Қазақстан Республикасы Оқу - ағарту министрлігі

Шымкент қаласының білім басқармасы

«Отырар» колледжі

Әдістемелік баяндама

Тақырыбы: «Шағын футбол ойындарының тактикалық ерекшеліктері.»

Әзірлеуші арнай пән оқытушысы: Асылбекұлы Д.

Жоспар:

І Кіріспе.

«Шағын футбол ойындарының тактикалық ерекшеліктері.»

ІІ Негізгі бөлім:

1. Шағын футболдың ерекшелігі.

2. Тактикалық ерекшеліктері.

3. Тактикалық модельдер.

III Қорытынды.

Кіріспе:

Шағын футбол (футзал) — ойын кеңістігі мен ойыншы санының азаюына байланысты, жоғары шапшаңдықты, нақты техникалық және тактикалық әрекеттерді талап ететін спорт түрі. Бұл ойын түрі ойыншылардың ойлау қабілетін, командалық жұмысты және тактикалық дайындықты дамытады.

Негізгі бөлім:

1. Шағын футболдың ерекшелігі:

- Әр командада 5 ойыншы (қақпашыны қосқанда);

- Алаң көлемі кішірек;

- Ойын уақыты – 2 тайм, әрқайсысы 20 минут;

- Шапшаң ойын, позициялық өзгерістер жиі болады.

2. Тактикалық ерекшеліктері:

а) Қорғаныс тактикасы:

- Жеке қорғау: Әр ойыншы қарсыласын жеке бақылауда ұстайды.

- Аумақтық қорғау: Белгілі бір аймақты қорғау.

- Аралас қорғау: Екі тәсілдің үйлесімі.

- Қақпашының белсенді қатысуы – қосымша ойыншы ретінде.

б) Шабуыл тактикасы:

- Жылдам пас алмасу арқылы қарсыласты шатастыру;

- Позициялық шабуыл: Қозғалысты алдын ала жоспарлау;

- Қарсы шабуыл: Қарсыластың қателігін пайдаланып, тез шабуылдау;

- «Ұшатын қақпашы» тактикасы: Қақпашы шабуылға қосылып, бір ойыншы артықшылық жасау.

в) Тактикалық модельдер:

- 2-2: Екі қорғаушы, екі шабуылшы.

- 3-1: Үш ойыншы қорғаныста, біреуі алда.

- 1-2-1: Теңгерілген жүйе.

3. Коммуникацияның маңызы:

Ойын кезінде ойыншылардың бір-бірімен дауыстық және визуалды байланысы — тактиканы сәтті іске асырудың негізі.

Қорытынды:

Шағын футболда тактикалық дайындық – жеңістің маңызды факторы. Әр ойыншының шапшаң ойлап, дұрыс шешім қабылдауы, команда ішіндегі үйлесімділік пен бірлік – тактиканың сәттілігін айқындайды. Жаттығу барысында шабуыл мен қорғаныстың түрлі тәсілдерін меңгеру — болашақ жетістіктердің кілті.

Пайдаланылған әдебиеттер:

1. Әбдімәлікұлы Б. «Дене тәрбиесі және спорт теориясы», Алматы: Білім, 2018.

2. Жүсіпов К. «Шағын футбол негіздері», Нұр-Сұлтан: Спорт баспасы, 2020.

3. Мельников В.М. «Тактика и стратегия в мини-футболе», Москва: Физкультура и спорт, 2017.

4. FIFA Futsal Laws of the Game 2022/2023.

5. Назарбаев Н.Ә. «Қазақстан – 2050» стратегиясы: бір мақсат, бір мүдде, бір болашақ.

6. Сеитқасымов Ә. «Мектептегі дене тәрбиесінің әдістемесі», Алматы: Рауан, 2019.

7. Жүнісбеков С. «Футбол. Теория мен практика», Шымкент: Университет, 2021.