Бөлім

Жер және ғарыш

Пәні:

Жаратылыстану

Күні:

26.02.2025ж

Педагогтің аты-жөні:

Дусбаева Нұржамал Нұрханқызы

Сынып: 3 «Ә»

Қатысқандар саны: 15 Қатыспағандар саны:

Сабақтың тақырыбы

Серпімділік күші дегеніміз не?

Оқу бағдарламасына

сәйкес оқыту мақсаттары

3.5.1.1 - серпімділік күшін зерттеу және оның білінуіне мысал келтіру;

3.1.2.4 - жүргізілген эксперимент нәтижелерін құрылған жоспарға сәйкес диаграмма түрінде көрсету, қорытынды жасау

Сабақтың мақсаты

Серпімділік күшіне мысал келтіру

Серпімділік күші бар және жоқ заттарды ажырату.

Экперимент жасап, нәтижесін диаграмма түрінде көрсету.

Құндылықтар

• Тәжірибе жасау арқылы зерттеушілік дағдыларын дамытады.

• Оқушылар жаңа ақпаратты зерттеп, тәжірибе жасап, өз ойларын шығармашылықпен жеткізеді

• Топтық жұмыс барысында бір-біріне көмектеседі, пікір алмасады және өз идеяларын ортаға салады.

Сабақ барысы

Сабақтың кезеңі/уақыты

Педагогтің әрекеті

Оқушының әрекеті

Бағалау

Ресурстар

Сабақтың

кезеңі/уақыты Сабақтың басы

(5 мин)

Педагогтің Ұйымдастыру кезеңі:

Психологиялық ахуал орнату.

Қонақ күту салтымыз,

Оқып, біліп жатырмыз

Келген қонақ сіздерге

Сәлем беру салтымыз.

Сілеметсіздер ме, ұстаздар?

«Лабиринт» әдісі

Бағалау түрімен таныстыру.

«Робот»әдісі

Өткен тақырыпты еске түсіру, үй тапсырмасын сұрау.

Миға шабуыл

«Сиқырлы кітапхана» әдісі арқылы сұрақ жауап.

Балалар амандасады, лабиринтті қызығушылықпен орындайды.

Оқушылар сабаққа назар аударады.

Оқушының әрекеті Балалар кітаптардың бірін таңдап, берілген сұраққа жауап

береді

Бағалау Мадақтау

Мадақтау

Жарайсың!,

Керемет!

Жақсы!

Талпын!

Жіп тартылған дөңгелек, лабиринт суреті

1. Биосфера дегеніміз***

2. Күн мен түннің теңелу күндерін ата.

3. Алғаш ғарышқа ұшқан қазақ ғарышкері***

4. 1.Литосфера дегеніміз***

5. Тәулік дегеніміз не?

6. Орбиталық станцияда 9 күн болған ғарышкер***

7. Жердің өзендер мен көлдер орналасқан қабаты**

8. Байқоңыр бұл***

9. Жер бетінде күн мен түн алмасады,өйткені***

10. Адам ғарышқа*** ұша алады

11. Күннің тәуліктік қозғалысын қалай түсінесің?

12. Күн мен түн қалай алмасады?

13. Уақыт өлшем бірліктерін ата.

14. Жыл неден құрадады?

15. Апта неден құралады?

Дескриптор:

-Үй тапсырмасы

Сұраққа жауап береді -1б

Мадақтау

Жарайсың!,

Керемет!

Жақсы!

Тапын!

Сабақтың ортасы

(5 мин)

10 мин

Жаңа сабақтың тақырыбы мен мақсатын таныстыру.

«Пазл»әдісі. Фотосуреттегі спортшылардың әрекеті­н сипаттау. Денелердің әрекеттен кейін қандай күйге түсетінін болжау арқылы тақырыпты ашу.

1.Теннисшінің соққысынан кейін доп қалай ұшады? (Ол өз бағытын өзгертеді.)

2. Спортшы көздеген биіктігіне секіру үшін не істейді? (Алыстан жүгіріп келеді)

3.Үшінші суретте не болады? (Спортшы қолын жібер­ген кезде жебе ұшады.)

