мен жылы түстерді ұнатам, сондықтан сарғыш брошь жасадым!» «Менің сырғам – көгілдір, себебі ол тыныштықты білдіреді!» Мұғалім әр баланың талғамын қолдай отырып, даралығын атап өтеді. Қорытынды: «Әркімнің өз қолтаңбасы бар – сән де сол арқылы басталады!»
5. Мини көрме: «Сән мен қолөнер» Мақсаты: Балалардың жұмыстарын көпшілік алдында таныстыру, мақтаныш сезімін дамыту. Өткізу барысы: Балалар өз әшекейлерін үстелге қояды, аты-жөні және бұйым атауы жазылған шағын карточка жасайды. Мұғалім “мини-көрме” өткізеді. Қатысушылар мен көрермендер (басқа топ немесе мұғалімдер) дауыс береді:
Жеңімпаздар мадақталады, барлық балаларға “Шебер сәнгер” стикері беріледі. Қорытынды: «Сән – өтпелі, бірақ шебердің қолөнері – мәңгі!» |
|
|
|
|
|
Сабақт ы бекіту
|
«Бес саусақ» әдісі ? Нұсқаулық: |
Нұсқаулық ты орындайд ы |
Кері байланыс жасайды |
|
|
|
|
• |
Мұғалім оқушыларға қолдың суретін көрсетіп, әр саусақтың мағынасын түсіндіреді:
|
|
|
|
Қысқа мерзімді сабақ жоспары №17
|
Білім беру ұйымының атауы |
||
|
Пәні: |
||
|
Бөлім: |
||
|
Педагогтің атыжөні: |
||
|
Күні: |
||
|
Сыныбы: |
Қатысушылар саны |
Қатыспағандар саны |
|
Тақырыбы |
Сөмке, қалташа жасау |
|
|
Сабақтың мақсаты |
Функционалды бұйым пішінін жобалау; тігу мен сәндеу тәсілдерін үйрену. |
|
|
Құндылықтарды дарыту |
Іскерлік, ұқыптылық, дербестік. |
|
|
Сабақтың барысы |
|
|
|
Сабақтың жоспарлан ған кезеңдері |
Педагогтің әрекеті |
Оқушын ың әрекеті |
Бағалау |
Ресурс тар |
|
Ұйымдаст ыру кезеңі |
"Комплимент көпірі" әдісі Мақсаты: Оқушылар арасында достық қарымқатынас орнату, сенімділік қалыптастыру.
|
Нұсқаулық тарды орындайд ы |
Ауызша , мадақтау |
|
|
Жаңа сабақ |
1. Киізден қалташа пішу Мақсаты: Киізден бұйым пішімін анықтауға, дұрыс кесу мен өлшеу дағдысын қалыптастыру. Қажетті құралдар: Киіз, бор, сызғыш, қайшы, қағаз үлгі (трафарет). Өткізу барысы: Мұғалім қалташа пішудің үлгісін көрсетеді:
(тік төртбұрыш немесе жарты дөңгелек пішін); – Сол үлгі киіздің үстіне қойылып, бор арқылы сызылады;
Мұғалім ескертеді: «Киізді кескенде қолыңды қайшының жүзіне жақын ұстама. Түзу және бір бағытта қисаң!» Балалар өз үлгілерін кесіп болған соң, пішіндерін бір-бірімен салыстырады. Қорытынды: «Пішіннің дәлдігі — бұйым сұлулығының бастауы!»
2. Құрастыру тәжірибесі Мақсаты: Бұйым бөлшектерін біріктіріп, пішінді нақтылау, қол еңбегін үйлестіру. Қажетті құралдар: Киіз бөліктері, ине-жіп, желім (қосымша), түйме немесе ілгек. Өткізу барысы: Балалар екі бөлікті біріктіріп, қалташаның шеттерін уақытша бекітеді. Мұғалім көрсетеді:
|
Тапсырмал арды орындайды
Тапсырмал арды орындайды
Тапсырмал арды орындайды |
Дескрипторлар (0– 10 баллдық шкала) «Қалташа пішу»: 0–3 – Пішінді дұрыс сыза алмады 4–6 – Өлшем дәл емес 7–10 – Дәл, таза, симметриялы пішін қиылған
«Құрастыру тәжірибесі»: 0–3 – Қатыспады 4–6 – Ішінара біріктірді 7–10 – Пішінді дұрыс құрастырды
«Тігіс техникасы»: 0–3 – Тігіс жасаған жоқ 4–6 – Тігісі біркелкі емес 7–10 – Тігіс түрін дұрыс қолданды, таза жұмыс орындады
«Эко-сөмке» жобасы: 0–3 – Идея толық емес 4–6 – Бұйым дайын, |
|
|
|
Кей топ желіммен, кейі инемен біріктіреді (жас ерекшелігіне қарай). Соңында бәрі қалташаны ішіне айналдырып, дайын пішінді көреді. Қорытынды: «Құрастыру — ұқыптылық пен дәлдіктің сын сәті!» 3. Тігіс техникасын үйрену Мақсаты: Қарапайым қол тігісін (қадам тігіс, қиғаш тігіс, жиек тігіс) меңгеру. Қажетті құралдар: Ине, жіп, инеқап, дайын үлгі. Өткізу барысы: Мұғалім үш түрлі тігісті көрсетеді:
Мұғалім ескертеді: «Инемен жұмыс істегенде қауіпсіздік сақта, ине қорапта тұрсын!» Қорытынды: «Тігіс тегіс болса — шеберлік көрінеді!» 4. «Эко-сөмке» жобасы Мақсаты: Киіз материалын тұрмыстық бұйым ретінде қолдану, экологиялық көзқарас қалыптастыру. Өткізу барысы: Балалар шағын топтарда “Эко-сөмке” жобасын жасайды.
Жобаны безендіру кезінде табиғи материалдар (жіп, ағаш түйме, жүн ою) пайдаланылады. Топтар өз өнімдерін таныстырады: «Біздің сөмке экологиялық таза, себебі ол табиғи киізден жасалған!» Қорытынды: «Эко-сөмке — сән мен табиғаттың үйлесімі!» 5. «Шебер қолдар» сайысы Мақсаты: Балалардың шеберлік деңгейін, жылдамдығын және ұқыптылығын байқау. Өткізу барысы: Балалар арасында шағын сайыс өтеді: |
|
бірақ безендіру әлсіз 7–10 – Жоба толық, эстетикалық және мағыналы «Шебер қолдар» сайысы: 0–3 – Белсенділік танытпады 4–6 – Бұйым аяқталды, бірақ ұқыпсыз 7–10 – Белсенді, сапалы және креативті жұмыс көрсетті |
|
|
|
Мұғалім мен топ мүшелері әділқазылар ретінде бағалайды. Соңында номинациялар беріледі:
Барлық қатысушыларға “Шебер қолдар” сертификаты тапсырылады. Қорытынды: «Шебер қол – өнердің алтын қазынасы!» |
|
|
|
|
Сабақт ы бекіту
|
«Не ұнады? Не қиын болды? Не үйрендім?» ? Нұсқаулық: • Оқушыларға үш сұраққа жауап беру ұсынылады: ✅ Не ұнады? – Сабақтағы ең қызықты нәрсе қандай болды? Не қиын болды? – Қандай тапсырма немесе түсінік қиын болды? ? Не үйрендім? – Бүгінгі сабақтан қандай жаңа нәрсе үйрендің? |
Нұсқаулық ты орындайд ы |
Кері байланыс жасайды |
|
Қысқа мерзімді сабақ жоспары №18
|
Білім беру ұйымының атауы |
|||||
|
Пәні: |
|||||
|
Бөлім: |
|||||
|
Педагогтің атыжөні: |
|||||
|
Күні: |
|||||
|
Сыныбы: |
Қатысушылар саны |
Қатыспағандар саны |
|||
|
Тақырыбы |
Киізден ойыншық жасау |
||||
|
Сабақтың мақсаты |
Киізден бейнелі пішін жасау; пішін мен түсті үйлестіру. |
||||
|
Құндылықтарды дарыту |
Қиял, мейірімділік, шыдамдылық. |
||||
|
Сабақтың барысы |
|||||
|
Педагогтің әрекеті |
Оқушының әрекеті |
Бағалау |
Ресурс тар |
||
|
Ұйымдаст ыру кезеңі |
"Музыкалық серпін" әдісі Мақсаты: Оқушылардың сергектігін арттыру, сабаққа дайындығын тексеру. Мұғалім көңілді әуен қосады (мысалы, табиғат дыбыстары, классикалық музыка немесе балаларға арналған көңілді әуендер).
|
Нұсқаулық тарды орындайды |
Ауызша , мадақтау |
|
|
Жаңа сабақ |
1. Қарапайым үлгі таңдау Мақсаты: Баланың жас ерекшелігіне сай ойыншық моделін таңдау, жоспар құру. Қажетті құралдар: Киіз, қарындаш, қайшы, қағаз үлгі (жануар, гүл, жүрек, қуыршақ т.б.). Өткізу барысы: Мұғалім бірнеше үлгі көрсетеді:
Балалар өздері таңдаған үлгіні қағазға салып, киізге көшіреді. Мұғалім бағыттайды: «Үлгің неғұрлым қарапайым болса, соғұрлым жұмысың сәтті шығады!» Топпен пікір алмасады: «Мен жануар түрін таңдаймын, себебі ол достықты білдіреді.» «Мен жүрек пішінді жасаймын, ол мейірімділік белгісі!» Қорытынды: «Ойыншықтың пішіні – оның мінезі!»
2. «Менің ойыншығым» жасау Мақсаты: Киіз материалын қолдана отырып, шағын ойыншық пішінін тігу және безендіру. Қажетті құралдар: Киіз, ине-жіп, мақта (толтырма ретінде), түйме, жіп, желім. Өткізу барысы:
Мұғалім көрсетіп отырады: |
Тапсырмал арды орындайды
Тапсырмал арды орындайды
Тапсырмал арды орындайды |
Дескрипторлар (0– 10 баллдық шкала) «Үлгі таңдау»: 0–3 – Үлгі таңдамады 4–6 – Таңдады, бірақ жоспар толық емес 7–10 – Үлгі анық, түсіндіріп көрсетті
«Менің ойыншығым»: 0–3 – Бұйым толық емес 4–6 – Тігісі немесе пішіні ұқыпсыз 7–10 – Бұйым толық, таза, әдемі жасалған
«Түстер таңдау ойыны»: 0–3 – Түстерді таңдамады 4–6 – Үйлесім әлсіз 7–10 – Түстер үйлесімді, мағынасын түсіндірді
«Ойыншықты таныстыр»: 0–3 – Сахнада сөйлемеді 4–6 – Аз сипаттама берді 7–10 – Кейіпкерін сенімді, әсерлі таныстырды |
|
|
|
«Ең маңыздысы – тігіс пен пішіннің біркелкі болуы!» Мысалы:
Қорытынды: «Қолдан жасалған ойыншық – жылулық пен мейірім сыйлайды!» 3. Түстер таңдау ойыны Мақсаты: Баланың түстер үйлесімін түсінуін дамыту. Қажетті құралдар: Түрлі түсті киіз үлгілері. Өткізу барысы: Мұғалім әр түстің мінезін түсіндіреді:
Балалар өз ойыншықтарына түстер таңдайды. «Менің қояным көк, себебі ол сабырлы!» «Менің гүл ойыншығым сары, себебі ол көңілді!» Қорытынды: «Түс — кейіпкердің тілі!» 4. «Ойыншықты таныстыр» сахналық көрініс Мақсаты: Баланың сөйлеу, шығармашылық және сенімділік дағдысын дамыту. Өткізу барысы: Әр бала өз ойыншығын сахнада таныстырады:
“мінезін” сипаттайды;
Мысалы: «Бұл – менің “Күлегеш қоян” ойыншығым. Ол әрқашан достарын күлдіреді!» «Ал менің ойыншығым – “Бақыт гүл”, ол үнемі қуаныш сыйлайды!» Топ шапалақпен қолдайды Қорытынды: «Өнер – өз қолыңмен жасаған қуаныш!» |
|
«Шебер ойыншық» байқауы: 0–3 – Қатыспады 4–6 – Жұмыс толық емес |
|
|
|
5. «Шебер ойыншық» байқауы Мақсаты: Балалар еңбегін бағалау, шығармашылыққа ынталандыру. Өткізу барысы: Мұғалім мен балалар “Шебер ойыншық” байқауын өткізеді. Бағалау критерийлері:
Номинациялар бойынша марапаттау:
Барлық балалар сертификат пен мадақтама алады. Қорытынды: «Ойыншық – кішкентай шебердің үлкен жетістігі!» |
|
|
|
|
Сабақт ы бекіту
|
«Табыс сатысы»
Тақырыпты түсінбедім Әлі де сұрақтарым бар Жартылай түсіндім Толық түсіндім, басқаларға түсіндіріп бере аламын |
Нұсқаулық ты орындайд ы |
Кері байланыс жасайды |
|
Қысқа мерзімді сабақ жоспары №19
|
Білім беру ұйымының атауы |
|||||
|
Пәні: |
|||||
|
Бөлім: |
|||||
|
Педагогтің атыжөні: |
|||||
|
Күні: |
|||||
|
Сыныбы: |
Қатысушылар саны |
Қатыспағандар саны |
|||
|
Тақырыбы |
Жүннен кәдесый бұйымдар |
||||
|
Сабақтың мақсаты |
Кәдесый бұйымдардың дизайнын жобалау және орындау. |
||||
|
Құндылықтарды дарыту |
Шығармашылық ойлау, ұлттық нақышқа қызығушылық. |
||||
|
Сабақтың барысы |
|||||
|
Сабақтың жоспарлан ған кезеңдері |
Оқушын ың әрекеті |
Бағалау |
Ресурс тар |
||
|
Ұйымдаст ыру кезеңі |
"Бүгінгі мақсатымды білдіремін" әдісі Мақсаты: Оқушылардың өз оқу мақсаттарын түсінуіне көмектесу.
|
Нұсқаулық тарды орындайд ы |
Ауызша , мадақтау |
|
|
|
Жаңа сабақ |
1. Кәдесый түрін таңдау Мақсаты: Жүннен жасалатын шағын бұйымдардың түрлерімен таныстыру және өз идеясына сай кәдесый пішінін таңдау. Қажетті құралдар: Түрлі түсті киіз, жіп, магнит негіздері, түйреуіш, кілт тізбек, қағаз, қарындаш. Өткізу барысы: Мұғалім жүннен жасалатын кәдесыйлардың үлгілерін көрсетеді:
|
Тапсырмал арды орындайды
Тапсырмал |
Дескрипторлар (0– 10 баллдық шкала) «Кәдесый түрін таңдау»: 0–3 – Үлгі таңдамады 4–6 – Таңдады, бірақ идея толық емес 7–10 – Идеясы анық, түсіндіріп көрсетті
«Шебер сыйлығы»: 0–3 – Бұйым толық |
|
|
|
|
– Кілтқап немесе шағын қалташа; – Түйреуіш, жапсырма, естелік гүл . Балалар өздері не жасағысы келетінін таңдайды. Мысалы: «Мен кілтке арналған киіз брелок жасаймын!» «Менің сыйлығым – магнит түрінде болады!» Мұғалім бағыттайды: «Кәдесый – кішкентай болса да, үлкен мәнге ие. Ол — жүректен шыққан сый!» Қорытынды: «Кәдесый түрін дұрыс таңдау – идеяның бастауы!»
2. «Шебер сыйлығы» жасау Мақсаты: Кәдесый бұйымды өз қолымен жасау, ұқыптылық пен нақтылыққа баулу. Қажетті құралдар: Киіз, ине-жіп, желім, моншақ, түйме, тас, жіп, магнит немесе тізбек. Өткізу барысы: Балалар өз таңдаған кәдесыйларын жасайды. Мысалы:
Мұғалім кезеңмен бағыт береді: Пішінді киізден қиып алу; Элементтерін тігу немесе желімдеу; Безендіру (моншақ, жіп, өрнек); Негізге бекіту (магнит, тізбек т.б.). Қорытынды: «Әр сыйлық — шебердің жылы жүрегінен шыққан туынды!»
