Тәрбие сағаты

Күні

Сынып жетекші:

Сынып:

Сабақтың тақырыбы:

«Startup» байқауы

Сабақтың мақсаты:

Оқушыларға стартап ұғымын түсіндіру, кәсіпкерлікке баулу, шығармашылық және инновациялық ойлау қабілеттерін дамыту.

Дәйексөз

«Шығармашыл бала – ойлы бала»

Құндылық

Жасампаздық және жаңашылдық

Сабақтың барысы

Сабақтың кезеңі/ уақыт

Мұғалім әрекеті

Оқушы әрекеті

Ресурста

Ұйымдастыру кезеңі (3 мин)

Ұйымдастыру кезеңі

Оқушылармен амандасу.

Шаттық шеңбері: Балалар бір-біріне жылы тілектер айтып, сабақты жағымды атмосферада бастайды.

Сабақтың тақырыбы мен мақсатын таныстыру.

Оқушылар мұғаліммен амандасады,түгенделеді.

Психологиялық ахуа

Компьютер

Сабақ басы (10 мин)

«Стартап» дегеніміз не?

Стартап – бұл жаңа, әдетте инновациялық идеяға негізделген бизнес-жоба немесе компания. Ол қысқа мерзім ішінде жылдам өсуді көздейді және әдетте технологиялық немесе инновациялық салаларда жұмыс істейді.

Стартаптың негізгі ерекшеліктері:

1. Жаңа идея немесе технология – стартаптар көбінесе бұрын болмаған немесе айтарлықтай жетілдірілген өнім, қызмет немесе бизнес-модельді ұсынады.

2. Жоғары өсу қарқыны – олар қысқа уақыт ішінде үлкен нарыққа шығуға және тез масштабталуға тырысады.

3. Тәуекелдің жоғары деңгейі – стартаптың сәттілікке жету ықтималдығы төмен болуы мүмкін, бірақ сәтті шыққан жағдайда үлкен табыс әкелуі мүмкін.

4. Инвестицияға тәуелділік – стартаптар әдетте инвесторлардың қаражатына сүйенеді (венчурлық қорлар, бизнес-ангелдер, краудфандинг).

5. Икемділік және инновация – жаңа технологиялар мен трендтерге бейімделу қабілеті жоғары.

«Неге кейбір стартаптар сәтті болады?» тақырыбында пікірталас.

Стартаптардың табысты болуы көптеген факторларға байланысты. Кейбіреулері нарықта тез өсіп, миллиондаған немесе тіпті миллиардтаған табыс табады, ал басқалары алғашқы жылдарында-ақ сәтсіздікке ұшырайды. Ендеше, стартаптардың сәтті болуының негізгі себептерін қарастырайық.

1. Нарықтың қажеттілігін дұрыс анықтау

Сәтті стартаптар нақты бір мәселені шешетін өнім немесе қызмет ұсынады. Егер стартап нарықтың сұранысын қанағаттандыра алмаса, оның ұзақ өмір сүруі екіталай.

Мысал: Airbnb саяхатшылардың қолжетімді және ыңғайлы баспана табу мәселесін шешті.

2. Күшті команда және көшбасшылық

Жақсы стартаптың артында білікті, тәжірибелі және ынталы команда тұрады. Команда мүшелері бірін-бірі толықтырып, қиындықтарды бірлесіп еңсереді.

Мысал: Apple-дің табысы Стив Джобс, Стив Возняк және олардың командасының үйлесімді жұмысының нәтижесі.

3. Инновация және бәсекелестік артықшылық

Сәтті стартаптар жаңа технологияларды қолдана отырып немесе ерекше бизнес-модель ұсына отырып, нарықта бәсекелестерінен ерекшеленеді.

Мысал: Tesla автокөлік нарығына инновациялық электромобильдер енгізіп, дәстүрлі көлік индустриясына төңкеріс жасады.

4. Қаржыландыру және инвестиция тарту

Көптеген стартаптар алғашқы жылдары пайда әкелмейді, сондықтан инвесторлардан немесе венчурлік қорлардан қаржы тарту өте маңызды.

Мысал: Facebook-тың алғашқы кезеңінде инвесторлардан үлкен көлемде қаржы алуы оның өсуіне ықпал етті.

5. Маркетинг және бренд қалыптастыру

Стартаптың танымалдығы жоғары болуы үшін дұрыс маркетингтік стратегия қажет. Клиенттер өнімді түсініп, оған сенуі тиіс.

Мысал: Coca-Cola өз брендін жарнама және маркетинг арқылы әлемдік деңгейге шығарды.

