Тақырып бойынша 11 материал табылды

8 -СЫНЫПТА ҚАЗАҚСТАН ТАРИХЫН ТИІМДІ ОҚЫТУ ХVІІІ-ХІХ ғасырлардағы Қазақстан тарихын оқыту барысында туындайтын сұрақтарды меңгертіуге және оқушыларды оқу жетістігін сырттай бақылауға арналған қосымша құрал.

Материал туралы қысқаша түсінік
ҰБТ -ға матирал ретінде жарияланып отыр
Материалдың қысқаша нұсқасы

Бекітемін: Келісемін: ӘБ отырысында қаралды.

Мектеп директоры: МАББӘК меңгерушісі: хаттама №1

Ж.Абдуллаев У.Исламова ӘБ жетекшісі: Д.Алимбаева






«Қ.Мүсірепов атындағы №20 жалпы орта мектебі»

коммуналдық мемлекеттік мекемесі





«Қазақстан тарихы» пәні

ОҚУ – ӘДІСТЕМЕЛІК ҚҰРАЛ






















2023 жыл







ТАҚЫРЫБЫ:

8 -СЫНЫПТА ҚАЗАҚСТАН ТАРИХЫН ТИІМДІ ОҚЫТУ





ХVІІІ-ХІХ ғасырлардағы Қазақстан тарихын оқыту барысында туындайтын сұрақтарды меңгертіуге және оқушыларды оқу жетістігін сырттай бақылауға арналған қосымша құрал.





















Дайындаған: «Тарих» пәні мұғалімі

Динара Алимбаева Пайызханқызы

Педагог-зерттеушы . Еңбек өтілі: 15-жыл








Кіріспе


Қазақстан тарихы бағдарламасы аясында ұсынылып отырған әдістемелік құрал тарих пән мұғалімдері мен 8-сынып оқушыларына арналады. «Мектеп» баспасыннан шыққан ХVІІП-ХІХ ғасырлардағы тарихи оқиғаларды қамтитын оқулық 6-тарау 60 тақырыпқа бөлінген. Біз ұсынып отырған көмекші әдістемелік құрал әр-бір тақырыпқа арнайы сұрақ жауап тар құрастырып, әр-бір тақырыпты терең түсініп, қойылған сұраққа дұрыс жауап беруіміен ерекшеленеді. Пән мұғалімдері әрбір тақырыпты оқыту барысында смарт мақсаттар қойып, оқушыларға игерту сұрақтарын қалыптастырып, оған нақты жауапты анықтайды. Оқыту барысында қай мәселеге назар аударып, қай сұрақтарға тоқталу керектігін тез анықтайды.

Оқушылар пәнді оқу барысында Ұлттық бірыңғай тестілеуге дайындық кезінде уақыттарын үнемдеуге, туындайтын сұрақтарды нақтылап, дұрыс жауаптарды тез табуына, оқиға желісінен түйінді ойды қабылдауға көмектеседі

.





Түсінік хат


Ұсынылып отырған бағдарлама Қазақстан Республикасының жалпыға міндетті орта білім стандарты бойынша жасалады.

Әдістемелік көмекші құрал. мектеп оқушылары үшін маңызы ерекше және оқушыларға патриоттық тәрбие беруде маңызды құрал болып табылады. Қазақстан тарихындағы кейбір өзгерістер мен күмәнді сұрақтар оқушы санасында қиындық туғызады. Кейбір қате берілген даталар мен оқиғалар оқушының түсінуін қиындатады. Осындай қиындықтардың алдын алуда, біз ұсынған көмекші құрал тиімді болады. 8 сыныпта Қазақстан тарихын тиімді оқыту әдістемелік көмекші құралы 6 тарау 60 тақырып бойынша арнайы сұрақтар құрастырып және дұрыс жауап берілген. Мен өзім әр сабақта осындай игерту сұрақтарын жасап, сол сұрақтарға дұрыс толық жауап бере алған оқушыны, материалды толық игерген деп бағалаймын.

Оқу - әдістемелік құрал оқушылардың есте сақтау қабілетін арттырып, уақытын үнемдеп, білімге құштарлығын, тарихқа құштарлығын арттырады.










§ 1 ХVІІ ғасырдың басындағы Қазақ хандығының ішкі және сыртқы саяси жағдайы

Сұрақ қойылуы

Жауап

1

«Қой үстінде боз торғай жұмыртқалаған заман» -қай ханның тұсында орнады.

Тәуке хан

2

Тәуке хан тұсында жазылған заң жинағы

«Жеті жарғы»

3

«Дала парламенті» - деп аталды.

«Күлтөбе» «Мәртөбе» «Ордабасы»

4

1718 ж бақталастар қолынан қаза тапқан хан.

Қайып хан

5

Болат хан- қай жүзді басқарды.


Орта жүзде

6

Әбілхайыр хан – қай жүзді басқарды.

Кіші жүзде

7

Қазақ жеріне Оңтүстік- Батыстан қауіп төндірген

Казан әскеріне сүйенген Еділ қалмақтары

8

Қазақ жеріне Солтүстіктен қауіп төндірген

Сібір қазактары Башқұрттар

9

Қазақ жеріне Оңтүстіктен қауіп төндірген

Бұхар, Хиуа хандықтары

10

Қазақ жеріне Шығыстан қауіп төндірген

Жоңғарлар

11

Қазақ жеріне ең басты қауіп төндірген ел

Жоңғар әскери-көшпелі ел

12

Жоңғар-Қазақ соғысы созылды

100 жылдан астам уақыт

13

Қазақ жері Жоңғарияны- несімен қызықтырды

Оңтүстік-Қазақстанның сауда, қол өнер орталығы Ресеймен, Шығыс елдерімен байланыстыратын керуен жолдарымен.

14

Қалмақтардың шабуылы кезінде қатты ойрандалған

Жетісу.


15

Сыбан Раптан жоңғарияның тағында отырды

1697-1727жжылы

16

ХVІІғасырдың 90 жылдары Цин империясына қарсы соғысқан Қалдан Башакту қайтыс болды

1708 ж




§2 Жоңғар шапқыншылығына қарсы күресті ұйымдастыру



р/с

Сұрақ қойылуы

жауап


Қарақұмда жиын болған жыл

1710 жыл


Аралдың солтүстік және солтүстік шығыс -өңірінен Ұлытауға дейін созылған аймақ қалай аталады

Қарақұм


Тәуке хан –Қазақтың үш жүзін қалай басқарды.

Билер арқылы


Бөгенбайдың сөзін суреттеп жазған кім

Гвардевский-


Гвардевский-өмір сүрген жылдары.

1770-1812 ж


«Қырғыз-қазақ даласына шолу» еңбегінің авторы

Гвардевский-


Ресейлік бас штаб – офицері 1803 жылы Қазақ даласы арқылы өткен

Гвардевский-


Қарақұмдағы мәжілісте Тәуке ханға көмекші ретінде сайланғандар.

Қайып пен Әбілқайыр хан


Қарақұмдағы мәжіліс халық жасағының бас қолшысы етіп белгіленді


Бөгенбай батыр


1711 жылы Қалмақтарға тойтарыс бере алды



Аягөз шайқасы болған жыл

1717 жыл


Аягөз шайқасында үлкен белседілік танытқан жасақ басшысы

Қаракерей Қабанбай


Әбілқайыр- соғыс даласын тастап кету себебі

Қайып ханға бағынғысы келмеді


Аягөздегі жеңіс ауыр жағдайды жақсарта алдыма

жоқ

.












§ 3 «Ақтабан шұбырынды - Алқа көл сұлама» заманы


Сұрақ қойылуы

Жауап

1

Жоңғарлар70 мың әскермен қазақ даласына баса көктеп кірген жыл.

1723 жылы

2

«Ақтабан шұбырынды –Алқа көл сұлама» заманы

1723-1727 жж

3

«Ақтабан шұбырынды –Алқа көл сұлама» кезінде қазақтардың босу бағыттары

Ұлы жүз, Орта жүз –Ходекентке

Орта жүз- Самарқант

Кіші жүз- Ырғыз, Торғай Жайық,Тобыл губерниясы

4

«Орынбордағы бір рубасы тазы иттен тағылған қоянмен салыстырады.-деп жазған


Ш.Уалиханов

5

Бір ақсақал: Бұл көргеніміз Ақтабан шұбрынды болсын дейді.-деп жазған.

Ш.Құдайберді ұлы-


6

«Ақтабан шұбырынды –Алқа көл сұлама» кезінде туылған ән

«Елім-ай»-әні

7

«Қазақтардың 3/2 бөлігі қырғынға ұшырады 1 бөлігі құлдыққа кеткен»- кімнің дерегі.

Ш.Құдайберді ұлы-


8

«Бұл көш еріксіз қайыршылық-----қолайсыз өңірге келіп тоқтады» деп жазған

А.Левшин жазбалары

9

«Қайың сауған» - деген сөз неден қалған Ш.Құдайберді ұлы- дерегі

Ашыққан халық қайыңның сөлін ішкен

10

Жоңғарлар Түркістан мен Ташкентті басып алған жыл

1725 жыл

11

Өздері соғысқа қатысқан әрі батыр, әрі ақын жыраулар.

Ақтамберді,Үмбетай, Бұхар

12

Жоңғарлар баса көктеп кірген уақыт

ерте көктемде басталды.

13

-Ресейдің қолтығына еніп алды. Көк шалғын сахарамды қан шаң жапқан


Қожамберді жырау жыры








§-4 Жоңғар шапқыншылығына қарсы халық жасағының құрылуы.


Сұрақ қойылуы

Жауап

1

Жоңғарларға қарсы Отан соғысында жанқиярлық ерліктерімен аты аңызға айналған батырлар

Есет, Қабанбай, Бөгенбай, Саурық, Малайсары, Наурызбай, Баян Жауғашар Жәнібек Райымбек т.б

2

Қай жылы Әбілқайыр Түркістанды жаудан қайтарып алды.