4.Доп қақпаға қандай жылдамдықпен кірді? ( Қатты жылдамдықпен)

– Күштің әсерінен барлық денелер қандай өзгеріске түсті? (Жылдамдығы өзгереді.)

– Денелер неліктен жылдамдығын өзгертеді? Ненің әсерінен өзгертеді? (Күштердің).

Бүгін біз «Табиғат физикасы. Күш пен қозғалыс»бөлімін бастағалы отырмыз.

Сабағымыздың тақырыбы: Серпімділік күші деген не?

Сабағымыздың мақсаты:

-Серпімділік күшіне мысал келтіру

-Серпімділік күші бар және жоқ заттарды ажырату.

-Экперимент жасап, нәтижесін диаграмма түрінде көрсету.

Бүгінгі сабақтың тірек сөздері:

-Серпімділік күші

-Серпімді

-Серпімсіз(пластикалық)

«Маған айтсаң ұмытып қалармын, көрсетсең есте сақтармын, ал өзіме жасатсаң үйреніп алармын» (Конфуций)

1-тапсырма

Топтық жұмыс

«Мен зерттеушімін» әдісі

1-топ: Серіппенің серпімділік күшін анықтау

Мақсаты: - жүргізілген эксперимент нәтижелерін құрылған жоспарға сәйкес диаграмма түрінде көрсету, қорытынды жасау.

Құрал-жабдықтар: Штатив

• Серіппе

• Сызғыш (миллиметрлік бөлікпен)

• Әртүрлі массалы жүктер (мысалы, 50 г, 100 г, 150 г)

ЕББҚ

Тапсырманы орындауда қолдау көрсету

Талқылау сұрақтары:

Тапсырмадан не үйрендің?

2-топ: Әртүрлі материалдардың серпімділік қасиеттерін зерттеу

Мақсаты: Әртүрлі материалдардың серпімділік қасиеттерін салыстыру.

Құрал-жабдықтар:

• Резеңке таспа

• Металл сым

• Пластикалық жолақ

• Сызғыш

• Жүктер

3-топ: Серпімді және пластикалық денелерді зерттеу арқылы салыстыру

Мақсаты: Серпімді және пластикалық деформациялардың айырмашылығын тәжірибе жүзінде бақылау.

Құрал-жабдықтар:

• Серіппе

• Ермексаз

• Сызғыш

• Жүктер

ЕББҚ

Тапсырманы орындауда қолдау көрсету

Талқылау сұрақтары:

Зерттеу жүргізуден нені білдің?

Фотосуреттегі спортшылардың әрекеті­н сипаттайды. Денелердің әрекеттен кейін қандай күйге түсетінін болжау арқылы тақырыпты ашады.

Зерттеу жүргізеді

Эксперимент жасаған нәтижелерін құрылған жоспарға сәйкес диаграмма түрінде көрсетеді, қорытынды жасайды.

Зерттеу жүргізеді

Әр материалдың бастапқы ұзындығын өлшейді. Материалға белгілі бір массаны іліп, ұзаруын өлшейді.

Алынған нәтижелерді салыстырып, қай материалдың серпімділік қасиеті жоғары екенін анықтайды.

Зерттеу жүргізеді

Серіппенің бастапқы ұзындығын өлшейді.

Серіппеге жүк іліп, ұзаруын өлшейді.

Жүктемені алып тастап, серіппенің бастапқы қалпына келуін бақылайды.

Ермексазды созып, оның пішінінің өзгеруін бақылап,босатқаннан кейін оның бастапқы пішініне қайтып келмейтінін байқайды.

- Серпімді және пластикалық деформациялардың айырмашылығын түсіндіреді.

Мадақтау

Жарайсың!,

Керемет!

