STEPIK ПЛАТФОРМАСЫ – БИОЛОГИЯЛЫҚ ОНЛАЙН КУРС ҚҰРАСТЫРУДЫҢ НЕГІЗІ

ӘӨЖ 37.091:3004.9

STEPIK ПЛАТФОРМАСЫ – БИОЛОГИЯЛЫҚ ОНЛАЙН КУРС ҚҰРАСТЫРУДЫҢ НЕГІЗІ

Н.Р. Абдихалилова - студент

А.А. Абубакирова PhD

Ө.Жәнібеков атындағы Оңтүстік Қазақстан педагогикалық университеті,

Шымкент ,Қазақстан

Резюме

В статье рассматриваются возможности платформы Stepik в разработке онлайн-курсов по биологии. В условиях цифровизации образования использование современных образовательных технологий становится одним из ключевых факторов повышения качества обучения. Платформа Stepik позволяет структурировать учебный материал, организовать интерактивное обучение и обеспечить оперативную обратную связь. Особое внимание уделяется формированию у обучающихся навыков самостоятельного обучения и повышению их учебной мотивации. В результате исследования обоснована эффективность использования платформы Stepik в процессе обучения биологии.

Summary

This article examines the capabilities of the Stepik platform in developing online biology courses. In the context of digital transformation of education, the use of modern educational technologies is a key factor in improving the quality of learning. The Stepik platform allows for structured presentation of educational materials, organization of interactive learning, and provision of immediate feedback. Particular attention is paid to the development of students' independent learning skills and the enhancement of their learning motivation. The study substantiates the effectiveness of using the Stepik platform in teaching biology.

Кіріспе. Қазіргі таңда білім беру жүйесі қарқынды цифрландыру кезеңін бастан өткеруде. Бұл үрдіс оқыту әдістерін жаңартуды және білім беру процесіне жаңа технологияларды енгізуді талап етеді. Әсіресе биология пәнін оқытуда күрделі ұғымдарды түсіндіру, визуализациялау және оқушылардың қызығушылығын арттыру маңызды орын алады.

Дәстүрлі оқыту тәсілдері барлық жағдайда оқушылардың танымдық қажеттіліктерін толық қанағаттандыра бермейді. Осыған байланысты онлайн оқыту платформаларын пайдалану өзекті мәселелердің біріне айналды. Солардың бірі – Stepik платформасы.

Stepik – ашық онлайн білім беру платформасы, ол әртүрлі пәндер бойынша курстар құрастыруға және оларды тиімді ұйымдастыруға мүмкіндік береді. Платформа оқытушыға оқу материалдарын жүйелі түрде ұсынуға, ал оқушыға ыңғайлы форматта меңгеруге жағдай жасайды.

Осы мақаланың мақсаты – Stepik платформасының биология пәні бойынша онлайн курс құрастырудағы мүмкіндіктерін қарастыру және оның тиімділігін негіздеу.

Зерттеу әдістері мен материалдары

Зерттеу барысында Stepik платформасының функционалдық мүмкіндіктері талданып, биология пәні бойынша онлайн курс құрастыру тәжірибесі қарастырылды.

Курсты құрастыруда келесі компоненттер қолданылды:

1. теориялық материалдар (қысқаша конспектілер);

2. визуалды контент (презентациялар, бейнероликтер);

3. интерактивті тапсырмалар;

4. тесттік бақылау жұмыстары;

5. кері байланыс элементтері.

Сурет 1 – Stepik платформасында құрылған биология курсының құрылымдық элементтері

Сонымен қатар Wordwall, LearningApps, Kahoot, Quizzes, Educaplay сияқты цифрлық құралдармен интеграция жасалды.

Сурет 2 – Онлайн курста қолданылатын интерактивті тапсырмалар үлгілері

Зерттеу әдістері:

-педагогикалық талдау;

-тәжірибелік апробация;

-салыстырмалы әдіс;

-бақылау және кері байланыс жинау.

Нәтижелер және талқылау

1. Stepik платформасының функционалдық мүмкіндіктері. Stepik платформасы курсты модульдер мен сабақтарға бөлуге мүмкіндік береді. Әрбір сабақта мәтіндік материалдар, бейнероликтер және тапсырмалар жүйелі түрде орналастырылады. Бұл оқу процесін құрылымдауға және оқушыға түсінікті етуге ықпал етеді.Платформаның маңызды ерекшеліктерінің бірі – автоматты тексеру жүйесі. Бұл мұғалімнің уақытын үнемдеп, оқушыға жедел кері байланыс ұсынады.

2. Биология пәнін оқытудағы артықшылықтары. Биология пәні көрнекілікті талап ететін ғылым болғандықтан, Stepik платформасы визуалды материалдарды тиімді пайдалануға мүмкіндік береді. Бейнероликтер мен анимациялар күрделі биологиялық процестерді жеңіл түсіндіруге көмектеседі. Сонымен қатар, интерактивті тапсырмалар оқушылардың белсенділігін арттырып, олардың пәнге деген қызығушылығын күшейтеді.

