Тоғызқұмалақ жүрістерін жасау

Сабақ: Тоғызқұмалақ жүрістерін жасау

Мектеп:

Күні :

Мұғалімнің аты – жөні : Мирас Ахметов

Сынып :5

Қатысқандар: 12 Қатыспағандар:

Осы сабақ арқылы жүзеге асатын оқу мақсаттары:

5.2.7.7 Жарыс кезінде адал ойнау,

патриотизм және ынтымақтастыққа

жататын мінез-құлық көрсету және

түсіндіру

Сабақ мақсаттары :

Барлық оқушылар орындай алады:

1.Жүрістің сағат жүрісіне қарсы бағытта жасалатынын.

2.Әр отауда тоғыз құмалақ болатынын

3. Ойынды екі адам ойнайтынын

Оқушылардың көпшілігі орындай алады:

1.Қарсылас ойыншылар бір-бірінің отауларындағы құмалақтар санын тақ жасауға ұмтылады.

2.№9 отаудан тұздық алмауды біледі

3. Жүріс жасағанда отауда бір құмалақты қалдыруды біледі

Кейбір оқушылар орындай алады:

1. Ойын барысында ойыншылардың қай-қайсысы болмасын қарсыласының отауындағы құмалақтарын қолмен санауына рұқсат етілмейтінін.

2. Қарсыласты «Атсырату» жағдайына жету

3. Тасты 82 жеткізіп, жеңіске жетуді

Тілдік мақсат :

\

Пәнге байланысты сөздік, қор мен терминдер, 3 тілділік:

1.Бірінші отау-первая ячейка-the first cell

2. Бастаушы-инициатор-the initiator

3. Қостаушы-поддержка-the support

Пәнге қатысты сөздік қор мен терминдер:

-         «Құмалақ» - ойында пайдаланылатын шар пішінді зат.

-         «Отау» - тоғызқұмалақ тақтадағы құмалақтар орналасатын арнайы ұяшық.

құмалақтар жатқан отау.

-         «Табысты жүріс» - ұтысқа ие болған жүріс.

Коммуникативтік оқыту:

Диалог құруға /шығарма жазуға арналған пайдалы тіркестер:
1.Тоғызқұмалақ туралы не білеміз?

2.Тоғызқұмалақ неше ойыншы ойнайды?

3.Отау дегеніміз не?

Талқылауға арналған сұрақтар :

Неге № 9 отаудан «Түздық» алуға болмайды?

Қандай кезде тең ойын көрсетуге болады?

Не себепті .... деп ойлайсыз?

Блум таксономиясы:

Білім, түсіну, қолдану, талдау

Құндылықтар,дағдылар

«Мәңгілік Ел» бағдарламасынан:

- Қазақстандық патриотизм және, ынтымақтастық, ашықтық азаматтық жауапкершілік, құрмет, өмір бойы білім алу

Акт - қолдану

Сергіту сәтін интер тақтадан көрсету

Пәнаралық байланыс

Тарих, математика, орыс тілі, ағылшын

Алдыңғы оқу:

Тоғызқұмалақ тарихы туралы мәліметті жаңарту

Жоспар

Жоспарланған уақыт

Жоспарланған жаттығу түрлері

Ресурстар

Басы

Белсенді оқыту:

«Миға шабуыл»

Уәждеу:

Білу:

Тарихпен байланыс

Сәлемдесу.Шеңберге тұрғызу. Оқушыларды туған айларына байланысты топтарға бөлу.

Тоғызқұмалақ туралы жалпы түсінік беру

Топтастыру әдісі бойынша

Тоғызқұмалақ жайлы оқушылардың жалпы түсінігін анықтаймын

Тоғызқұмалақ тақтасы

С . Аманжолов портреті

Әлем чемпонатынан көріністер

Балаларды уәждеймін:

1936 жылы Орта Азияда алғаш рет «Тоғызқұмалақ» кітабын жазған түркітанушы С. Аманжолов болды.

Тоғызқұмалақтан 1948 жылы Алматы қаласында өткен бірінші республикалық чемпионатқа 4 адам қатысып, бірінші жеңімпаз ретінде Жамбыл облысының өкілі – Ш. Өтегенов танылды.

1991 жылдан бері Қазақстан Республикасының жекелей чемпионаты ерлер мен әйелдер арасында бөлек өткізіліп келеді.

 2015 жылы Алматыда Тоғызқұмалақтан ІІІ Әлем чемпионаты болып өтті.

Онда Қазақ аруы Әсел Далиева Әлемнің үш дүркін чемпионы атанды

АКТ қолдану

Интеар тақтадан сергіту сәтін көрсетемін

бейнеролик

Ортасы:

Түсіну

Математикамен байланыс

Пайдалы кеңес:

Тоғызқұмалақ жүрісі туралы мәліметтер беру:

Ойын ережесі бойынша уақыт белгілеп, құмалақтар салынған тоғызқұмалақ тақтасы дайын болған соң, ойыншылар ойынды бастап кетеді.

