«Тіл - мемлекеттің мәртебесі»

Тақырыбы: «Тіл - мемлекеттің мәртебесі»

Мақсаты: Тілдер мерекесінің мәні ,ерекшелігі туралы түсінік беру;

Оқушылардың ой-өрісін,сөйлеу қабілеттерін дамыту ,

Дүниетанымдарын кеңейту,өз ойын тиянақты жеткізе білуге дағдыландыру. Халқын,өз туған жерін,елін,тілін құрметтеуге тәрбиелеу.

Тәуелсіз елімізде өмір сүріп отырған түрлі ұлт өкілдері арасындағы достық пен бірлікті нығайту барысында мемлекеттік тілге құрмет сезімдерін қалыптастыру, үш тілдік саясатын дамыту.

Әдіс-тәсілдері: сұрақ- жауап, жатқа оқу, топпен жұмыс.

Көрнекілігі: интерактивті тақта, плакаттар, мақал – мәтееелдер, оқушылар жұмысы

Сабақ барысы

1 - Жүргізуші:

Армысыздар, құрметті ұстаздар мен оқушылар! Бүгін біз «Үштілділік – заман талабы» онкүндігі аясында өткізілгелі отырған «Тіл – мемлекеттің мәртебесі» атты іс – шарамызға қош келдіңіздер! 22 қыркүйек – Қазақстан халықтарының тілдер күні ,елімізді мекендейтін барша халық тілдерінің мерекесі. Жыл сайын қазақстандықтар «Тілдер мерекесін » тойлайды.Тіл адамдар арасындағы қарым- қатынас құралы. Өмірде адамдар тіл арқылы бір-бірімен сөйлеседі, пікір алысады. Біздің мектебімізде бұл мереке жылда атап өтіледі. «Тілдер мерекесі» апталығында мәнерлеп өлең оқу,ән айту, мақал-мәтелдерді жатқа айту сайыс түрлері өтеді. Тіл, сөз дегеніміз - ата - бабамыздан келе жатқан ел дәстүрі. Бұл дипломатиялық құрал халықтың бүкіл сана - парасатын, биіктігі мен тереңдігін паш ететін үлкен өнер. Тіл - адамдар арасындағы қасиетті қатынас құралы. Тілсіз қоғам жоқ. Бұл екі нәрсе бір - бірінсіз өмір сүрмейді. Қай халықтың болса да басынан өткендері, қилы кезеңдері, өз ана тілі арқылы бір - біріне жалғасқан.

2 - жүргізуші:

Здравствуйте, уважаемые учителя, учащиеся! Здравствуйте, все, те кто пришел на наш праздник. Мы рады приветствовать вас в нашем уютном зале. Праздник, посвященный ко Дню Языков народа «Тіл – мемлекеттің мәртебесі» разрешите считать открытым.

3 - жүргізуші:

Good afternoon, dear friends! Our language is connected with our thought and sense. It appeared in antiquity. It’s close to the society’s life. All languages developed under influence of economic, political and geographical conditions.

2. Әнұран

1 - Жүргізуші:

Тілден асқан асқар жоқ ,

Тілден асқан байлық жоқ ,

Тілден асқан теңіз жоқ , - дей келе бүгінг ісайысқа қатысатын оқушыларды шақырамыз.

Шарамызды ашу үшін сөзді мектеп директоры Кемешов Амангелды Мендыгалиевичке береміз.

2 - жүргізуші: Надеемся, что вам будет интересно провести сегоднишний день с нами. А для начала предстовим слово нашему уважаемому директору Кемешову Амангельды Мендыгалиевичу.

3 - жүргізуші: We hope that our decade was very interesting and enjoyable. Now we make speech to give our director Амангельды Мендыгалиевичу.

Директор сөзі...

1 - Жүргізуші:

1998 жылы 20 қаңтарда еліміздің Президенті Жарлығымен 22 қыркүйек Қазақстанда тұратын халықтардың «Тілдер мерекесі» деп жарияланды. Сондықтан еліміздің барлық аймақтарында Тілдер мерекесі өткізілуде. Тіл адамдар арасындағы қарым қатынас құралы. Өмірде адамдар тіл арқылы бір бірімен сөйлеседі, пікір алысады.

2 - жүргізуші: Наш президент Нурсултан Абишевич Назарбаев поставил перед нами задачу: говорить на з - х языках: казахском, русском и английском, не забывая при этом и своего родного. Это прекрасно, ведь знание языков – это наше богатство.

