Бөлім:

3 ( А) – Бөлім Қозғалысқа, түсімділікке берілген есептер.

Ортақ тақырып: «Табиғат құбылыстары»

Педагогтің Т.А.Ә.

Сейткулова Н.Х

Күні:

Сынып:4

Қатысушылар саны:

Қатыспағандар саны:

Сабақтың тақырыбы

102 – сабақ. «Таңдап алу тәсілімен шығарылатын комбинаторлық есептер»

Ерекше жануарлар

( Математика 3-бөлім. Оқулық 75 – 77 бет «Алматы кітап» баспасы, 2019ж. )

Оқу бағдарламасына сәйкес оқыту мақсаттары

4.4.4.1 «Таңдап алу» әдісімен комбинаторлық есептерді шығару

Сабақтың мақсаты

• «Таңдап алу» әдісімен комбинаторлық есептерді шығарады

• Айнаның тотықұсты таңдау нұсқасын жазады.

• Әртүрлі тәсілмен есептейді. Тиімді тәсілдің астын сызады

Құндылық

• Талап: Сыни және креативті ойлау

Сабақтың барысы

Уақыт

Сабақтың кезеңі

Педагогтің әрекеті

Оқышының әрекеті

Бағалау

Ресурстар

1 минут

1 минут

3 минут

Сабақтың

Басы

Ұйымдастыру

Математика сабағы

• Оқушылармен сәлемдесу!

• Кезекші оқушыдан, оқушыларды түгендеу

• Оқушылардың зейінін сабаққа аудару

• Сабаққа дайынбыз ба? көңіл – күйіміз қандай?

Оқушылар сәлемдеседі.

Кезекші оқушы сыныпты түгендейді

Сабаққа назарын аударады

Көңіл – күйлерін білдіреді

Психологиялық ахуал қалыптастыру.

Ұжымдық жұмыс ережесі

Алдыңғы білім

«Ақ тілек, әсем күлкі»

• Оқушылардың зейінін сабаққа аудару

• Көңіл күйіміз қалай?

• Сабаққа дайындықтарың қалай?

• Ынталарың қалай?

• Ендеше сабағымызды бастайық?

• Жылы лебіздер айтқызу

Күн жарығын алақанға саламын,

Жүрегіме басып ұстай қаламын.

Жарық, жылы, нәзік әрі меірімді

Болып кетер сонда дереу жан-жағым

• Ұжымдық жұмыс ережесі

• Сабақта бір-бірімізді :

• Сабақта уақытты:

• Сабақта тапсырмаларды:

• Сабаққа қатсықанда:

101 – сабақ. «Таңдап алу тәсілімен шығарылатын комбинаторлық есептер»

74 бет № 9 есеп

• Ойлан және жауап бер

Әлия сөреге көк, сары, қызыл түсті үш шарды қоюы қажет. Ол мұны неше тәсілмен орындай алады?

Критерий:

• Барлық мүмкін жағдайларды көрсетеді

• Неше тәсілмен орындайтынын айтады

Алдыңғы білімді қорыту

. Есіңде сақта!

Нұсқаларды жазу жүйесіз болмауы тиіс!

Таңдап алудың дұрыс жолы: сандарды өсу ретімен жазу. Мұндай таңдап алуда бірде - бір нұсқа қалып кетпейді және нұсқалардың қайталануына жол берілмейді

«Ақ тілек, әсем күлкі»

• Оқушылар көңіл – күйлерін білдіреді

• Кремете!

• Тамаша!

• Ғажап!

• Алақай!

• Оқушылар жылы лебізді айтады

Күн жарығын алақанға саламын,

Жүрегіме басып ұстай қаламын.

Жарық, жылы, нәзік әрі меірімді

Болып кетер сонда дереу жан-жағым

• Ұжымдық жұмыс ережесін сақтайды

Сыйлаймыз, тыңдаймыз!

Үнемдейміз!

Нақты, дәл жауап береміз!

Шапшаңдықты, тапқырлықты көрсетеміз! Белсенділік танытып, жақсы баға аламыз!

• Ойланып жауап береді

1.Көк, сары, қызыл

2.Көк, қызыл, сары

3.Сары, қызыл, көк

4.Сары, көк, қызыл

5.Қызыл, сары, көк

6.Қызыл, көк, сары

Ж: Әлия алты тәсілмен орындады

Дескриптор:

1.Тапсырма орындау нұсқаларын ұсынады

2.Оқушылар үйге берілген тапсырманы шығарады

3.Тапсырманың дұрыстығын тексертеді.

