#1 слайд
Кәмлетке толмаған жасөспірімдердің құқығы және жауапкершілігі

1 слайд

#2 слайд
Құқық дегеніміз не?

2 слайд

#3 слайд
Құқық дегеніміз – мемлекет тарапынан заңдастырылған және қорғалатын, жалпыға бірдей міндетті нормалар жүйесі. Құқық дегеніміз – мемлекет тарапынан заңдастырылған және қорғалатын, жалпыға бірдей міндетті нормалар жүйесі.

3 слайд

#4 слайд

4 слайд

#5 слайд
Бала құқығы Мүлікке ие болу Дем алу Өз пікірін білдіру Отбасында өмір сүру Денсаулығын сақтау Ұлтын таңдау Тәрбиеле нуге Өз аты болуына Білім алу

5 слайд

#6 слайд

6 слайд

#7 слайд
Әрбір оқушы ҚР-ның Конституциясы мен заңдарын сақтауға Басқа адамның құқықтарын, ар- намысы мен қадір-қасиетін сақтауға Табиғатты қорғауға Тарихи мәдени мұраларды сақтауға міндетті.

7 слайд

#8 слайд
.

8 слайд

#9 слайд
Білім алуға Тәртіп сақтауға Мектеп мүлкін сақтауға Үлкендерді сыйлауға Ана тілінің тазалығын сақтауға Әрдайым таза ұқыпты жүруге Темекі шекпеуге, спирттік ішімдік ішпеуге міндетті.

9 слайд

#10 слайд
1989 жылы «Бала құқығы туралы» конвенциясы қабылданды 2002 жылы 8 тамызда «Қазақстан Республикасының баланың құқықтары туралы» заң қабылданды.

10 слайд

#11 слайд
Кәмілетке толмаған баланың қоғам алдындағы міндеті?

11 слайд

#12 слайд
20-бап. Баланың мiндеттерi Әрбiр бала • Қазақстан Республикасының Конституциясын және заңдарын сақтауға, • басқа адамдардың құқықтарын, бостандығын, ар-ожданы мен қадiр-қасиетiн, Республиканың мемлекеттiк нышандарын құрметтеуге, •еңбекке жарамсыз ата-анасына қамқорлық жасауға, •тарихи және мәдени мұралардың сақталуына қам- қарекет жасауға, • тарих және мәдениет ескерткiштерiн сақтауға, • табиғатты сақтауға және табиғи байлықтарға ұқыпты қарауға мiндеттi.

12 слайд

#13 слайд

13 слайд

#14 слайд
Тәтті сатып алуға ақша таба алмай отырған Ерлан мен Марат біраз ақылдасты. Ерланнның есіне асханадағы ақша майдалатқан Қайрат түсті. Сол Қайратты қорқытып, ақшасын тартып алу керектігін Маратқа айтты. Сол мезетте келе жатқан Қайратты Марат алдап шақырады. Ойында ештеңе жоқ, Қайратты Ерлан артынан келіп бас салып, ақша тауып беруін талап етті. Алғашқыда ойын екен деп ойлаған ол, ақшасының жоқ екендігін айтса да, соңынан бұл істің қалжың емес екенін ұғып, қалтасындағы бар ақшасын бере салды. Аман есен құтылғанына қуанған ол анасына айтатындығын ескертті. Ерлан мен Марат егер бұл істі біреуге айтса, онда жақсылық болмайтынын Қайратқа жақсылап ұғындырды. Тәтті сатып алуға ақша таба алмай отырған Ерлан мен Марат біраз ақылдасты. Ерланнның есіне асханадағы ақша майдалатқан Қайрат түсті. Сол Қайратты қорқытып, ақшасын тартып алу керектігін Маратқа айтты. Сол мезетте келе жатқан Қайратты Марат алдап шақырады. Ойында ештеңе жоқ, Қайратты Ерлан артынан келіп бас салып, ақша тауып беруін талап етті. Алғашқыда ойын екен деп ойлаған ол, ақшасының жоқ екендігін айтса да, соңынан бұл істің қалжың емес екенін ұғып, қалтасындағы бар ақшасын бере салды. Аман есен құтылғанына қуанған ол анасына айтатындығын ескертті. Ерлан мен Марат егер бұл істі біреуге айтса, онда жақсылық болмайтынын Қайратқа жақсылап ұғындырды.

14 слайд

#15 слайд
1)Ерлан мен Марат қандай қылмыс жасады? 2)Ерлан мен Мараттың қылмыс жасауына не себеп болды? 3)Осы көріністе баланың қандай құқығы шектелді?

