Житс пен күрес болашақтың тазалығы
Житс пен күрес болашақтың тазалығы

#1 слайд
www.ZHARAR.com
ЖИТС-пен күрес -
болашақтың
тазалығы
1 слайд
www.ZHARAR.com ЖИТС-пен күрес - болашақтың тазалығы
#2 слайд
Бүкіл әлемге тараған
індет
2 слайд
Бүкіл әлемге тараған індет
#3 слайд
Мақсаты:Білімгерлерге «ЖИТС» сөзінің мәнін,
мағынасын түсіндіре отырып, ғасыр дертінен
бойларын алшақтату; Жасөспірімдердің теріс
жолға түспей, ғасыр дертіне шалдықпауын
санасына жеткізу;ЖИТС-тың адам өміріне
зиянды әсерін аша отырып, олардың сана –
сезімдерін тәрбиелеу және салауатты өмір суруге
азаматты жауапкершіліктерін орнықтыру.
3 слайд
Мақсаты:Білімгерлерге «ЖИТС» сөзінің мәнін, мағынасын түсіндіре отырып, ғасыр дертінен бойларын алшақтату; Жасөспірімдердің теріс жолға түспей, ғасыр дертіне шалдықпауын санасына жеткізу;ЖИТС-тың адам өміріне зиянды әсерін аша отырып, олардың сана – сезімдерін тәрбиелеу және салауатты өмір суруге азаматты жауапкершіліктерін орнықтыру.
#4 слайд
Жүре пайда болған иммундық дефицитiнiң
синдромы (ЖИТС, ағылш.AIDS) - аса қатерлі
вирустық дерт
[1]
. Қоздырушы - адамның иммундық
дефицит вирусы
]
. Вирус иммундық жүйесінің
жасушаларының жұмысын бұзып, жойып,
нәтижесінде Жүре пайда болған иммундық
дефицитiнiң синдромы (ЖИТС) пайда болып, адам
организмінің қорғаныс механизмдерінің жұмысы
бұзылып, инфекция мен қатерлі ісіктерлерден
кәдімгі иммунды статус қалыпта болған жағдайда
дамымайтын оппортунисттік аурулар пайда
болады.
4 слайд
Жүре пайда болған иммундық дефицитiнiң синдромы (ЖИТС, ағылш.AIDS) - аса қатерлі вирустық дерт [1] . Қоздырушы - адамның иммундық дефицит вирусы ] . Вирус иммундық жүйесінің жасушаларының жұмысын бұзып, жойып, нәтижесінде Жүре пайда болған иммундық дефицитiнiң синдромы (ЖИТС) пайда болып, адам организмінің қорғаныс механизмдерінің жұмысы бұзылып, инфекция мен қатерлі ісіктерлерден кәдімгі иммунды статус қалыпта болған жағдайда дамымайтын оппортунисттік аурулар пайда болады.
#5 слайд
5 слайд
#6 слайд
Инфекция көзі
Вирус жұққан адам — вирус тасымалдаушылар, ЖИТС-пен ауырған
адамдар инфекция жұқтыру көзі болып табылады. Ешқандай ауру белгілері
байқалмайтындықтан әсіресе вирус тасымалдаушылар өте қауіпті. Вирус
көп мөлшерде қанда, спермада, қынап кілегейінде, емшек сүтінде болады.
Көз жасында, жұлын сұйығында, сілекейде өте аз мөлшерде болуы мүмкін
ЖИТС (СПИД) ауруына көбінесе нашақорлар шалдығады
6 слайд
Инфекция көзі Вирус жұққан адам — вирус тасымалдаушылар, ЖИТС-пен ауырған адамдар инфекция жұқтыру көзі болып табылады. Ешқандай ауру белгілері байқалмайтындықтан әсіресе вирус тасымалдаушылар өте қауіпті. Вирус көп мөлшерде қанда, спермада, қынап кілегейінде, емшек сүтінде болады. Көз жасында, жұлын сұйығында, сілекейде өте аз мөлшерде болуы мүмкін ЖИТС (СПИД) ауруына көбінесе нашақорлар шалдығады
#7 слайд
Жұғу жолдары
— жыныстық қатынас;
— вирустың бірден қанға түсуі (әртүрлі инъекциялар жасаған кезде т. б.
жағдайларда);
— анасынан нәрестеге жүғу арқылы.
www.ZHARAR.com
7 слайд
Жұғу жолдары — жыныстық қатынас; — вирустың бірден қанға түсуі (әртүрлі инъекциялар жасаған кезде т. б. жағдайларда); — анасынан нәрестеге жүғу арқылы. www.ZHARAR.com
#8 слайд
Жыныстық жол негізгі жұғу жолы болып табылады.