3. Безендіру және қаптау Мақсаты: Кәдесыйды көркем әрі ұқыпты етіп безендіру және сыйлық ретінде ұсынуға дайындау. Қажетті құралдар: Қағаз қорапшалар, таспа, жіп, қағаз, затбелгі, фломастер. Өткізу барысы: Балалар дайын бұйымдарын қаптайды:
Мұғалім: |
арды орындайды
Тапсырмал арды орындайды |
емес 4–6 – Тігіс, пішін ұқыпсыз 7–10 – Бұйым таза, үйлесімді, эстетикалық тартымды
«Безендіру және қаптау»: 0–3 – Қатыспады 4–6 – Безендіру жартылай орындалды 7–10 – Безендіру мен қаптау үйлесімді, ұқыпты жасалған
«Сыйлыққа арналған бұйым жәрмеңкесі»: 0–3 – Белсенділік танытпады 4–6 – Бұйым таныстырылды, бірақ сенімсіз 7–10 – Белсенді, мазмұнды, шығармашылық таныстыру жасады
«Бренд ойлап тап»: 0–3 – Тапсырма орындамады 4–6 – Идея бар, бірақ толық емес 7–10 – Логотип, атау және ұран ойлап тауып, қорғады |
|
|
|
«Сыйлықтың сыртқы түрі де — оның мәдениеті!» Балалар өз жұмыстарын безендіріп, бір-біріне сыйлық ретінде ұсынады. Қорытынды: «Қолдан жасалған сый – шынайы қуаныш сыйлайды!» 4. «Сыйлыққа арналған бұйым» жәрмеңкесі Мақсаты: Шығармашылық еңбекті көпшілікке көрсету, кәсіпкерлік және қарым-қатынас дағдыларын дамыту. Өткізу барысы: Үйірме ішінде шағын жәрмеңке ұйымдастырылады. Әр топ өз бұйымын “сату” форматында таныстырады: – Атауы мен бағасы (шартты); – Қолданылған материалдары; – Құндылығы мен мағынасы. Мысалы: «Бұл — “Бақыт гүл” магниті. Киізден жасалған, әр үйге жылу сыйлайды!» «Ал менің бұйымым – кілтке арналған “Қошқар мүйіз” брелок. Ол ұлттық нақышта!» Балалар “ақшалай белгілермен” (фишкалармен) бір-бірінің бұйымдарын сатып алады. Қорытынды: «Жәрмеңке – еңбегіңнің нәтижесін бағалай білудің тамаша жолы!» 5. «Бренд ойлап тап» тапсырмасы Мақсаты: Үйірме жұмысына шығармашылық көзқарас қалыптастыру, өзіндік бренд пен логотип ойлап табу. Қажетті құралдар: Қағаз, фломастер, түрлі түсті маркерлер. Өткізу барысы: Балаларға тапсырма беріледі: – Өз бұйымына ат қой (“Шебер сыйлық”, “WoolArt”, “KazHandMade” т.б.); – Логотип немесе белгі ойлап сал (жүн шиыршығы, гүл, қошқар мүйіз т.б.); – Слоган жаз (“Жылулық сыйла!”, “Қолдан жасалған – жүректен туған!”). Мысалы: “Менің брендім — «Warm Soul», себебі жүн бұйым – жылу мен махаббаттың белгісі.” |
|
|
|
|
|
“Біздің топ бренді – «ШеберStyle» — ұлттық нақыштағы сән.” Сабақ соңында балалар өз брендтерін таныстырады. Қорытынды: «Шебердің қолынан шыққан бұйым — брендке айналар өнер!» |
|
|
|
|
Сабақт ы бекіту
|
«Кері байланыс парағы» • Әр оқушы сабақ соңында параққа үш сұраққа жауап жазады: Бүгінгі сабақтан не алдым? Қандай сұрақтарым бар? Келесі сабақта нені білгім келеді? |
Нұсқаулық ты орындайд ы |
Кері байланыс жасайды |
Парақта р |
Қысқа мерзімді сабақ жоспары №20
|
Білім беру ұйымының атауы |
|||||
|
Пәні: |
|||||
|
Бөлім: |
|||||
|
Педагогтің атыжөні: |
|||||
|
Күні: |
|||||
|
Сыныбы: |
Қатысушылар саны |
Қатыспағандар саны |
|||
|
Тақырыбы |
Дәстүр мен заманауи стиль үйлесімі |
||||
|
Сабақтың мақсаты |
Дәстүрлі өрнектерді заманауи стильмен үйлестіру; жаңа идея ұсыну. |
||||
|
Құндылықтарды дарыту |
Ұлттық сана, жаңашылдық, мәдени сабақтастық. |
||||
|
Сабақтың барысы |
|||||
|
Сабақтың жоспарлан ған кезеңдері |
Педагогтің әрекеті |
Оқушын ың әрекеті |
Бағалау |
Ресурс тар |
|
|
Ұйымдаст ыру кезеңі |
"Сен білесің бе?" әдісі Мақсаты: Сабақ тақырыбына қызығушылық тудыру, оқушыларды диалогқа тарту.
|
Нұсқаулық тарды орындайд ы |
Ауызша , мадақтау |
|
|
-
Соңында мұғалім осы сұрақтың жауабын сабақ барысында анықтайтындарын айтады.
-
Бұл әдіс оқушылардың сыни ойлау қабілетін дамытады.
Жаңа 1. Бұйымдарды салыстыру Тапсырмал Дескрипторлар (0–
с
абақ
Мақсаты: Ұлттық және заманауи қолөнер арды
10 баллдық шкала)
бұйымдарының ұқсастығы мен айырмашылығын
орындайды «Бұйымдарды ажырату, талдау қабілетін дамыту.
салыстыру»:
Қажетті құралдар: Ескі (дәстүрлі) және қазіргі 0–3 – Талдау
(заманауи) бұйымдардың суреттері: сырмақ, жасамады
киім, әшекей, сөмке, панно. 4–6 – Кейбір
Өткізу барысы: айырмашылықтарды
Мұғалім тақтаға екі түрлі сурет іледі: атады
-
Бірі — дәстүрлі қолөнер бұйымы (мысалы, 7–10 – Толық
кестеленген камзол); салыстырып, мысал
-
Екіншісі — заманауи дизайнер жасаған ұқсас Тапсырмал келтірді
бұйым. арды
Балалар жұппен немесе топпен салыстырады: орындайды «Қайсысы
Көрсеткіш Дәстүрлі За дәстүрлі?» ойыны:
0–3 – Қатыспады
Материал Табиғи жүн, тері, мата Киіз, жасан 4–6 – Дұрыс емес
Өрнек Ұлттық, «қошқар мүйіз» Қарапайым жауаптар көп
Түсі Табиғи, жылы Ашық, конт 7–10 – Барлығын
дұрыс ажыратты Қолданылуы Тұрмыстық Сәндік, сән
Қорытынды: «Заманауи үлгі
«Дәстүр — тамыр, заманауи стиль — оның жаңа Тапсырмал жасау»:
бұтағы!» арды 0–3 – Идея жоқ орындайды 4–6 – Идея бар, бірақ
2. «Қайсысы дәстүрлі?» ойыны толық емес
Мақсаты: Ұлттық мұраны тану және заманауи 7–10 – Ұлттық және элементтерді ажырата білу. заманауи элемент
Қажетті құралдар: Суреттер жиынтығы үйлесімді көрсетілді
(дәстүрлі және заманауи бұйымдар аралас).
Өткізу барысы: «Мода дизайнері»
Мұғалім суреттерді көрсетеді, балалар қол ойыны:
көтеріп немесе карточка арқылы “дәстүрлі” ( ) 0–3 – Рөлге қатыспады
немесе “заманауи” ( ) деп белгілейді.
4–6 – Идеясы әлсіз
Мысалы:
7–10 – Сенімді
-
Киіз үй суреті – таныстырды,
-
Көп түсті сөмке – шығармашылық
-
Кестелі камзол – көрсетті
-
Киізден жасалған шарф –
Кейін балалар талқылайды: «Коллаж: Дәстүр «Бұйымның өрнегі дәстүрлі, бірақ пішіні және тренд»:
заманауи!» 0–3 – Белсенділік
«Материалы киіз, бірақ жаңа үлгімен тігілген!» танытпады
|
|
Қорытынды: «Дәстүрлі өнер – заманауи сәннің бастауы!» 3. Заманауи үлгі жасау Мақсаты: Ұлттық нақыштағы заманауи бұйым идеясын ұсыну, шығармашылық ойды дамыту. Қажетті құралдар: Қағаз, қарындаш, түрлі түсті қалам, жіп, киіз қиындысы. Өткізу барысы: Балалар жаңа заманауи үлгі ойлап сызады: – Киізден жасалған сөмке, киім, сырға немесе интерьер бұйымы. – Міндетті түрде ұлттық өрнек элементі болуы керек. Мысалы: «Мен ұлттық өрнегі бар киізден жасалған телефон қабын жасаймын!» «Мен заманауи стильде тұскиіз ойлап таптым – өрнегі дәстүрлі, пішіні ерекше!» Мұғалім бағыт береді: «Ең бастысы — өз идеясында ұлттық рух сақталуы!» Қорытынды: «Жаңалық — дәстүрді жаңа көзқараспен көру!» 4. «Мода дизайнері» рөлдік ойын Мақсаты: Баланың өзін шығармашылық тұлға ретінде сезінуіне мүмкіндік беру, дизайнерлік ойлау қабілетін қалыптастыру. Өткізу барысы: Балалар топтарға бөлінеді: – Бір топ — дизайнерлер; – Екіншісі — сән көрсетілімін ұйымдастырушылар; – Үшіншісі — әділқазылар. Дизайнерлер өз заманауи бұйымын таныстырады: «Бұл – ұлттық өрнегі бар заманауи киім үлгісі. Киіз материал – экологиялық таза!» «Менің жобам – “KazFusion” стиліндегі әшекей бұйым.» “Көрсетілім” кезінде балалар өз бұйымдарын сахнада таныстырады (сурет, макет немесе киім үлгісі арқылы). Қорытынды: «Шебер де сәнгер болу – дәстүр мен стильді біріктіру!» 5. Коллаж: «Дәстүр және тренд» |
|
4–6 – Коллаж толық емес 7–10 – Көркем, мазмұнды, үйлесімді жұмыс жасалды |
|

Қысқа мерзімді сабақ жоспары №21
|
Білім беру ұйымының атауы |
||
|
Пәні: |
||
|
Бөлім: |
||
|
Педагогтің атыжөні: |
||
|
Күні: |
||
|
Сыныбы: |
Қатысушылар саны |
Қатыспағандар саны |
|
Тақырыбы |
Экологиялық дизайн |
|
|
Сабақтың мақсаты |
Табиғи материалдарды үнемді пайдалану; қайта өңдеу идеяларын қарастыру. |
|
|
Құндылықтарды дарыту |
Табиғатты аялау, жауапкершілік, экологиялық мәдениет. |
|
|
Сабақтың барысы |
|
|
|
Сабақтың жоспарлан ған кезеңдері |
Педагогтің әрекеті |
Оқушын ың әрекеті |
Бағалау |
Ресурс тар |
|
Ұйымдаст ыру кезеңі |
"Көңіл-күйіңді көрсет" (эмодзи әдісі) Мақсаты: Оқушылардың көңіл-күйін анықтау, сабаққа дайындық деңгейін бақылау. Мұғалім оқушыларға түрлі эмоцияларды білдіретін смайликтерді (эмодзилерді) көрсетеді.
|
Нұсқаул ықтарды орындай ды |
Ауызша , мадақтау |
|
|
Жаңа сабақ |
1. Табиғи және жасанды материалды салыстыру Мақсаты: Балаларға экологиялық дизайн ұғымын түсіндіру, табиғи және жасанды материалдардың қасиеттерін ажыратуға үйрету. Қажетті құралдар: Табиғи материалдар (жүн, мата, ағаш, қағаз) және жасанды материалдар (пластик, синтетика, резеңке). Өткізу барысы: Мұғалім үстелге түрлі материалдарды қояды. Балалар екі топқа бөліп орналастырады:
Балалар сипап, иісін байқап, пікір айтады: «Жүн жылы және жұмсақ!» «Пластик қатты, бірақ табиғи емес.» Кесте үлгісі: Табиғи Артықшыл Материал Кемшілігі ма? ығы Жылы, Жүн экологиялы Суға төзімсіз қ Пластик Берік, жеңіл Табиғатқа зиян Табиғи, Ылғалдан Ағаш әдемі бүлінеді Қорытынды: |
Тапсырма ларды орындайд ы
Тапсырма ларды орындайд ы
Тапсырма ларды орындайд ы |
Дескрипторлар (0– 10 баллдық шкала) «Табиғи және жасанды материалды салыстыру»: 0–3 – Материалды ажырата алмады 4–6 – Кейбірін дұрыс анықтады 7–10 – Барлығын ажыратып, айырмашылығын түсіндірді
«Қалдық материалдан бұйым жасау»: 0–3 – Қатыспады 4–6 – Бұйым толық емес 7–10 – Шығармашылықпен, ұқыптылықпен жасады «Эко-шебер» ойыны: 0–3 – Белсенді болмады 4–6 – Кей жағдайларға жауап берді 7–10 – Барлық сұраққа |
|
|
|
«Табиғи материал — табиғатпен үндес еңбек!» 2. Қалдық материалдан бұйым жасау Мақсаты: Қалдық немесе қайта өңделген материалдарды пайдаланып, пайдалы бұйым жасау арқылы экологиялық ой қалыптастыру. Қажетті құралдар: Пластик бөтелке, жіп, киіз қиындысы, қағаз, қорапша, желім, қайшы. Өткізу барысы: Балалар топпен жұмыс істейді:
Мысалы: «Біз бөтелкені кесіп, жіппен орап, қалам салғыш жасадық!» «Біз киіз қалдықтарынан жүрек пішінді магнит жасадық!» Мұғалім: «Қайта қолдану — табиғатты қорғаудың шебер жолы!» Қорытынды: «Қалдық емес — екінші өмір тапқан материал!» 3. «Эко-шебер» ойыны Мақсаты: Балалардың логикалық және шығармашылық ойлауын дамыту, экологиялық шешім қабылдауға үйрету. Қажетті құралдар: Суреттер мен карточкалар: табиғат көріністері, бұйымдар, қоқыс, өсімдік. Өткізу барысы: Мұғалім жағдайды оқиды, балалар шешім табады.
→ “Ойыншық жасауға қолданам!”