10 балл

Ережені айтады

10 балл формативті бағалау

Оқулық

74 бет

Дәптер

5 минут

Сабақтың

Ортасы

Жаңа сабақ

Қызығушылығын ояту

Сынып жұмыс

102 сабақ

«Таңдап алу тәсілімен шығарылатын комбинаторлық есептер»

8000

Сабақтың мақсаты:

• Комбинаторлық есептерді таңдап алу тәсілімен шығарасың

Оқылым, Айтылым

1. «Ойлан, жұптас, бөліс» әдісі

• Тапсырманы орында

Әлия ерекше жануарлар бейнеленген суреттер іздеді. Ол үш сурет тапты. Бірақ сабаққа екі сурет қажет. Ол екі суретті қанша тәсілмен таңдай алады? Жануарлардың атының бірінші әріптерімен беллілеп, барлық нұсқаларды жаз.

Критерий

• Жануарларды әріптермен белгілеп, нұсқаларды жазады

• Салпыерін - С Ангор қояны – А Жалқау аң – Ж

• Жануарларды неше нұсқамен таңдауға болатынын айтады

Оқылым, Айтылым

2. «Ойлан, жұптас, бөліс» әдісі

• Тапсырманы орында

Торда сары, жасыл, көгілдір және көк тотықұс отыр. Айнаға тек екі тотықұсты алуға рұқсат берілген. Айнаның қанша таңдау нұсқасы бар?

Критерий

• Тотықұстың таңдау нұсқасын жазады

• Сары – С жасыл – Ж көк – К көгілдір - К

• Айнаның тотықұсты таңдау нұсқасын айтады

Оқылым, Айтылым, Жазылым

3. «Ойлан, жұптас, бөліс» әдісі

• Тапсырманы орында

3528 санының цифрларының әрқайсысының орнын ауыстыра отырып алуға болатын, осы санның өзінен үлкен қанша сан бар?

Критерий

• 3528 санынан үлкен сандарды жазады.

• Берілген саннан үлкен санды жазады

• Осы санның өзінен үлкен неше сан бар екенін жазады

Оқылым, Айтылым

4. «Ойлан, жұптас, бөліс» әдісі

• Тапсырманы орында

Арманға хайуанаттар дүкеніндегі балықтың 5 түрі ұнады. Балықтардың бағасы бірдей, бірақ оның 3 балыққа ғана ақшасы жетеді. Арманда балықтың 5 түрінен 3 балықты таңдаудың неше нұсқасы бар?

Критерий:

• Барлық мүмкін жағдайларды көрсетеді

• Неше нұсқасымен таңдауды айтады.

• Арманның балықтың 5 түрінен неше таңдау жасаған нұсқасын табады

Есіңде сақта!

Нұсқаларды жазу жүйесіз болмауы тиіс!

Таңдап алудың дұрыс жолы: сандарды өсу ретімен жазу. Мұндай таңдап алуда бірде - бір нұсқа қалып кетпейді және нұсқалардың қайталануына жол берілмейді

Жаңа білім

Жаңа білімнің тақырыбы мен мақсатын

меңгереді

Оқушылар назарын сабаққа аударады

• Тапсырманы орындайды

• С,А,

• С,Ж,

• А,Ж,

Ж: Жануарларды 3 нұсқамен таңдауға болады

Дескриптор:

• Жануарларды әріптермен белгілеп, нұсқаларды айта алады

• Салпыерін - С Ангор қояны – А Жалқау аң – Ж әріптерімен белгілейді

• Тапсырманы орындайды

СЖ СК СК ЖК КК

6 екі таңбалы сан құрастыруға болады.

Дескриптор:

• Тотықұстың таңдау нұсқасын айта алады

• Сары – С жасыл – Ж көк – К көгілдір - К

• Айнаның тотықұсты таңдау нұсқасын жаза алады

• Тапсырманы орындайды

5328 3825 5832 8253 8352

5382 3852 5283 8235 8523

3582 5823 5238 8325 8532

Ж: Осы санның өзінен үлкен 15 сан бар

Дескриптор:

• Берілген саннан үлкен санды жаза алады

• Тапсырманы орындайды

I; II; III балықтар III; IV; V балықтар

I; II; IV балықтар I; III; IV балықтар

I; II; V балықтавр I; III; V балықтар

II; III; IV балықтар I; IV; V балықтар

II; III; V балықтар II; IV; V балықтар

Ж: Арманда балықтың 5 түрінен 3 балықты таңдаудың 10 нұсқасы бар

Дескриптор:

• Барлық мүмкін жағдайларды көрсете алады

• Неше нұсқасымен таңдауды айта алады

• Арманның балықтың 5 түрінен неше таңдау жасаған нұсқасын таба алады

Ережені қайталайды

Қ.Б.

Жарайсыңдар!

Қ.Б.

Өте жақсы!

Қ.Б.

Тамаша!