ЖИТС адамдарға 80% жағдайында осы жолмен, яғни
гетеросексуальдық (еркек-әйел) және гомосексуальдық
(еркек-еркек) жыныстық қатынас кезінде жұғады. Ең
қауіптісі — гомосексуальдық анальдық қатынас, өйткені
партнерлердің жыныс мүшелерінің терісі, шырышты
қабатының жарақаттануы жиі болады. АҚШ-та ЖИТС-
пен науқастанғандардың 70%-ына ауру осындай жолмен
жұққан. Жұқтыру каупі активті және пассивті
гомосексуалистерде бірдей дәрежеде болады. Қатерлі
топқа жезөкшелер де жатады. Партнерлердің жиі
ауысуы да ЖИТС жұқтыру мүмкіндігін күшейтеді.
ЖИТС-пен науқастанушылық бел алған елдерден келген
азаматтармен жыныстық катынаста болу әсіресе қауіпті.
Жыныстық инфекциясы бар немесе бұрын
ауырғандармен кездесу, етеккір кезінде жыныстық
катынаста болу, садистік әдеті бар партнермен
жақындасу ЖИТС жұқтыру каупін күшейте түседі.
8 слайд
Жыныстық жол негізгі жұғу жолы болып табылады. ЖИТС адамдарға 80% жағдайында осы жолмен, яғни гетеросексуальдық (еркек-әйел) және гомосексуальдық (еркек-еркек) жыныстық қатынас кезінде жұғады. Ең қауіптісі — гомосексуальдық анальдық қатынас, өйткені партнерлердің жыныс мүшелерінің терісі, шырышты қабатының жарақаттануы жиі болады. АҚШ-та ЖИТС- пен науқастанғандардың 70%-ына ауру осындай жолмен жұққан. Жұқтыру каупі активті және пассивті гомосексуалистерде бірдей дәрежеде болады. Қатерлі топқа жезөкшелер де жатады. Партнерлердің жиі ауысуы да ЖИТС жұқтыру мүмкіндігін күшейтеді. ЖИТС-пен науқастанушылық бел алған елдерден келген азаматтармен жыныстық катынаста болу әсіресе қауіпті. Жыныстық инфекциясы бар немесе бұрын ауырғандармен кездесу, етеккір кезінде жыныстық катынаста болу, садистік әдеті бар партнермен жақындасу ЖИТС жұқтыру каупін күшейте түседі.
#9 слайд
www.ZHARAR.com
9 слайд
www.ZHARAR.com
#10 слайд
ЖИТС жұғудан қалай сақтанады?
Әртүрлі инфекциялардан сақтанудың ең тиімді тәсілі — вакцина егу.
Алайда вакцина дайындау бағытында тыңғылықты зерттеулер жүргізіліп
жатса да, ондай профилактикалық препарат алу әзірше қолдан келмей
отыр. ЖИТС-пен науқастанудан сақтанудың маңызды шаралары мыналар:
— әлеуметтік, халықаралық, мемлекеттік шаралар;
— жеке басты қорғауға бағытталған шаралар.
10 слайд
ЖИТС жұғудан қалай сақтанады? Әртүрлі инфекциялардан сақтанудың ең тиімді тәсілі — вакцина егу. Алайда вакцина дайындау бағытында тыңғылықты зерттеулер жүргізіліп жатса да, ондай профилактикалық препарат алу әзірше қолдан келмей отыр. ЖИТС-пен науқастанудан сақтанудың маңызды шаралары мыналар: — әлеуметтік, халықаралық, мемлекеттік шаралар; — жеке басты қорғауға бағытталған шаралар.
#11 слайд
www.ZHARAR.com
11 слайд
www.ZHARAR.com
#12 слайд
www.ZHARAR.com
12 слайд
www.ZHARAR.com
#13 слайд
www.ZHARAR.com
13 слайд
www.ZHARAR.com
#14 слайд
www.ZHARAR.com
14 слайд
www.ZHARAR.com
#15 слайд
15 слайд
#16 слайд
•Қазақстанда ЖИТС-пен күресу жұмыстарын ұйымдастыру
•Қазақстанда осы қауіпті ауруға қарсы күрес жүргізу мақсатымен
мамандандырылған жаңа қызмет жүйесі құрылды. Оның құрамына
республикалық, облыстық, қалалық ЖИТС-ке қарсы күресу және аурудың
алдын алу орталықтары, диагностикалық лабораториялар мен анонимдік
кабинеттер кіреді. Осындай қызмет жүйесінің күнделікті жұмысын
Республикалық ЖИТС-тен сақтандыру комитеті басқарады. Бұл комитеттің ең
басты мақсаты — ЖИТС вирусын жұқтырған адамды табу, оны тексеру және
емдеуді жоспарлы түрде ұйымдастыру.
•1. Вирус жұғу мүмкіндігі бар «қатерлі топтарға» (группы риска) жататын
адамдарды тексеріп, вирус жүққан адамдарды дер кезінде тауып отыру;
•2. Ауру ошағын анықтап, дәрігерлік бақылауға алып, вирустың әрмен қарай
тарауына, яғни басқа адамдарға жұғуына мүмкіндік бермеу жұмыстарын
ұйымдастыру.
•Қазақстан Республикасында тұратын не ұзақ мерзімге жұмыс атқаруға келген
әрбір шет ел азаматы Қазақстан Республикасының «Халық денсаулығын сақтау
туралы» заңына сәйкес ЖИТС вирусының жүққан-жұқпағандығын анықтау
үшін медициналық куәлендіруден (тексерістен) өтуі тиіс.