Қорытынды: «Нағыз эко-шебер — қалдықтан әдемілік тудырады!» |
шығармашылық жауап берді «Табиғатты сақтайық!» постері: 0–3 – Қатыспады 4–6 – Сурет толық емес 7–10 – Көркем, мазмұнды және мағыналы постер жасады «Эко-идея» жобасы: 0–3 – Идея ұсынбады 4–6 – Идея бар, бірақ толық емес 7–10 – Толық, ерекше және пайдалы идея ұсынды |
|
|
|
4. «Табиғатты сақтайық!» постері Мақсаты: Табиғатты қорғау идеяларын бейнелеу арқылы экологиялық мәдениетті қалыптастыру. Қажетті құралдар: Ватман, бояу, түрлі-түсті қағаз, желім. Өткізу барысы: Балалар топпен экологиялық ұран жазады және сурет салады. Мысалы:
бейнеленген, себебі табиғат – біздің болашағымыз!» Қорытынды: «Табиғатты қорғау – өнердің де, өмірдің де сәні!» 5. «Эко-идея» жобасы Мақсаты: Балалардың өз бетінше экологиялық жобалық ой ұсынуына мүмкіндік беру. Өткізу барысы: Балалар жұппен немесе жеке экологиялық жобасын ұсынады: – Қалдық материалды пайдалану идеясы; – Табиғи бұйымнан жаңа өнім ойлап табу; – Эко-дизайн концепциясы (мысалы: экологиялық сөмке, әшекей, декор). Мысалы: «Мен киіз қалдықтарынан кілтқап жасау идеясын ұсындым!» «Біздің топ эко-дизайнды киім үлгісінде қолдану жобасын жасады!» Қорытынды: «Эко-идея — табиғат пен өнердің достығы!» |
|
|
|
|
|
Сабақт ы бекіту
|
«Екі жұлдыз, бір
тілек» |
Нұсқаул ықты орындай ды |
Кері байланыс жасайды |
|
|
|
|
• |
Әр оқушы екі жақсы нәрсе (жұлдыз) және бір ұсыныс (тілек) жазады: ⭐ Мен бүгін мынаны жақсы үйрендім… ⭐ Мен мына тапсырманы жақсы орындадым… ? Мен үшін мынаны жақсарту керек… |
|
|
|
|
|
• |
Мұғалім оқушылардың жауаптарын жинап, талдайды. |
|
|
|
Қысқа мерзімді сабақ жоспары №22
|
Білім беру ұйымының атауы |
|||||
|
Пәні: |
|||||
|
Бөлім: |
|||||
|
Педагогтің атыжөні: |
|||||
|
Күні: |
|||||
|
Сыныбы: |
Қатысушылар саны |
Қатыспағандар саны |
|||
|
Тақырыбы |
Эскиз және жоба сызу |
||||
|
Сабақтың мақсаты |
Бұйымның эскизін салу; композиция және пішін шешімін жоспарлау. |
||||
|
Құндылықтарды дарыту |
Эстетикалық тәрбие, жоспарлау, дербестік. |
||||
|
Сабақтың барысы |
|||||
|
Сабақты ң жоспарл анған кезеңдер і |
Педагогтің әрекеті |
Оқушын ың әрекеті |
Бағалау |
Ресурс тар |
|
|
Ұйымда стыру кезеңі
|
"Құпия сыйлық" әдісі Мақсаты: Оқушыларды ынталандыру, олардың сабаққа деген қызығушылығын ояту.
|
Нұсқаулық тарды орындайд ы |
• Ауызша , мадақтау |
|
|
|
Жаңа сабақ
|
1. Эскиз салу Мақсаты: Баланың өз бұйымының пішінін, түсін және құрылымын қағаз бетінде бейнелей білу қабілетін дамыту. Қажетті құралдар: Қағаз, қара қарындаш, түрлітүсті қалам, сызғыш. Өткізу барысы: Мұғалім эскиз ұғымын түсіндіреді: «Эскиз – бұйымның алғашқы көрінісі, идеяның қағаздағы нұсқасы!» Балалар өздері бұрын жасаған бұйым идеясы бойынша сызба салады: – Киіз сөмке, панно, ойыншық, әшекей, т.б. Эскизде белгілеу керек:
“Мен гүл өрнегі бар киіз сөмке салдым. Түсі — көк, өрнегі — ұлттық.” Қорытынды: «Жақсы эскиз – жақсы бұйымның бастауы!»
2. «Дизайнерлер студиясы» ойыны Мақсаты: Оқушылардың шығармашылық ойлауын дамыту, топтық жұмыс пен идея алмасуды үйрету. Өткізу барысы: Балалар топтарға бөлінеді және әр топ өзін дизайнерлік студия деп атайды. Мысалы:
«Бір идея — мың қолдың бірлігімен жүзеге асады!»
3. Құрал таңдау Мақсаты: Бұйым жасауға қажетті құралдарды |
Тапсырмал арды орындайды
Тапсырмал арды орындайды
Тапсырмал арды орындайды |
Дескрипторлар (0– 10 баллдық шкала) «Эскиз салу»: 0–3 – Эскиз толық емес 4–6 – Қарапайым, түсініксіз сызылған 7–10 – Нақты, әдемі және идеяны ашады
«Дизайнерлер студиясы»: 0–3 – Қатыспады 4–6 – Белсенділігі төмен 7–10 – Топтық жұмыс үйлесімді, идея креативті
«Құрал таңдау»: 0–3 – Дұрыс құрал таңдалмаған 4–6 – Кей құралдар сәйкес 7–10 – Барлық құрал дұрыс таңдалды, түсіндірілді
«Материал түрін анықтау»: 0–3 – Материал таңдамады 4–6 – Материал ішінара сәйкес 7–10 – Материал толық сәйкес, түсіндіріп айтты
«Менің болашақ бұйымым» эскизі: 0–3 – Эскиз жоқ 4–6 – Эскиз толық емес 7–10 – Эскиз нақты, түстер мен бөлшектер үйлесімді |
|
|
|
анықтау, қауіпсіз және тиімді жұмыс тәсілін жоспарлау. Қажетті құралдар: Қайшы, ине, желім, тарақ, үтік, сызғыш, маркер. Өткізу барысы: Мұғалім әр құралдың қызметін көрсетеді:
Балалар өз бұйымдарына сәйкес құрал тізімін жазады. Мысалы: “Сөмке жасау үшін маған ине, қайшы, жіп және үтік қажет.” Ойын түрінде “артық құралды тап” ойнауға болады:
«Құралды дұрыс таңдасаң — еңбек өнімді болады!» ? 4. Материал түрін анықтау Мақсаты: Бұйым жасауға лайық материалды таңдау, жүн түрлерін және олардың қасиетін түсіну. Қажетті құралдар: Жүн түрлері (қатты, жұмсақ, түрлі түсті), мата, жіп үлгілері. Өткізу барысы: Мұғалім әр материалды көрсетеді, балалар сипап және визуалды түрде талдайды.
Балалар өз бұйымдарына лайық материалды таңдайды: “Мен панноға түрлі түсті жүн қолданамын.” “Мен ойыншыққа ақ жүн аламын, себебі ол жұмсақ.” Қорытынды: «Материал — шебердің тілі, дұрыс таңдау — сәттілік кепілі!» 5. «Менің болашақ бұйымым» эскизі Мақсаты: Бұйым идеясының соңғы нұсқасын дайындау, жобаны визуалды қорғауға дайындық жасау. Өткізу барысы: Балалар өздерінің барлық ойларын біріктіріп, соңғы эскизін салады. |
|
|
|
|
|
Эскизде болуы керек:
Балалар өз жұмыстарын таныстырады: “Мен ұлттық өрнегі бар заманауи сәндік сөмке жасаймын.” “Менің жобам – экологиялық кәдесый, табиғи жүннен.” Мұғалім барлық жұмысты “Эскиз көрмесі” бұрышына іледі. Қорытынды: «Бүгінгі эскиз — ертеңгі дайын туындының бейнесі!» |
|
|
|
|
Сабақт ы бекіту
|
«Білемін – Білгім келеді – Үйрендім» (КБҮ) әдісі • Мұғалім оқушыларға үш бағаны бар кесте береді:
|
Нұсқаулық ты орындайд ы |
Кері байланыс жасайды |
|
Қысқа мерзімді сабақ жоспары №23
|
Білім беру ұйымының атауы |
||||||
|
Пәні: |
||||||
|
Бөлім: |
||||||
|
Педагогтің атыжөні: |
||||||
|
Күні: |
||||||
|
Сыныбы: |
Қатысушылар саны |
Қатыспағандар саны |
||||
|
Тақырыбы |
Жеке шығармашылық идеяны таңдау |
|||||
|
Сабақтың мақсаты |
Өз идеясы мен тақырыбын анықтау; жобаның мақсатын тұжырымдау. |
|||||
|
Құндылықтарды дарыту |
Дербестік, жауапкершілік, сенімділік. |
|||||
|
Сабақтың барысы |
||||||
|
Сабақтың жоспарлан ған кезеңдері |
Педагогтің әрекеті |
Оқушы ның әрекеті |
Бағалау |
Ресурс тар |
||
|
Ұйымдаст ыру кезеңі |
"Сиқырлы сөз" әдісі Мақсаты: Сабақтың тақырыбына қызығушылық тудыру, топтық жұмысқа ынталандыру.
|
Нұсқаулықт арды орындайды |
Ауызша , мадақтау |
|
|
Жаңа сабақ |
1. «Идея ағашы» ойыны Мақсаты: Балалардың шығармашылық ойларын жинақтап, ортақ визуалды карта түрінде көрсету. Қажетті құралдар: Үлкен ватман, түрлі түсті қағаздан қиылған “жапырақтар”, маркерлер, желім. Өткізу барысы: Мұғалім тақтаға ағаш діңін салып, сабақтың ортасына жапсырады. Балалар өз “идеяларын” жапырақтарға жазып, ағашқа жапсырады. Мысалы:
«Бұл — біздің идея ағашымыз. Әр жапырақ — жаңа туындының бастауы!» Балалар өз идеяларын оқып береді, бір-бірін шабыттандырады. Қорытынды: «Шығармашылық – ойыңды бөліскенде өседі!»
2. «Не жасай аламын?» миға шабуыл Мақсаты: Баланың қабілетін, қызығушылығын және бұрынғы тәжірибесін еске түсіріп, нақты жоба идеясына бағыттау. Өткізу барысы: Мұғалім тақтаға үш сұрақ жазады: Нені жасағым келеді? Қандай материал қолданамын? Бұл не үшін пайдалы? |
Тапсырмала рды орындайды Тапсырмала рды орындайды Тапсырмала рды орындайды |
Дескрипторлар (0–10 баллдық шкала) «Идея ағашы»: 0–3 – Қатыспады 4–6 – Бір идея ұсынды 7–10 – Белсенді қатысты, шығармашылық идея айтты
«Не жасай аламын?» миға шабуыл: 0–3 – Жауап бермеді 4–6 – Жауабы толық емес 7–10 – Нақты, ойланып айтылған жауап берді
«Материалдармен тәжірибе»: 0–3 – Қатыспады 4–6 – Материалды сынап көрді, бірақ толық талдамады 7–10 – Материалды тиімді таңдап, нәтижесін түсіндірді
«Топтық кеңес»: 0–3 – Қатыспады 4–6 – Идеясын айтты, бірақ дәлелсіз 7–10 – Идеясын |
|
|
|
Балалар жауаптарын ауызша немесе қысқаша қағазға жазады. Мысалы: «Мен сыйлыққа арналған жүннен брелок жасаймын, өйткені ол пайдалы әрі әдемі!» «Мен панно жасаймын, себебі киізбен сурет салу маған ұнайды!» Оқушылар өз ойларын ортада бөліседі. Қорытынды: «Идея – жүректен шыққан ой. Ол сенің шеберлігіңе бағыт береді!»
3. Материалдармен тәжірибе Мақсаты: Балалар өз идеясына сәйкес материалдың қасиетін тексеріп, жобасына лайықтысын анықтайды. Қажетті құралдар: Түрлі жүн түрлері, мата, жіп, әшекей, желім, ине, киіз. Өткізу барысы: Балалар өз жобасы үшін материал таңдайды және шағын сынақ жасайды:
Мысалы: “Бұл жүн тез жабысады, мен ойыншыққа қолданамын.” “Қызыл мен ақ түсті киіз жақсы үйлеседі, мен кәдесый жасаймын.” Қорытынды: «Материалмен тәжірибе — сәтті жобаның кепілі!» ?
4. Топтық кеңес: идеяны қорғау Мақсаты: Өз идеясын сенімді түрде айту, пікір алмасу және қорғау қабілетін дамыту. Өткізу барысы: Балалар топ алдында өз жобалық идеясын таныстырады:
“Мен жүннен «Бақыт жүрегі» брелогын жасаймын. Ол достарға арналған кәдесый болады.” “Мен «Табиғат тынысы» панносын жасаймын. Онда экологиялық ой бар.” |
|
сенімді қорғады, пікір білдірді
«Эскизді бекіту»: 0–3 – Эскиз толық емес 4–6 – Толтырылған, бірақ нақтылық жетіспейді 7–10 – Эскиз нақты, материал мен мақсат дұрыс көрсетілген |
|
|
|
Топ пікір береді, ұсыныс айтады. Мұғалім бағыттап отырады: “Өте жақсы идея! Түстер үйлесіміне назар аудар.” Қорытынды: «Нағыз шебер өз идеясын қорғап, оны іске асыра біледі!»
5. Эскизді бекіту Мақсаты: Жеке жобаның соңғы нұсқасын анықтап, келесі сабаққа дайындық жасау. Өткізу барысы: Балалар өз жобасына соңғы түзетулер енгізіп, эскизін қайта қарап шығады. Жазба түрінде толтырады:
Атауы: «Жүннен гүл» Материал: түрлі түсті киіз, жіп, түйме Мақсаты: интерьерге арналған сәндік бұйым Уақыты: 2 сабақ Мұғалім барлық балалардың эскизін бекітіп, қол қояды. Қорытынды: «Эскиз бекітілді – енді нағыз жұмыс басталады!»
|
|
|
|
|
|
Сабақт ы бекіту
|
«
• Әр оқушы екі жақсы нәрсе (жұлдыз) және бір ұсыныс (тілек) жазады: ⭐ Мен бүгін мынаны жақсы үйрендім… ⭐ Мен мына тапсырманы жақсы орындадым… ? Мен үшін мынаны жақсарту керек… |
Нұсқаул ықты орындай ды |
Кері байланыс жасайды |
|
|
|
|
• |
Мұғалім оқушылардың жауаптарын жинап, талдайды. |
|
|
|
Қысқа мерзімді сабақ жоспары №24
|
Білім беру ұйымының атауы |
|||||
|
Пәні: |
|||||
|
Бөлім: |
|||||
|
Педагогтің атыжөні: |
|||||
|
Күні: |
|||||
|
Сыныбы: |
Қатысушылар саны |
Қатыспағандар саны |
|||
|
Тақырыбы |
Бұйым жобасын дайындау |
||||
|
Сабақтың мақсаты |
Жұмыс жоспарын құру; материал мен құрал таңдау. |
||||
|
Құндылықтарды дарыту |
Еңбек мәдениеті, жоспарлау, табандылық. |
||||
|
Сабақтың барысы |
|||||
|
Сабақтың жоспарлан ған кезеңдері |
|||||
|
Ұйымдаст ыру кезеңі |
"Бір сөзбен" әдісі Мақсаты: Оқушылардың сабаққа деген эмоционалдық дайындығын анықтау.
|
Нұсқаулық тарды орындайд ы |
Ауызша , мадақтау |
|
|
|
Жаңа сабақ |
1. «Құралдар себеті» ойыны Мақсаты: Бұйым дайындауға қажет құралдарды еске түсіру және дұрыс таңдауға үйрету. Қажетті құралдар: Әртүрлі құралдардың суреттері немесе нақты үлгілері: қайшы, ине, жіп, желім, үтік, тарақ, қылқалам, киіз, т.б. Өткізу барысы: Мұғалім «Құралдар себетін» (нақты немесе суретті) көрсетіп, ішінен құралдарды біртіндеп шығарады. Балалар құралдың атауын және не үшін |
Тапсырмал арды орындайды
Тапсырмал |
Дескрипторлар (0– 10 баллдық шкала) «Құралдар себеті» ойыны: 0–3 – Белсенділік танытпады 4–6 – Құрал атауларын ішінара дұрыс айтты 7–10 – Барлық құралды дұрыс |
|
|
|
|
қолданылатынын айтады. Мысалы: «Қайшы – пішу үшін қажет» «Ине – тігу үшін» ? «Желім – бөлшектерді біріктіру үшін» Ойын жалғасады: мұғалім арасына “артық заттар” салады (мысалы, ас қасық, кітап). Балалар артықты табады. Кім көп дұрыс жауап берсе – “Құрал шебері” атағын алады Қорытынды: «Құрал – шебердің серігі. Оны дұрыс таңдаған – ісін сәтті бастайды!»