Оқулық

75 бет

Оқулық

75 бет

Дәптер

Оқулық

75 бет

30 минут

Тәжірбие

1 – тапсырма

«Ойлан» әдісі

Оқылым, Айтылым

Жұптық жұмыс 6 есеп ( 76 бет )

• Есепті шығар. Өзің осындай есеп құрастыр

Әлияның әртүрлі 4 көйлегі және әртүрлі 3 жұп туфлиі бар. Ол мерекелік кешке баруға жиналып жатыр және не киетінін ойлануда. Әлияда таңдаудың неше нұсқасы бар?

Критерий:

• Таңдап алу нұсқаларын табады

• Барлық мүмкін жағдайларды көрсетеді

• Әлияның таңдауында неше нұсқа бар екенін айтады

Оқылым, Айтылым

Жұптық жұмыс 9 есеп ( 77 бет )

• Тапсырманы орында

Серік құлыпқа код орнатты. Оны ашу үшін, үш цифрдан тұратын комбинацияны теру керек.

а)Егер цифрлар қайталанбайтын болса, барлығы неше комбинация бар?

ә)Серіктің құлпының колы – 300 – ден артық болатын жұп сан. Осы санды ата

б)Өзің цифрлар комбинациясын құр. Шыққан санды досыңа қандай комбинация құрастырғаныңды таба алатындай сипатта

Критерий:

• Таңдап алу нұсқаларын жазады

• Барлық мүмкін жағдайларды көрсетеді

2 – тапсырма

«Есепте» әдісі

Жазылым

Жеке жұмыс 5 есеп ( 76 бет )

• Әртүрлі тәсілмен есепте. Тиімді тәсілдің астын сыз

(150 + 20 ) : 5 =

( 452 + 148 ) : 2 =

50 * ( 2 + 12 ) =

( 819 + 4 5) : 3 =

128 + 172 + 450 +50 =

25 * 6 * 4 =

( 50 + 150 ) * 4 =

50 * ( 20 * 5 ) =

( 45 + 16 ) * 2 =

Критерий:

• Әртүрлі тәсілмен есептейді.

• Тиімді тәсілдің астын сызады

«Кім жылдам» әдісі

Жазылым

Жеке жұмыс 7 есеп ( 76 бет )

• Есепте

2 км 308 м * 607 – 6 км 864 м =

16 кг 560 г : ( 20 кг 560 г – 19 кг 640 г ) =

( 5 т 794 кг + 781 ц ) * 26 =

4 сағ 518 мин * 950 – 182 сағ 24 мин : 12 =

Критерий:

• Өлшем бірдліктерін тиімді тәсілмен есептеу

«Есепте» әдісі

Жазылым

Жеке жұмыс 8 есеп ( 76 бет )

• Есепте

Бір фермердің сәбізден алған түсімі - 90 ц\га, ал екінші фермердікі - 105 ц\га. Екі фермердің әрқайсысына сәбіз егуге 6 га жерден бөлінген болса, онда қай фермер артық түсім алады және қаншаға артық?

Критерий:

Түсімділікке берілген есепті шығарады

• Тапсырманы орындайды

Жасыл көйлек және қоңыр туфли

Жасыл көйлек және жасыл туфли

Жасыл көйлек және күлгін туфли

Қызғылт көйлек және қоңыр туфли

Қызғылт көйлек және жасыл туфли

Қызғылт көйлек және күлгін туфли

Көгілдір көйлек және қоңыр туфли

Көгілдір көйлек және жасыл туфли

Көгілдір көйлек және күлгін туфли

Сары көйлек және қоңыр туфли

Сары көйлек және жасыл туфли

Сары көйлек және күлгін туфли

Ж: Әлияның таңдауында 12 нұсқа бар

Дескриптор:

• Таңдап алу нұсқаларын таба алады

• Барлық мүмкін жағдайларды көрсете алады

• Әлияның неше таңдау нұсқасын таңдағанын айта алады

• Тапсырманы орындайды

а)123 213 312

132 231 321

6 комбинация

ә)Серіктің құлпының коды - 312

312 300

б) Менің кодым - 2, 4, 5 цифрларынан тұратын үш таңбалы сан 5 - ке бөлінетін және 400 – ден артық сан

Дескриптор:

• Таңдап алу нұсқаларын жаза алады

• Барлық мүмкін жағдайларды көрсете алады

• Әртүрлі тәсілмен есептейді. Тиімді тәсілдің астын сызады

1-қатар

(150 + 20 ) : 5 = 170 : 5 = 34

150 : 5 + 20 : 5 = 30 + 4 =34

( 452 + 148 ) : 2 = 60 : 2 = 300

452 : 2 + 148 : 2 = 226 + 74 = 300

50 * ( 2 + 12 ) = 50 * 14 = 700

50 * 2 + 50 * 12 = 100 + 600 = 700

2-қатар

( 819 + 45 ) : 3 = 864 : 3 = 288

819 : 3 + 45 : 3 = 273 + 15 = 288

128 + 172 + 450 +50 = 300 + 500 = 800

( 128 + 172 ) + ( 450 + 50 ) = 30 + 500 = 800

25 * 6 * 4 = 150 * 4 = 600

( 25 * 4 ) * 6 = 100 * 6 = 600

3-қатар

( 50 + 150 ) *4 = 200 * 4 = 800

50 * 4 + 150 * 4 = 200 + 600 = 800

50 * ( 20 * 5 ) = 50 * 100 = 5000

50 * 20 * 5 = 1000 * 5 = 5000

( 45 + 16 ) * 2 = 61 * 2 = 122

45 * 2 + 16 * 2 = 90 + 32 = 122

Дескриптор:

• Әртүрлі тәсілмен есептей алады

• Тиімді тәсілдің астын сызады

• Есептейді

2 км 308 м * 607 – 6 км 864 м = 2308 м * 607 – 6864 = 1.394.092 м = 1.394 км 92 м

16 кг 560 г : ( 20 кг 560 г – 19 кг 640 г ) =

16.560 г : ( 20.560 г – 19.640 г ) = 18 г

( 5 т 794 кг + 781 ц ) * 26 = ( 5794 кг + 78100 кг ) * 26 = 2.181.244 кг = 2181 т 244 кг

4 сағ 518 мин * 950 – 182 сағ 24 мин : 12 =

( 4 * 60 мин + 18 мин ) * 950 – ( 182 * 60 мин

+ 24 мин ) : 12 = 244.188 мин = 4069 сағ 48 мин

Дескриптор:

• Өлшем бірдліктерін тиімді тәсілмен есепте алады

• Есептейді

m₁ - 90 ц/га

m₂ - 105 ц/га

S – 6 га

m ₁ -

m₂ - ? ц артық

Ш: = * S = 90 ц\га * 6 га = 540 ц ( I фермер )

= * S = 105 ц\га * 6 га= 630 ц ( II фермер )

630 ц – 540 ц = 90 ц

Ж: I ші фермер II ші фермерге қарағанда 90ц артық түсім алады

Дескриптор:

• Қысқаша шартын құра алады

• Амал таңбасын таңдай алады

• Өрнек құрастыра алады

• Мәнін есептей алады

• Жауабын таба алады

Қ.Б.

Тамаша!

Қ.Б.

Керемет!

Қ.Б.

Жарайсың!

Қ.Б.

Жарайсың!

Қ.Б.

Керемет!

Оқулық

76 бет,

Оқулық

77 бет,

Дәптер

Оқулық

76 бет,

Оқулық

76 бет,

Оқулық

76 бет,

3 минут

Сабақтың

Соңы

Бекіту

ШЫҒАРМАШЫЛЫҚ ҮЗІЛІС

«Ойлан – жұптас – талқыла» стратегиясы

Айтылым;

• Ойлан және жауап бер. №10 есеп

Балалар театрына кіре берістегі киім өткізетін орынға төрт бала қалпақтарын беріп, шығарда қайтып алды. Олардың әрқайсысының бөтен қалпақ алуының қанша нұсқасы бар?

Критерий:

• Таңдап алу нұсқаларын айтады

• Барлық мүмкін жағдайларды көрсетеді

• Бөтен қалпақ алуының неше нұсқасы бар

Үйге тапсырма 77– бет №11 есеп

• Тапсырманы орындайды

I б - II б II б – I б III б - I б IV б – I б

I б - II б II б – III б III б – II б IV б - II б

I б - IV б II б- IVб III б - Ivб IV б – III б

Ж: Олардың әрқайсысының бөтен қалпақ

Алуының 12 нұсқа бар

Дескриптор:

• Таңдап алу нұсқаларын айта алады

• Барлық мүмкін жағдайларды көрсете алады

• Бөтен қалпақ алуының неше нұсқасы бар екенін айтады

Қ.Б.

Тамаша!

Оқулық

77 бет,

Бағалау критерийлері

Дескрипторлар:

• «Таңдап алу» әдісімен комбинаторлық есептерді шығара алады

• Айнаның тотықұсты таңдау нұсқасын жазады.

• Әртүрлі тәсілмен есептейді. Тиімді тәсілдің астын сызады

2 минут

Кері байланыс

Кері байланыс. «5 саусақ» әдісі

Сұрақ – жауап

Бас бармақ - мен үшін маңызды және қызық

Балан үйрек - маған түсініксіз болды

Ортан терек - маған жеткілікті болмады

Шылдыр шүмек - менің көңіл күйім

Кішкене бөбек - менің ұсынысым

Кері байланыс. «5 саусақ» әдісі

Сұрақ – жауап

арқылы жауап береді

Дескриптор :

Оқушылар сабақтан алған әсерлерін кері байланысын білдіре алады