Презентация "Термодинамикалық параметрлар" 10 сынып

#1 слайд
Сабақтың тақырыбы: Термодинамикалық параметрлер. Температура және оны өлшеу тәсілдері.

1 слайд

#2 слайд
Анықтама : Термодинамикалық параметр деп – макродененің күйін сипаттайтын физикалық шаманы атайды, оған қысым, көлем, тем- пература жатады. Термодинамикалық процесс дегеніміз-қандай да бір термопараме- трлердің өзгеру құбылысы немесе жүйенің бір күйден екінші күйге өтуі.

2 слайд

#3 слайд
Барлық макроденелер микроденелерден (атомдармен молекулалар- дан тұрады) Микроденелердің де өз сипаттамалары (микропараметрлері) бар. Оларға молекуланың (атомның ) көлемі, молекуланың (атомның) массасы, молекуланың (атомның) жылдамдығы, молекулалардың (атомдардың) концентрациясы жатады. Макроденелерде өтіп жатқан процестердің осы мароденені түзетін микроденелердің параметрлерінің өзгерісінен туатыны анық.

3 слайд

#4 слайд
Температура : Жылулық тепе-теңдік кезінде барлық денелердің температуралары бірдей, сондықтан оны жылулық тепе-теңдік күйінің сипаттамасы деп есептеуге болады. Температурамен таби- ғаттағы барлық сұйық заттарды қарастыруға болады. Мысалы: мұнай өнімдерінің салаларын қарастырсақ, майды қоюландырып, оның қозғалтқышын жоятын температура қыста 5 градустан 20 градусқа дейінгі температурада пайдаланылады, ал жазда 20 градусқа дейін. Ал, дене мен температураны өлшейтін аспапты- термометр деп атайды. Оларды тікелей жанастырсақ температуралары теңеседі, яғни жылулық тепе-теңдік орнайды.

4 слайд

#5 слайд
Термометрлер және температуралық шкалалар. 1. Фаренгейт шкаласы.1724 ж. Ұлыбританияда және Голландияда жұмыс істеген неміс физигі Фарангейт ұсынған. Реперлік нүктелер: 0 F -1709 ж. ерекше суық қыстың температурасы 32 гр F – мұздың еру температурасы 98 гр. F . бұл шкала бойынша судың қайнау температурасы 212 гр F . Фаренгейт шкаласын АҚШ-та пайдалана- ды. 2. Реомюр шкаласы. 1730 ж.француз жаратылыстанушысы Реомюр жасаған. Реперлік нүктелері : 0 гр. Р –мұздың еру температурасы:100 гр С- судың қайнау температурасы. 3. Цельсий шкаласы. 1742ж. швед астрономы және физигі Цельсий жасаған. Реперлік нүктелері: 0 гр С –мұздың еру температурасы; 100 гр С- судың қайнау температурасы. 4. Абсолют температуралар шкаласы. Тұңғыш рет температуралық шкаланы физикалық құбылыстың негізінде жасаған ғалым, ағыл- шын физигі 1848 жылы Томсон Уильям ғылыми жетістіктері үшін лорд Кельвин атанды. Цельсий шкаласы бойынша -237 гр С температураға 0 К сәйкеcкеледі. Бұл мынадай байланыста болады. Т = t + 237

5 слайд

#6 слайд

6 слайд

#7 слайд
№ 11 есеп Берілгені: О 2 υ 1  = 460 м/с N 2 υ 2  - ? № 14 есеп Берілгені : P = 10 5  П а ρ = 1,29 кг/м 3 v - ? № 15 есеп Берілгені : t 1  = 37 0 C t 2  = 40 0  C Δυ/υ 1 - ?

7 слайд

#8 слайд
1.Дене мен температураны өлшейтін аспапты қалай атайды? а) термометр ә) пирометр б) динометр 2. Жылулық тепе-теңдікте болатын кез-келген екі физикалық дененің қандай физикалық параметрлері бірдей болады? а) көлем ә) температура б) уақыт 3. термометрлердің негізгі неше түрлері бар? а) 2 ә) 3 б) 4 4. Абсолют температуралар шкаласын тұңғыш жасаған физик кім? а) Томсон Уиляьм ә) Реомюр б) Фаренгейт 5.Абсолют температура шкаласын қай жылы енгізген? а) 1742ж ә) 1848ж б) 1730ж 6. Термодинамикалық процесс дегеніміз не ? а) Қандай да бір термопараметрдің өзгеру құбылысы немесе жүйенің бір күйден екінші күйге өтуі ә) Денелердің температурамен өлшеуге пайдаланатын заттарды термометрлік денелер. б) Микроденелердің күйін сипаттайтын физикалық шама.

8 слайд