1724 жылы

3

Қазақ қолы Отырар, Шымкент, Түркістан, Сайрам азат етті. Қаратау тауында Жоңғар тас-талқан болып жеңілді.

1724 ж

4

1725 жылы Шақшақұлы Жәнібек қай жерде жоңғарларға қарсы соққы берді

Қорғалжын көлі маңында

5

Ордабасы жиыны болды -

1726 жылы

6

Ордабасы жиынына қатысқан хандар мен билер

Әбілқайыр,Әбілмәмбет Сәмеке,Жолбарыс хандар. және 3 би

7

Үлкен кеңес Қазақтың үш жүзінің қолбасшысы етіп кімді сайлады

Әбәлқайыр ханды

8

Үлкен кеңес Әбәлқайыр ханды Қазақтың үш жүзінің қолбасшысы етіп не үшін сайлады

Осыған дейінгі ерліктері үшін

9

Қазақ жасақтарының Сардарбегі болып кім сайланды

Бөгенбай батыр

10

Жиынға неге Ордабасы таңдалды.

Жауға аттануға жақын Құпия жиналуға қолайлы

11

«Қалмақ қырылған» –шайқасы болған жыл

1728 ж

12

«Қалмақ қырылған» –шайқасы болған жер

Сарысудағы орта ағысы, Бұланты, Білеулі өзендер аралығы


13

«Қалмақ қырылған» –шайқасы болған 14 жердің тағы бір атауы

Қарасиыр (Айрантөгілген)

14

«Қалмақ қырылған» –шайқасы Қазақ-Қырғыз қолы қанша болды

60 мың

15

«Қалмақ қырылған»- шайқасындағы жеңіс елдің қай өңірін азат етті.

Солтүстік батыс өңірін азат етті.



§-5 Аңырақай шайқасы және оның тарихи маңызы.

Сұрақ қойылуы

Жауап

1

100 жылдық соғыс барысында бетбұрыс жасаған ең ірі шайқас.

Аңырақай шайқасы

2

Аңырақай шайқасы болған жыл

1730 жыл

3

«Аңырақай» атауы шығуына пікірлер

1. Аңырап қашқан 2. Жоңғарлардың бас батыры Аңырақ Қазақ батыры Бөлектен жеңілді.

4

Аңырақай шайқасы болған жер

Балқаш көлінің оңтүстігіндегі Итішпес деген жерде

5

Аңырақай шайқасы болған аймақ

200 шақырымдай жерді алып жатты

6

Аңырақай шайқасы Әбілмансұрдың ерлігі

12 қалмақты шауып түсірді.Соның бірі Қалдан-Сереннің жақыны Шарыш


§ - 6 Жоңғар шапқыншылығына қарсы күресте танылған хандар, билер мен батырлар.

Сұрақ қойылуы

Жауап

1

Төле би өмір сүрген жылдар

1663-1756 жж

2

Қазыбек би өмір сүрген жылдар

1667-1764 жж

3

Әйтеке би өмір сүрген жылдар

1644-1700 жж

4

Қанжығалы Бөгенбай Ақшаұлы өмір сүрген жылдар

1680-1778 жж

5

Қаракерей Қабанбай Қожағұлұлы өмір сүрген жылдар

1691-1769 жж

6

Қазақ-орыс қатынастарын нығайтуда белсенді - елшілік қызметтер атқарған дипломат, батыр.

Шақшақ Жәнібек

7

Тама руының үлкен ақсақалы. Отарлаушыларға қарсы көтеріліс басшысы батыр.

Есет батыр

8

Малайсары Тоқтағұлұлы- Бәсентиін руының ақсақалы. Ол шайқасқан жер қалай аталады.

«Малайсары тауы»

9

Ерекше мергендігімен ерекшеленген батыр

Тайлақ батыр

10

Қарасай батырдың туын көтерген соңынан бүкіл ұлы жүздің қолын ерткен батыр

Наурызбай батыр

11

Хангелді батыр ұрпағы Албан руының қолын бастаған батыр

Райымбек батыр





§ - 7-8 ХVІІІ ғасырдың басына дейінгі қазақ – орыс қатынастары.

Ресейдің отарлау әрекеттерінің басталуы.

Сұрақ қойылуы

жауап

1

Ресей неліктен Қазақстанды отарлауға не үшін қызықты.


Мал өнімдері, Сауда жолдары, Орта Азия мен Қытай, Иран, Үндістанға шығар жолымен

2

Қазақ жерін Азияға шығудың «кілті мен қақпасы» деген кім

І- Петр

3

Қазақ даласына қай жақтан керуендер келіп жатты

.Ташкент, Қоқан, Бұхар, Хиуадан

4

Қытаймен сауда Қытайдың қай қалаларында қанат жайды.

Құлжада, Чагучакта

5

Ресейге қай жылдар аралығында Қазақ хандығына 5 елшілігін аттандырды

1686-1693 ж.

6

І Петр қай жылы И.Д:Бухгольц басқарған экспедиция жабдықтау туралы жарлыққа қол қойды.

1714 ж 2 мамырда

7

И.Д:Бухгольц басқарған экспедиция Ямыщевск (Жәміш) келді.

1715 ж 1 қазан


8

И.Д:Бухгольц басқарған экспедиция Ом өзеніне келіп жетіп. Омбы бекінісінің негізі қаланды

1716 ж 20 мамырда


9

Сібірдің бірінші губернаторы кім болды

М.П.Гагарин


10

Ертіс бойында Железинск бекінісі бекінісі салынды.,

1717 ж

11

Әскери шеп бойында қай халықтар тез көбейді

Орыс, Қалмақ, Башқұрт

12

Ертіс бойында Семей бекінісі бекінісі салынды.,

1818 ж

13

Сібір,Ертіс,Колыван шептерінің негізін кім, қай жылы қалады. негізін қалады.

1720 ж И.М.Лихарев



§-9 Кіші жүз ханы Әбілқайырдың Ресей бодандығын қабылдауы: себептері мен мақсаттары.

Сұрақ қойылуы

Жауап

1

ХVІІІ ғасырдың 30 жылдары Орта жүзде билік басында кімдер болды

2 хан бірнеше сұлтан басқарды.

2

Әбілқайыр Ресеймен тығыз байланыс орнату арқылы нені көздеді

Башқұрт,Қалмақ шабуылын тоқтату

3

Әбілқайырды хан ретінде кіші жүз түгел мойындады ма?

Әбілқайырды кіші жүздің кейбір рулары хан ретінде мойындамады.

4

Әбілқайыр Ресеймен тығыз байланыс орнатудағы мақсаты не болды?

Бар күшті жоңғарға жұмылдыру

Қазақ хандығын бір орталыққа біріктіру..

Керуен жолдарының қауіпсіздігі

5

Анна Иоанновнаға өзін ұлысымен бірге Ресейдің қол астына алуды өтінді.

1730 ж

6

Анна Иоанновна қазақ елшілері Сейтқұл Қондағұл ұлы, Құтлымбет Қоштайұлын қабыл дады.

1731 ж 19 ақпанда


7

Әбілқайыр хан мен 29 старшыны мен Ресейдің қол астына кіруге ант берді.

1731 ж қазан айының басында


8

Ералы бастаған елшілік Петерборға барды. Қазақ елінің бодандығын түпкілікті рәсімдеді.

Жылы.


9

Ресей елшісі.Тевкелев кіші жүз билерімен қанша рет қай уақытта кездесті

Қазан айының басында 1 рет, 10 қазанда 2рет кездесті

10

Ресей елшісі.Тевкелев Әбілқайыр хан ордасына қай өзен бойында келді

Ырғыз өзені



§-10 ХVІІІ ғасырдың 30-50 жылдарындағы Қазақстандағы Ресей империясының саясаты.

Сұрақ қойылуы

Жауап

1

Ор бекінісінің негізін қалады

1735 жылы


2

Орынбор коммисиясының басшысы Татишев Орынборда қазақ сұлтандарының съезін шақырды Осында Әбілқайыр хан мен Кіші жүз Орта жүз жаны билері Ресейге адалдығын растап қол қойды.

1738жылы


3

1734 жылы Патша үкіметі Кириллов бастаған жабдықтаған.экспедиция алғашқыда қалай аталды, кейіннен қалай аталды.

«Қырғыз-қайсақ экспедицясы» кейінен Орынбор коммисиясы Орынбор экспедициясы

4

Башқұрт халқының екінші көтерілісі болдды

1740 жылы

5

Орта жүз ханы Әбілмәмбет 120 старшынмен Ресей бодандығын қабылдайтындығын мәлімдеді

1740 жылы

6

Жайық шебінің негізі қаланды

1734 ж жоғарғы

7

жоғары Жайық-Звериноголовск дейінгі шебін құру аяқталды.

ХVIII ғасырдың 30-40 жылдары

8

Сібір редутынан Омбыға дейін Горкии шебі

ХVIII ғасырдың 40-50 жылдары

9

Омбыдан-Кіші Нарынға дейін созылған шебі



Ертіс шебі

10

Өскемен бекінісінен –Колыван, Кузнеск шебі

Колыван шебі

11

Жоңғар-Қытай шиеленісіне байланысты Есіл немесе Преснеголовск шебіндегі ең ірі бекініс

Петропавл бекінісі

12

Петропавл бекінісінің негізі қаланды


13

Тобыл өзенінен тартылған Ои шебі біртіндеп қай шеппен жалғасты.

Жаңа Есіл шебімен жалғасты.



















§-11 ХVІІІ ғасырдың 40 жылдарындағы Қазақстандағы саяси жағдайдың асқынуы.

Сұрақ қойылуы

Жауап

1

Қалдан Сереннің Орта жүзбен Кіші жүзге ұйымдастырған шапқынышылығы болды

1741-742 жылдар


Жоңғар қонтайшысының Қазақ билеушілеріне қойған талап

.

Жоңғария билігін мойындау. Солар белгілеп берген жерде көшіп қону


Қазақ тарихында екінші «Ақтабан шұбырынды» орын алған жылдар

1741-1742 жылдар


Қай жылы Орынбор ком төрағасы И.В.Неплюев Қалдан Серенге хат жолдаған.

1742ж 2 қыркүйек


Жоңғар қонтайшысы Қалдан Серен қайтыс болды.

1745 жылдың күзі


Әбілмәмбет Орта жүз ханы болып сайланды

1734 жыл


Әмірсана қытай әскерін Жоңғарияға бастап келді.

1755 жылы


Жоңғария Цин өкіметінің меншігі болыа жарияланды.

1755ж 19 шілде


лауазымына бекітті

1748 жылы


Патша өкіметі Кіші жүз ханы Нұралыға қандай жалақы белгіледі.

1748 ж аяғынан Нұралыға 600 сом айлық берді.


Хан сайлауының патша тарапынан ұйымдастырылуы нені білдірді?

Орыс патшасына тәуелділікті


Кіші жүзде екі хандық пайда болды: Нұралыға қай жерлер бағынды.

Кіші жүздің солтүстік-батысы Жайықпен Жем арасындағы қазақтар қарады.


Кіші жүздің оңтүстік-шығысы кімге бағынды.

Батыр сұлтанға бағынды


Нұралы басқарған аймақтың ахуалы не себепті нашарлады

Оңтүстіктегі Түркімендермен Батыстағы Қалмақтармен жанжалдасып


Жоңғар тағына үміткер Әмірсана, Даваци, Лама Даржы өзара таласты. Таққа лама Даржа келді. Оны жеңіп Даваци келді. Әмірсана қытайға қашты. Осы жағдайды пайдаланған Қытай Жоңғарияны өз меншігіне айналдырды.


§-12 Абылай ханның қайраткер ретінде қалыптасуы.

Сұрақ қойылуы

жауап

1

Абылай ханның шын аты кім?

Әбілмансұр

2

Абылай ханның бала кезіндегі лақап аты кім?

Сабалақ

3

Абылай қай жылы дүниеге келді, әкесі атасы кім?

1711 жылы әкесі Уәли, атасы Абылай.

4

Қанша жасында әкесімен туыстарынан айырылды.

13 жасында

5

Абылай қай жылы тұтқынынан босады.

1743 ж тамызда

6

1756 ж көктемде Қытай басшылары Абылай ханғақандай талап қойды.

Әмірсананы ұстап беру туралы

7

2 топқа бөлінген қытай әскері қазақ даласына қай жылы басып кірді.

1756 жаз айында

8

Қытай әскерімен алғашқы шайқас қай жылы, қай жерде болды?

1756 мамырда Шаған Оба

9

Жарлы өзені жағасында Қытай басқыншыларымен болған шайқас нәтижесі ,

Қазақ әскері жеңілді

10

Нұра өзені жағасында Қожаберген батыр мен Әмірсана қытай әскерімен болған шайқас

Қазақ әскері шегінді

11

Баянауылдың Батысындағы Шідерті өзені бас жағында Шүршіт қырылған деп аталу себебі

Цин әскері зор шығынға ұшырады

12

Нияз таулары маңында Қазақ әскері Қытай әскеріне табанды қарсылық көрсеткен қазақ әскерінің қолбасшысы.

Бөгенбай батыр.

13

1757 ж Қытай әскері қай жерге дейін жетті

Семей бекінісі Ертіс өзеніне дейін

14

1757 ж Тарбағатай таулары арқылы тағы басып кірді.. Шайқас болған жер

Шайқас Аягөз маңында болды

15

Абылай Әбілпайыз қытай мемлекетімен мәселені қалай шешуді ұйғарды

Келісімге келуді

16

Қытайға Қазақ елшілері аттанды.

1757 ж қыркүйекте

17

Қазақ хандарының қойған талабы

Тарбағатайды Қазақ қонысы ретінде мойындау







§-13 Абылай хан және біртұтас Қазақ хандығының қайта нығаюы.

Сұрақ қойылуы

Жауап

1

Қазақ хандығы Қытай басқыншылығынан қалай құтылды

Дипломатиялық жолмен шектеу қойды.

2

Абылайды Қазақ қоғамы толық мойындай бастады

1752 ж Орта жүзде беделді Барақ сұлтан қаза тапқаннан кейін

3

Ұлы жүзде Абылайдың билігін нығатты

Төлебидің жасы келіп қайтыс болуы

4

Қырғыздар Дулат,Қоңырат жайымдарына жорықтар жасады.

1760 жылы

5

Қырғыздар Жетісу қазақтарына жаңа шабуыл ұйымдатырды.

1764 жылы

6

Абылай хан Қырғыздарға қнша әскермен жорық жасады

30 мыңдай

7

Абылай қай жылы Бішкекті қоршап алып қоқанды ығыстырды

1767 жылы

8

Абылай қай жылы Шату асуыннан өтіп, қырғыз жасақтарын талқандады

1770 жылы

9

Қай жылы Түркістанда Абылайды хан сайлады.

1771жылы

10

«Описание киргиз-казачьих или киргиз-кайсацких орд истепей» Еңбегінде Абылай хан туралы мәлімет берген кім?

А Левшин









§-14 Абылай ханның ішкі және сыртқы саясаты.


Сұрақтың қойылуы.

Жауап


Абылай хан қазақ хандығын орталықтандыру үшін кімдердің рөлін көтерді?

Әскербасылар мен сұлтандардың.


Абылай хан қай аймақта егінішлікті дамытуды қолдады.

Ертіс , Есіл, Көкшетау. Тарбағатай


Абылай хан қай жылы ІІ Екетеринаға өзінің бағынатынын мәлімдеп ант берді.

1762 жылы


Абылай хан Қытайлықтардың сеніміне кіру үшін не істеді?

Өзінің ұлы Әділді аманатқа берді


Абылай хан ХVІІІ ғасырда Жоңғарлар басып алған жерді Қытай өкіметіннен қалай алды

Дипломатиялық жолмен


Абылай хан1757-1760 жылы Қытай билігін мойындаудағы негізгі мақсат

Қазақ елінің дербестігі жерінің біртұтастығы


ІІ Екетерина қай жылы Абылай ханды Орта жүздің ханы етіп тағайындады.

1778 ж 24 мамыр.


Не мақсатта Абылай хан Ходжкент Ташкент билеушілеріне соққы берді?

XVIII ғасырдың 70 жылдары басында Ходжкент Ташкент билеушілеріне өтіп кеткен Түркістан Сайрам, Шымкент, Созақ т.б бірнеше қаларды қайтарып алу үшін.



.



§15 ХVІІІ ғ ақын жыраулар шығармаларындағы тарихи оқиғалар

Сұрақтың қойылуы

Жауабы

1

Бұқар жырау өмір сүрген жылдар

1693-1787 ж

2

Ақтамберді жырау өмір сүрген жылдар

1675-1768 ж

3

Үмбетай жырау өмір сүрген жылдар


1706-1778 ж

4

Бұқар жыраудың туылған жері


Баянауыл

5

Тәуке ханның ықпалды биі, Абылай ханның сарай кеңесшісі болған

Бұқар жырау

6

Бұқар жырау қай жерде қайтыс болды

1787 ж Баянауыл, Далба тау етегінде

7

Ақтамберді дүниеге келген жер


Оңт.Қазақстан, Қаратау

8

Жастайынан батыр атанған жырау


Ақтамберді

9

Ордабасыдағы ант беру жиынында өкіл болған жырау

Ақтамберді

10

Үмбетей жырау дүниеге келген жер

Ақмола облысы Ерейментау

11

Үмбетей жырау қай батырды ерекше қадір тұтты


Бөгенбай батырды

12

Абылайға Бөгенбай батырдың өлгенін естірген жырау

Үмбетей






§-16 Дәстүрлі рухани мәдениет

Сұрақтың қойылуы

Жауабы

1

Қазақта қанша атадан кейін қыз алуға рұқсат берген

7 атадан асса

2

Қазақтар Наурыз мерекесін қай күні тойлаған

22 наурыз күн мен түн теңелгенде

3

Наурыз көжені әр аймақ өзгеше атаған. «Тілеукөже» деп қай аймақ атаған

Солт.Шығыс пен Жетісуда

4

Наурыз мерекесі тойлауда КСРО қай жылы тоқтатып, қай жылы қайта тойлауға рұхсат берді

1926 жылы тоқтатып, 1989 жылы қайта тойлады

5

«Қымызмұрындық» тойы қай жерде тойланған


Жайлауда

6

Қазақ халқының мұсылмандыққа тән мерекесі

Ораза айт

Құрбан айт

7

Құрбан айт ораза айттан қанша күннен кейін тойланады

70 күн

















§17 Қазақтың ұлттық қолданбалы өнерінің бірегейлігі

Сұрақтың қойылуы

Жауабы

1

Қазақта тұрмыс пен шаруашылықта қолданылатын бұйымдарды қолдан даярлайтын кәсіптің атауы

Қолөнер

2

Тігіншілік тоқымашылықпен негізінен кімдер айналысқан

Әйелдер

3

Кілем, алаша тоқуға арналған құрал

Өрмек

4

Әшекей жасаумен қатар ер-тұрман, кебеже-сандық, музыкалық аспаптарды алтынмен аптап күміспе күптейтін кім.

Зергер

5

Темірден түрлі бұйымлар жасайтындар

Ұста, Темірші

6

Ағаштан түрлі бұйымдар жасауды кәсіп еткендер.

Ағаш ұста.

7

Қазақ шеберлері игерген ер-тұрман жасайтын кәсіп түрі.

Ер қосу.




§-18 Қазақ халқының ұлттық киімдері


Сұрақтың қойылуы

Жауабы

1

Іштік киімдерге жатады

Көйлек, дамбал

2

Сырттық киімдерге жатады

Шапан, күпі, кеудеше,тон

3

Сулық киімдерге жатады

Шекпен, шапан,кебекен

4

Иленген әрі боялған теріден тігілген

Тон

5

Түйенің жүнінен иірілген жіптен тоқылған жұмсақ киім

Ішік

6

Матадан астарына шыт, ішіне мақта салып сырып тіккен киім

Күпі

7

Жарғақ шалбар неден тігіледі

Қой, ешкі терісінен

8

Әйелдердің көйлек сыртынан киетін киімі

Камзол

9

Шаршылап, кейде үшбұрыштап түбіттен тоқитын қыстық бас киім

Түбіт орамал

10

Әйелдер киімінің ең қымбаты

Сәукеле

11

Үлкен кісілер арасында кең қолданылатын теріден тігілген аяқ киім

Мәсі

12

Әйелдер бас киімдері

Сәукеле, бөрік, қарқара, кимешек, жаулық, күндік желек, шәлі, бүркеніш, тақия, шылауыш жаулық


§19-20 Ресей империясының отаршылдық саясаты: мақсаттары мен әдістері

Сұрақ қойылуы

Жауап

1

Орынбор қаласының негізі қай жылы қаланды.

1743 жылы

2

XVIII ғасырда қазақтар малдарын қай жерде саудалаған.

Орыстар салдырған бекіністерде қалашықтарда.

3

Ресей отарлау барысында ерекше мән берді.

Сауда қарым-қатынастар.

4

Орынборға қанша қой айдап барып жыл сайын саудаға салды.

200 000

5

Саудаға түскен Ресейден келетін тауар


Мата, ұн, нан, шойын, темір, мыстан жасалған қазан, балта, шот, орақ, шалғы, шелек

6

Шойыннан жасалған қазанның қазақ даласында аң, мал терілеріне қалай айырбастағанын суреттеп жазған белгілі тарихшы

Вятнин.


7

Ресей қазақ жерін отарлауға не себепті асықты.

Күшейе бастауы, нығая түсуі, өзін дербес ұстауы.

8

Ресей қазақ жерін отарлауға не мүмкіндік берді.


Хандық биліктің әлсіреуі шешуші рөл

Абылай хан қайтыс болуы

Жеке билікке ұмтылу Мұрагерлер өз беделін көтере алмауы


9

Абылай ханнан кейін таққа Уәли отырды: хан сайлауға қатысты.


Қытай елшілігі

Орыс елшілігі


Уали хан қай жылы Ресейге адал болуға ант беріп . Қытайға елщі жіберді.

1782 жылы Петропавловск қаласында Ресейге адал болуға ант берді. қытайға елші жіберді.

10

Уәли ханның тұсында құрылған коллегия

2 коллегиядан тұратын

Ақсақалдар кеңесі баста 1-ші Петропавловскіде

2-ші Хан ставкасында

Әрбір руда –Билер сотын құру маңызды істер 2 коллегияда қаралып шешімі Петропавловскіде қабылданды.

11

Орыстандыру мақсатында Петропавловск қаласында мектеп болыстарды мешіттер ашу қолға алынды.

Мешіттердегі молдалар- кімдерден қойылды

Ресейде дайындалды.


12

Ресей Қырымды және Ноғай хандығын жаулап алды.

1768-1774 жж

13

Ресей Қырым хандығын жаулап оның өмір сүруін тоқтатты.

1817 жылы

14

Орта жүзде Бөкей хан қайтыс болды.

1817жылы

15

Орта жүзде Уәли хан қайтыс болды

1819 жылы


16

Қазан қауымдастығы құрыла бастады.

ХVI ғасырдың екінші жартысында

17

Сібір линиялық әскері Казактарды шекара қорғауға қай жылғы ереже бойынша алды.

1808 жылғы

18

1808 жылы Ереже бойынша Казактарды шекара қорғау қызметіне қандай шартпен алды.

Өз қару , киім ат

19

Астрахан казак әскері құрылды.

Дон казактарынан

20

Жетісу казак әскері құрылды.

1867 жылы 13 шілде ІІ Александр жарлығымен.

21

Жетісу казак әскеінің алдына қойған міндет

Отарлауға тиіс аймақта Ресей құрамына кіргізу

Шекараны қорғау

Фарпос, бекініс салу.

22

Қазақстанға тигізген әсері.

Құнарлы егіз алқаптарын су жүйелерін мал жайылымдарын тартып алу. Дамуға кері әсер етті.











§ -21-22 Сырым Датұлы басқарған ұлт – азаттық қозғалыс.


Сұрақ

Жауап

1

Жайық өзеніне және Жайық қалашығына жақын маңда көшіп қонуға тиым салынған заң қашан қабылданды

1742 жылы 19 қазанда


2

Жайықтың арғы бетіне өткендер бақылайтын

Орал шегаралық басқарма

3

Жайықтың арғы бетіне тек Патша өкіметінің шегара басшыларының рұхсат алған ханның шешімімен өтеуге болатын жарлық шықты

1782жылы


4

«Пугачевшылармен шайқас»-сурет суретші

Каразин ХІХ ғасырда

5

Сырым батыр-сурет суретші –

Дүзелханов

6

Шекаралық бекіністерге шабуыл жасаған көтерілістерді басқарған.

С.Датұлы

7

Халықтың көтерілісіне шығуын жеделдетті.


- Патша өкіметі рулық старшындар

- Құқығын шектеуі.

-Хан –сұлтан халыққа қарсы зорлығы

-Орыс әкімшілік жағында болуы


8

С.Датұлы қолдауға ие болды.

Еділ жағалауынан Арал теңізіне дейінгі ру-тайпалар


9

Қазақтарға Еділ мен Жайық аралығына Каспий теңіз жағасына Жем,Сағыз өзендер бойына көшіп қонуға рұхсат берді.

1775 жылы 7 қараша

10

Қазақ малшыларының жайлымдарды жалға алып пайдалануын жалға қоятын жарлық

1782 жылы 27 қараша

11

С.Датұлы бастаған көтеріліске жаңа леп берді.

1782 жылы 27 қарашадағы жарлық.

12

Көтеріліске түрткі болды.

1782-1783 жылдары орал қазан әскер 4000ж тартып алды.

13

С.Датұлы Орал қазақтарына қолға түсуі.

1783 жылы тамыз

14

Сырымды босатып алған

Нұралы хан құл төлеп.

15

С.Датұлы 1784 жылы сАғыз өзені бойында 1000 адам жауынгер жиынтығы

Жасақ

16

Игельстромның реформасы

«Бөліп алда билей бер»

17

Игельстромның реформасы басты мақсаты


Кіші жүз қазақтарын 2-ге бөлу Нұралы ханды биліктен аулақтату.

18

Реформа негізгі билікті-

Шегаралық соттың қолына берді.

19

Сотқа кімдер бағынды-

Әкімшілік органдар «Расправалар»

20

Реформаның нәтижесі қандай болды.

.

Хандық билікті әлсіретті-дәстүрлі билікті қалдырды.-нақты билікті Ресей империясыныың қолына берді

21

Қай жылы Нұралы хан көтерілісшілерден қашып Патша өкіметін паналады.


1786 жылы сәуір

22

.І Екетарына Нұралы ханды биліктен тайдыру туралы шешім шығарды.


1786 жылы 3 маусым

23

Сырым қандай саясат ұсынды.


Ешкімнің ықпалымен жүрмейтін дербес мемлекет құру.


24

Сырым Датұлы бастаған көтеріліс бұқаралық сипат ала бастады.


ХVІІІ ғасырдың 90 жылдан бастап

25



. Сырым Датұлы бастаған көтерілістің бұқаралық сипат алуының себептері.


-Орал казак әсерінің қазақтарға шабуылы

Орынбор әкімшілігінің жағалау әрекет күшеюі

Сұлтандар патша үкіметі жағына шығып кетуі.

26

Кейбір старшындар мен сұлтандар патша үкіметі жағына шығып кету себебі.


. -Көтерілісті қолдамаған үшін ру старшындарын жазалауы

-Хан тұқымдарына деген жаулық көзқарасы.

27

Ералы Кіші жүзеге хан болып сайлануы.


1791жылы

28

Орал Қазак әскеріне қазақ ауылдарын ойрандауға шек қойды.


1794 жылы


29

Сырым Датұлы бастаған көтерілістің жаңа кезеңі

1796 жылы күзде


30

Кіші жүзде хан кеңесі сайланған уақыт


1798 жылы Кіші қобда

31

Хан кеңесінің төреағасы:


Айшуақ

32

Көтерілісшілер қолынан қаза болған хан.

Есім хан

33

Сұлтандардың бір бөлігі кімді хан етіп сайлады.


Қаратайды.

34

Патша өкіметі кімді хан етіп сайлады.

Айшуақ

35

Сырым Датұлы қайда қайтыс болды.


Хиуада

36

1785 жылы


Елек өзен жоғары жағасындағы жазалаушы отряд шықты .

37

Сахарния бекінісіне

500 адам шабуылдады.

38

Сахарнияға шабуылдаудa

Aйшуақ тұтқынға түсті.

39

Нұралы ханның жаулық әрекеті


өзіне бағынбаған табын руын жазалауды өтінді

40

1785 жылы наурыз.


С.Датұлы Антонов фортпосына , Сахарнияға шабуыл жасады
























§ 23 1822-1824 жылдардағы реформалар және қазақ қоғамы.


Сұрақ қойылуы

Жауап

1

Ресей империясы Үндістанға баратын сауда жолын қамтамасыз етуді қай хандықтарды бағындыруды көздеді?

Хиуа, Бұхар.

2

М.М.Сперанский кіммен бірге Сібір Қазақтары жарғысының алғашқы нұсқасын жазды?

Бұрынғы декабрист Г.С Батенков.