2. Жоба кестесін толтыру Мақсаты: Баланың жобалық ойлауын дамыту, бұйым жасау кезеңдерін жоспарлауға үйрету. Қажетті құралдар: Дайын кесте парақтары, қалам. Өткізу барысы: Балалар төмендегі үлгі бойынша жеке кесте толтырады: Қандай Қандай Не материал Кезең құрал Уақыты істеймін? қолданам керек? ? Эскиз Қалам,
сызу қағаз Материал
дайындау Тігу және Ине, Моншақ,
безендіру желім таспа Бұйымды
аяқтау Мұғалім кестелерді қарап, жеке кеңес береді. “Тамаша! Уақытыңды нақты бөлдің.” “Құрал тізіміне үтікті қосуды ұмытпа.” Қорытынды: «Жақсы жоспар – жұмыстың жартысы!»
3. Материал жинақтау Мақсаты: Бұйым жасауға арналған материалдарды таңдап, топтастыруға үйрету. Қажетті құралдар: Киіз, жіп, мата қиындысы, түйме, таспа, моншақ, жүн, желім. |
арды орындайды Тапсырмал арды орындайды |
анықтап, қызметін түсіндірді «Жоба кестесін толтыру»: 0–3 – Кесте толтырылған жоқ 4–6 – Кесте толық емес 7–10 – Кесте толық, кезеңдер нақты жазылған «Материал жинақтау»: 0–3 – Материал таңдалмады 4–6 – Таңдалған, бірақ сәйкес емес 7–10 – Материалдар дұрыс, үйлесімді таңдалған «Қадамдық жоспар»: 0–3 – Қадамдар көрсетілмеген 4–6 – Кей кезеңдер жазылған 7–10 – Барлық кезең ретімен, нақты жазылған «Жеке кеңес»: 0–3 – Кеңеске қатыспады 4–6 – Кеңес тыңдалды, бірақ өзгертулер енгізілмеді 7–10 – Кеңесті ескеріп, жоспарын жақсартты |
|
|
|
Өткізу барысы: Балалар өз жобасына керек материалдарды жинайды және “материал себетін” құрастырады. Мысалы: “Менің себетімде – көк киіз, ақ жіп және күміс моншақ.” “Мен гүл формасын жасау үшін сары жүн мен жіп таңдадым.” Мұғалім материалдарды дұрыс сәйкестендіруді қадағалайды. “Түстер үйлесімін ескер, тым ашық түстер көп болмасын.” Қорытынды: «Материал жинау – шығармашылық жолдың алғашқы нақты қадамы!» 4. «Қадамдық жоспар» құрастыру Мақсаты: Бұйымды дайындау барысында орындалатын нақты әрекеттер тізбегін құрастыру. Өткізу барысы: Балалар өз жобаларына “қадамдық жоспар” жазады: Эскизді қарап шығам Материал мен құралды дайындаймын Пішінін қиып шығам Тігем немесе желімдеймін Безендірем Бұйымды аяқтап, тексерем Мұғалім мысал келтіреді: “Мен жүннен гүл жасау жобамда алдымен жүнді түтем, сосын пішіндеп, ортасына түйме тігем.” Балалар жоспарларын бір-бірімен бөліседі. Қорытынды: «Қадаммен ілгерілеу — табысқа жетудің ең сенімді жолы!» 5. Жеке кеңес Мақсаты: Әр оқушының жобасына жеке нұсқаулық беру, қиындықтарды анықтап, шешім табуға бағыттау. Өткізу барысы: Мұғалім әр оқушының жоба кестесі мен эскизін қарап шығып, қысқаша кеңес береді:
Мысалы: |
|
|
|
|
|
“Сенің ойың тамаша, бірақ безендіруді аздап жеңілдетсең жақсы.” “Мына түстер үйлесімі керемет, тек жіптің қалыңдығын өзгерт.” Балалар кеңеске сүйеніп, жоспарын нақтылайды. Қорытынды: «Шебер кеңесті тыңдай білсе, еңбегі нәтижелі болады!» |
|
|
|
|
Сабақт ы бекіту
|
«Жетістік баспалдағы» ? Нұсқаулық:
Ештеңе түсінбедім Кейбір нәрселерді түсіндім Көп нәрсені түсіндім, бірақ әлі сұрақтарым бар Барлығын түсіндім, басқаларға түсіндіріп бере аламын |
Нұсқаулық ты орындайд ы |
Кері байланыс жасайды |
Стикер |
Қысқа мерзімді сабақ жоспары №25
|
Білім беру ұйымының атауы |
|
|
|
Пәні: |
|
|
|
Бөлім: |
|
|
|
Педагогтің атыжөні: |
|
|
|
Күні: |
|
|
|
Сыныбы: |
Қатысушылар саны |
Қатыспағандар саны |
|
Тақырыбы |
Жобаны орындау кезеңі I |
|
|
Сабақтың мақсаты |
Бұйым пішінін қалыптастыру; алғашқы кезеңді орындау. |
||||
|
Құндылықтарды дарыту |
Еңбекқорлық, ұқыптылық, шығармашылық төзімділік. |
||||
|
Сабақтың барысы |
|||||
|
Сабақтың жоспарлан ған кезеңдері |
Педагогтің әрекеті |
Оқушын ың әрекеті |
Бағалау |
Ресурс тар |
|
|
Ұйымдаст ыру кезеңі |
"Сиқырлы қорап" әдісі Мақсаты: Оқушылардың қызығушылығын арттыру, олардың сабаққа деген ынтасын ояту.
|
Нұсқаул ықтарды орындай ды |
Ауызша , мадақтау |
|
|
|
Жаңа сабақ |
1. Бұйымды бастау ? Мақсаты: Бұйым жасаудың алғашқы кезеңін орындау — пішу, қиып алу, бастапқы бекіту жұмыстарын үйрету. Қажетті құралдар: Қайшы, ине-жіп, желім, киіз, мата, жүн, түйме, үлгі қағаз. Өткізу барысы: Мұғалім сабақты нұсқаумен бастайды: «Бүгін біз өз арманымызды іске асырамыз! Әркім өз жобасын бастайды.» Балалар өз жоспарлары мен эскиздеріне қарап, бұйымды бастайды. Кезеңдік әрекеттер: Материалды дайындау Үлгі бойынша пішу Бөлшектерді біріктіру (тігу немесе желімдеу) Мысалы: – Сөмке жасаушы – матаны пішеді; – Әшекей жасаушы – негізін дайындайды; – Панно жасаушы – жүнді орналастырады. Мұғалім аралап, бағыт береді: “Қайшыны абайлап ұста, шеттерін тегіс піш!” “Түстерді дұрыс үйлестірдің бе?” Қорытынды: «Бұйымның бастауы – ең жауапты сәт. Ұқыптылық — табыстың кілті!» |
Тапсырма ларды орындайд ы
Тапсырма ларды орындайд ы
Тапсырма ларды орындайд |
Дескрипторлар (0–10 баллдық шкала) «Бұйымды бастау»: 0–3 – Жұмыс басталмады 4–6 – Ішінара орындалды 7–10 – Бұйымның алғашқы бөлігі сапалы дайындалды
«Топтық көмек көрсету»: 0–3 – Қатыспады 4–6 – Белсенділігі төмен 7–10 – Өзара көмек көрсетті, бірлікте жұмыс істеді
«Фотофиксация»: 0–3 – Қатыспады 4–6 – Суретке түсті, бірақ түсіндірмеді 7–10 – Фото және ауызша баяндау жасады |
|
|
|
|
2. Топтық көмек көрсету Мақсаты: Өзара ынтымақтастық, бір-біріне қолдау көрсету және бірлескен жұмыс мәдениетін қалыптастыру. Өткізу барысы: Балалар жұппен немесе шағын топтарда жұмыс істейді.
Сұрамастан көмектеспеу Кеңес бергенде сыпайы сөйлеу Әркім өз ісіне жауапты болу Мысалы: “Айжан жіпті ұстап тұрғанда мен пішіп үлгердім
Мұғалім жақсы топтық жұмысты атап өтеді: “Нағыз шебер тек өзіне емес, өзгеге де көмектеседі.” Қорытынды: «Бірлікте еңбек ету — шығармашылық қуат береді!» 3. Фотофиксация (жұмыс барысы) Мақсаты: Оқушылардың жұмыс кезеңдерін бақылап, портфолиоға енгізу, өз істерін мақтан тұтуға баулу. Өткізу барысы: Мұғалім немесе арнайы “фото-жұмысшы” (оқушы) әр қатысушының жұмысын әр кезеңде суретке түсіреді:
Оқушылар өз фотоларын “Жобалық альбомға” (папкаға) жапсырады немесе экраннан көреді. “Міне, мен жүнді жаңа түстім!” “Қараңыздар, менің алғашқы бөлшегім дайын болды!” Қорытынды: «Өз еңбегіңнің дамуын көру – мотивацияның ең жақсы түрі!» 4. «Шебер кезекшісі» ойыны Мақсаты: Жауапкершілік пен тәртіп дағдысын дамыту, үйірме барысында тәртіпті ұйымдастыру. |
ы |
«Шебер кезекшісі»: 0–3 – Міндетін атқармады 4–6 – Ішінара көмектесті 7–10 – Жауапты, тәртіпті, үлгі болды «Өзін-өзі бағалау»: 0–3 – Бағалау жасамады 4–6 – Қысқаша пікір айтты 7–10 – Өз жұмысын нақты талдап, әділ бағалады |
|
|
|
Өткізу барысы: Әр сабақта 2–3 оқушы “шебер кезекшісі” болады. Міндеттері: – Құралды дұрыс таратуды қадағалау; – Артық материалдарды жинау; – Қауіпсіздік ережесін бақылау. Ойын түрінде өтеді: Кім ең ұқыпты және жауапты болса, сол “Аптаның шебер кезекшісі” атағын алады Мысалы: “Бүгін Аружан барлық құралды орнына жинады – жарайсың!” Қорытынды: «Ұқыптылық пен жауапкершілік – нағыз шебердің белгісі!»
5. Өзін-өзі бағалау Мақсаты: Балалардың өз еңбегін талдауға және нәтижесін бағалауға үйрету. Қажетті құралдар: Бағалау парағы немесе смайлик шкаласы ( – жақсы, – орташа, – көбірек тырысу керек). Өткізу барысы: Балалар өз жұмыстарын қарап, сұрақтарға жауап береді:
Өзін бағалау мысалы: “Менің жұмысыма 8 балл қоямын, себебі үлгім тегіс шықты, бірақ әлі толық бітпеді.” Мұғалім оқушылардың жауаптарын тыңдап, жылы пікір айтады. Қорытынды: «Өзіңді бағалау — дамуға алғашқы қадам!» |
|
|
|
|
|
Сабақт ы бекіту
|
«Табыс сатысы» • Мұғалім тақтаға баспалдақ суретін салады немесе дайын шаблон береді. |
Нұсқаул ықты орындай ды |
Кері байланыс жасайды |
|
|
|
|
• |
Оқушылар өздерін қай деңгейде тұрғанын белгілейді: Тақырыпты түсінбедім Әлі де сұрақтарым бар Жартылай түсіндім Толық түсіндім, басқаларға түсіндіріп бере аламын |
|
|
|
Қысқа мерзімді сабақ жоспары №26
|
Білім беру ұйымының атауы |
|||||
|
Пәні: |
|||||
|
Бөлім: |
|||||
|
Педагогтің атыжөні: |
|||||
|
Күні: |
|||||
|
Сыныбы: |
Қатысушылар саны |
Қатыспағандар саны |
|||
|
Тақырыбы |
Жобаны орындау кезеңі II |
||||
|
Сабақтың мақсаты |
Бұйымды толықтырып, безендіру; өзіндік шешім енгізу. |
||||
|
Құндылықтарды дарыту |
Төзімділік, көркемдік талғам, өз ісіне құрмет. |
||||
|
Сабақтың барысы |
|||||
|
Сабақтың жоспарлан ған кезеңдері |
Педагогтің әрекеті |
Оқушын ың әрекеті |
Бағалау |
Ресурс тар |
|
|
Ұйымдаст ыру кезеңі |
"Жылы сөздер шеңбері" |
Нұсқаулық тарды орындайд |
Ауызша , мадақтау |
|
|
|
Мақсаты: Оқушылардың көңіл-күйін көтеру, достық қарым-қатынасты қалыптастыру.
|
ы |
|
|
|
|
Жаңа сабақ |
1. Бұйымды аяқтау ? Мақсаты: Бұйымды толық аяқтап, сапасын тексеру, соңғы өңдеу және түйін жұмыстарын орындау. Қажетті құралдар: Ине-жіп, желім, үтік, қайшы, сәндік бөлшектер (түйме, таспа, моншақ). Өткізу барысы: Мұғалім сабақты бағыттап бастайды: «Бүгін – біздің еңбегіміздің нәтижесін көру күні!» Балалар өз жобаларын аяқтайды:
“Тігісің біркелкі болсын.” “Бұл жерге кішкене безендіру қоссаң, әдемі шығады.” Соңында балалар бұйымдарын үстелге қойып, бір-бірінің жұмыстарын қарайды. Қорытынды: «Еңбегіңнің жемісін өз көзіңмен көру – ең үлкен қуаныш!»
2. «Қолөнер көмекшісі» ойыны Мақсаты: Өзара көмек, ұжымдық ынтымақтастық және шеберлік дағдыларын дамыту. Өткізу барысы: Мұғалім “Көмек сұраймын!” деген белгі береді. Кім қиындыққа тап болса, қол көтереді, ал басқа оқушылар “қолөнер көмекшісі” ретінде көмекке келеді. Мысалы: |
Тапсырмал арды орындайды
Тапсырмал арды орындайды
Тапсырмал арды орындайды |
Дескрипторлар (0– 10 баллдық шкала) «Бұйымды аяқтау»: 0–3 – Жұмыс толық орындалмады 4–6 – Бұйым аяқталды, бірақ кейбір бөлшектер жетілмеген 7–10 – Бұйым толық, сапалы және ұқыпты дайындалған
«Қолөнер көмекшісі» ойыны: 0–3 – Көмек көрсеткен жоқ 4–6 – Ішінара көмектесті 7–10 – Белсенді көмек беріп, өзгені қолдады
«Декор қосу»: 0–3 – Безендіру қолданылмаған 4–6 – Декор бар, бірақ үйлесімсіз 7–10 – Безендіру талғаммен, әдемі және ұқыпты орындалған
«Қателерді тап!» ойыны: 0–3 – Талдауға |
|
|
|
– “Маған инеге жіп өткізіп берші.” – “Менің өрнегім қисық болып кетті, көмектесесің бе?” Көмек көрсеткен оқушыларға смайлик немесе “Шебер жүрек ” белгісі беріледі. Қорытынды: «Көмектескен қол – шебердің нағыз белгісі!» 3. Декор қосу Мақсаты: Бұйымды көркемдеу, әсемдік сезімін дамыту, шығармашылық элементтер енгізу. Қажетті құралдар: Моншақ, тастар, ленталар, жіп, әшекей тастар, түрлі түсті жүн. Өткізу барысы: Мұғалім үлгілер көрсетеді:
Балалар өз бұйымдарына жеке стиль қосады. Мысалы: “Мен сөмкеме ұлттық өрнек тіктім.” “Мен паннома табиғат тақырыбындағы элементтер қостым.” Мұғалім бағыттайды: “Көркемдік пен ұқыптылық — тең болсын.” Қорытынды: «Безендіру — шебердің қолтаңбасы!» 4. «Қателерді тап!» талдау ойыны Мақсаты: Өз жұмысындағы кемшілікті анықтап, оны түзету дағдысын қалыптастыру. Өткізу барысы: Мұғалім алдын ала бірнеше мысал көрсетеді:
Балалар жұппен алмасып, бір-бірінің жұмысын қарайды. Тапсырма: 2 кемшілік пен 1 жақсы жағын айту; Түзету жолын ұсыну. Мысалы: “Сенің өрнегің әдемі, бірақ шеті тегіс емес.” “Мына жерді қайта тігіп алсаң, мінсіз болады!” Қорытынды: «Қате – үйретуші ұстаз. Оны түзеткен сайын біз өсеміз!» |
|
қатыспады 4–6 – Бір-екі қате анықтады 7–10 – Қателерді тауып, түзету жолын ұсынды «Жұмысымның сәті» шеңбері: 0–3 – Пікір білдірмеді 4–6 – Қысқаша айтты 7–10 – Нақты, шынайы және шығармашылықпен бөлісті |
|
|
|
5. «Жұмысымның сәті» шеңбері Мақсаты: Өз жетістігін бөлісу, топ алдында мақтаныш сезімін қалыптастыру. Өткізу барысы: Балалар шеңберге отырып, өз бұйымын көрсетіп, мына сұрақтарға жауап береді:
Мысалы: “Маған жүнмен жұмыс істеу қатты ұнады.” “Мен тігіс тігуді үйрендім.” “Мен өзімнің алғашқы бұйымымды өз қолыммен жасадым!” Мұғалім жылы сөзбен түйіндейді: «Әр еңбекте қуаныш бар. Сендер – нағыз шеберлерсіңдер!» |
|
|
|
|
Сабақт ы бекіту
|
«Бес саусақ» әдісі ? Нұсқаулық:
• Мұғалім оқушыларға қолдың суретін көрсетіп, әр саусақтың мағынасын түсіндіреді:
|
Нұсқаулық ты орындайд ы |
Кері байланыс жасайды |
|

|
|
«Қызыл – күш пен қуат, көк – тыныштық, сары – қуаныш түсі.» Балалар өз бұйымына түстер мен өрнек үйлесімін таңдайды: “Мен сөмкеме ақ-қызыл өрнек қолданам, себебі ол ұлттық рең береді.” “Мен панноға жылы түстерді алдым, себебі ол көңілді әсер қалдырады.” Мұғалім бағыттайды: “Түстер бір-бірімен ұрыспай, сөйлесіп тұрсын.”
