Абуова Айгерім

Графикалық жобалау пәнінің мұғалімі,

«Жаңаөзен қызмет көрсету және жаңа технологиялар колледжі» МКҚК

Маңғыстау облысы, Жаңаөзен қаласы, Қазақстан Республикасы

«Техникалык жене кәсіптік білім беру - табысты болашаққа жол»

Түйін: Қазіргі таңда әлемдік экономиканың даму қарқыны адам баласынан тек білімді ғана емес, нақты практикалық дағдылар мен икемділікті талап етеді. Төртінші өнеркәсіптік революция (Industry 4.0) жағдайында техникалық және кәсіптік білім беру (ТжКБ) жүйесі мемлекеттің стратегиялық ресурсы болып табылады. Қазақстан Республикасының Президенті Қ.К. Тоқаев атап өткендей, біздің мақсатымыз – «дипломды жастар емес, дағдылы жастарды» тәрбиелеу.Жаңаөзен қаласы сияқты индустриялық орталықта орналасқан «Жаңаөзен қызмет көрсету және жаңа технологиялар колледжі» үшін бұл мәселе өте өзекті. Біздің білім ордамыз – аймақтың экономикалық қан тамырына қан жүгіртетін мамандарды даярлайтын негізгі шеберхана. Кәсіптік білім – бұл жай ғана мамандық алу емес, бұл ертеңгі күнге деген нық сенім мен табысты мансаптың іргетасы.

Аннотация: Бұл баяндамада техникалық және кәсіптік білім беру жүйесінің қазіргі қоғамдағы рөлі мен маңызы жан-жақты қарастырылады. Елдің әлеуметтік-экономикалық дамуы жағдайында білікті жұмысшы кадрлар мен орта буын мамандарын даярлау – білім беру саласының басым бағыттарының бірі болып табылады. Осы орайда техникалық және кәсіптік білім беру жастардың кәсіби құзыреттілігін қалыптастырып, олардың еңбек нарығында сұранысқа ие маман болуына мүмкіндік береді.Баяндамада техникалық және кәсіптік білім берудің негізгі мақсаттары мен міндеттері, оның артықшылықтары және жастардың табысты болашағын қалыптастырудағы орны ашып көрсетіледі. Сонымен қатар, оқу үдерісінде заманауи технологияларды қолдану, теория мен практиканы ұштастыру, өндірістік тәжірибені ұйымдастыру мәселелеріне ерекше назар аударылады.

«Жаңаөзен қызмет көрсету және жаңа технологиялар колледжі» МКҚК-ның тәжірибесі негізінде еңбек нарығының сұранысына сай мамандар даярлау, студенттердің кәсіби дағдыларын дамыту, олардың шығармашылық және кәсіпкерлік қабілеттерін қалыптастыру бағытындағы жұмыстар баяндалады. Колледж бен әлеуметтік серіктестер арасындағы өзара байланыс, дуальды оқыту элементтерін енгізу және түлектердің жұмысқа орналасу көрсеткіштерін арттыру жолдары сипатталады.Баяндама мазмұны техникалық және кәсіптік білім берудің жастарды табысты болашаққа бағыттайтын тиімді құрал екенін айқындап, білім беру ұйымдарының, педагогтардың және білім алушылардың ортақ мақсаты – сапалы маман даярлау ісіне қосар үлесін көрсетеді. Материал білім беру саласы қызметкерлеріне, студенттерге және техникалық-кәсіптік білім беруге қызығушылық танытатын көпшілік қауымға арналған.Виртуалды шынайылық технологиялары бұл мәселені шешудің тиімді құралына айналып отыр.

Жобаның негізгі мақсаты — еңбек нарығында сұранысқа ие, кәсіби білімі мен практикалық дайындығы жоғары мамандар даярлау. Осы мақсатта оқу бағдарламалары өндіріс орындарының талаптарына сәйкес жаңартылып, жұмыс берушілермен тығыз байланыс орнатылған.

Негізгі міндеттері:

1)студенттердің кәсіби дағдыларын тәжірибе арқылы дамыту;

2)еңбек қауіпсіздігі мен өндірістік тәртіп мәдениетін қалыптастыру;

3)кәсіби операцияларды орындау сапасы мен дәлдігін арттыру;

4)әлеуметтік серіктестермен бірлескен оқу мазмұнын қалыптастыру.

Өндірістік оқыту барысында студенттердің оқу жетістіктеріне жүйелі талдау жүргізіледі. Практикалық сабақтарға басымдық беру нәтижесінде студенттердің кәсіби операцияларды орындау уақыты қысқарып, қателіктер саны азайғаны байқалды. Сонымен қатар, қауіпсіздік талаптарын сақтау деңгейі жоғарылап, технологиялық процестерді түсіну сапасы артты.

Әлеуметтік серіктестермен, соның ішінде өндіріс орындарымен орнатылған ынтымақтастық дуальды оқытудың тиімді жүзеге асуына ықпал етуде. Жұмыс берушілер оқу бағдарламаларын әзірлеуге, өндірістік тәжірибені ұйымдастыруға және түлектердің жұмысқа орналасуына тікелей қатысады. Бұл білім беру мазмұнының нақты өндірістік талаптарға сәйкестігін қамтамасыз етеді.Техникалық және кәсіптік білім беруде педагог кадрлардың кәсіби біліктілігі ерекше рөл атқарады. Колледжде педагогтердің кәсіби дамуына жағдай жасалып, әдістемелік семинарлар, біліктілікті арттыру курстары және тәжірибе алмасу алаңдары тұрақты түрде ұйымдастырылып келеді. Бұл оқытушылардың білім беру сапасын арттыруға және заманауи талаптарға бейімделуіне мүмкіндік береді.

Қорытындылай келе, техникалық және кәсіптік білім беру – жастарды табысты болашаққа бастайтын сенімді жол. «Жаңаөзен қызмет көрсету және жаңа технологиялар колледжі» МКҚК-да жүзеге асырылып жатқан өндірістік оқыту, дуальды білім беру және әлеуметтік серіктестік тәжірибесі білім беру мен өндіріс арасындағы байланысты нығайтып, білікті мамандар даярлаудың тиімді моделін қалыптастырады. Бұл бағыттағы жүйелі жұмыс өңірдің әлеуметтік-экономикалық дамуына және ел болашағына қызмет етеді.

Әдебиет тізімі:

1. Қазақстан Республикасының Оқу-ағарту министрлігі. Техникалық және кәсіптік білім беруді дамытудың 2023–2029 жылдарға арналған тұжырымдамасы. – Астана, 2023.

2. Қазақстан Республикасының Үкіметі. Қазақстан Республикасында білім беруді дамытудың мемлекеттік бағдарламасы. – Астана, 2022.

3. Қазақстан Республикасы Білім және ғылым министрлігі. Дуальды оқытуды ұйымдастыру бойынша әдістемелік ұсынымдар. – Астана, 2021.

4. Аймауытов Ж. Педагогика және психология негіздері. – Алматы: Рауан, 2019.

5. Қоянбаев Ж.Б., Қоянбаев Р.М. Педагогика. – Алматы: Рауан, 2018.

6. Сейталиев Ә.С. Кәсіптік білім беру педагогикасы. – Алматы: Білім, 2020.

7. Қазақстан Республикасының «Білім туралы» Заңы. – Астана.

8. Техникалық және кәсіптік білім беру ұйымдарына арналған оқу-әдістемелік материалдар жинағы. – Астана, 2022.