3 - ж: Also our president N. Nazarbaev demands us knowing several languages. And now young generation is learning English as it is in international level. Our children prepared for you a performance “Turnip”. Please enjoy it. The players are the 2

2. «Әрқашан күн сөнбесін!» (үш тілде ән)

1 - жүргізуші:: Қазіргі уақытта көп тіл білу өмір. Ағылшын, француз, орыс, испан, араб, қытай тілдері Біріккен Ұлттар Ұйымына ресми жұмыс тілдері. Сондықтан әр жасөспірім өз болашағын қазірден бастап ойлап, жоспар құруы қажет және бір шет тілін меңгеруі міндет. Қазіргі заманда көптілділік көп ұлтты мемлекеттер мен өркениетті қоғамдардың бәріне тән. Көптілділік әр мемлекеттің саяси экономикалық және мәдени рухани дамуына бағытталған заңды құбылыс.

2 - Жүргізуші: Знание языков необходим как воздух и вода. Изучение языков требует серьезного и ответственного отношения. Для дальнейшего прцветания и развития нашего государства знание трех языков казахского, русского и английского обязательно.

3 – жүргізуші: Veritable love to the country is unthinkable loveless to the language, Language of - it foremost, it gives an uni city folk traditions,

3. (үш тілдегі жаттауларға беріледі)

1 - жүргізуші: Қазақстан көпұлтты мемлекет. Қазіргі таңда елімізде 130 - дан астам ұлт өкілдері тұрады. 1995 жылы ұлтаралық татулық пен тұрақтылықтың феномені – Қазақстан халықтары Ассамблеясы құрылды. Бұл – ешбір елде болмаған ерекше, саяси маңызы зор құрылым.

Ортақ мекен жер шары,

Төбемізде бір аспан.

Барлық ұлттың баласы,

Достығымыз жарасқан.

2 - Жүргізуші: Kazakhstan is our common home. Besides Kazakh and Russian people, there are 2 thousand representatives of about 130 peoples in Kazakhstan.

3 - жүргізуші: Казахстан – многонациональное государство. В нашей стране проживает более 130 наций и народностей и все живут дружно, одной сплоченной семьей и зовутся казахстанцы.

1 - жүргізуші: Туған тілім – тірлігімнің айғағы,

Тілім барда айтылар сыр ойдағы.

Өссе тілім, мен де бірге өсемін,

Өшсе тілім, мен де бірге өшемін.

6. Терме «Қанеки, тілім сөйлеші!»

1 - Жүргізуші. Қазақстан әр тілде сөйлейтін халықтардың басын біріктіріп отырған мемлекет. Қазақстан біздің достық үйіміз.

2 - Жүргізуші: English is a world language. It’s the language of progressive science and technology, trade and Cultural relations, commerce and business. English is spoken by more than 350 million people. Geographically, it’s the most widespread language on earth

3 - Жүргізуші: Хорошее знание и развитие родного языка, умение пользоваться выразительными средствами иностранных языков - самая лучшая опора для каждого человека в его общественной и творческой деятельности.

1 - Жүргізуші: Сайысымыз бірнеше турадан тұрады. Алғашқы турда үш топқа үш тілде сұрақтар қойылады. «Ана тілі», «Достар», «Тапқырлар» топтары. Әр дұрыс жауапқа 1 ұпай беріледі. Қай топ бірінші қол көтерсе сол топ жауап береді.

Бәйге

1. Қазақ тілі қай жылы мемлекеттік мәртебесін алды? (1989 - жылы)

2. К какому семейству языков относится казахский язык? (к тюрским языкам)

3. Қазақ тілінің әліпбиі неше әріптен тұрады ? (42 әріп)

Мақалды жалғастырыңыздар

1. К старости зубы тупее, а язык… (острее)

2. Тіл тас жарады,…? (… тас жармаса бас жарады)

3. Человек без Родины,.. (словно соловей без леса)

Келесі тапсырма: Қазір сіздерге арнайы сұрақтар қойылады, ал сұрақтың жауабын (Ө, Қ) әріпінен бастайсындар.

Мысалы: Бүгін қандай күн? Өте жақсы күн, қызықты күн

Ә - Ғ әріптері.

1. Кім болғың келеді?

2. Күз мезгілі ұнай ма?

(Д, У)

1. Назови любимое блюдо

2. Как проводишь свободное время?

(П, Ж)

1. Что ты любишь делать?

2. Почему смотрел в окно?

(S. A)

1. What season do you lake?

2. Who is your friend?

Мақал-мәтелдер сайысы: 
1 топ

Тіл тас жарады, тас жармаса ... (бас жарады). 
2. Дәлелсіз сөз ... (желмен тең). 
3. Ине көзінен сынады, ... (шешен сөзінен сынады). 
4. Піл көтермегенді, ... (тіл көтереді). 
5. Сөз тапқанға ... (қолқа жоқ). 
6. Жеті жұрттың тілін біл, (Жеті түрлі ілім біл). 

2-топ –
1. Шебердің қолы ортақ, ... (шешеннің қолы ортақ). 
2. Қаһарлы сөз ... (қамал бұзар). 
3. Бас кеспек болса да, ... (тіл кеспек жоқ). 
4. Айтылған сөз, атылған ... (оқпен тең). 
5. Бал тамған тілден ... (у тамған). 
6. Тауды, тасты жел бұзар, ... (адамзатты сөз бұзар). 

3 - топ
1.. Жақсы сөз ... (жарым ырыс). 
2. Тіл қылыштан ... (өткір). 
3. Ана сүті бой өсіреді, ана тілі ... (ой өсіреді). 
4. Көре-көре көсем боларсың, сөйлей-сөйлей ... (шешен боларсың). 
5. Тілден артық ... (қазына жоқ). 
6. Сүңгі жарасы бітер, ... (тіл жарасы бітпес).

Сөзжұмбақ

1.     Промышленный центр Казахстана? – Караганда

2.     Ненің қадірін ауырғанда білесің?

3.     Ұлттық мереке – Наурыз

4.     Name of colour – black

5.     Translate: жаттығу? – exercise

6.     Astana is the ___in Kazakhstan? - city

7.     River in London?  - Thames

8.     Самое большое озеро  -Балхаш

9.     Что добывают на западе Казахстан?  - Нефть

1 – жүргізуші:

Әр адамда өз анасынан басқа,

Жебеп тұрар, демеп тұрар арқада.

Болу керек құдыретті төрт ана

Туған тілін - түп қазығың, айбының,

Туған жерің сатылмайтын байлығың.

Туған дәстүр, салт - анасы, тегі,

Шуақ шашар қадамына үнемі.

Және туған тарихы

Төрт анасы қорғамаған халықтың

Еш уақытта бақ жұлдызы жанбаған.

Қасиетті бұл төрт ана -

Тағдырының тынысы.

Төрт ана үшін болған күрес -

Күрестердің ұлысы!

2 - Жүргізуші: Язык отцов, язык тысячелетий

Ты временем, как глина обожжен

В тебе - удар меча и посвист плети,

Мужская гордость и горячность жен.

Тебя по жилам к нам перенесло

И ты звучишь, переполняя тело

Ударом сердца, колоколом души

3 - Жүргізуші: Oh, friend unseen, unborn, unknown,

Student of sweet English tongue,

Read out my words at night alone:.

I was a poet, I was young

Since I can never see your face,

And never shake you by the hand,

I send my soul through time and space

To greet you. You will understand.

Әділ – қазылар алқасына сөз бріледі.

Хормен «БІЗ ҚАЗАҚСТАНДЫҚТАРМЫЗ», «МЫ КАЗАЗСТАНЦЫ», ағылшыншасы» айтады және«Атамекен»

Сайысқа қатысқан оқушылар мақтау қағаздарымен марапатталады.

1-Жүргізуші: Көріскенше күн жақсы болып, аспанымыз ашық болсын! Сау болыңыздар!

2 - Жүргізуші: Хотим завершить нашу программу словами президента Н. А. Назарбаева;«Для народа нет лучше и дороже, чем родной язык, который остр как алмаз, чуткий как парящий орел, мягкий как свинец, и оружие, и щит, и древний, и вечно молодой.»

3 - жүргізуші: Thank you, good bye!

КММ Григорьев жалпы орта білім беретін орта мектебі

Тіл – мемлекеттің мәртебесі

(Сыныптан тыс шара 5 – 6 сынып)

Мұғалім: Г.Жантасова

Д.Маргиева

М.Арыстанова

2018-2019 оқу жылы