Қорытынды: «Әдемі бұйым — түстің және үйлесімнің достығы!»
2. Безендіру элементін таңдау Мақсаты: Әр бұйымға сәйкес декор элементін таңдау арқылы даралық пен стиль қалыптастыру. Қажетті құралдар: Моншақ, жіп, лента, түйме, жылтыр тас, жүн жіпшелері, аппликация үлгілері. Өткізу барысы: Мұғалім безендіру материалдарын үстелге шығарып, олардың қолданылу саласын түсіндіреді:
Балалар өз бұйымына лайық элемент таңдайды және безендіруді бастайды. Мысалы: “Мен брошьке күміс моншақ қостым.” “Мен сөмкеме қазақы өрнек жапсырдым.” Мұғалім бағыттайды: “Безендіруде артық элемент көп болса, бұйым көркін жоғалтады — тепе-теңдік сақта!” Қорытынды: «Безендіру – бұйымның жаны, ол арқылы шебер өз ойын жеткізеді!»
3. «Кімнің бұйымы ерекше?» Мақсаты: Балалардың өз еңбегін және өзгелердің еңбегін бағалауға, байқағыштық пен талғамды дамытуға үйрету. Өткізу барысы: Мұғалім барлық бұйымдарды ортаға қойып, шағын мини-көрме ұйымдастырады. |
орындайды
Тапсырмал арды орындайды |
«Безендіру элементін таңдау»: 0–3 – Безендіру жоқ 4–6 – Безендіру бар, бірақ үйлесімсіз 7–10 – Безендіру әсем, орынды және ұқыпты
«Кімнің бұйымы ерекше?»: 0–3 – Бағалауға қатыспады 4–6 – Дауыс берді, бірақ түсіндірмеді 7–10 – Белсенді қатысты, әділ пікір білдірді
«Практикалық жұмыс»: 0–3 – Бұйым аяқталмаған 4–6 – Ішінара безендірілген 7–10 – Бұйым толық, көркем және сапалы аяқталған
«Сән мен мән» көрмесі: 0–3 – Қатыспады 4–6 – Бұйымын көрсетті, бірақ таныстырмады 7–10 – Бұйымын сенімді таныстырды, эстетикалық талғам көрсетті |
|
|
|
Балалар көрмені аралап, ең ерекше бұйымға дауыс береді. Бағалау критерийлері: Түстер үйлесімі Безендірудің ерекшелігі Ұқыптылық Шығармашылық идея Әр бала стикер немесе жұлдызша таңбасын ерекше деп санаған жұмысқа жапсырады. Кімнің бұйымы көп жұлдыз алса, сол “Көркем шебер” атағын иеленеді Мұғалім қорытындылайды: “Ерекше бұйым — еңбектің және ойдың нәтижесі. Бірақ әрқайсысыңның жұмысы — өнердің бір бөлігі!” Қорытынды: «Әр бұйым ерекше, бірақ ең бастысы – өз қолыңмен жасалған еңбектің жылуы!» 4. Практикалық жұмыс Мақсаты: Бұйымды толық аяқтау, соңғы өңдеу мен безендіру жұмыстарын орындау. Өткізу барысы: Балалар бұйымдарын соңғы мәрте қарап шығып, жетіспейтін тұстарды толықтырады:
Мұғалім жеке кеңес береді: ? “Бұйымың дайын, тек бір кішкене лентаны қоссаң мінсіз!” “Тігісің өте ұқыпты, жарайсың!” Сабақ соңында әр оқушы бұйымын “Көрмеге дайын бұйым” аймағына қояды. Мұғалім дайын жұмыстарды қарап шығып, жылы пікір білдіреді. Қорытынды: «Бүгіннен бастап сенің бұйымың — нағыз өнер туындысы!» 5. «Сән мен мән» көрмесі Мақсаты: Оқушылардың еңбегін насихаттау, эстетикалық талғамын және өз жұмысына мақтаныш сезімін қалыптастыру. Өткізу барысы: Балалар өз бұйымдарын шағын көрме түрінде |
|
|
|

Қысқа мерзімді сабақ жоспары №28
|
Білім беру ұйымының атауы |
|
|
Пәні: |
|
|
Бөлім: |
|
Педагогтің атыжөні: |
|||||
|
Күні: |
|||||
|
Сыныбы: |
Қатысушылар саны |
Қатыспағандар саны |
|||
|
Тақырыбы |
Дайын бұйымды талдау |
||||
|
Сабақтың мақсаты |
Өз жұмысын талдау, жетістіктер мен кемшіліктерді анықтау. |
||||
|
Құндылықтарды дарыту |
Сын тұрғысынан ойлау, әділдік, өз пікірін білдіру мәдениеті. |
||||
|
Сабақтың барысы |
|||||
|
Сабақтың жоспарлан ған кезеңдері |
Педагогтің әрекеті |
Оқушын ың әрекеті |
Бағалау |
Ресурс тар |
|
|
Ұйымдаст ыру кезеңі |
"Музыкалық серпін" әдісі Мақсаты: Оқушылардың сергектігін арттыру, сабаққа дайындығын тексеру.
|
Нұсқаулық тарды орындайд ы |
Ауызша , мадақтау |
|
|
|
Жаңа сабақ |
1. «Галерея аралау» Мақсаты: Оқушылардың өз және өзгелердің еңбегін көру, талдау және шабыт алу қабілетін дамыту. Қажетті құралдар: Дайын бұйымдар, көрме үстелі, бағалау стикерлері (жұлдызша , жүрек , лайк ). Өткізу барысы: Мұғалім сабақ басында айтады: “Бүгін біз — көрермен және сыншы шеберлерміз. Галереяны аралап, әр бұйымға назар салайық!” Бұйымдар көрме түрінде орналастырылады. Балалар “галерея аралау” әдісімен сыныпты еркін аралап, әр жұмысты көреді. Олар стикермен пікір қалдырады:
|
Тапсырмал арды орындайды
Тапсырмал арды орындайды
|
Дескрипторлар (0– 10 баллдық шкала) «Галерея аралау»: 0–3 – Белсенділік танытпады 4–6 – Кей жұмыстарға баға берді 7–10 – Барлық жұмыстарды қарап, пікір білдірді
«Топтық пікір айту»: 0–3 – Талқылауға қатыспады 4–6 – Жалпы пікір айтты 7–10 – Толық, |
|
|
|
|
Мұғалім бағыттайды: “Көзбен ғана емес, жүрекпен қараңдар. Әр бұйым – еңбектің жемісі.” Қорытынды: «Өзге еңбегіне құрмет – нағыз шебердің белгісі!» 2. Топтық пікір айту Мақсаты: Топта жұмыс істей отырып, өзара талдау және сындарлы пікір айту дағдысын дамыту. Өткізу барысы: Балалар 3–4 адамнан топтарға бөлінеді. Әр топ 2–3 бұйымды таңдап, ортақ пікір дайындайды: – Бұйымның жақсы жағы; – Не жетілдіруге болады; – Нені үйренуге болады. Мысалы: “Мадинаның панносы өте ұқыпты, түстер үйлесімі тамаша. Бірақ жиегін аздап қатайтуға болады.” “Алишердің ойыншығы қызық, тек бет өрнегін нақтырақ жасау керек.” Мұғалім топтардың пікірін тыңдап, талқылауды бағыттайды. “Пікір айтуда бастысы – әдеп және шынайылық. Біз бір-бірімізге көмектесеміз, сынамаймыз.” Қорытынды: «Бірге ой бөлісу — өсу мен үйренудің жолы!» 3. «Жақсы – жетілдіру керек» кестесі Мақсаты: Әр оқушының өзіндік талдау дағдысын дамыту, өз жұмысын объективті бағалауға үйрету. Қажетті құралдар: Кесте парағы немесе дәптер беті. Кесте үлгісі: Жақсы шыққан Жетілдіру керек тұстар тұстар Түстер үйлесімді Шеттері тегіс емес Өлшемді дұрыстау Декор әдемі керек Тігіс ұқыпты Безендіру аздау Балалар өз бұйымдары бойынша кестені толтырады. Мұғалім сұрайды: |
Тапсырмал арды орындайды |
дәлелді және сыпайы пікір білдірді «Жақсы – жетілдіру керек» кестесі: 0–3 – Кестені толтырмады 4–6 – Ішінара толтырды 7–10 – Толық толтырды, өзін нақты бағалады «Шебер бағасы» ойыны: 0–3 – Бағалауға қатыспады 4–6 – Кейбір жұмыстарды бағалады 7–10 – Барлық критерий бойынша әділ және белсенді бағалады «Қорытынды талқылау»: 0–3 – Пікір білдірмеді 4–6 – Қысқаша айтты 7–10 – Толық, шынайы ойымен бөлісті |
|
|
|
“Қай бөлікті өзің мақтан тұтасың?” “Келесі жолы нені басқаша жасайсың?” Мұғалім ерекше үлгілерді оқып, топпен талқылайды. Қорытынды: «Шеберлік — өз қателігіңді көріп, оны түзете білуден басталады!» 4. «Шебер бағасы» ойыны Мақсаты: Өзара әділ бағалау, еңбекті құрметтеу және қолдау атмосферасын қалыптастыру. Өткізу барысы: Мұғалім әр балаға 3 жапсырма белгі (жұлдызша) береді. Балалар өздері ұнатқан 3 бұйымға жұлдыз жапсырады, бірақ өзіне емес Категориялар бойынша жеңімпаздар анықталады:
Жеңімпаздарға шағын марапат (смайлик, “Шебердің жүрегі” белгісі) беріледі. Қорытынды: «Бағалау – жарыс емес, шабыт беру тәсілі. Бәріміз — бір шеберхананың мүшесіміз!» 5. Қорытынды талқылау Мақсаты: Сабақта жасалған жұмысты қорыту, оқушылардың сезімін, әсерін және ой түйінін бөлісу. Өткізу барысы: Балалар шеңберге отырады. Мұғалім сұрақтар қояды:
? “Маған бәрінің еңбегі ұнады, түрлі идея көрдім.” “Мен өз жұмысыммен мақтанам, келесіде күрделірек бұйым жасаймын.” “Мен түстер үйлесімін жақсы қолдануды үйрендім.” Мұғалім сабақты түйіндейді: “Бүгін біз өз қолөнерімізге көз жүгірттік, енді алда — жаңа идеялар мен үлкен шеберлік жолы!” Қорытынды: |
|
|
|
|
|
«Шеберлік – үздіксіз ізденіс пен еңбектің жемісі!» |
|
|
|
|
Сабақты бекіту
|
«Бес саусақ» әдісі ? Нұсқаулық:
• Мұғалім оқушыларға қолдың суретін көрсетіп, әр саусақтың мағынасын түсіндіреді:
|
Нұсқаулық ты орындайд ы |
Кері байланыс жасайды |
|
Қысқа мерзімді сабақ жоспары №29
|
Білім беру ұйымының атауы |
|
|
|
Пәні: |
|
|
|
Бөлім: |
|
|
|
Педагогтің атыжөні: |
|
|
|
Күні: |
|
|
|
Сыныбы: |
Қатысушылар саны |
Қатыспағандар саны |
|
Тақырыбы |
Топтық көрме ұйымдастыру |
||||
|
Сабақтың мақсаты |
Топпен жұмыс істеу; көрме құрылымын жасау және безендіру. |
||||
|
Құндылықтарды дарыту |
Ынтымақтастық, ұжымшылдық, жауапкершілік. |
||||
|
Сабақтың барысы |
|||||
|
Сабақтың жоспарлан ған кезеңдері |
Педагогтің әрекеті |
Оқушын ың әрекеті |
Бағалау |
Ресурс тар |
|
|
Ұйымдаст ыру кезеңі |
"Бүгінгі мақсатымды білдіремін" әдісі Мақсаты: Оқушылардың өз оқу мақсаттарын түсінуіне көмектесу. Өту барысы:
|
Нұсқаулық тарды орындайд ы |
Ауызша , мадақтау |
|
|
|
Жаңа сабақ |
1. Экспозиция жоспарын жасау Мақсаты: Көрменің құрылымын, бұйымдардың орналасу ретін және көркемдік үйлесімін жоспарлау. Қажетті құралдар: Ватман, түрлі түсті қағаз, маркерлер, сызғыш, макет үлгісі. Өткізу барысы: Мұғалім түсіндіреді: “Көрме – тек бұйымдарды қою емес, ол — өнердің сахнасы! Ал сахнаға бәрі үйлесімді орналасуы керек.” Балалар топтарға бөлініп, көрменің сызбасын (жоспарын) жасайды:
Топ өз жоспарын ватманға түсіреді, белгілермен (түс, атау, өлшем) көрсетеді. Мысалы: “Орталықта панно, жанында киіз сөмкелер, ал бұрышта кәдесыйлар қойылады.” “Бұйым атауының астында оқушының аты жазылады.” |
Тапсырмал арды орындайды
Тапсырмал арды орындайды
Тапсырмал арды орындайды |
Дескрипторлар (0– 10 баллдық шкала) «Экспозиция жоспарын жасау»: 0–3 – Қатыспады 4–6 – Жоспар толық емес 7–10 – Экспозиция нақты, үйлесімді жасалған
«Дизайнер және ұйымдастырушы» ойыны: 0–3 – Белсенділік танытпады 4–6 – Рөлін жартылай орындады 7–10 – Рөлін толық, шығармашылықпен орындады |
|
|
|
|
Қорытынды: «Көрме жоспары — шығармашылық тәртіптің бастауы!» 2. «Дизайнер және ұйымдастырушы» ойыны Мақсаты: Көрме кеңістігін жоспарлауда балалардың рөлдік ойлау және топтық үйлесім қабілетін дамыту. Өткізу барысы: Мұғалім рөлдерді бөледі:
Балалар өз рөлдері бойынша 10–15 минут ішінде шағын жоспар жасайды. Содан кейін әр топ өз идеяларын ортаға салады. Мысалы: ? “Біз фонға жылы түстер қолданамыз, себебі ол киіз бұйымдарын жақсы көрсетеді.” “Көрменің атауын үлкен әріппен жазамыз: «Қолөнер — ұлттық мұра!»” Қорытынды: «Ұйымдастырушылық – өнердің тәртібі, дизайнерлік – оның жаны!» 3. Бұйымдарды орналастыру Мақсаты: Бұйымдарды көркемдік және логикалық ретпен орналастыру, эстетикалық көзқарас қалыптастыру. Қажетті құралдар: Дайын бұйымдар, үстелдер, мата перде, атау белгілері. Өткізу барысы: Балалар өз жоспарына сәйкес бұйымдарын орналастырады:
Әр бұйымның алдына жазба қағаз қойылады: «Автор: Айша» «Бұйым атауы: “Киіз гүл”» «Материалы: табиғи жүн, моншақ» Мұғалім бағыт береді: |
«Бұйымдарды орналастыру»: 0–3 – Бұйымын дұрыс қоймады 4–6 – Ішінара орналастырды 7–10 – Бұйымдарын ретімен, ұқыпты орналастырды «Көрме бұрышы» безендіру: 0–3 – Қатыспады 4–6 – Қатысты, бірақ идея аз 7–10 – Белсенді, безендіруде көркемдік шешім көрсетті «Репетиция»: 0–3 – Өз жұмысын таныстырмады 4–6 – Таныстырды, бірақ сенімсіз 7–10 – Сенімді сөйледі, ойын нақты жеткізді |