3

Сібір қазақтары туралы жарғы қашан шықты?

1822ж 22 маусымда.

4

Сібір қазақтары туралы жарғы Заңның мақсаты?

Қазақстанның солтүстік шығысындағы әкімшілік, сот және саяси басқаруды түбірімен өзгерту болды.

5

Жарғы бойынша Сібір бөліктері?

Батыс сібір (тобольк орталығы ), Шығыс сібір (Иркутск орталығы)

6

Батыс Сібірге кірген жерлер?

Тобыл және Томск губеонаторлары Омбы обылысы

7


Қазақтардың орта жүз аудандары қай обылыс құрамына енді?

Омбы обылысына

8

Қарқарлы, Көкшетау уезді құрылды

1824 ж

9

Баянауыл уезді құрылды

1826 ж

10

Аягөз уезді құрылды

1831 ж

11

Ақмола уезді құрылды

1832 ж

12

Үшбұлақ уезді құрылды

1833 ж

13

Аманқарағай уезді құрылды

1834 ж

14

Патша өкіметінің заңы нені қажетсіз деп тапты?


Хандық билікті

15

Қазақ рулары бөлінді:

Округтерге-болыстарға-ауылдарға

16

Жарғы бойынша ауылдарды басқарды

- Ауылдық старшындар

17

Болыстарды кім басқарды

Болыстық сұлтандар

18

округтерді кім басқарды

Аға сұлтандар

19

Кімдерге округтік басқару бөлімдерінің жұмыстарына араласуға тиым салды?

Төрелерге

20

Округтік облыстық басқармаларды басқарды?

Округтік приказдар

21

Округтер қай облыс басқармасына бағынды?

Омбы

22

Аға сұлтандарға қандай атақ берілді?

Майор шенін, 10 жылдан кейін дворяндық атақ берілді

23

Аға сұлтандарды кімдер сайлады?

Тек қана сұлтандар

24

Болыс сайлау

мұрагерлік жолмен әкеден балаға қалдырылды

25

Ауыл старшынын сайлау

3 жыл сайын

26

Отырықшылыққа көшкен (халыққа) қазаққа қанша жер бөліп беруге рұқсат берілді?

15 десят

27

«Орынбор қазақтары туралы жарғы» қайжылы қабылданды?

1924 ж

28

Кіші жүзді неше бөлікке бөлді?

3

29

Кіші жүзде бірінші бөлік

-Батыс бөлік Елек, Темір өзендері бойындағы және Арал теңізінің батыс жағындағы аймақтағы қазақтар

30

Кіші жүзде екінші бөлік

Тобыл, Тоғызаяқ Аят өзендерінің батысында мекендейтіндер

31

Кіші жүзде үшінші бөлік

Шығыс бөлік Сыр бойы және Солтүстік Шығыс жағын жайлаған қазақтар

32

Сұлтан әкімдер қандай мәселелерді шешумен ғана айналысты?


Барымта дауларын қарау, рулар арасындағы талас- тартыстарды шешу

33

Патша жарлығын жариялау суретінің авторы?

Н.Н.Карамзин (ХІХ ғасыр)

34

Орыс ғалымы Коншиннің айтуы бойынша



Сібір әкімшілігі орталық үкіметтік нұсқауымен дала өлкесіне қазақтарды жаңа құрылымды қабылдауға көндіру

35

Әр округте неше болыс болды?

15-20

36

Әр болыста неше ауыл болды?

10-12

37

Әр ауылда неше үй болды?

50-70

38

Қай жылдан бастап аға-сұлтандыққа шыққан тегі Шыңғыс әулеті емес адамдарды сайланды?

1854 ж

39

Билер соты даулы мәселені әділдікпен әрі жылдам шешіп отырды.Ал приказдардың сот жүргізу ісі ұзаққа созылып еш нәтиже бермеді, сондықтан билер сотына қазақтар ғана емес, әр тектілер мен қазақтарда үлкен құрметпен қарады деп жазған кім?

А. Гейнс


40

Жетісу жерінде Алатау ерекше округі ашылды?

1856 ж

41

Түтін салығының мөлшері?

1,5 күміс

42

Орынбор қырғыздары туралы ереже қай жылы шықты?

1844 ж

43

Кіші жүзді жалпы басшылық жасауды кім жүргізді?

Орынбор шекара комиссиясы

44

Қай жылы кіші жүз жеріндегі шекара шебіне жақын тұратын қазақтар үшін «Қамқоршы» қызмет пайда болды?

1844 ж


45

Қамқоршы қызметінің міндеті?

Шекара шебіне жақын тұратын қазақтарды отырықшы орыс халқының озбырлығынан қорғау.

46

«Округ басшылары неғұрлым тиімді де пайдалы болыс лауазымын параны кім көп берсе, соған сатудан тіпті де тартынбайды» деп жазды.

Ф.Фон Шварц:















§ 24 ХІХ ғасырдың бірінші жартысындағы қазақ халқының ұлт-азаттық қозғалыстар

р/с

Сұрақ қойылуы

Жауап

1

Қасым Абылайұлы және Саржан Қасымұлы бастаған ұлт-азаттық қозғалыстар қай жылдарды қамтиды.

1825-1836 жылдарды

2

Патша өкіметінің 1822 жылғы Сібір қырғыздары туралы жарғы негізінде: Хандық билікті тарату неге алып келді


Орта жүзде Қасым сұлтан басқарған наразылықтың шығуына алып келді.

3

Қасым сұлтанның әкесінің есімі:

Абылай хан

4

Абылай хан қайтыс болған соң Қасымды кім тәрбиелеп өсірді:

Уәли хан


5

Қасым Абылайұлы Ресей өкіметінен нені талап етті:


Хандық биліктің орнына құрылған округті таратуды және бұрынғы хандық басқару жүйесін қалпына келтіруді


6

Қасым сұлтанның балаларының есімін атаңыз:


Саржан, Есенгелді, Ағытай, Бопы, Көшек, Кенесары, Наурызбай

7

Қасым сұлтан және оның балалары өздерінің ұсыныстарын Ресей әкімшілігі қабылдамағандықтан Қасым сұлтан және оның балалары өздерінің ұсыныстарын Ресей әкімшілігі қабылдамағандықтан

20 жылға созылған Ресей отаршылдарына қарсы күрес жүргізді

8

Уәли ханның үлкен ұлының есімі:

Ұбайдола

9

Ұбайдолла қай жүздің тағына заңды мұрагер ретінде хан етіп сайлауды талап етті

Орта жүзге

10

Патша әкімшілігі Ұбайдолла тұтқынды қайда жер аударды:

Сібірге жер аударды.

11

Қасым хан Саржан сұлтан Ресейге қарсы күресті бастап олардан нені талап етті:

Қазақ даласынан орыс әскерлерін алып кетуді талап етті.

12

Қай жылы Қасым балалрымен бірге 40 отбасымен Көкшетауды тастап оңтүстіктегі Қоқан хандығының аумағына көшіп кетті:

1836 жылы


13

Қасымның ұлдарын Саржан мен Есенгелдіні және Қасымның өзін өлтірген:

Қоқан билеушілері.


14

Қасым сұлтанның отбасы мен туыстары Қоқан хандығының аумағына көшіп қайда қоныстанды:

Ұлытау өңіріне


15

Ұлытау қай генерал-губернаторлығының қоластына қарайтын еді:


Сібір генерал-губернаторлығына.


16

Кімдерге бақылау күшейтілді?

Жергілікті билік органдарымен қазақтан шыққан билеушілерге

17

Патша үкіметі Қазақ жерін әрі қарай отарлау үшін не істеді

(Жаңа бекіністер тұрғызып, оларға әскери горнизондар орналастырды)

18

Сібір қырғыздарының шегаралық басқару орталығы қай жерде болды?

Омбы

19

(Кіші жүз руларын басқару үшін Орынборда не құрылды)

Шегаралық басқарма

20

Қоқан және Хиуа хандығы Қазақ жерінің қай бөлігіне басқыншылық саясатты күшейтті?

Қазақстанның оңтүстік және батыс бөлігіне

21

ХІХ ғасырдың 20-жылдарына қарай Ұлы жүздің бір бөлігі, Кіші жүздің оңтүстігі кімнің билігінде болды?

Қоқан бектер


22

Қазақтардан алым-салық жинап, берекесін кетірді?

Қоқан билеушілері

23

ХІХ ғасырдың 20-30 ж.ж Хиуа хандығы қай руларға қысым көрсетті

Шекті, табын, Төртқара, Байұлы

24

Хиуа хандығы қай өзеннің бойына бірнеше бекініс тұрғызды?

Сырдария

25

ХІХ ғасырдың басында Орынбор әкімшілігі 1822 жылғы жарғыға сүйене отырып не жасады?

Қазақтардың табын руының Елек өзені бойындағы жайылымдарды тартып алды және осы маңда әскери бекініс салуға кірісті

26

Жаңа Елек әскери шебі созылды?

Жайық , Білек, Бердиянка, Құраты өзендеріне дейін

27

Жаңа Елек әскери шебінде неше бекініс болды

29

28

Жаңа Елек әскери шебінің салынуына қатты наразы болған және жайылымдық жерлерінен айырылған қазақтар хат жазды?

Орынбор генерал-губернаторы.П.К.Эссенге

29

Ж Тіленшіұлы бастаған көтеріліске қатысқан рулар?

Табын, Жағалбайлы ,Жаппас, Алшын ,Арғын,Қыпшақ.

30

Ж Тіленшіұлы бастаған көтеріліске қатысушылар саны қаншаға жетті?

3000

31

Ж Тіленшіұлы бастаған көтеріліс мақсаты ?

Отаршылдар күшпен басып алған жерді қазақтарға қайтару еді

32

ХІХ ғасырдың 30-жылдары Жоламан Тіленшіұлы кімдерге қосылды

Кенесары Қасымұлы бастаған көтеріліске қосылды.