15 слайд

#16 слайд
14 жастан 16-қа дейінгі кәмелетке толмағандар жасаған Қазақстан Республикасы Қылмыстық кодексінің 257-бабының бірінші бөлігінде көзделген ұсақ бұзақылық немесе бұзақылық - ата- аналарға немесе оларды алмастыратын адамдарға айлық есептік көрсеткіштің екіден беске дейінгі мөлшерінде айыппұл салуға әкеп соғады.

16 слайд

#17 слайд
Дастан досының үйіне қонаққа келеді. Оның көзіне досының жақында жаңадан алған қымбат ұялы телефоны түсті. Қызыққаны соншалық телефонды қалтасына салып үлгерді. Даладан келген досына мен асығыс едім деп өтірік айтып, үйіне қайтып кетеді. Үйіне келгеннен кейін ата- анасына ұялы телефонды көшеден тауып алғандығын айтады.

17 слайд

#18 слайд
1)Дастан қандай қылмыс жасады? 2)Ұрлық жасағаны кешіріле ме? 3) Қандай жаза беріледі?

18 слайд

#19 слайд
ҚР-ның Қылмыстық Кодексінде көрсетілгендей, бөтен біреудің мүлкін ұрлау алаяқтық жасау иеленіп алу, немесе ысырап ету жолымен жасалған істі заң ұсақ-түйек және ұсақ- түйектеу ұрлығы деп екіге бөлінеді. Егер ұрланған мүліктің құны 10 еселенген айлық есептік көрсеткіштен аспайтын болса, ұрлық ұсақ-түйек деп танылып ұсақ-түйектеп ұрлау деп аталады. ҚР- ның Әкімшілік кодексінің 136-бабы бойынша, ұрлық ұсақ түйектеу жолымен жасалса шығын есептеліп айыппұл 15 айлық мөлшерінен асып кетсе 10 күн әкімшілік қамауға алынады. Телефон ұрлаған бала осы 2 бап бойынша тексеріледі. Сөйтіп заңға оқушы емес, оның ата-анасы жауапқа тартылады.

19 слайд

#20 слайд
Ауылдың жастары Асқар мен Болат 7 сынып оқитын Рауанды көшеге шығуға итермеледі. Асқар: Рауан сен бүгін көшеге шығасын ба? Болат: Иә,иә айтпақшы бүгін жиналайық бүгін қызықты болады-деген.Саған балалар хабарласқан жоқ па? Рауан сен де бізбен бірге шықсаңшы?! Рауан: Жоқ,менің ата-анам рұхсат бермейді.Мен әлі кәмілеттік жасқа толған жоқпын. Асқар: Туу, ата-анаңа ескертіп не істейсің, біз секілді айтпай кетіп қалмайсың ба? Үлкен болдың ғой біз саған көп нәрсе үйретеміз . Рауан: Жоқ, балалар, мені жібермейді, бара алмаймын. Көшеде ішімдік ішкен адамдар кездесіп, бір нәрсеге душар болып қалармыз. Асқар: Ой,өмірдің қызығынан қалдың ғой. Өкініп жүрме!

20 слайд

#21 слайд
1) Рауанның қабылдаған шешімі дұрыс па? 2) Рауанның орынында болсаң не істер едің? 3) Бұзақы бала дегенді қалай түсінесің?

21 слайд

#22 слайд
ҚР-ның Қылмыстық Кодексінде 131- бап. Қылмыстық іске тарту. 1)Кәмілетке толмаған адамды 18 жасқа жеткен адамның қылмыстық іске тартуы бойынша 5 жылға дейінгі бас бостандығынан айыруға жазаланады.

22 слайд

#23 слайд
ЕСТЕ САҚТАҢЫҢЫЗДАР! • 79-БАП •КӘМІЛЕТКЕ ТОЛМАҒАНДАРҒА ТАҒАЙЫНДАЛАТЫН ЖАЗА ТҮРЛЕРІ . •*АЙЫППҰЛ •БЕЛГІЛІ БІР ҚЫЗЫМЕТПЕН АЙНАЛЫСУ ҚҰҚЫҒЫНАН АЙЫРУ. •ҚОҒАМДЫҚ ЖҰМЫСТАРҒА ТАРТУ •ТҮЗЕУ ЖҰМЫСТАРЫ. •ҚАМАУ •БАС БОСТАНДЫҒЫНАН АЙЫРУ БОЛЫП ТАБЫЛАДЫ

23 слайд

#24 слайд
ЖАЛҒАСЫН ТАП:  1. ЗАҢНЫҢ ҚҰРЫҒЫ ...... 2. ҰРЛЫҚ ТҮБІ ... 3. ТӘРБИЕ ... 4. ӘДІЛ ІСТІҢ... 5. БІРЕУГЕ ОР ҚАЗБА ... 6. ҚОЛЫҢМЕН ІСТЕГЕНДІ ... 7. ЗАҢДЫ СЫЙЛАҒАН ...

24 слайд

#25 слайд

25 слайд