|
|
|
“Бұйымдар бір-бірін көлегейлемесін, әрқайсысы өз орнында көрінсін.” Қорытынды: «Дұрыс орналасқан бұйым — көрменің көркі!» 4. «Көрме бұрышы» безендіру Мақсаты: Көрменің эстетикалық тұтастығын арттыру, оқушылардың көркемдік талғамын дамыту. Қажетті құралдар: Плакат, баннер, гүл, шам, ұлттық ою, жүннен жасалған фон элементтері. Өткізу барысы: Балалар бірігіп көрменің безендіру элементтерін жасайды:
«Еңбек – өнердің анасы» «Қазақ қолөнері – ұлттың жүрегі» Балалар өз идеяларын ұсынады: “Фонға көгілдір және ақ түсті таңдаймыз – таза және ұлттық рең береді.” “Бұрышқа киіз үйдің макетін қоямыз, ол қазақы атмосфера сыйлайды.” Қорытынды: «Безендірілген көрме — еңбектің айнасы!» 5. Репетиция Мақсаты: Көрмеде сөйлеу мәдениетін, өз жұмысын таныстыру қабілетін жетілдіру. Өткізу барысы: Мұғалім әр оқушыдан өз бұйымы туралы қысқаша таныстыру сұрайды:
? “Менің бұйымым — киізден жасалған қалташа. Мен табиғи жүнді таңдадым, себебі ол жылы және экологиялық таза материал.” “Бұйымдағы қызыл түс — қуатты, сары түс — шаттықты білдіреді.” |
|
|
|
|
|
Балалар жұппен сөйлесу жаттығуын да жасайды (бірі таныстырады, екіншісі сұрақ қояды). Мұғалім бағыттайды: “Сөйлеу кезінде сенімді бол, дауысың анық шықсын, ең бастысы – өз еңбегіңе мақтан!” Қорытынды: «Көрме алдындағы дайындық — табыстың жартысы!» |
|
|
|
|
Сабақт ы бекіту
|
«Кері байланыс парағы» • Әр оқушы сабақ соңында параққа үш сұраққа жауап жазады: Бүгінгі сабақтан не алдым? Қандай сұрақтарым бар? Келесі сабақта нені білгім келеді? |
Нұсқаулықты орындайды |
Кері байланыс жасайды |
Парақтар |
Қысқа мерзімді сабақ жоспары №30
|
Білім беру ұйымының атауы |
|||||
|
Пәні: |
|||||
|
Бөлім: |
|||||
|
Педагогтің атыжөні: |
|||||
|
Күні: |
|||||
|
Сыныбы: |
Қатысушылар саны |
Қатыспағандар саны |
|||
|
Тақырыбы |
Көрмеге дайындық |
||||
|
Сабақтың мақсаты |
Бұйымды таныстыру, көрме мәтінін дайындау; көрме мәдениетін меңгеру. |
||||
|
Құндылықтарды дарыту |
Сенімділік, жауапкершілік, өз ісіне құрмет. |
||||
|
Сабақтың барысы |
|||||
|
Сабақтың жоспарла нған кезеңдері |
Педагогтің әрекеті |
Оқушын ың әрекеті |
Бағалау |
Ресурс тар |
|
|
Ұйымда стыру кезеңі
|
"Сен білесің бе?" әдісі Мақсаты: Сабақ тақырыбына қызығушылық тудыру, оқушыларды диалогқа тарту.
|
Нұсқаулық тарды орындайд ы |
Ауызша , мадақтау |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
Жаңа сабақ
|
1. «Көрме тобы» рөлдік ойыны Мақсаты: Көрмені ұйымдастыру және өткізуге қажетті рөлдерді бөлу, командалық жауапкершілікті дамыту. Қажетті құралдар: Рөл карточкалары (ұйымдастырушы, дизайнер, баяндаушы, фотограф, көмекші). Өткізу барысы: Мұғалім сабақты бастамас бұрын айтады: “Көрме — үлкен мереке! Әркімнің өз міндеті бар. Бірі безендіреді, бірі қонақ қарсы алады, бірі баяндайды.” Балалар рөлдерді таңдайды немесе мұғалім тағайындайды:
Әр топ өз рөлі бойынша 5–10 минуттық дайындық өткізеді. Мысалы: “Біз — дизайнер тобы, фонға киіз гүлдер жабыстырамыз.” “Біз – фотографтар, көрмені бастан-аяқ түсіреміз.” Қорытынды: «Көрме – бірліктің көрінісі!»
2. Шақыру қағаздарын жасау Мақсаты: Эстетикалық талғам мен шығармашылық ойлауды дамыту, мерекелік атмосфера қалыптастыру. Қажетті құралдар: Түрлі түсті қағаз, фломастер, желім, киіз қиындысы, моншақ. Өткізу барысы: Мұғалім балаларға үлгі көрсетеді: |
Тапсырмал арды орындайды
Тапсырмал арды орындайды
Тапсырмал арды орындайды |
Дескрипторлар (0– 10 баллдық шкала) «Көрме тобы» ойыны: 0–3 – Рөлге қатыспады 4–6 – Қатысты, бірақ белсенділігі төмен 7–10 – Рөлін нақты және жауапкершілікпен орындады
«Шақыру қағаздарын жасау»: 0–3 – Шақыру жасамады 4–6 – Қарапайым безендірді 7–10 – Шығармашылықпен, ұлттық нақышпен жасады
«Ата-аналарға шақыру»: 0–3 – Қатыспады 4–6 – Шақыруды жартылай орындады 7–10 – Қатысты, белсенді таныстырды
«Көрме баннерін безендіру»: 0–3 – Белсенді болмады 4–6 – Қатысты, бірақ толық емес 7–10 – Көркем, үйлесімді, тартымды безендірді
«Қорытынды дайындық»: 0–3 – Қатыспады |
|
|
|
“Шақыру қағазы — біздің еңбегімізге шақыру. Ол жылы, әсерлі және ұлттық нақышта болуы керек.” Балалар топпен немесе жеке шақыру қағаздарын жасайды. Мазмұны: Көрме атауы: «Сән мен мән: Өз қолымнан туған өнер» Уақыты: Бейсенбі, 15:00 Өтетін жері: Мектеп шеберханасы немесе өнер бөлмесі Арнайы жазба: “Сізді біздің шығармашылық көрмеге шақырамыз!” Безендіруде ұлттық өрнек, жүн қиындысы немесе мини-сурет қолдануға болады. Қорытынды: «Шақыру – еңбегімізге алғашқы қадам!» 3. Ата-аналарға шақыру ? Мақсаты: Үйірме мен ата-ананың байланысын нығайту, еңбектің құндылығын таныту. Өткізу барысы: Балалар дайын шақыру қағаздарын мұғаліммен бірге тексереді, ата-аналарына беруге дайындалады. Кей топ балалар ата-аналарына бейне шақыру түсіреді (қысқаша видео, 10–20 сек): “Сәлеметсіз бе! Біз сізді өз қолымызбен жасаған бұйымдар көрмесіне шақырамыз! Келіп, еңбегімізді тамашалаңыз!” Қосымша: Балалар өз шақыру қағаздарын қолтаңбасымен безендіреді Қорытынды: «Ата-ана қолдауы — шебер баланың шабыт көзі!» 4. Көрме баннерін безендіру Мақсаты: Көрменің басты фонын, атауын және эстетикалық реңін қалыптастыру. Қажетті құралдар: Ватман, бояу, жүн жіп, ою элементтері, жазу үлгісі. Өткізу барысы: Балалар бірігіп үлкен ватманға көрменің атауын жазады: “Қолөнер әлемі”, “Шебер қолдар”, “Сән мен мән”, “Жүннен туған өнер”. Баннерді ұлттық өрнекпен безендіреді: – Жүннен гүл жасап жабыстыру; |
|
4–6 – Бұйымын жартылай дайындады 7–10 – Бұйымы және аймағы толық дайын, жауапкершілік танытты |
|
|
|
“Баннердің ортасында атау, айналасында жүн гүлдері.” “Бұрыштарда қазақы ою және жіппен жиек тартылған.” Мұғалім бағыттайды: “Баннер — көрменің бет-бейнесі. Ол қонақтарды қуанышпен қарсы алуы тиіс!” Қорытынды: «Баннер — көрменің жүзі, оны көрген адам қуану керек!»
5. Қорытынды дайындық Мақсаты: Көрме алдындағы соңғы тексеріс пен ұйымшылдықты нығайту. Өткізу барысы: Балалар өз бұйымдарын қарап шығады:
“Сөмке бөлімі дайын ба?” “Панно аймағын кім толықтайды?” “Фото-аймақ дайын ба?” Соңында балалар шағын репетициялық серуен жасайды — көрме барысын елестетеді:
Мұғалім сабақты түйіндейді: “Бәрі дайын болса — ертең біз нағыз шеберлердің мерекесін өткіземіз!” Қорытынды: «Дайындық – табыстың кілті, ал бірлік – көрменің сәтті өтуінің кепілі!» |
|
|
|
|
|
Сабақты бекіту
|
«Бес саусақ» әдісі ? Нұсқаулық: |
Нұсқаулықты орындайды |
Кері байланыс жасайды |
|
|
|
|
• |
Мұғалім оқушыларға қолдың суретін көрсетіп, әр саусақтың мағынасын түсіндіреді:
|
|
|
|
Қысқа мерзімді сабақ жоспары №31
|
Білім беру ұйымының атауы |
|||||
|
Пәні: |
|||||
|
Бөлім: |
|||||
|
Педагогтің атыжөні: |
|||||
|
Күні: |
|||||
|
Сыныбы: |
Қатысушылар саны |
Қатыспағандар саны |
|||
|
Тақырыбы |
«Менің туындым» жобасын қорғау |
||||
|
Сабақтың мақсаты |
Өз жұмысын көпшілік алдында таныстыру; ойын жүйелі жеткізу. |
||||
|
Құндылықтарды дарыту |
Сенімділік, сөйлеу мәдениеті, өзін-өзі дамыту. |
||||
|
Сабақтың барысы |
|
||||
|
Сабақтың жоспарлан ған |
|
Педагогтің әрекеті |
Оқушын ың әрекеті |
Бағалау |
Ресурс тар |
|
кезеңдері |
|
|
|
|
|
Ұйымдаст ыру кезеңі |
"Көңіл-күйіңді көрсет" (эмодзи әдісі) Мақсаты: Оқушылардың көңіл-күйін анықтау, сабаққа дайындық деңгейін бақылау.
|
Нұсқаулық тарды орындайд ы |
Ауызша , мадақтау |
|
|
Жаңа сабақ |
1. Жоба таныстыру Мақсаты: Әр оқушының өз еңбегін таныстыру, сөйлеу мәдениетін және сенімділікті дамыту. Қажетті құралдар: Бұйым, жоба кестесі, эскиз, фотосурет, бағалау парағы. Өткізу барысы: Мұғалім сабақтың басында жылы атмосфера орнатады: “Бүгін – ең ерекше күн! Себебі сендер өз еңбектеріңді таныстырасыңдар. Бұл — шынайы шеберлердің сахнасы!” Әр оқушы өз бұйымын таныстырады:
“Менің бұйымым – киізден жасалған гүл панно. Мен табиғи жүн мен жылы түстерді таңдадым, себебі табиғат пен адам үйлесімін көрсеткім келді.” “Сөмке тігуде қиындау болды, бірақ нәтижесінде өте әдемі шықты.” Мұғалім балаларды қолпаштап, жылы сөздермен қолдайды: “Талпынысың тамаша, шеберлігің күннен күнге артып келеді!” Қорытынды: «Өз еңбегіңді таныстыра алу – нағыз шеберліктің белгісі!» |
Тапсырмал арды орындайды
Тапсырмал арды орындайды
Тапсырмал арды орындайды |
Дескрипторлар (0– 10 баллдық шкала) «Жоба таныстыру»: 0–3 – Таныстырған жоқ 4–6 – Таныстырды, бірақ қысқа 7–10 – Толық, сенімді және көркем сөйледі
«Сұрақ қорабы»: 0–3 – Сұрақ қоймады 4–6 – Бір сұрақ қойды 7–10 – Белсенді қатысты, мазмұнды сұрақтар қойды
«Топтық қолдау»: 0–3 – Пікір білдірмеді 4–6 – Бір-екі пікір айтты 7–10 – Достарына нақты, жылы пікір білдірді
«Бағалау парағы»: 0–3 – Толтырмады 4–6 – Ішінара толтырды |
|
|
|
2. «Сұрақ қорабы» ойыны Мақсаты: Бір-біріне сұрақ қою арқылы қызығушылық пен талдау дағдысын дамыту. Қажетті құралдар: Шағын қорап немесе дорба, ішінде сұрақтар жазылған карточкалар. Өткізу барысы: Мұғалім қораптан сұрақ алу ережесін түсіндіреді: “Әр бала қораптан бір сұрақ таңдайды. Бұл сұрақ өзге шеберге қойылады.” Мысалы: “Бұйымыңды жасауға не шабыт берді?” “Қай сәт қиын болды?” “Келесі жолы нені басқаша жасар едің?” “Қай түстерді таңдадың және неге?” Оқушылар бір-біріне жылы, қызық сұрақтар қойып, қысқа жауап береді. Мұғалім бағыттайды: “Сұрақ қою – тыңдай білудің және қызығушылықтың белгісі.” Қорытынды: «Бір сұрақ – мың ойға жетелейді!» 3. Топтық қолдау Мақсаты: Оқушылар арасында өзара сыйластық пен қолдау сезімін арттыру. Өткізу барысы: Мұғалім айтады: “Енді әрқайсымыз өз достарымызға ‘жылы пікір’ айтып, қолдау көрсетейік.” Балалар кезекпен сөйлейді: “Аружанның бұйымы ерекше нәзік, түстері үйлесімді.” “Ерасылдың жұмысы ұқыпты, көрінісі әсерлі.” “Мадинаның ойы қызық – ұлттық пен заманауи стильді біріктірген.” Топта жылы атмосфера қалыптасады, балалар бір-біріне ризашылық білдіреді Қорытынды: «Шебердің ең мықты құралы – жылы сөз!» ? 4. Бағалау парағы Мақсаты: Оқушылардың өзіндік және өзара бағалау мәдениетін қалыптастыру. Қажетті құралдар: Бағалау парағы (әр оқушыға беріледі). Үлгі: |
|
7–10 – Толық, нақты және әділ толтырды «Шабыт шеңбері»: 0–3 – Қатыспады 4–6 – Белсенділігі төмен 7–10 – Жылы сөз айтып, топтың рухын көтерді |
|
Критерий 0–3 4–6 7–10
Бұйымның сапасы
Идеяның ерекшелігі
Түстер үйлесімі
Таныстыру шеберлігі
Балалар өз бағаларын қояды және қысқаша пікір жазады:
“Жұмысымда түстер үйлесімін жақсартқым келеді.”
