Сабақ жоспары Абай Құнанбаев "Әуелде бір суық мұз- ақыл зерек"

Сабақтың рефлексивті есебі

Сабақ Абай Құнанбайұлының өмірі мен шығармашылығы жайында болды. Сындарлы оқыту бағдарламасы негізінде диалогті оқыту, сыни тұрғыдан ойлауға үйрету,оқыту үшін бағалау және оқуды бағалау, оқыту мен оқуда ақпараттық-коммуникациялық технологияларды пайдалану,талантты және дарынды балаларды оқыту,оқытуды басқару және көшбасшылық бойынша өттім.

Сабақтың жалпы мақсаты: ХІХ ғасыр кезеңіндегі халық басындағы жағдай туралы, ақын шығармасындағы сол кезең көрінісі туралы мәліметтерді ортаға салу; ақын жыр-толғауларын қазіргі кезеңмен салыстыра өз ойларын жеткізіп талдау; жаманнан жиреніп, жақсыдан үлгі алуға бағыттау; дарынды оқушыларға кеңейтілген тапсырмалар беру; топтық тапсырмаларды орындай отырып, пікір алысуға, ортақ ой бөлісуге үйрету;

Оқушылар үшін оқу нәтижелерінің дамуы бойынша олардың тыңдалым қалыптастыру және ұйымдастырушылық қабілеттерін арттыру; топтық тапсырмаларды орындай отырып, шығарманы есте сақтауға, ойқорытуға, пікір алмасуға бағытталған оқу, үйрену нәтижесіне мән беру; Сабақта туындаған түйінді идеялар: оқушылардың ынтасын, ынтымақтастығын анықтау, терең ойлауға баулу; Қолданылған ресурс және көрнекілік: Абай Құнанбайұлы шығармаларына байланысты суреттер, үлестірмелер, шығармаларынан үзінділер;

Сабақ барысы: І.Кіріспе. Ұйымдастыру кезеңі. Сынып оқушылаын топқа бөлу. ІІ.Негізгі бөлім. Оқушылар жұмысы. Топтық тапсырмаларды орындау. Пікір алмасу. Ойқозғау. ІІІ. Қорытынды. Кері байланыс. Өзін – өзі бағалау.Тапсырмалар диалогтік тәсіл арқылы мұғалім – оқушы сызбасы бойынша жүргізілді.Ұйымдастыру кезеңінде оқушыларға «Күлімкөз» стратегиясы арқылы оқушыларды топқа бөлдім. Сабақ концепциясы «Кемемен саяхат» сабағы болғандықтантоп мүшеклері қызыл не ақ түсті желкендерді таңдап, бір -бір топ болып отырды.

Оқушылардың үй жұмысын қаншалықты жақсы білетіндері көрініп, өз тобын дұрыс тауып отырды. Бірден таба алмағандарға үлестірме беріліп, жеке жұмыс жүргізілді. Әр топ Абайдың өмірі, шығармашылығы бойынша не біледі, өзара ақылдасып, бірлесіп айтып шығады. Келесі тапсырмада топтарға алдарында жатқан бос парақтарға Абай өлеңдерінен алынған насихат,үлгі бойынша берілген өлең жолдары бойынша мақал-мәтел табу керек болып, ары қарай «Әуелде бір суық мұз ақыл зерек» атты өлеңін оқып, талдау жұмысы жүктелді.

Бірінші топ әр түрлі кескінді келтіре отырып, өлең мазмұнына байланысты тақырыбы мен идеясын тапты. Ажарлау құралдары бар екенін көрсетіп, мсыал келтірді. Сол арқылы өздерінің сыни тұрғыдан ойлауға үйренуге бағыт алғандығын және орталарында ерекше дарынды, талантты оқушылар жұмыстарын көрсете алды.

Екінші топ өлең неше тармақтан, неше шумақтан, неше жолдан тұратынын тауып, өлеңнің қандай ұйқас түріне құрылғанын анықтай алды,
мысал келтіре отырып дәлелдей айтты.

Сергіту сәтінде әр оқушы қаңтар айынан бастап, желтоқсанға дейін туған күндері бойынша тұрып,дене қимылын жасады.

Абай шығармаларындағы өзекті мәселелер дегенде оқушылар өздері оқып келген шығармалардан үзінділер келтіре отырып, Абайи барлық жанрға қалам сілтеген ақын екенін дәлелдей айтса, келесі топ оның өзекті тақырыбының бірі – махаббат дегенді айтып, мысалдар келтіріп өтті. Абай Құнанбайұлы шығармашылығы бойынша екі - үш оқушыға үлестірме берілді. Әр топқа берілген үлестірме өз топтарының ішіндегі көшбасшы оқушы көмегімен беріліп,жеңіл түрде берілген сұрақтарға көшбасшы оқушылар іштеріндегі аз қатысып отырған оқушыға өздері көмек көрсете отырып, сол оқушылардың сөйлеуіне септігін тигізді.

АКТ арқылы берілген жекпе-жек сұрақтарына да оқушылар белсенді қатысты. 1 – сұрақ - Абай Құнанбайұлы қай жылы дүниеге келді?

2- сұрақ - Абай Құнанбайұлы оқыған медресе?

. 3-сұрақ - “Әуелде бір суық мұз ақыл зерек”өлеңінде неше тармақ бар?

4 – сұрақ - “Әуелде бір суық мұз ақыл зерек”өлеңінің идеясы?

5–сұрақ - “Әуелде бір суық мұз ақыл зерек”өлеңінде “суық”, “зерек”, “ыстық” сөздері ажарлаудың қай түріне жатады?

6 – сұрақ - “Әуелде бір суық мұз ақыл зерек”өлеңінде ақыл, қайрат , жүрекке не басшы?

7-сұрақ - “Әуелде бір суық мұз ақыл зерек”өлеңі нешінші жылы жазылған?

Жауаптары: 1. 1945 2. “Ахмет риза». 3.12. 4. «Толық» адам болу. 5.Эпитет 6 Білім. 7. 1889. Оқушылар сабақ соңында берілген түрлі-түсті қағаз арқылы өзін-өзі бағалады. Абай Құнанбайұлының шығармаларының тақырыбы мен идеясын біліп, қара сөздерін оқу ұсынылды.