16 слайд
•Қазақстанда ЖИТС-пен күресу жұмыстарын ұйымдастыру •Қазақстанда осы қауіпті ауруға қарсы күрес жүргізу мақсатымен мамандандырылған жаңа қызмет жүйесі құрылды. Оның құрамына республикалық, облыстық, қалалық ЖИТС-ке қарсы күресу және аурудың алдын алу орталықтары, диагностикалық лабораториялар мен анонимдік кабинеттер кіреді. Осындай қызмет жүйесінің күнделікті жұмысын Республикалық ЖИТС-тен сақтандыру комитеті басқарады. Бұл комитеттің ең басты мақсаты — ЖИТС вирусын жұқтырған адамды табу, оны тексеру және емдеуді жоспарлы түрде ұйымдастыру. •1. Вирус жұғу мүмкіндігі бар «қатерлі топтарға» (группы риска) жататын адамдарды тексеріп, вирус жүққан адамдарды дер кезінде тауып отыру; •2. Ауру ошағын анықтап, дәрігерлік бақылауға алып, вирустың әрмен қарай тарауына, яғни басқа адамдарға жұғуына мүмкіндік бермеу жұмыстарын ұйымдастыру. •Қазақстан Республикасында тұратын не ұзақ мерзімге жұмыс атқаруға келген әрбір шет ел азаматы Қазақстан Республикасының «Халық денсаулығын сақтау туралы» заңына сәйкес ЖИТС вирусының жүққан-жұқпағандығын анықтау үшін медициналық куәлендіруден (тексерістен) өтуі тиіс.
#17 слайд
Оларға мыналар жатады:
— салауатты, әдепті өмір сүру;
— кездейсоқ жыныстық қатынастан және гомосексуалист, жезөкшелермен жақындасудан
сақ болу (жыныстық партнер көп болған сайын ЖИТС жұқтыру қаупі арта түседі. Г. В.
Сколубовичтін. (1989) айтуы бойынша, «Жыныстық тәртіпсіздік, нашақорлық және
жезөклелік — ЖИТС вирусын жұқтыру кепілі»);
— стерильденбеген немесе кездейсоқ біреудің шприцін, қайшысын, сақал алғышын және
басқа да құрал-жабдықтарын пайдаланбау;
— әсіресе терісі, шырышты қабаттары зақымданған жағдайда бөтен біреудің қанымен,
бөлінділерімен жанасудан абай болу;
— презервативті дұрыс пайдалану (ол ЖИТС-тен қорғайды);
— қан құйғанда немесе донор қанынан дайындалған препараттар қабылданғанда олардың
АИВ-ке тексерілгеніне көз жеткізу (ол үшін қолданылған қанның сериялык нөмерін жазып
алыңыз);
— маникюр, педикюр жасайтын құралдардың стерильдігіне көңіл аудару;
— ЖИТС вирусын жұқтырып алдым-ау деген күмәнді жағдайда міндетті түрде дәрігерге
көріну.
Кез-келген азамат АИВ-инфекциясының жұққан-жұқпағандығын анықтау үшін Алматыда,
Астанада, еліміздің басқа да ірі қалалары мен облыс орталықтарында ашылған
лабораторияларға барып тексерілуіне болады.
17 слайд
Оларға мыналар жатады: — салауатты, әдепті өмір сүру; — кездейсоқ жыныстық қатынастан және гомосексуалист, жезөкшелермен жақындасудан сақ болу (жыныстық партнер көп болған сайын ЖИТС жұқтыру қаупі арта түседі. Г. В. Сколубовичтін. (1989) айтуы бойынша, «Жыныстық тәртіпсіздік, нашақорлық және жезөклелік — ЖИТС вирусын жұқтыру кепілі»); — стерильденбеген немесе кездейсоқ біреудің шприцін, қайшысын, сақал алғышын және басқа да құрал-жабдықтарын пайдаланбау; — әсіресе терісі, шырышты қабаттары зақымданған жағдайда бөтен біреудің қанымен, бөлінділерімен жанасудан абай болу; — презервативті дұрыс пайдалану (ол ЖИТС-тен қорғайды); — қан құйғанда немесе донор қанынан дайындалған препараттар қабылданғанда олардың АИВ-ке тексерілгеніне көз жеткізу (ол үшін қолданылған қанның сериялык нөмерін жазып алыңыз); — маникюр, педикюр жасайтын құралдардың стерильдігіне көңіл аудару; — ЖИТС вирусын жұқтырып алдым-ау деген күмәнді жағдайда міндетті түрде дәрігерге көріну. Кез-келген азамат АИВ-инфекциясының жұққан-жұқпағандығын анықтау үшін Алматыда, Астанада, еліміздің басқа да ірі қалалары мен облыс орталықтарында ашылған лабораторияларға барып тексерілуіне болады.
#18 слайд
Назарларыңызға рахмет!
18 слайд
Назарларыңызға рахмет!
шағым қалдыра аласыз