“Маған өз ойын жеткізу ұнады, бірақ уақыт жетпей қалды.”
Мұғалім парақтарды жинап, қорытындылайды:
“Бүгін әрқайсың өз еңбегіңді әділ бағаладыңдар
— бұл нағыз шебердің қасиеті.” Қорытынды:
«Бағалау – жетістікке бастайтын айна!»
5. Сергіту: «Шабыт шеңбері» Мақсаты: Сабақ соңында позитивті көңіл күй қалыптастыру, жетістік сезімін бекіту.
Өткізу барысы:
Б
жасайды
Кері байланыс
орындайды
Нұсқаулықты
бекіту
Сабақты
алалар шеңберге тұрады. Мұғалім айтады: “Енді бір-бірімізге шабыт сыйлайық! Әркім көршісіне жақсы тілек айтады.” Мысалы:“Сенің еңбегің шабыттандырады!”
“Келесі жолы одан да керемет жұмыс жасайсың!”
“Сенде үлкен талант бар!” Соңында бәрі бірге айтады:
“Біз – шеберлер ұжымы! Біз – өнердің жалғасы!”
Қорытынды:
«Шабытпен аяқталған іс – жаңа арманның бастауы!»
«Екі жұлдыз, бір тілек»
|
|
• |
Әр оқушы екі жақсы нәрсе (жұлдыз) және бір ұсыныс (тілек) жазады: ⭐ Мен бүгін мынаны жақсы үйрендім… ⭐ Мен мына тапсырманы жақсы орындадым… ? Мен үшін мынаны жақсарту керек… |
|
|
|
|
|
• |
Мұғалім оқушылардың жауаптарын жинап, талдайды. |
|
|
|
Қысқа мерзімді сабақ жоспары №32
|
Білім беру ұйымының атауы |
|||||
|
Пәні: |
|||||
|
Бөлім: |
|||||
|
Педагогтің атыжөні: |
|||||
|
Күні: |
|||||
|
Сыныбы: |
Қатысушылар саны |
Қатыспағандар саны |
|||
|
Тақырыбы |
Рефлексия сабағы |
||||
|
Сабақтың мақсаты |
Үйренген білім мен дағдыны саралау; өз дамуын бағалау. |
||||
|
Құндылықтарды дарыту |
Ашықтық, өз-өзіне баға беру, талдау қабілеті. |
||||
|
Сабақтың барысы |
|||||
|
Сабақтың жоспарлан ған кезеңдері |
Педагогтің әрекеті |
Оқушының әрекеті |
Бағалау |
Ресурс тар |
|
|
Ұйымдаст ыру кезеңі |
"Құпия сыйлық" әдісі Мақсаты: Оқушыларды ынталандыру, олардың сабаққа деген қызығушылығын ояту. |
Нұсқаулықта рды орындайды |
Ауызша , мадақтау |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
Жаңа сабақ |
1. «Менің өсу жолым» плакаты Мақсаты: Баланың өз даму жолын көрнекі түрде көрсету, жетістігін сезіну және мақтаныш сезімін қалыптастыру. Қажетті құралдар: Ватман, түрлі түсті қағаз, суреттер, маркерлер, жіп, стикерлер. Өткізу барысы: Мұғалім айтады: “Бүгін біз өз жолымызға шолу жасаймыз — алғашқы қадамнан бастап нағыз шеберге дейінгі сапарымызды бейнелейміз.” Балалар өздерінің “өсу жолын” плакат түрінде жасайды. Плакатта кезеңдер көрсетіледі:
«Басында жүнді бояуды білмейтінмін, енді өз бұйымымды жасай аламын!» «Өрнек үйлесімін үйреніп, түстермен ойнауды меңгердім!» Мұғалім бағыттайды: “Өсу жолың – сенің еңбегің мен шыдамдылығыңның картасы.” Қорытынды: «Өз еңбегіңді мойындау – жаңа жетістіктің басы!»
2. «Ең ұнаған жұмысым» фотоколлаж Мақсаты: Балалар өздері үшін ерекше болған жұмысты еске түсіру және оны шығармашылық формада көрсету. Қажетті құралдар: Бұрынғы сабақтардың фотосуреттері, бояу, желім, түрлі түсті қағаз, журнал қиықтары. Өткізу барысы: Мұғалім тапсырманы түсіндіреді: |
Тапсырмал арды орындайды
Тапсырмал арды орындайды
Тапсырмал арды орындайды |
Дескрипторлар (0– 10 баллдық шкала) «Менің өсу жолым» плакаты: 0–3 – Толтырмады 4–6 – Ішінара орындады 7–10 – Толық, көркем және мазмұнды жасады
«Ең ұнаған жұмысым» фотоколлаж: 0–3 – Қатыспады 4–6 – Қарапайым безендірді 7–10 – Шығармашылықпен, көркемдікпен орындады
«Шеберлер сөйлейді» ойын: 0–3 – Сөйлемеді 4–6 – Бір-екі сұраққа жауап берді 7–10 – Белсенді сөйлеп, әсерін шынайы жеткізді
«Топтық пікірталас»: 0–3 – Қатыспады 4–6 – Қысқаша пікір айтты 7–10 – Белсенді қатысып, ойын дәлелмен жеткізді |
|
|
|
“Әрқайсысың үйірме бойы жасаған жұмыстардан өзіңе ерекше ұнаған сәтті немесе бұйымды таңдап, фотоколлаж жаса.” Балалар фотолар мен суреттерді қиып жабыстырып, астына қысқаша жазу жазады: ? “Менің ең ұнаған жұмысым — киіз ойыншық, себебі оны ініме сыйладым.” “Панно жасау кезінде өзімді суретші сезіндім.” Фотоколлаждар қабырғаға ілінеді, шағын көрме ұйымдастырылады. Қорытынды: «Әр сурет – естелік, әр бұйым – жетістік!» 3. «Шеберлер сөйлейді» ойын Мақсаты: Балалардың сөйлеу мәдениетін, өзіндік ой айту және достарын тыңдау дағдысын дамыту. Қажетті құралдар: Микрофон (немесе ойыншық түрі), “сұрақ карталары”. Өткізу барысы: Балалар шеңберге отырады. Микрофон біреуден біреуге өтеді. Микрофон кімде болса, сол жауап береді. Сұрақтар үлгісі: “Үйірмеде саған ең ұнаған не?” “Қай сәт есте қалды?” “Қай бұйыммен мақтанасың?” “Келесі жылы нені жасағың келеді?” Балалар еркін, жылы атмосферада сөйлейді. Мұғалім бағыттайды: “Шебер – тек істей білетін емес, айта білетін де адам.” Қорытынды: «Әр сөз – тәжірибе, әр естелік – шабыт!» 4. Топтық пікірталас Мақсаты: Топтық жұмыс мәдениетін, бірлесіп қорытынды жасау және сыни ойлау қабілетін дамыту. Өткізу барысы: Балалар шағын топтарға бөлініп, талқылайды:
“Маған жүн бояу кезеңі ұнады.” |
|
«Қорытынды бейнетүсірілім»: 0–3 – Қатыспады 4–6 – Бір кадрға қатысты 7–10 – Белсенді қатысып, жылы сөз айтты, эмоция көрсетті |
|
|
|
“Киіз басу қиын болды, бірақ үйреніп алдық.” “Топпен жұмыс жасауды үйрендік.” Әр топ өз пікірін қысқаша ортаға салады. Мұғалім қорытындылайды: “Бәрің де өз ойларыңды анық айттыңдар. Бұл — шынайы шебердің белгісі.” Қорытынды: «Бірге жасаған іс — бір жүректің соғысы!»
5. Қорытынды бейне-түсірілім Мақсаты: Үйірменің қорытынды сәтін естелікке сақтау, балалардың эмоциясын және жетістігін бейнежазба түрінде қалдыру. Қажетті құралдар: Телефон немесе камера, фондық музыка, дайын бұйымдар. Өткізу барысы: Мұғалім түсіндіреді: “Бүгін біз ‘Шеберлер естелігі’ атты қысқаша бейнеролик түсіреміз. Әрқайсың өз бұйымыңды ұстап, бір жылы сөз айтасың.” Мысалы: “Мен өз қолыммен жасағаныма мақтанам!” “Қолөнер — менің сүйікті ісім!” “Келесі жылы жаңа бұйым жасағым келеді!” Бейне соңында бәрі бірге айтады: “Біз — шеберлер ұжымы! Қолөнер – біздің қуанышымыз!” Түсірілімнен кейін мұғалім балаларға алғыс айтады және кішкентай марапат қағаздарын тапсырады. Қорытынды: «Бейне – біздің еңбегіміздің тарихы!» |
|
|
|
|
|
Сабақт ы бекіту
|
«Табыс сатысы» • Мұғалім тақтаға баспалдақ суретін салады немесе дайын шаблон береді. |
Нұсқаулық ты орындайд ы |
Кері байланыс жасайды |
|
|
|
|
• |
Оқушылар өздерін қай деңгейде тұрғанын белгілейді: Тақырыпты түсінбедім Әлі де сұрақтарым бар Жартылай түсіндім Толық түсіндім, басқаларға түсіндіріп бере аламын |
|
|
|
Қысқа мерзімді сабақ жоспары №33
|
Білім беру ұйымының атауы |
||||||
|
Пәні: |
||||||
|
Бөлім: |
||||||
|
Педагогтің атыжөні: |
||||||
|
Күні: |
||||||
|
Сыныбы: |
Қатысушылар саны |
Қатыспағандар саны |
||||
|
Тақырыбы |
Қолөнердің болашағы және жаңашыл идеялар |
|||||
|
Сабақтың мақсаты |
Қазіргі қолөнердің бағыттарын білу; жаңа идея ұсыну. |
|||||
|
Құндылықтарды дарыту |
Жаңашылдық, ұлттық рух, шығармашылық ізденіс. |
|||||
|
Сабақтың барысы |
||||||
|
Сабақтың жоспарлан ған кезеңдері |
Педагогтің әрекеті |
Оқушын ың әрекеті |
Бағалау |
Ресурс тар |
||
|
Ұйымдаст ыру кезеңі |
"Сиқырлы сөз" әдісі Мақсаты: Сабақтың тақырыбына қызығушылық тудыру, топтық жұмысқа ынталандыру. |
Нұсқаул ықтарды орындай ды |
Ауызша , мадақтау |
|
||
|
|
|
|
|
|
Жаңа сабақ |
1. «Болашақ шеберхана» жобасы Мақсаты: Болашақтағы қолөнер студиясының моделін ойластырып, шығармашылық көзқарас пен топтық жоспарлау қабілетін дамыту. Қажетті құралдар: Ватман, түрлі түсті қағаз, маркерлер, жүн, мата қиындысы, макет жасауға арналған материалдар. Өткізу барысы: Мұғалім тақырыпты қызықты кіріспемен бастайды: “Егер сенің өз шеберханаң болса, ол қандай болар еді? Қандай бұйымдар жасайсың? Қандай жаңа құралдар қолданасың?” Балалар топтарға бөлініп, “Болашақ шеберхананың” макетін немесе плакаттық жобасын жасайды. Жоба құрамында:
“NeoCraft”, “ЖүнLab”, “EcoArt”);
Әр топ өз жобасын таныстырады: “Біздің шеберханада бәрі табиғи материалмен жұмыс істейді, ал жарық күн энергиясымен алынады!” “Біз киізге QR-код қосып, оның тарихын көрсетеміз!” Қорытынды: «Болашақ шеберхана – арман мен технологияның тоғысы!»
2. «Қиял дизайнері» ойыны Мақсаты: Балалардың креативті ойлауын дамыту, жаңа бұйым түрлерін елестету арқылы инновациялық көзқарасты қалыптастыру. |
Тапсырма ларды орындайд ы
Тапсырма ларды орындайд ы
Тапсырма ларды орындайд ы |
Дескрипторлар (0–10 баллдық шкала) «Болашақ шеберхана» жобасы: 0–3 – Топтық жұмысқа қатыспады, идея ұсынбады 4–6 – Жобаға аз қатысып, қарапайым ой айтты 7–10 – Белсенді қатысты, шеберхананы нақты сипаттады, шығармашылық танытты «Қиял дизайнері» ойыны: 0–3 – Идея ұсынбады, сурет салмады 4–6 – Қарапайым сурет салды, қысқаша түсіндірді 7–10 – Ерекше бұйым ойлап тауып, мәнін түсіндірді, қиялын көрсетті Инновациялық бұйым үлгісі: 0–3 – Талқылауға қатыспады 4–6 – Бір-екі пікір айтты, бірақ толық ашпады 7–10 – Заманауи бұйымды нақты |
|
|
|
Қажетті құралдар: Сурет қағазы, түрлі түсті қарындаштар, бояу, шаблондар. Өткізу барысы: Мұғалім балаларға тапсырма береді: “Енді бәріміз қиялға ерік берейік! Болашақтағы қолөнер бұйымын ойлап тауып, суреттеп көрсетіңдер.” Мысалы: “Күн сәулесінен энергия алатын киіз сөмке” “Суы тигенде түсі өзгеретін киіз панно” “Өзі тазартып тұратын экологиялық төсеніш” Балалар сурет салып, өз “қиял бұйымын” таныстырады. Мұғалім бағыттайды: “Қиял – жаңашылдықтың бастауы, сондықтан ойыңды еркін жеткіз!” Қорытынды: «Бүгінгі ой – ертеңгі өнердің табысы!»
