XVIII ғасырдағы қазақтардың халық шығармашылығы - 8 сынып

Ұзақ мерзімді жоспарлаудың бөлімі: 7.2А

XVIII ғасырдағы Қазақстанның мәдениеті

Мектеп: Көкшетау қаласы №2 орта мектеп-лицейі

Күні:

Мұғалімнің аты-жөні: Өмірбек Гүлден Куанышбекқызы

Сынып: 7

Қатысқандар саны:

Қатыспағандар саны:

Сабақтың тақырыбы:

Зерттеу сұрағы:

XVIII ғасырдағы қазақтардың халық шығармашылығы

XVIII ғасырда ақын – жыраулар шығармаларында тарихи оқиғалар қалай көрініс тапты?

Осы сабақта қол жеткізілетін оқу мақсаттары

7.2.2.1 – халық ауыз әдебиеті мен музыка өнері туындыларының тарихи дереккөзі ретінде құндылығын бағалау

7.2.1.1 – салт-дәстүрлер мен әдет-ғұрыптардың құндылықтары мен маңыздылығын анықтау

Сабақтың мақсаты

Барлық оқушылар: Халық ауыз әдебиеті мен музыка өнері туындыларының тарихи дереккөзі ретінде құндылығын бағалай алады және салт-дәстүрлер мен әдет-ғұрыптардың құндылықтары мен маңыздылығын анықтай алады

Көпшілігі: XVIII ғасырда ақын – жыраулар шығармаларында тарихи оқиғалар көрініс тапқанын сипаттап, көшпелілер салт-дәстүрлерін сахналап көрсете алады.

Кейбір оқушылар: халық ауыз әдебиеті мен музыка өнері туындыларының тарихи дереккөзі екеніне аргументтер келтіре отырып,дәлелдей алады

Ойлау дағдыларының деңгейлері

қолдану, талдау, бағалау

Тарихи концепт

-ұқсастық және айырмашылық

-дәлел .

Бағалау

критерийлері

-Халық ауыз әдебиеті мен музыка өнері туындыларының тарихи дереккөзі ретінде құндылығын бағалай алады және – салт-дәстүрлер мен --әдет-ғұрыптардың құндылықтары мен маңыздылығын анықтайды;

-XVIII ғасырда ақын – жыраулар шығармаларында тарихи оқиғалар көрініс тапқанын сипаттайды;

-көшпелілер салт-дәстүрлерін сахналап көрсетеі;

-халық ауыз әдебиеті мен музыка өнері туындыларының тарихи дереккөзі екеніне аргументтер келтіре отырып,дәлелдейі

Тілдік мақсаттар

Пәнге қатысты лексика мен терминология: Ауыз әдебиеті, Ақын, жырау,күй, айтыс, ән – жыр

Жазылым дағдысы: үштік әдіс (жұптық, топтық жұмыс)

Айтылым дағдысы: « ДЖИГСО » әдісі бойынша өз ойларын айту,

1-4 тапсырма, проблемалық сұраққа талдау жасау (жеке, топтық жұмыс)

Оқылым дағдысы: мәтінмен жұмыс, 1-3 тапсырмалар (топтық, жұптық жұмыста)

Тыңдалым дағдысы: 2 -4 тапсырма, анықтамаларды тыңдау (жеке жұмыс)

Құндылықтарға баулу

- Отансүйгіштік;

- ұлттық сана – сезім;

- шығармашылық және сын тұрғысынан ойлау;

- қарым-қатынас жасау қабілеті;

- өмір бойы оқуға дайын болу.

Пәнаралық байланыстар

Қазақ әдебиеті, дүние жүзі тарихы, музыка

Бастапқы білім

Халық ауыз әдебиеті мен музыка өнері туындыларының тарихи дереккөзі ретінде құндылығын бағалайды Көшпелілер шаруашылығы мен көшпелілер баспаналарының ерекшеліктерімен танысқан.

Сабақ барысы

Сабақтың жоспарланған кезеңдері

Сабақтағы жоспарланған іс-әрекет

Ресурстар

Сабақтың басы

2 минут

3 минут

2 минут

3 минут

Оқушылармен сәлемдесу. «шаттық шеңбері» тренингін өткізу арқылы жағымды психологиялық ахуал қалыптастыру. Оқушыларды түрлі – түсті қима қағаздар тарату арқылы 3 топқа бөлу.

«Доп лақтыру» әдісі арқылы қайталау сұрақтары қойылады. Қолдарындағы допты бір-біріне лақтыра отырып сұрақтар қояды.

ҚБ: Бас бармақ

Қызығушылықты ояту «Ойлан, тап!»

Оқушылардың сабақ қызығушылығын арттыру және сабақ тақырыбына шығу мақсатында, оқушылардың назарына суреттер ұсынылып, сұрақ қойылады.