6. Икемділік және өзгерістерге бейімделу

Кейбір стартаптар бастапқы идеялары сәтсіз болған жағдайда жылдам бағыт өзгертіп (pivot) аман қалады.

Мысал: Instagram бастапқыда Burbn атты геолокациялық сервис ретінде басталды, бірақ кейін фотоға негізделген әлеуметтік желіге айналды.

Әлемдегі және Қазақстандағы табысты стартап жобаларға шолу (мысалы, Kaspi.kz, ChocoFamily, Clockster т.б.).

Қазақстандағы табысты стартаптар

1. Kaspi.kz

Негізін қалаушы: Михаил Ломтадзе және Вячеслав Ким
Құрылған жылы: 2002 (банктің негізі қаланған жыл), цифрлық экожүйе ретінде 2010-жылдары дамыды
Қызметі: Финтех, мобильді банкинг, маркетплейс, төлем жүйелері
Табысы: Kaspi.kz – Қазақстандағы ең ірі финтех-компаниялардың бірі. Оның Kaspi Gold картасы, Kaspi.kz мобильді қосымшасы және маркетплейсі тұтынушылар арасында үлкен сұранысқа ие. 2020 жылы компания Лондон қор биржасына шығып, миллиардтаған долларлық капитализацияға қол жеткізді.

2. ChocoFamily

Негізін қалаушы: Рамиль Мухоряпов
Құрылған жылы: 2011
Қызметі: Онлайн сервис платформасы (азық-түлік жеткізу, сақтандыру, туризм және т.б.)
Табысы: ChocoFamily – Қазақстандағы жетекші онлайн сервистер экожүйесінің бірі. Компания Chocofood (тамақ жеткізу), Chocotravel (әуе билеттерін брондау), Choco.kz (онлайн сақтандыру) және басқа да қызметтерді біріктіреді.

3. Clockster

Негізін қалаушылар: Тимур Турлов және Данияр Сатыбалдиев
Құрылған жылы: 2017
Қызметі: HR-tech, қызметкерлерді басқару жүйесі
Табысы: Clockster шағын және орта бизнес үшін қызметкерлердің жұмыс уақытын бақылауға, жалақы есептеуге және кадрлық процестерді автоматтандыруға мүмкіндік береді. Компания Азия нарығына да шығып, белсенді түрде кеңеюде.

4. Alem Education

Негізін қалаушы: Шыңғыс Сейфуллин
Құрылған жылы: 2020
Қызметі: IT білім беру стартапы
Табысы: Alem – Қазақстандағы жаңа форматтағы бағдарламалау мектебі. Мұнда студенттер тегін оқып, өз дағдыларын нақты жобаларда шыңдайды. Жоба еліміздегі IT мамандардың санын арттыруға үлес қосуда.

Ортасы (30 мин)

Топтық жұмыс – «Менің стартап идеяларым»

• Әр топ өздеріне ұнайтын стартап идеяларын ұсынады.

• 3 минут ішінде топтық талқылау жасап, ең жақсы идеяны таңдайды.

Жобаны әзірлеу

• Жоба атауы

• Қандай мәселені шешеді?

• Қалай жүзеге асады?

• Болжамды табыстылығы

Таныстыру

• Әр топ өз жобасын таныстырады (3-5 мин).

• Қалған топтар сұрақтар қойып, кері байланыс береді.

Топтық жұмысты орындайды.

Ортаға салып талқылайды.

Соңы

(2 мин)

«Ең үздік стартап» номинациясын анықтау (оқушылар дауыс беру арқылы таңдауы мүмкін).

Сабақтың басты қорытындысын шығару: стартап – бұл тек бизнес емес, ол қоғамға пайда әкелетін идеялардың іске асуы.

Стартаптар – экономиканы дамытудың маңызды драйвері. Қазақстанда да әлемдік деңгейдегі табысты стартаптар пайда болып, жаңа нарықтарға шығып жатыр. Әсіресе, финтех, онлайн қызметтер, білім беру және HR технологиялары саласындағы стартаптар жоғары сұранысқа ие. Бұл саладағы жобалардың көбеюі елдің инновациялық әлеуетін арттырады.

Егер сіз стартап бастауға қызығушылық танытсаңыз, нарықты зерттеп, өз идеяңызды іске асыру үшін алғашқы қадамдарды жасай аласыз

Оқушыларға рефлексия жасау (не ұнады, қандай жаңа нәрсе үйренді?).

Рефлексия жасайды.

Сабақтан кейін қандай әсер алғанын, не сезінгенін, не ұнағанын айтып, алған әсерімен бөліседі

презентация