Өткізу барысы: Мұғалім әртүрлі заманауи бұйым үлгілерін көрсетеді (сурет немесе макет түрінде):
(брошь, сөмке, кроссовка қаптамасы);
“Бұл бұйымның артықшылығы неде?” “Қолөнер дәстүрін қалай сақтаған?” “Оған қандай жаңа материал қосуға болады?” Мұғалім: “Нағыз жаңашыл шебер — дәстүр мен технологияны біріктіре білетін адам.” Қорытынды: «Инновация – дәстүрдің жаңа тынысы!»
|
|
талдап, өз ұсынысын айтты «Қолөнердің келешегі» пікірталас: 0–3 – Пікір білдірмеді 4–6 – Қысқаша ой айтты, дәлелі әлсіз 7–10 – Өз көзқарасын дәлелмен қорғады, мысал келтірді, топпен тиімді пікір алмасты Топтық макет жасау: 0–3 – Макетке қатыспады 4–6 – Қатысты, бірақ жұмысы толық емес 7–10 – Белсенді жұмыс істеп, топ идеясын жүзеге асырды, макет мазмұнды әрі көркем шықты |
|
|
|
Өткізу барысы: Мұғалім тақырып тастайды: “Қолөнер болашақта жоғала ма, әлде жаңара ма?” Балалар екі топқа бөлініп пікірталас жүргізеді:
“Қолөнер болашақта киім, интерьер, тіпті технологиямен бірігеді.” “Жүн бұйымдары экодизайн бағытына айналады.” “Болашақта киізді сән үйлері қолданады!” Қорытынды пікір: “Қолөнер – өткеннің ізі, бүгіннің еңбегі, ертеңнің шабыт көзі.” Қорытынды: «Өнердің келешегі – сенің қолыңда!» ? 5. Топтық макет жасау Мақсаты: Бірлесіп жұмыс істеу, болашақтағы өнер кеңістігінің мини-макетін жасау арқылы ұжымдық идеяны жүзеге асыру. Қажетті құралдар: Картон, мата, жіп, табиғи материалдар, желім, бояу. Өткізу барысы: Топтар “Болашақ өнер қаласы” немесе “Eco Art Village” тақырыбында макет жасайды. Композицияда болуы мүмкін:
Мұғалім: “Көріп тұрмын, болашақ шеберлер қазірдің өзінде жаңа дәуірдің дизайнерлері!” Қорытынды: «Болашақ – армандаған адамдікі!» |
|
|
|
|
|
Сабақт ы бекіту
|
«Бес саусақ» әдісі ? Нұсқаулық: |
Нұсқаул ықты орындай ды |
Кері байланыс жасайды |
|
|
|
|
• |
Мұғалім оқушыларға қолдың суретін көрсетіп, әр саусақтың мағынасын түсіндіреді:
|
|
|
|
Қысқа мерзімді сабақ жоспары №34
|
Білім беру ұйымының атауы |
|||||
|
Пәні: |
|||||
|
Бөлім: |
|||||
|
Педагогтің атыжөні: |
|||||
|
Күні: |
|||||
|
Сыныбы: |
Қатысушылар саны |
Қатыспағандар саны |
|||
|
Тақырыбы |
Қорытынды сабақ. Көрме және марапаттау |
||||
|
Сабақтың мақсаты |
Көрмеге қатысу; жыл бойғы жетістіктерді қорытындылау. |
||||
|
Құндылықтарды дарыту |
Рақмет айту мәдениеті, мақтаныш, өз еңбегін бағалау. |
||||
|
Сабақтың барысы |
|
||||
|
Сабақтың жоспарлан ған |
|
Педагогтің әрекеті |
Оқушын ың әрекеті |
Бағалау |
Ресурс тар |
|
кезеңдері |
|
|
|
|
|
Ұйымдаст ыру кезеңі |
"Бір сөзбен" әдісі Мақсаты: Оқушылардың сабаққа деген эмоционалдық дайындығын анықтау.
Мұғалім оқушыларға "Сен бүгін сабақтан не күтесің?" деген сұрақ қояды.
|
Нұсқаулық тарды орындайд ы |
Ауызша , мадақтау |
|
|
Жаңа сабақ |
1. Көрме ашылуы Мақсаты: Балалардың жыл бойы жасаған еңбегін көрсету, көрмеге дайындау және ашылу рәсімін ұйымдастыру. Қажетті құралдар: Көрме баннері, ленталар, әшекей шарлар, музыкалық фон, бұйым атаулары бар карточкалар. Өткізу барысы: Мұғалім кіріспе сөз сөйлейді: “Бүгін — еңбектің, шығармашылықтың және қуаныштың күні! Әр бұйым – сендердің шебер қолдарыңның жемісі!” Оқушылар көрме залында (немесе сынып бұрышында) тізіліп тұрады. Бір оқушы салтанатты түрде лентаны қиып, көрмені ашады
Музыка ойнап тұрады. Балалар қонақтарға өз бұйымдарын көрсетеді. Қорытынды: «Көрме – жыл бойғы еңбектің жемісін көрсету сәті!»
2. «Шеберлер шеруі» Мақсаты: Балалардың өзін-өзі таныстыру дағдысын, мақтаныш сезімін және сахналық мәдениетін дамыту. Өткізу барысы: Музыка ойнап тұрады, әр бала өз бұйымымен қатарға шығады. Мұғалім әрқайсысын атап өтеді: “Бұл — Дана! Ол әшекей бұйым шебері!” “Бұл — Нұрәлі! Ол киіз ойыншықтар шебері!” Балалар кезекпен өз бұйымын ұстап, қысқаша таныстырады: |
Тапсырмал арды орындайды
Тапсырмал арды орындайды
Тапсырмал арды орындайды |
Дескрипторлар (0– 10 баллдық шкала) Көрме ашылуы: 0–3 – Қатыспады 4–6 – Қатысты, бірақ белсенділік төмен 7–10 – Белсенді қатысты, көрмені сәндеуге үлес қосты
«Шеберлер шеруі»: 0–3 – Шеру кезінде сөйлемеді 4–6 – Қысқаша таныстырды 7–10 – Өз бұйымын сенімді таныстырды, сахналық мәдениет көрсетті
Бұйым таныстыру: 0–3 – Бұйымын таныстырмады 4–6 – Қысқа түсіндірді 7–10 – Бұйымының идеясын, түс үйлесімін нақты жеткізді
Марапаттау рәсімі: 0–3 – Белсенділік танытпады |
|
|
|
“Мен киізден қалташа жасадым, оны табиғи түспен боядым.” “Менің панномда қазақтың ұлттық өрнегі бар.” Соңында бәрі бірге айтады: “Біз – Шеберлер елі!” ?? Қорытынды: «Шеберлер шеруі – еңбектің мақтанышы мен шабыттың мерекесі!» 3. Бұйым таныстыру Мақсаты: Әр оқушының өз жұмысын таныстырып, көркемдік ойын жеткізе білуін қалыптастыру. Өткізу барысы: Оқушылар бұйымдарын үстелге орналастырып, бір-бірден таныстырады: “Менің бұйымым – панно. Онда мен түстер үйлесімін қолдандым.” “Бұл сөмке — экологиялық бағытта жасалған, тек табиғи материалдан.” “Брошьті жүн мен моншақ арқылы жасадым.” Мұғалім жылы пікір білдіреді: “Бұйымың таза әрі ұқыпты жасалған. Өте әсерлі!” Қонақтар (ата-аналар, мұғалімдер) де пікір айтып, сұрақ қоя алады. Қорытынды: «Әр бұйым – баланың еңбегі мен жүрегінің бейнесі!» 4. Марапаттау рәсімі Мақсаты: Балаларды мадақтау, олардың жыл бойғы еңбегін бағалау және мотивацияны арттыру. Қажетті құралдар: Мадақтама қағаздары, дипломдар, жұлдызшалар, символикалық медальдар. Өткізу барысы: Мұғалім марапаттау рәсімін бастайды: “Бізде әркім ерекше! Сол себепті бүгін әркім өз еңбегіне сай атақ алады!” Мысалы: “Ең нәзік өрнек иесі — Аяулым!” “Ең батыл идея иесі — Мадияр!” “Жыл шебері — Айдана!” “Ең сәнді бұйым иесі — Аружан!” |
|
4–6 – Рәсімге қатысты, бірақ енжар болды 7–10 – Белсенді қатысты, достарын құттықтады, қуанышпен қабылдады «Қолөнер тілегі» рефлексия ойыны: 0–3 – Тілек жазбады 4–6 – Қысқаша тілек жазды 7–10 – Шынайы, жылы тілек жазып, әсерін бөлісті |
|
|
|
Барлығы шапалақтайды Музыка ойнап тұрады. Қорытынды: «Марапат – еңбектің бағасы, ал еңбектің өзі – нағыз жеңіс!» 5. «Қолөнер тілегі» рефлексия ойыны Мақсаты: Сабақты жылы және әсерлі аяқтау, балалардың сезімін, ойы мен тілегін ортаға салу. Қажетті құралдар: “Жүн жүрек” бейнеленген қағаз, стикер, маркер. Өткізу барысы: Мұғалім үлкен жүрек суретін тақтаға іледі. Балалар оған өз тілектерін жазып жапсырады: “Келесі жылы тағы да қолөнер үйірмесіне қатысам!” “Шебер болғым келеді!” “Мен еңбекті жақсы көрем!” Кейбір балалар тілектерін дауыстап оқиды. Мұғалім қорытынды сөз айтады: “Бүгін сендер – шебер ғана емес, шығармашыл тұлғаларға айналдыңдар. Еңбектеріңе алғыс!” Барлығы бірге фотоға түседі Қорытынды: «Қолөнердің жүрегі – мейірім мен шабыт!» |
|
|
|
|
Сабақт ы бекіту
|
«
⭐ Мен бүгін мынаны жақсы үйрендім… ⭐ Мен мына тапсырманы жақсы орындадым… ? Мен үшін мынаны жақсарту керек…
|
Нұсқаулық ты орындайд ы |
Кері байланыс жасайды |
|
ҚОРЫТЫНДЫ
«Қолөнердегі дәстүр мен жаңашылдық: Жүн бұйымдары арқылы шығармашылық пен функционал бұйымдарды дамыту» атты авторлық үйірме бағдарламасы – ұлттық мәдениетті сақтап, балалардың шығармашылық қабілеттерін дамытуға бағытталған бірегей жоба. Бағдарлама барысында 7–16 жас аралығындағы оқушылар жүн материалымен жұмыс істеудің барлық негізгі кезеңдерін меңгеріп, дәстүрлі қолөнердің терең мағынасын түсінді. Әр сабақта балалар тек теориялық білім алып қана қоймай, өз қолымен жасап көру, тәжірибе арқылы үйрену мүмкіндігіне ие болды.
Үйірме жұмысы 34 сабақтан тұрады және жүйелі түрде практикалық, ойындық және шығармашылық әдістерге сүйенеді. Алғашқы сабақтарда оқушылар қазақ қолөнерінің тарихымен, жүннің қасиетімен және қауіпсіздік техникасымен танысты. Кейінгі сабақтарда олар жүнді тазалау, бояу, киіз басу, фильцевание тәсілдерін меңгеріп, түрлі бұйымдар – панно, сөмке, ойыншық, кәдесый және сәндік элементтер жасауды үйренді. Әр кезеңде балалар топтық және жеке жобалар орындап, өз шығармашылық идеяларын қорғады.
Бағдарламаның басты ерекшелігі – дәстүр мен заманауилықты үйлестіре білу. Сабақтарда ұлттық өрнектер мен түстер үйлесімі сақтала отырып, қазіргі заман талабына сай сәндік бағыттағы бұйымдар жасалды. Бұл тәсіл балалардың талғамын қалыптастырып, олардың өнерге деген қызығушылығын арттырды. Сонымен қатар, экологиялық бағытқа да көңіл бөлінді – табиғи бояулар мен экоматериалдар қолданылды, бұл экосананы дамытуға ықпал етті.
Бағдарламаның соңғы кезеңінде оқушылар өздерінің жеке жобаларын қорғап, көрме ұйымдастырды. Бұл шара балалардың еңбегін бағалап, олардың өз ісіне деген сенімін нығайтты. «Шеберлер шеруі» мен марапаттау сәті балалардың эмоциялық көтеріңкі күйін қалыптастырып, еңбектің қуанышын сезінуге мүмкіндік берді.
Қорытындылай келе, бұл үйірме бағдарламасы тек қолөнер дағдыларын үйретіп қана қоймай, балалардың еңбекқорлығын, ұқыптылығын, талғамын және шығармашылық ойлауын дамытады. Оқушылар өз еңбегін құрметтеуді, бірлесіп жұмыс істеуді және ұлттық дәстүрді жаңаша түсінуді үйренеді. Осындай сабақтар арқылы жас ұрпақ ұлттық мәдениеттің құндылығын терең сезініп, оның болашағына өз үлесін қосады.
Пайдаланылған әдебиеттер Мұғалімге арналған әдебиеттер
-
Бекмұхамедов Ш. Қазақ қолөнері: дәстүр мен жаңашылдық. — Алматы: «Өнер», 2015.
-
Сейітова Г. Қолөнер технологиясы: әдістемелік нұсқаулық. — Астана: «Фолиант», 2018.
-
Арғынбаева Х. Қазақ халқының қолөнері. — Алматы: «Қайнар», 2012.
-
Қасиманов С. Қазақ халқының қолөнері. — Алматы: «Өнер», 2006.
-
Әлімбаева К. Дизайн және сәндік қолданбалы өнер негіздері. — Алматы, 2017.
-
Сәрсенбаева Б. Этномәдени білім беру әдістемесі. — Астана: НЗМ, 2020.
-
Төлеубекова Р. Шығармашылық сабақ үлгілері. — Алматы, 2019.
-
Кәрімова А. Бейнелеу және қолөнер сабақтарында жаңа технологиялар. — Алматы, 2016.
-
Назарбаева С. Өнер мен ізгілік педагогикасы. — Алматы, 2014.
-
Әбдірахманова Л. Қолөнер үйірмелерін ұйымдастыру әдістемесі. — Шымкент, 2018.
-
Жолдасова А. Қазақтың сәндік-қолданбалы өнерін оқыту тәжірибесі. — Қарағанды, 2020.
-
Тәжімұратова А. Бастауышта еңбекке баулу мен технология сабағы. — Астана, 2019.
-
UNESCO. Traditional Crafts of Kazakhstan. — Paris, 2017.
-
Исабаева А. Қазақтың ұлттық киіз бұйымдарын заманауи сәнге бейімдеу. — Алматы технологиялық университеті, 2021.
-
Бектұрғанова Н. Эко-дизайн және табиғи материалдармен жұмыс. — Алматы, 2020.
Оқушыға арналған әдебиеттер
-
Қазақ қолөнері әлемі. Балаларға арналған энциклопедия. — Алматы: «Аруна», 2018.
-
Өнер мен әсемдік. Балалар шығармашылығына арналған кітап. — Астана, 2017.
-
Мен шебер боламын! Қолөнерге арналған тәжірибелік нұсқаулық. — Алматы: «Балауса», 2019.
-
Біздің ұлттық бұйымдарымыз. — Алматы: «Балапан баспа», 2021.
-
Киіз және жүн бұйымдары. — Астана, 2020.
-
Шеберлер мектебі. — Алматы: «Жас дарын», 2016.
-
Түстер мен өрнектер әлемі. — Алматы, 2018.
-
Қолөнер шеберханасы. — Балаларға арналған әдістемелік дәптер. — Алматы, 2019.
-
Қазақтың киіз үйі және тұрмыстық бұйымдары. — Астана, 2015.
-
Жас дизайнерлерге арналған кеңестер. — Алматы: «Фолиант», 2022.
Қосымша сілтемелер мен цифрлық ресурстар
-
https://edu.kz — Қазақстан Республикасының Білім беру ресурстары порталы.
-
https://ustaz.kz — Мұғалімдерге арналған сабақ жоспарлары мен әдістемелер.
-
https://bilimland.kz — «Қолөнер және технология» бейне сабақтары.
-
https://kitap.kz — Қазақ мәдениеті мен өнері туралы электронды кітапхана.
-
https://youtube.com/@kazartschool — «KazArtSchool» арнасы: киіз және жүнмен жұмыс бейне сабақтары.
-
https://museum.kz — ҚР Ұлттық музейінің «Қолөнер қор коллекциясы».
-
https://heritage.kz — Қазақтың материалдық мәдени мұрасы туралы деректер.
-
https://openedu.kz — Онлайн курстар мен бейнематериалдар (дизайн және қолөнер бағыттары).
28
шағым қалдыра аласыз





ұғалім тақтаға баспалдақ суретін салады немесе дайын шаблон
береді.





Екі
жұлдыз, бір тілек»






























































Стикер





Көңіл-күй смайликтері»














































Стикер







































