Суреттен нені байқап тұрсыңдар?

Бұл сурттердің бүгінгі біздің тақырыбымызға қандай қатысы бар?

Оқушыларды сабақтың тақырыбымен, оқу мақсаттарымен және бағалау критерийлерімен таныстыру.

Оқушыларға жетелеуші сұрақтар қойылады.

«Инсерт» әдісі арқылы жаңа тақырып туралы оқушлардың не білетінін анықтау

Жыраулар поэзиясы қандай тарихи оқиғалар туралы мәлімет береді?

Салт-дәстүр дегеніміз не?

Біз қандай салт – дәстүрлерді білеміз?

Дескриптор:

Жыраулардың поэзиясы қандай тарихи оқиғалар туралы мәлімет беретінін айта алады

Салт – дәстүрге анықтама бере алады

Салт – дәстүрлердің түрлерін айта алады

Қ/б:

Оқушылар жыраулар шығармаларының мәліметтері және салт - дәстүрлер туралы «инсерт» әдісі арқылы кесте толтырады.

Үлестірмелі материал

Суреттер

Қазақстан тарихы

Жалпы білім беретін мектептің 8 сыныбына арналған оқулық

З.Е. Қабылдинов, Ж.Н.Қалиев, А.С.Мағзұмова, А.Т. Бейсембаева – Алматы: «Ата мұра», 2018

Сабақтың ортасы

8 минут

7 минут

5 минут

сабақтың соңы

6 мин

Бүгінгі сабағымыздың зерттеу сұрағы:

XVIII ғасырда ақын – жыраулар шығармаларында тарихи оқиғалар қалай көрініс тапты?

1-тапсырма: «ДЖИГСО» әдісі арқылы тақырыпты меңгерту (топтық жұмыс)

І топ: Жыраулар (Ақтамберді, Бұқар, Үмбетей)

ІІ топ: Тарихи деректер, музыка, айтыс өнері

ІІІ топ: Сат-дәстүрлер мен әдет-ғұрыптар туралы кластер қорғайды

Дескриптор:

-Ақтамберді жырауың өмірбаянын сипаттайды

-Бұқар жыраудың өмірбааянын сипаттайды

-Үмбетей жыраудың өмірбаянын сипаттайды

-Музыка өнері туралы баяндайды

-Тарихи деректерді атайды

Салт-дәстүрлер мен әдет-ғұрыптардың маңызын анықтайды

Қ\Б: Топтық бағалау: «+-?»

2-тапсырма: «Үштік» әдіс (ойлан, жұптас, бөліс)

Халық ауыз әдебиеті туындыларының тарихи дереккөзі ретіндегі құндылығына талдау (жұптық жұмыс)

Дескриптор:

ақын-жыраулардың шығармаларындағы басты ақпаратарды жазады;

ақын-жыраулардың шығармаларындағы ортақ ойды жазады ;

XVIII ғасырдағы ақын-жыраулардың қоғамдағы орнын сипаттайды.

Қ/б: Жұптық бағалау

3-тапсырма: «Джохер терезесі» әдісі арқылы (жеке жұмыс) сұраққа жауап беру

XVIII ғасырда ақын – жыраулар шығармаларында тарихи оқиғалар қалай көрініс тапқанын сипаттау

Өзіме белгілі Өіме белгісіз

Бөлінген	Соқыр
Жасырын	Белгісіз

Мен ғана білемін Ешкім білмейді

Дескриптор:

- XVIII ғасырда ақын – жыраулар шығармаларында тарихи оқиғалар қалай көрініс тапқанының 1 сипаттамасын жазады

-XVIII ғасырда ақын – жыраулар шығармаларында тарихи оқиғалар қалай көрініс тапқанының 2 сипаттамасын жазады

-XVIII ғасырда ақын – жыраулар шығармаларында тарихи оқиғалар қалай көрініс тапқанының 3 сипаттамасын жазады

Қ/б: «Бағдар шам» әдісі арқылы

4-тапсырма: Деңгейлік тапсырмалар:

І топ: «РАФТ» әдісі арқылы салт-дәстүрер туралы хат жазады

ІІ топ: салт-дәтүрердің ішінен біреуін сахналап көрсетеді

ІІІ топ: халық ауыз әдебиеті мен музыка өнері туындыларының тарихи дереккөзі екеніне аргументтер келтіре отырып,дәлелдеу

Дескриптор:

-Салт-дәстүрлер туралы хат жазады

-Салт-дәстүрді сахналап көрсетеді

- халық ауыз әдебиеті мен музыка өнері туындыларының тарихи дереккөзін анықтайды

- халық ауыз әдебиеті мен музыка өнері туындыларының тарихи дереккөзі екеніне аргументтер келтіріп, далелдейді