33

Жоламан Тіленшіұлының өзі 40-жылдары қайда кетті?

Бұхараға





§ 25-26 1836-1838 жылдардағы Бөкей Ордасындағы қазақтардың көтерілісі.


Сұрақ қойылуы

Жауап

1

Бөкей Ордасының өмір сүрген жылдар?

1801-1845ж

2

Бөкей Ордасы алып жатқан аймақ?

Еділ мен Жайық

3

Кіші жүздің сұлтаны Бөкей патша І Павелден өзінің қол астына қарайтын руларды Нарын құмында тұрақты қоныстануына рұқсат алған жыл.

. 1801 жылдың басында

4

Патшаның арнайы бұйрығымен Бөкей ордасы Астрахан әскери губернаторына және Орынбор шекаралық комисиясына бағынатын болып бекітілген уақыт.

1808ж 7 шілдеде

5

Бөкей ханның қайтыс болғаннан кейін Жәңгір хан кәмілетке толмай орнына уақытша Шығай сұлтан басқарды.

1815 - 1823жылдар

6

Бөкей хандығын Жәңгірдің өзі басқарып, биікті орталық тандыруға және хан үкіметін күшейтуге күш салған жыл?

1823 ж

7

Орда хандығының әкімшілік орталығы болып табылатын қала салып бастады.

1827 жылы

8

Жәңгір хан суретінің аиторы?

А.Дузелханов.

9

1791ж туған беделді батыр?

Исатай Тайманұлы.

10

Көтерілістің басталуына түрткі болған жағдай?

Елді жұт жайлап халықтың кедейшілікке ұшырауы.

11

Княз Юсупов қазақтарды неге мәжбүрледі?

Жерді қыстап шыққаны үшін мал басына салық төлеуге мәжбүрледі.

12

Хан өкілдерінің билігін мойындаудан бас тартып, Исатайдың қол астына бағынуға көшетіндерін мәлімдей бастаған рулар?

Каспи бойындағы рулар.

13

Ордадағы көтеріліс туралы хабардар І Николай патшаның әрекеті.

Көтеріліс басшыларын қатаң жазалауды талап етті.

14

В.А.Перовский көтерілісті талқандап, оның басшыларын тұтқынға алу мақсатымен кімнің жасаған аттандырады?

Подполковник Геккенің

15

1537ж жазына қарай көтерісшілердің жалпы саны?

4-5 мың.

16

Орынбор губернаторы Йсатай Тайманұлы мен Маханбет Өтемісұлын тұтқындауға бұйрық берген жыл?

1837ж тамыз айынан бастап.

17

Исатай мен Маханбеттің соңынан ілескен көтерісшілер Теректі құм деп аталатын жайлауға жиналған жыл?

1837жыл 15 қазан

18

Теректіқұм ханның ордасынан қанша шақырымда орналасқан?

60 -70

19

2 –3 күнен өткен соң хан ордасынан қанша щақырымда орналасты?

7-8

20

Хан да өзінің төңірегіндегі төңкершілердің және көтерісшілерден қашып келгендердің есебінен саны қанша адамға өтетін жасақ жасады?

700

21

Подполковник Гекке қанша адамнан құрылған әскери тобымен көтерісшілердің қоршауын бұзуға тырысты?

600

22

Исатай мен Маханбеттің 1000 адамнан тұратын қолы кімнің әскеріне шабуыл жасады?

Подполковник Меркуловтың

23

Қай күні 2000 әскерден және хан жасағынан тұратын Геккенің отряды мен көтерісшілердің арасында қай жерде қақтығыс

15 қараша күні Тастөбеде

24

Көтерісшілер қай күні жайық өзенінен өтіп далалы өңірге шығып кетті?

1837ж 13 нен – 14 желтоқсанға қараған күні

25

Қай жылы өздерін жақтайтындардың санын көбейтіп ірі отряд жасақтады?

1838 ж көктем айында.

26

Хан Исатайдың көтерілісін жылдамырақ басу үшін кімді қай күні аттандырды?

Подполковник Геккені 1838ж шілде айында


болды?

1838ж 12 шілдеде


27

1838ж Ақбұлақ және Қиыл аралығындағы шайқаста Исатайдың жігітерінің саны?

500

28

Исатай бастаған көтерілісшілер мен жазалаушылар арасында шешуші соңғы шайқас болған жер.

Ақбұлақ және Қиыл өзендерінің аралығында

29

Қай жылы Махамбет жігіттерімен Бөкей ордасына жасырын қайта оралды?

1839 ж қазанда

30

Жолдамалы кісі өлтірушілер Махамбетті жасырын түрде айуандықпен өлтірді.

1846 жылы

31

Көтерілістің маңызы?

Ханды және оның төңірегіндегілерді халықпен санасуға



















§27-28 Кенесары Қасымұлы бастаған ұлт-азаттық қозғалыс


Сұрақтың қойылуы

Жауабы

1

Кенесары Қасымұлы өмір сүрген жылдар

1802-1847 ж

2

Кенесары Қасымұлы туған жері

Көкшетау, Бурабай

3

Кенесары Қасымұлы бастаған ұлт-азаттық қозғалыс

1837-1847 ж

4

Қазақтың соңғы ханы ретінде таққа отырған жылдар

1841-1847 ж

5

Кенесары Қасымұлы мақсаты

Ресей отаршылдарының Қазақ жеріне тереңдеп енуін тоқтату.Абылай ханның көзін ,Қазақ хандығын қалпына келтіру

6

Кенесары Қасымұлы отаршылдарға қарсы күресте бірінші таңдаған жолы

Бейбіт келісім арқылы

7

Кенесары Қасымұлы бірінші әскери әрекеті

1837 ж Ақтау бекінісінің қазақтарына шабуылы

8

Ақмола қаласын талқандап өртеп жіберген жыл

1838 ж

9

1839-1840 ж әскери әрекеттері

Есіл бойындағы әскери бекіністерге шабуыл

10

Үш жүздің өкілдері Кенесарыны хан етіп сайлады

1841 ж

11

Қоқан әскерін жеңіп Жаңақорған, Созақ, Ақмешіт қалаларын қайтаруы

1841 ж

12

ІІ Николай патша Кенесарыға қарсы әскер шығару туралы бұйрыққа қол қойды

1843 27 маусым

13

Кенесары Қасымұлы жасақтары бірнеше рет жеңіске жетті

1843-1844 ж

14

Кенесары әскеріне қарсы аттандырған патша әскерін басқарғандар

Орынбор әкімшілік Дунковскии Сібірден генерал Жемчужников

15

1846 ж Балқаш көліндегі Қамал түбегіне барып бекінген Кенесарының қолында қанша әскер болды

10,000

16

Кенесары Қасымұлы Іленің оңтүстігіне көшіп өтіп кімнің отрядымен қосылды

Рустем Әлпейісов

17

Кенесары Қасымұлы қырғыздармен арақатынасы не себепті шиеленісті

Кенесары қырғыздардан зекет салық талап етті

18

Кенесары Қасымұлына қарсы шыққан қырғыз манаптары

Жантай, Орман

19

Кенесары Қасымұлы қай жылы қандай шайқаста қаза тапты

Сәуірде Кекіліксеңгірде

20

Шешуші шайқаста Кенесарыдан бөлініп кеткен кімдер

Рүстем сұлтан,Сыпатай би

21

Ағыбай батыр өмір сүрген жылдар


1802-1885 ж

22

Иман батыр Дулатұлы өмір сүрген жылдар


1780-1847 ж

23

Жанайдар батыр Орынбайұлы өмір сүрген жылдар

1818-1870 ж

24

Сұраншы батыр Ақынбекұлы өмір сүрген жылдар

1815-1864 ж

25

Байзақ батыр Мәмбетұлы өмір сүрген жылдар


1789-1864 ж

26

Сыпатай батыр Әлбенұлы өмір сүрген жылдар


1781-1868 ж

27

Қоқандықтар «Датқа» дәрежені берген 1841 ж Кенесарыны қолдап Қоқанға қарсы күрескен батыр

Байзақ батыр

28

Қоқан басқыншыларына қарсы күрескен 1860 ж Құдияр хан әскерін талқандауға қатысқан 1864 ж Сайрамды азат етуде қаза тапқан батыр

Сұраншы батыр

29

Кенесары Қасымұлы 1837 ж қосылып Ақмоланы аларда ерекше ерлік көрсеткен

Жанайдар батыр

30

Ақтық демі қалғанша Кенесарыны қолдап Майтөбеде шешуші шайқаста қаза тапқан батыр

Иман батыр
















§ 29-30 Орта Азия ханықтарының басқыншыларына қарсы қазақ көтерілістері.

р/с

Сұрақ қойылуы

Жауап

1

Сыр бойына бекініс салу қай хандықтың мүддесіне қайшы келді:

Хиуа


2

Қазақтардың орыстарға қарайтын қай бекінісінің айналасында көшіп жүруге Хиуа хандығының наразылығын тудырды:

Райым


3

Хиуа хандығы қай өңірдегі қазақтарға шабуылын күшейтті.

Сырдария, Үстірт

4

Хиуалықтар Жанқожаның қарауылдандағы қанша адамын өлтірді:

4

5

Жанқожа дүниеге келген жыл мен өңір:

Арал маңы 1780 ж

6

Жанқожа мен орыс әскерлері Хиуаның Жаңақала бекінісіне шабуыл жасаған жыл:

1847 ж 23 тамыз


7

1847 жылы 23 тамызда Жанқожа батыр Хиуаның Жаңақала бекінісіне қанша сарбаздармен шабуыл жасады

700- сарбазы 200 казак орыс әскері.


8

Жанқожа қазақтарды Хиуа, Қоқан хандықтар езгісінен босату әрекетті қай жылдар аралығында жүзеге асты.


1847-1848 ж ж


9

1847 ж 23 тамыз шабуылының нәтижесі

Хиуалықтар Қуаңдарияның арғы шетіне көшті.

10

Сыр бойындағы және Үстірттегі қазақтардың жағдайының ауырлау себебі:

Салық екі еселенуі.

11

Қазақтардың өз шаруашылығымен айналысуына кедергі жасаған жағдай:

Көпір салу,бекіністерге апаратын жолды жөндеу,суқойма бөгетін жөндеу, үлкен арықтарды тазалау т.б тегін істеді

12

Орыстар отаршылдық бекініс салу үшін қазақ отбасынан алу тиіс болды:

Бір-бір түйе


13

Жанқожа өмір сүрген жыл:

1780-1860 ж ж

14

Жанқожа Хиуаға қарсы күресте қай ханның жолын қуды:


Арынғазы.

15

Қай жылы Жанқожа Хиуалықтардың Әмудария мен Сырдария аралығында орналасқан тұрақты әскеріне қарсы күреске дайындалды.


1836 ж


16

1842 ж күзде болған оқиға:

Жанқожа Хиуаның Бесқала бекінісін талқандап, қала билеушісін тұтқынға алды.

17

Жанқожа Қуаңдариядағы Хиуа бекінсін талқандады.

1843 жылы


18

Қай жылы Хиуа мен Сырдарияның төменгі ағысында бекіністерді қалпына келтіруге келе жатқан қолды қуып жіберді:

1845 жылы көктемді


19

Сырдарияның төменгі ағысындағы бекінісін жөндеуге келе жатқан қол саны:

2 мың


20

Сырдың төменгі ағысындағы бекіністер:


Күмісқорған, Жаңақорған, Шымқорған, Қосқорған

21

1845 жылы Жанқожа Кенесарының өтінішімен қай бекіністерді басып алуға көмектесті:

Созақ бекінісі


22

1847 жылы Жанқожа көп қолмен басып алған Хиуа бекінісі:

Қожанияз қала


23

1856 жылы желтоқсан айында қанша қазақ қатысқан Сырдария қазақтарының жаңа көтерілісі басталды.

3000


24

Қазалыны қоршауға алған жыл:

1856 жылы

25

Қазалы портын қоршауға жеткен адам саны:

5000

26

Қазалы портын 5000 адам қоршаған жыл:

1857 жылы қаңтар

27

Орыс жазалаушыларымен 9қаңтар қай жерде қақтығыстар болды:



Арықбалық

28

Қазан отряды қазақ ауылдарын аяусыз тонап,малын айдап кетті,сондағы тек сиыр саны:

20000

29

Есет Көтібарұлы өмір сүрген жылдар:

1807-1888 жылдары

30

Есет 1807 жылы дүниеге келген жерін атаңыз:

Ақтөбе Шалқар ауданы, Ақши бойында

31

Қай рудың басқарушысы болған :

Кіші жүз

32

Есет Жоламанмен бірге 1838 жылы қай бекініскешабуыл жасады:

Елек бекінісі

33

1847-1848 жылы Жанқожа мен есет бірігіп, Қай хандықтарға қарсы күрес жүргізді:

Хиуа және Қоқан


34

Қай жылы Ембі өзені аймағында Есет өзінің 200 казактан тұратын Орынбор мен Омбыға шабуыл жасады.

1847 жылы шілде


35

Есет көтерілісі өрши түскен уақыт:

ХІХ 50 жылдары.

36

Есет қауіпті жағдайға тап болған кезде қазақтарды қайда жасырды:

Үстірт пен Борсықұмда

37

1854 жылы көтерілісшілер саны:

1500-ге жуық

38

Түтін салығы дегеніміз не:

Әрбір шаңыраққа салынатын салық.

39

1854жылы көктемде патша үкіметі көтерілісшілерді талқандау үшін кімді жіберді:

Боран Врангель

40

Орынбор генерал-губернатор Есетті ұстауға кімге тапсырма берді.


Кіші жүздің сұлтаны Арыстан Жанторинге

41

1857 жылы 21 маусымда шенеуліктер берген мәлімет:


Есеттің Хиуа хандығы Қоңырат даласында, Арал теңізі жағасында көшіп жүргенін мәлімдеді.

42

Көтерілісті бір жолата жеңген жыл:

1858жылы

43

Көтерілісті 1858 жылы біржолата жеңген отряд

Бородин басқарған отряд.






§ 31-32 Ресей империясының Қазақстанның оңтүстік аймақтарын қосып алуы

Сұрақ қойылуы

Жауап

1

Ағылшын көпестері қай уақытта өзінің тауарларымен Қазақстан аймағына ене бастады:

ХVIII ғасырдың 30-40 жылдары

2

Генерал-губернатор К.А.Перовский 4000 солдаттан құралған әскери экспедиция Хиуаға жорық жасады.

1839 жылы қараша айында

3

Райым бекінісі қай жылы тұрғызылды:


1847 жылы

4

Ресей 1834-1839 жылы не ұйымдастырды:

Маңғыстау өңіріне және Арал бойы қазақтарына экспедиция ұйымдастырды

5

Ақмешіт бекінісі қашан орыстардың қолына көшті, қанша күн қоршауда болды

1853 жылы 28 маусым 20 күн қоршаудан кейін.

6

1848 жылы қандай бекініс бой көтерді:

Қазалы


7

Сырдария шебі қай жерге дейін созылып жатты:


Райымнан Ақмешітке дейін

8

Қоқан хандығы сыр бойына қандай бекіністер салды:

Жаңақорған, Жөлек Күмісқорған, Шымқорған, Қосқорған

9

1869 жылы не болды:

Ресей Красновск шығанағын басып алды

10

Хиуа хандығының астанасы қай жылы басып алды:


1873 жылы

11

Бөліп алды билей бер принципі нені білдіреді:


Ресей патшалығы қолданған отарлау саясатының қағидасы.Яғни елішінде алауыздық туғызып, ел басшылары бір-біріне айдап салып бөлшектеу арқылы өздеріне бағынышты ету шараларын жүзеге асыру.

12

1857-1858 жылы не болды:


Шымкент әулиеата қазақтары Қоқан билігіне қарсы көтеріліс жасады.

13

Ғазауат соғысы :

Дін жолындағы соғыс.

14

Орыс әскерлері қоқандықтардың Тоқмақ Бішпек қаласын қашан бағындырды

1860 жылы 26 тамыз Тоқмақ 4 қыркүйек Бішпек

15

1860 жылы 24 қазанда қандай жағдай болды:

Ұзынағашқа жақын жерде подполковник Колпоковскийдің бастауымен орыстардың қоқандықтарға қарсы шайқасы

16

Алатау округінің билеушісі кім:

Колпоковский

17

Қоқандықтардың билеушісі

Әлімқұл молда

18

Полковник Черняев әскері Мерке мен Әулиеата бекінісін қашан басып алды:

Мерке 1864 жылы 4 маусым Әулиеата 6 маусым

19

14 маусым күні Түркістан кім басып алды:

Полковник Веревкин отряды басып алды.

20

Кенесары ұлы:

Садық (Сыздық)

21

Байзақ Мәмбетұлының баласы:

Ақмолда батыр

22

Шымкент қаласына қай жылы шабуыл жасалды және қашан басып алды:

1864 жылы 19 қыркүйектке шабуыл жасалды 22 қыркүйекте басып алынды.

23

Шымкент қаласын басып алуда қанша қала тұрғындары қаза болды:

3170


24

Халықтың қорқыныш сезімін ояту үшін жасалған шара :

Қожа Яссауи кесенесіне зеңбіректен атқылады

25

Қоқандықтардың Сыр бойына салған бекіністердің орталығы:

Ақмешіт

26

Ташкентті басып алуы қай жылы болы:

1865 жылы маусымда

27

Орыс патшасы ІІ Александр орталығы Ташкент қаласы болатын Түркістан генерал –губернаторлығын құрды.

1867жылы шілде айында

28

Қазақстанның Ресейге қосылуы қанша жылға созылды:

130 жылға жуық



§ .33-34 ХІХ ғасырдың екінші жартысындағы Қазақстандағы реформалар

Сұрақ қойылуы

Жауап

1

Ресейдің Кавказды бағындарған кезде сыннан өткен басқару әдісі қандай.

Әскери күштерге сүйену

2

Сібір қазақтары туралы жарғы қай жылы қабылданды.

1822 жылы

3

«Сырдария және Жетісу облыстарын басқарудың уақытша ережесі шыққан жыл

1867 жылы 11 қазан

4

Орал Торғай Ақмола Семей облыстары басқару туралы уақытша ереже шыққан жыл

ІІ Александр 1868 жылы 21 қазан

5

Бұл екі заң жобасы қолданысқа енгізілуі тиіс болды.

1866 жылы 1 мамыр

6

Губерниядағы әскери және азаматтық билік кімнің қолында боды.

Генерал-губернатор


7

1867-1868 жылғы реформа бойынша құрылған генерал-губернаторлық саны

3

8

Губерния бөлінді:

Облыстарға

9

Бөкей хандығы қай губернатор қарады.

1872 жылы Астрахан

10

Маңғышлақ приставтығы- қай округке кірді.

Закаспий

11

Облыс әкімшілігін кім басқарды.

Әскери губернатор

12

Уезд бөлінді-

Болыстарға

13

Болыстар бөлінді-

Ауылға

14

Ауыл-қанша үйден тұрды .


100-200

15

Болыс қанша үйден тұрды

1000, 2000, 3000

16

Ауыл старшындары мен болыс меңгерушісін сайлау тәртібі

3 жылда

17

1867-1868 ж реформа бойынша сот ісіндегі ең төменгі шешімді кім шығарды.

Уезд судиялары.

18

1867-1868 ж реформа бойынша билер соты сақталды Оларды Сырдария обдлысында қалай атады

Қазылар

19

3 жылға сайланатын билерді кім сайлады.