Бірінші жүрісте жеребе бойынша анықталған ойыншы бастайды. Жүріс сағат жүрісіне қарсы бағытта жасалады. Алғашты жүрісті ойыншы, мысалы “таңдық” пен маңдайдан жүргеніні хабарлайды. Жүрісті осыдан бастағаным дұрыс деп есептеген ойыншы сол отауға бір құмалақты ғана қалдырып, жүріс жасаған отаудан кейінгісінен бастап бір-бірден тастай отырып, ең соңғы құмалақты қарсыласының тоғызқұмалағы бар отауларының бірінен бір құмалақ алып, сонымен жұптап, өз қазанына салады. Демек, ойын ережесі бойынша қарсыласынан құмалақ ала отырып,өз құмалағын жұп санға келтіреді. Ойыншылар ойын барысында қарсыласына құмалақ алдырмау үшін өз отауларындағы құмалақтардың санын жұп күінде ұстап отыруға тырысады. Құмалақтарының саны жұп болып тұрған отауды“жабық отау“ деп атайды.

Интер тақтадан тоғызқұмалақ тақтасы жалпы сипатын көрсету.

Пайдалы кеңес беріп өтемін:

Ойынның барысын жақсы білу үшін бастамада қателеспей, мына пайдалы кеңестерді орындаған жөн.

1. Алғашқы жүрістерді алдыңғы шептің отауларынан жүріп, ортаңғы әсіресе артқы шеп отауларының күшін сақтауға (тастарының көбеймеуіне) тырысу.

2. Жалғыз тас жатқан отауларға және қатарынан орналасқан бірнеше «бай» (тасы көп) отауларға сақ болу (байланып қалмау)

3. «Орға» (жалғыз тасы бар отаудың алдындағы отау бос болса, осылай аталады) және бірнеше жалғыз тасты отауларға (құтылмас тұздық болмас үшін) сақ болу

4. Тұздық алу немесе «бай» ұту қауіптерін төндіріп, қорға тасты аз-аздан болса да жинай беру.

І орын

ІІорын

ІІІорын

Саралау:

Дескриптор:

Қолдану

Бағалау:

Ойын алдында ойыншыларға тоғызқұмалақ ережелерін сақтауға баулимын және ережелерін қайталап өтемін:

Ойын кезінде сақталу тиісті ережелер:

- ойын басында қарсыласыңмен қол алыс;

-отаулардағы құмалақты қолмен санама

- жасаған жүрісіңді жазып отыр;

- қарсыласыңды сыйла;

Ойын кезінде тәртіп сақталып, қасыңдағы ойыншыларға кедергі келтірмеуге тырысыңдар.

Әр топтың ойышылары арасында тоғызқұмалақ ойынын ойнатамын.

Жеңген ойыншыларын бір- бірімен ойнатам ,

Оқушыларды қабілеттеріне байланысты топқа бөлемін.

А) Табысты жүрістер жасай отырып, жеңіске жетеді.

Жүрістерді тез санау арқылы жасай алады.
Қарсыласты «Атсырауға» ұшыратып, жеңіске жетеді.

Б)Жүрістер арқылы «Тұздық» аша алады.

Табысты жүрістер жасай алады.

Отауларын жабық ұстауды біледі.

С) Тоғызқұмалақ тақтасында жүріс жасай алады.

Табысты жүріс жасауды меңгеру керек.

Майлы отаулардын «Тұздық» ашуды жетілдіру керек.

Ойын кездесуінде жеңген оқушыларға жұлдызша беріліп отырады.

Бағалау кезеңінде жұлдызшаны көп жинаған оқушы жеңімпаз деп саналып, оған алтын жұлдызша төсбелгісі тағылады.

ІІ орын алған оқушыға күміс , ІІІ орынға

қола жұлдызша беріледі

Соңы:

Кері байланыс:

Оқушылар БББ стратегиясы бойынша

Бүгінгі сабақта алған әсерлерін жеткізеді

Білемін

1.Тоғызқұмалақта 162 құмалақ бар екенін

Білдім

2.Жүрісті кез-келген отаудан болатынын

Б ілгім келеді

3.Қай отаудан бастаған жүріс тиімді екенін

Қосымша ақпарат

Саралауға – оқушыға мейлінше қолдау көрсетуді қалай жоспарлайсыз? Қабілетті оқушыға тапсырмасы қалай түрлендіресіз?

Бағалау – оқушы білімін тексеруді қалай жоспарлайсыз?

Пәнаралық байланыс – Денсаулық және қауіпсіздік , АКТ – мен байланыс.Құндылықтармен байланыс (тәрбие элементі).

Рефлексия

Сабақтың мақсаты мен оқу міндеттері орындалды ма ? Бүгін оқушылар не үйренді?

Сабақ қалай өтті, қандай деңгейде өтті?Жоспарланған саралау жақсы іске асты ма ? (тапсырмалар сәйкес болды ма ?) Уақытты қалай пайдаландым? Жоспарыма қандай өзгеріс енгіздім және неге?

Өз сабағыңызды талдау үшін осы бос орынды пайдаланыңыз. Сол жақта берілген сұрақтарға жауап беріңіз.

Қортынды бағалау

Ең жақсы өткен екі нәрсе (оқыту мен оқуға қатысты )

1:

2:

Қандай екі нәрсе немесе тапсырма сабақтың одан да жақсы өтуіне ықпалын тигізер еді (оқыту мен оқуға қатысты) ?

1:

2:

Осы сабақтың барысында барлық сынып немесе жекелеген оқушылар жөнінде келесі сабағыма қажет болуы мүмкін қандай ақпарат білдім ?

1:

2: