#1 слайд
Ашық сабақ Мұхит суының қозғалысы

1 слайд

#2 слайд
Сабақтың мақсаты. Білімділік: Мұхит қозғалыстары туралы оқушылардың білімін қалыптастыру.

2 слайд

#3 слайд
Дамытушылық: Оқушыларға толқын, цунами, толысу және қайту құбылыстарының таралу ерекшеліктерін меңгерту

3 слайд

#4 слайд
Тәрбиелік: Дүниежүзілік мұхиттарды картадан таба білуге үйрету

4 слайд

#5 слайд
Мұхит қозғалыста ры Цунами Толысу Қайту Тайфун Толқын

5 слайд

#6 слайд
Толқындар. Толқындағы судың бөлігі тек бір орында ғана толқу қозғалысын жасайды. Тынық су беті деңгейінен жоғары көтерілген толқынның ең биік бөлігі – толқынның қыры немесе жалы деп атайды. Су бетінің деңгейінен ең төмен жатқан бөлігі – толқынның табаны деп аталады. Көршілес екі толқын қырларының арасындағы арақашықтық толқынның ұзындығы деп аталады. Ал толқынның биіктігі дегеніміз оның табанының Қырына дейінгі арақашықтық болып табылады. Ең күшті дауылдарда толқын 10-15 м биіктікке дейін жетеді.

6 слайд

#7 слайд

7 слайд

#8 слайд
Толқынның күші 9 баллдық шкаламен өлшенеді. 0 балл 1 балл

8 слайд

#9 слайд
2 балл 5 балл

9 слайд

#10 слайд
7 балл 9 балл

10 слайд

#11 слайд
Цунами. Су астындағы өте қатты жер сілкінуден немесе жанартаулардың атқылауынан пайда болатын толқындарды цунами деп атайды. ( жапонша цунами – қойнаудағы үлкен су). Цунами жер сілкіну орталықтарынан Сағатына 800 км жылдамдықпен тарайды. Цунами келер алдында су әдетте бірнеше жағадан жүздеген метр ал км дейін шегінеді.1960 ж. Анд тауларындағы жер сілкінуден туған Цунами Чили жағалауларын, Американың батыс жағалауын Калифорнияға дейін қамтиды.

11 слайд

#12 слайд
Нью-Йорктағы цунами

12 слайд

#13 слайд
Жапониядағы цунами

13 слайд

#14 слайд
Америкадағы цунами

14 слайд

#15 слайд
Судың толысу және қайтуы. Теңіз деңгейі тәулігіне екі рет көтеріліп, екі рет төмен түседі. Теңіз деңгейінің осындай тұрақты қайталанып, көтеріліп төмен түсуін толысу және қайту деп атайды. Теңіздегі толысумен қайту құбылысының себебін ағылшын ғалымы И. Ньютон анықтаған. Ол бұл құбылыс айдың тартылыс күшіне байланысты қайталанып тұрады деп есептеген.

15 слайд

#16 слайд

16 слайд

#17 слайд
Толқынның толысуы.

17 слайд

#18 слайд
Толқынның қайтуы.

18 слайд

#19 слайд
Жаңа сабақты бекіту. I.Үлестірмелі карточкалық сұрақтар 1.Толқын дегеніміз не? 2. Толқынның элементтері? 3. Цунами қалай пайда болады? 4. Толысу және қайту себебін анықтаған ғалым?

19 слайд

#20 слайд
Мұхит қозғалыс- тары

20 слайд

#21 слайд
Мұхит қозғалыс- тары Цунами ТайфунТолысу Қайту

21 слайд

#22 слайд
Географиялық диктант. 1.Тынық су беті деңгейінен жоғары көтерілген толқынның ең биік бөлігі .................... деп аталады. 2. Су бетінің деңгейінен ең төмен жатқан бөлігін ........... деп атайды. 3. .................... дегеніміз – көршілес екі толқын қырларының арақашықтық . 4. Теңіз деңгейінің осындай тұрақты қайталанып көтеріліп, төмен түсуін ......... дейді. 5. Ең күшті дауылдарда толқын ....... биіктікке жетеді. 6. Су астындағы өте қатты жер сілкінуден немесе жанартаулардың атқылауынан пайда болатын толқындарды .............. деп атайды.

22 слайд

#23 слайд
Географиялық диктант. 1.Тынық су беті деңгейінен жоғары көтерілген толқынның ең биік бөлігі толқынның қыры деп аталады. 2. Су бетінің деңгейінен ең төмен жатқан бөлігін толқынның табаны деп атайды. 3. Толқынның ұзындығы дегеніміз – көршілес екі толқын қырларының арақашықтық . 4. Теңіз деңгейінің осындай тұрақты қайталанып көтеріліп, төмен түсуін толысу және қайту дейді. 5. Ең күшті дауылдарда толқын 10-15 м биіктікке жетеді. 6. Су астындағы өте қатты жер сілкінуден немесе жанартаулардың атқылауынан пайда болатын толқындарды цунами деп атайды.

23 слайд

#24 слайд
Үй тапсырмасын тексеру. Мұхит суының темпера- турасы мен тұздылығы.

24 слайд

#25 слайд
Карточкалық сұрақтар. 1.Мұхит суының орташа температурасы қандай? 2.Мұхит суы қандай температурада қатады? 3.Судың тұздылығы дегеніміз не? 4.Мұхиттың орташа тұздылығы қанша? 5.Судың тұздылығы қандай себептерге байланысты? 6.Жыл мезгілдерінің маусымдық өзгерісінің мұхит суы температурасына қандай әсері бар? 7.Экватор маңы мен полярлық аймақтағы мұхит суы температурасының айырмашылығы неге байланысты?

25 слайд

#26 слайд
Тынық мұхиты Атлант мұхиты Үнді мұхиты Солтүстік Мұзды мұхиты 16,5°С -1°С 19,4°С 17,3°С Адасқан объектіні тап.

26 слайд

#27 слайд
Тынық мұхиты Атлант мұхиты Үнді мұхиты Солтүстік Мұзды мұхиты 16,5°С -1°С 19,4°С 17,3°С

27 слайд

#28 слайд
Сандар сөйлейд і.

28 слайд

#29 слайд
КАРТАМЕН ЖҰМЫС 1.ГРЕНЛАНДИЯ АРАЛЫ 2.ҚЫЗЫЛ ТЕҢІЗІ 3.БАЙКАЛ ТЕҢІЗІ 4.МАРИАН ШҰҢҒЫМАСЫ 5.АТЛАНТ МҰХИТЫ 6.АРАБИЯ ТҮБЕГІ 7.ДРЕЙК БҰҒАЗЫ 8.АНТАРКТИДА МАТЕРИГІ 9.ЖЕРОРТА ТЕҢІЗІ 10.ТЫНЫҚ МҰХИТЫ

29 слайд

#30 слайд
ҮЙГЕ ТАПСЫРМА. Мұхит суының температурасы мен тұздылығы.

30 слайд

#31 слайд
Назарларыңызға рахмет!!!

31 слайд