ҚБ: «смайлик» арқылы

Қазақстан тарихы

Жалпы білім берет ін мектептің 8 сыныбына арналған оқулық

С.Р.Ахметова, А.М.Ибраева, А.А.Құлымбетова, А.С.Мағзұмова, А.М.Марқабаева – Астана: НЗМ, 2017

Жаңа замандағы Қазақстан тарихы:

Жалпы білім беретін мектептің 8-сыныбына арналған оқулық

Мәтін

2 мин

2 мин

Үйге тапсырма: Өз облысымызда XVIII ғасырда өмір сүрген ақын – жыраулар туралы деректер жинап әкелу

Рефлексия: «Бес саусақ» әдісі бойынша кері байланыс алу

Балалар параққа алақандарын қойып, оны жиегімен қаламмен айналдырып өтеді. Осыдан соң олар сабақ туралы мынандай сұрақтарға жауап беріп, салынған саусақтарына жазады:

1.«Бас бармақ»- басты мәселе. Бүгінгі сабақта ең құнды мәселе не болды?

2. «Балалы үйрек»- бірлесу. Қалай жұмыс жасадым, кімге көмек бердім, кімге риза болдым?

3. «Ортан терек»- ойлану. Мен бүгін білім мен тәжірибе алдым?

4. «Шылдыр шүмек»-шынайылық. Сабақ маған ұнадыма? Неліктен?

5 «Кішкентай бөбек»-көңіл-күй ахуалы. Мен сабақта өзімді қалайша сезіндім?

Саралау –оқушыларға қалай көбірек қолдау көрсетуді жоспарлайсыз? Қабілеті жоғары оқушыларға қандай міндет қоюды жоспарлап отырсыз?

Бағалау – оқушылардың материалды меңгеру деңгейін қалай тексеруді жоспарлайсыз?

Денсаулық және қауіпсіздік техникасының сақталуы

Жалпы сабақ барысында тапсырма, дереккөздермен жұмыс қолданылды. Диалог және қолдау көрсету.

«инсерт» әдісі арқылы кесте толтыру

Бұл әдіс оқушылардың өздерінің қазіргі білім деңгейін, оларда қандай олқылықтар бар екенін анықтауға; өз оқуының табысты болуын қамтамасыз ету мақсатында жоспарлауға және зерттеуден кейін қандай жаңа ақпарат зерделенгенін талдауға арналған стратегия ретінде пайдаланылады.

«ДЖИГСО» әдісі

Ақпарат алу, терминдерді түсінуді дамыту, алынған ақпаратты өңдеу

және талдау дағдыларын, бақылаушы рөлі арқылы өзінің іс-әрекеттеріне

талдау жасау дағдыларын дамытуға бағытталған тәсіл.

«Үштік» әдіс (ойлан, жұптас, бөліс)

Оқушылардың есте сақтау қабілеті (мұқият тыңдалым) сақталады. Өз ойын ашық айта алады. Оқушылардың оқылым, айтылым, тындалым, жазылым дағдылары қалыптасады.

«Джохер» терезесі

Бұл әдіс арқылы оқушылар алған білімдерін жинақтап, ойларын қорытындылайды.

«РАФТ» әдісі

Рафт оқушылардың тілін дамытады, қиялын өрбітеді, өз ойларын ортаға салады, салт-дәстүр жөнінде түсініктері дами түседі.

Үйге тапсырма: Өз облысымызда XVIII ғасырда өмір сүрген ақын – жыраулар туралы деректер жинап әкелу

Оқушылардың оқытудың қандай деңгейде тұрғаны, қандай бағытта даму керек және қажетті деңгейге қалай жету керектігін анықтау үшін өзін-өзі және өзара бағалаудың түрлі әдістерін ұйымдастырдым. Әр тапсырма бойынша қалыптастырушы бағалау түрлері болды.

Өзін-өзі бағалау, өзара бағалау. Топтық бағалау

Бармақ көрсету әдісі арқылы

«Бағдаршам» түстерімен мұғалімнің бағалауы

«Қызыл түс» ­ 1 сұрақ қамтылған

«Сары түс» ­ 2 сұрақ қамтылған

« Жасыл түс» ­ барылық сұрақтар қамтылған

« смайлик» арқылы бағалау

Сабақ басында оқушылардың ойын жинақтау үшін сергіту сәті өткізіліп, психологиялық ахуал қалыптастыру. Топтық жұмыс. Жас ерекшелігіне қарай тапсырмалар дайындау.

Жалпы баға

Сабақтың жақсы өткен екі аспектісі (оқыту туралы да, оқу туралы да ойланыңыз)?

1:

2:

Сабақты жақсартуға не ықпал ете алады (оқыту туралы да, оқу туралы да ойланыңыз)?

1:

2:

Сабақ барысында сынып туралы немесе жекелеген оқушылардың жетістік/қиындықтары туралы нені білдім, келесі сабақтарда неге көңіл бөлу қажет?