..........................................................................................................................................10 « »с

«Дүниежүзі тарихы» пәнінен ІІ тоқсан бойынша жиынтық бағалау тапсырмалары

1. Адамның пайда болуының негізгі теорияларына байланысты төмендегі кестені толтырыңыз. [9]

Ғарыштық теория	Эволюциялық теория	Діни теория
Мәні, мағынасы
Негізін қалаушылар, қолдайтындар
Теорияны қолдауға бір мысал келтіріңіз

2. Л.Н. Гумилев ұсынған теорияның үзінділерімен танысып шығып, төмендегі сұрақтарға жауап беріңіз.

Ұлт немесе халықтың бұрынғы анықтамасы бойынша, ортақ тілі, территориясы, ортақ тегі, экономикалық байланыстары, саяси бірлестігі және мәдени ерекшеліктері, діні, сана- сезімі сияқты белгілер негізге алынып, этногенез аяқталған процесс боп саналса, Гумилев этносты аяқталмаган процесс ретінде көрсетті.

Осындай тиімсіз жағдайларда Л.Н. Гумилев өзінің тарихи ұстанымдары мен көзқарастарын өз еңбектері арқылы көрсете білді. Этногенез – ұлттың, халықтың пайда болуы, дамуы және жойылу процесі. Ежелгі түркілер тарихын зерделеген Л. Гумилев халықтар мен ұлттардың пайда болуы мен жоғалуына жауап іздеп: «Финикиялықтар бір кезде болды, ал қазір жоқ, финикиялықтар кезінде француздар болған жоқ, олар IX ғасырда пайда болды, XIX ғасырда қалыптасты» деген сұрақ қояды.

Пассионарлық теория бойынша ұлт немесе халық бір ортақ атадан шыққан ұрпақтар жиынтығы емес. Саналы адам пайда болған палеолит дәуірінен бастап, бүгінге дейін қаншама халықтар мен ұлттар ауысып, өзгерді. Бір халықтың ұрпақтары кейін қалыптасқан бірнеше халықтардың құрамында болуы мүмкін, себебі, этнос, ұлт дегеніміз – бір тектен таралған адамдардың жиынтығы емес, жүйе. Ұлт жойылғанда, оны құрайтын адамдар жоқ боп кетпейді.

Не себепті этногенездің Пассионарлық теориясы КСРО-да және басқа мемлекеттерде қолдау таппады? (екі себебін жазыңыз)

[2 ]

Л.Н. Гумилевтің ұсынған теориясының басқа этногенез теорияларынан негізгі 3 ерекшелігін көрсетіңіз?

[2]

3. « Төмендегі суреттерге қарап, ІІ дүниежүзілік соғыс жылдарындағы этносаралық қатынастарды «ұлтшылдық», «шовинизм», «нәсілдік кемсітушілік» терминдерін қолдана отырып сипаттаңыз. Екі дәлел келтіріңіз. [2]