Дескриптор:

-эксперимент жасаған нәтижелері негізінде серпімділік күшін анықтайды– 2 балл

- құрылған жоспарға сәйкес диаграмма түрінде көрсетеді -2 балл

Дескриптор:

- әр материалдың серпімділік қасиетін анықтайды -2балл

-серпімділік қасиеттерін салыстырады -2 балл

Дескриптор:

-серпімді және пластикалық денелерді зерттейді -2балл

-серпімді жіне пластикалық денелердің ацфрмашылығын дәлелдеп айтады -2 балл

8 мин

Сергіту сәті

2 минут

2- тапсырма

Жеке жұмыс

«Анықта және таңда» әдісі

1-Анықта тапсырмасы.

Ұяшықтағы сөздерді оқы. Бұл денелердің қайсысы күш әсер еткенде пішінін өзгертеді, қайсысы өзгертпейді? Ұяшықтағы серпімді дене атауының тұсына «+», серпімсіз дене атауының тұсына «-» таңбасын қой.

2- Таңда тапсырмасы.

Суреттерге Мұқият қара. Серпімділік күшінің әсері көрсетілген суретті таңда. Оны « » таңбасымен белгіле.

Тапсырманы орындауда қолдау көрсету

«Қоңырау оркестрі» әдісі

Әртүрлі түсте жасалған қоңырау дыбыстарымен музыка ойнату.

Ұяшықтағы серпімді дене атауының тұсына «+», серпімсіз дене атауының тұсына «-» таңбасын қояды.

Таңда тапсырмасы.

Суреттерге Мұқият қара. Серпімділік күшінің әсері көрсетілген суретті « » таңбасымен белгілейді.

Бейнероликпен бірге қоңырауларды соғады

Дескриптор:

1-Анықта тапсырмасы.

Ұяшықтағы серпімді дене атауының тұсына «+», серпімсіз дене атауының тұсына «-» таңбасын қояды.-1б

2- Таңда тапсырмасы.

Суреттерге Мұқият қара. Серпімділік күшінің әсері көрсетілген суретті « » таңбасымен белгілейді.-1б

Мадақтау

Жарайсың!,

Керемет!

Жақсы!

10 мин

3 – тапсырма Топтық жұмыс

«Екі бөлімді күнделік» әдісі

Берілген мысалдардан серпімділік күшін анықтау.

Жеке жұмыс

«Баскетбол» ойыны

арқылы сабақты қорытындылау.

ЕББҚ

Тапсырманы орындауда қолдау көрсету

Төмендегі кестеде берілген мысалдарды "Серпімді" және "Серпімсіз" ✅ белгісін қояды.

Тест сұрақтарының жауаптарын табады

Төмендегі кестеде берілген мысалдарды "Серпімді" және "Серпімсіз" ✅ белгісін қояды -2б

Дескриптор:

- тест сұрақтарының жауаптарын табады -1б

Кесте түзілген плакат

Сабақтың соңы

Рефлек

сия

5 мин

«Ғарыш» әдісі

Барлығы түсінікті

Сұрақтарым бар

Сабақты түсінбедім

Үйге тапсырма:

«Егер өмірде серпімділік күші жоғалып кетсе не болар еді?» тақырыбына қызықты физикалық ертегі жазып келу.

Уақытпен санаспай еңбек еткендеріңіз үшін,

Бізді өз балаңыздан кем көрмегендеріңіз үшін,

Аянбай маңдай тер теккөндеріңіз үшін,

Сіздерге бізден мың алғыс!

Оқушы мұғалім қойған сұраққа жауап береді

Оқушылар хормен ұстаздарға ризашылығын білдіріп гүл шоқтарын ұсынады

Мадақтау

Жарайсың!,

Керемет!

Жақсы!

Тапын!

№

Мысалдар

Серпімді

Серпімсіз

1

Серіппеге жүктің ілінуі

2

Бала ермексаздан ойыншық жасады

3

Жел соққанда ағаштар майысты

4

Сазбалшықтан құмыра жасалды.

5

Қар бетіндегі басылған адамның ізі

6

Садақ жібінің тартылуы

7

Батуттан баланың секіруі

8

Сырықпен секіру

9

Диванға отыру

10

Дымқыл құмнан мүсін жасау.

11

Домбыра тарту.

12.

Фитболмен секіру