3. Оқушылардың өздігінен білім алуын дамыту. Онлайн курс оқушыларға материалды өз қарқынымен меңгеруге мүмкіндік береді. Бұл даралап оқытудың тиімді жүзеге асуына жағдай жасайды. Оқушылар өз білім деңгейіне сәйкес тапсырмаларды орындап, нәтижелерін бірден көре алады.

4. Мұғалім үшін тиімділігі. Stepik платформасы мұғалімге оқу процесін тиімді ұйымдастыруға көмектеседі. Мұғалім курсқа материалдарды бір рет жүктеп, оны бірнеше рет қолдана алады. Сонымен қатар, оқушылардың нәтижелерін бақылау және талдау мүмкіндігі бар.

5. Оқу мотивациясын арттыру. Платформадағы тесттер, тапсырмалар және жетістік көрсеткіштері (балл, прогресс) оқушылардың қызығушылығын арттырады. Бұл геймификация элементтері оқу процесін тартымды етеді.

Кесте – 1. Дәстүрлі оқыту мен онлайн оқытудың салыстырмалы талдауы

Жүргізілген салыстырмалы талдау нәтижелері дәстүрлі оқыту мен онлайн оқытудың арасында елеулі айырмашылықтар бар екенін көрсетеді. Дәстүрлі оқытуда оқу процесі уақыт пен кеңістікке тәуелді болып, оқушылардың оқу қарқыны орташа деңгейге бағытталады. Ал онлайн оқыту, атап айтқанда Stepik платформасы, білім алушыларға оқу материалдарын өзіне ыңғайлы уақытта және жеке қарқынымен меңгеруге мүмкіндік береді. Сонымен қатар, онлайн форматта бейнематериалдар мен интерактивті тапсырмалардың кеңінен қолданылуы оқушылардың танымдық белсенділігін арттырады. Бағалау жүйесінің автоматтандырылуы жедел кері байланыс беруге жағдай жасап, оқу тиімділігін жоғарылатады. Осылайша, онлайн оқыту дәстүрлі оқытуға қарағанда икемділігімен, қолжетімділігімен және тиімділігімен ерекшеленеді.

Кесте – 2. Stepik платформасының білім беру тиімділігіне әсері

Stepik платформасының білім беру тиімділігіне әсерін талдау оның оқушылардың оқу мотивациясын және танымдық белсенділігін арттыруда маңызды рөл атқаратынын дәлелдейді. Платформаны қолдану барысында оқушылардың пәнге деген қызығушылығының артқаны, оқу материалын меңгеру сапасының жақсарғаны байқалады. Әсіресе өздігінен білім алу дағдыларының қалыптасуы – онлайн оқытудың басты артықшылықтарының бірі. Сонымен қатар, автоматты бағалау жүйесі мен жедел кері байланыс оқушыларға өз қателерін дер кезінде анықтап, түзетуге мүмкіндік береді. Бұл өз кезегінде білім сапасының артуына ықпал етеді. Жалпы алғанда, Stepik платформасын пайдалану оқу процесін тиімді ұйымдастыруға және білім алушылардың нәтижелілігін арттыруға мүмкіндік береді.

Қорытынды. Жүргізілген талдау Stepik платформасының биология пәні бойынша онлайн курс құрастыруда тиімді құрал екенін көрсетті. Платформа оқу материалдарын жүйелі түрде ұйымдастыруға, оқушылардың өздігінен білім алуын дамытуға және оқу мотивациясын арттыруға мүмкіндік береді. Сонымен қатар, Stepik мұғалімдер үшін де қолайлы орта болып табылады, себебі ол оқу процесін жеңілдетіп, уақытты үнемдеуге ықпал етеді. Қорыта айтқанда, Stepik платформасын биология пәнін оқытуда қолдану – білім беру сапасын арттырудың тиімді жолдарының бірі.

Әдебиет:

1.Назарбаев Зияткерлік мектептері ДББҰ. (2021). Цифрлық білім беру кеңістігі: мұғалімге арналған әдістемелік құрал. – Астана.

2.Қазақстан Республикасы Білім және ғылым министрлігі. (2022). Жалпы білім беретін мектептің 7-9 сыныптарына арналған биология пәні бойынша оқу бағдарламасы. – Астана.

3.Mishra, P., & Koehler, M. J. (2006). Technological Pedagogical Content Knowledge: A Framework for Teacher Knowledge. Teachers College Record, 108(6), 1017–1054.

4.Luckin, R. et al. (2016). Intelligence Unleashed: An Argument for AI in Education. Pearson Education. https://www.pearson.com

5.Holmes, W., Bialik, M., & Fadel, C. (2019). Artificial Intelligence in Education: Promises and Implications for Teaching and Learning. Center for Curriculum Redesign.