Болыс басшылары

20

1867-1868 ж реформа бойынша билер соты үш сатыға бөлінді: 1, 2, 3 сатыны атап бер

1-жеке билер соты

2-билердің болыстық жиыны (съезі)

3-билердің төтенше жиыны. (съезі)

21

Көшпелі Қазақтар мекендейтін жерлер Ресейдің мемлекеттік меншікке жататынын білдірген құжат.

1868 ж 21 қазан «Басқару туралы уақытша ереже»

22

«Ақмола, Семей, Жетісу, Орал және Торғай облыстарын басқару туралы ереже» шықты

1891 25 наурыз.

23

Қазақстанға қоныстанушыларды ерікті түрде орналастыру туралы арнайы заң шықты

1889 13 шілде

24

Қазақстанның Солтүстік өңірлерін басып өтетін Трансібір темір жолы қай жылы басталып қай жылы аяқталды.

1892-1893 жж

25

Ақмола мен Семей обл бос жерлерді анықтау туралы нұсқау шықты

1894 ж ІІ-Николай.

26

1896-1903 ж Ф.А Шербина экспедициясында қызмет еткен қазақ зиялылары:

Ә Бөкейханов, М Бекетов, Ұ Бизанов, Т Жалмұхаметов, И Жақсылықов, Т Есенқұлов.



§-35-36 1860-1870 жылдардағы азаттық күрес

Сұрақ қойылуы

Жауап

1

Орта жүзде қай жылы «Уақытша ережені» енгізді.

1920-1940 жылдар аралығында

2

Маңғыстауда қай жылы «Уақытша ережені» жариялады.

1868 жылы қараша

3

200 адамдық жазалаушы отряды қай ауданның көтерілісшілерін талқандамақ болды.

Ембі.

4

150 қазақ қатысқан көтерілісшілер мамыр айында қандай облысқа шабуыл жасады.

Орал обл

5

50 адамнан тұратын көтерілісшілердің қарулы тобы қай жылы қазақ ауылдарын ойрандап жылқыларын айдап кетті.

1869 жылы


6

Хиуа мен Бұхар әмірліктерінің арасында екі жақты тиімді қарым-қатынас орныққан мерзім.

ХІХ ғасырдың 60 жылдары.

7

Қазақ даласында екі далалық облыстарының көтеріліс басшылары.

Сұлтан Ханғали Арсыланов би Дауіт Асауұлов, Әзберген Мұнайтпасов

8

Маңғыстауда «Уақытша ереже» қай жылы енгізіле бастады.

1870 жылы

9

Маңғыстауда көшіп жүрген адайлар саны.

20 мың

10

Маңғыстаулықтың приставы полковнигі кім.

Рукин

11

Қай жылы Рукин казак отряды мен жергілікті жасағын басқарып Құрып жайлауына келді.


1870 жылы 15 наурызда

12

Бозащыда жазалаушы отрядттарға қарсы аттанған әйгілі батырлар

Досан Тәжиев,Иса Тіленбаев

13

Көтерілісшілер мен жазалаушылар кедескен жер.

Ұманкүл жайлауындағы Ұсақ құдығының бойында

14

Көтерілісшілердің рухын көтерген жағдай

Рукин отрядының талқандалуы

15

Жазалаушылардың қаза болған әскер саны.

20

16

Балықшы қайықтарын басып алған кімдер


Порт Александровск словодкасының және Николаев станциясындағы жұмысшылар

17

Хиуа ханы көтерілісшілерге жіберген әскер саны.

6 мың

18

Қай жылы Александровск портының жұмысшылары Ембі даласында патшаның жазалаушы отрядтарының тұтқынға алған

адайлықтар қолдады.1868 жылы күзде

19

1870 жылы көтерілісшілер саны қанша адамға жетті.

10000

20

Көтерілісшілер александровск портына және Николаевск станциясына шабуыл жасап нені өртеп жіберді.

Олардың форттың маягын

21

Қай бекіністі талқандады.

Нижнее

22

Қай жылы көтеріліс басшылары.Досан,Иса,Ержан Хиуаға өтіп кетті.

1870 жылы желтоқсан

23

Қанша шаңырақ патша әскерінен қашып Хиуаға өтіп кетті.

3мың

24

Досан мен Иса батырларға арналған ескерткіш орналасқан қала

. Ақтау




§37 Отарлау саятының қазақтардың дәстүрі.

Сұрақ қойылуы

Жауап

1

ХІХ ғасырдың соңына дейін казак-орыс келімсектері үшін көшпелі қазақтардан 14 милион десятинаға жуық жерлерді тартып алды қай облыстар

Семей, Ақмола, Торғай, Орал

2

Ресейдің отарлық жүйесіндегі бағыты.


Көшпелілерді жаппай отырықшыландыру идеясын жүзеге асыру болған.

3

Ұйғыр келімсіктерінің суармалы егіншілігі қолға алынған тау бөктері.

Қазақстанда Жоңғар және Іле Алатауларының бөктері.

4

Нарықтың бағдарға бейімделген астық өнімдерін өсіруге бағыт ұстады қай ұлт өкілдері.

Орыс, украйндар

5

Егіншілікпен айналысу қай аймақтарда өріс алды.


Атбасар уезі, Омбы, Павлодар, Көкшетау, Өскемен, Ақмола т.б

6

Көшпелілердің жалпы егіншілік көлемі қанша болды.

6-7 десятинадан аспайтын еді.

7

Қазақ халқы нешінші ғасырдан бастап көшпелі мал шаруашылығын кәсіп етті.

ХІХ ғасырдың екінші жартысында.





§-38 Ресей империясының қоныстандыру саясаты

Сұрақ қойылуы

Жауап

1

Қай жылы патша үкіметі село тұрғындарын және мешандарды өз еркімен қазына жерлеріне қоныстандыру туралы арнаулы қағиданы бекітті.

1889 жылы 13 шілде

2

Қай жылдары болған ашарлықта Ресейдің еуропалық бөлігіндегі шаруарларды шығыста жаңа жерлер іздеуге мәжбүрледі.

1891-1892 жылдар


3

Көшіп келгендерге арналып неше жаңа болыс құрылды.

5 жаңа болыс

4

1884 жылдың басында Жетісуға неше ұйғыр неше дүнген қоныс тепті.

45373 ұйғыр 4682 дүнген

5

Алғаш 1877 жылы солтүстік Қырғыз аймағындағы Тоқмақтың маңынан қандай дүнгендер көшіп келді.

Шенсий дүнгендері.


6

Дүнгендер мен ұйғырлардың көшіп келуіне байланысты Жетісу халқы неше есе көбейді.

Екі есеге

7

Күріш өсірумен дүнгендер қандай өзеннің жағалауын жалға алған соң шұғылдана бастады.

Шу өзінін

8

Көшіп келген дүнгендер мен ұйғырлардың әрбір ер адамына неше десятина жер берілуі тиіс еді.

10 десятина

9

Бірақ шын мәнінде, оларға неше десятина жер таратылды.

4-5 десятина

10

Дүнгендер мен ұйғырлар қай жерде егін шаруашылығын қолдан суару дәстүрін жандандырды.

Жетісуда

11

Дүнгендер қандай жемістер өсірген.

Шабдалы, алма, алмұрт

12

ХІХ ғасырдың басынан бастап орыс,украйн шаруаларын мақсатты түрде қоныстандыру етек алып, ол нешінші жылдарға қарай бұқаралық сипатқа ие болды.

ХІХ ғасырдың 80 жылдары

13

Нешінші жылдары Сант-Петербург келісімшартына сәйкес іле өлкесінен ұйғырлар мен дүнгендердің үлкен бөлігі көшіп келді.

1881-1883 жылдары


14

Дүнгендер мен ұйғырларда жұмысты жеңілдету үшін жұмыс жұмыс көлігі ретінде қандай мал түрін өсірді.

Жылқы сиыр және ішінар қой мен ешкі

15

Нешінші ғасырдың нешінші жылдарында Шығыс Түркістаннан ұйғырлар мен дүнгендерді қоныстандыру жүзеге асырылды.

ХІХ ғасырдың 70-90 жылдары














§-39. Дәстүрлі қазақ қоғамдағы өзгерістер.

Сұрақ қойылуы

Жауап

1

Көшпелі қазақтар неше шаңырақтан құрылған әкімшілік ауылдарға бөлінді.

50-70

2

Неше әкімшілік ауыл бір болысқа біріктірілді.

10-15

3

Неше болыс бір округті немесе уезді құрады.

15-20

4

Әрбір әкімшілік ауылдың басшысы.

Ауыл старшинасы

5

Уездік басқарманы кім басқарды.

Аға сұлтан

6

Әрбір болыс 50 үйден бір сайлаушы қатысатын съезде неше жылға сайланды.

3 жылға

7

Ауыл старшындары ел арасында қалай аталынды.

Ауылнай, ауылбасы

8

ХІХ ғасырдың аяғы мен ХХғасырдың басында қазақ ауылының көлемі орташа неше шаңырақтан тұрған.

5-15


9

20-30 ауылды біріктіріп не деп атады.

«Қауым»

10

Ауыл мүшелері өз ататектерін ғана емес бір рудан тұратын көрші ауыл тұрғындарының ата-тегін неше атаға дейін атап берген.

15-20 тіпті,30

11

Басқа рудың өкілдері көшіп келіп сол ауылға сіңіп кететін адамдарды кім деп атаған.

«кірме»

12

Отау үй дегеніміз не.

Қазақ отбасындабала үйленген соң еншісін беріп бөлек шығарған. Олар «отау үй» болып өз ауылында немесе бөлек көрші ауыл болып отырған.

13

Ауыл старшындары және сұлтандар неше жылға сайланды.

3 жылға


































§-40 -41 ХІХ ғ екінші жартысындағы Қазақстаның әлеуметтік – экономикалық дамуы. Капитаистік қатынастың ене бастауы.

Сурак қойылуы

Жауап

1

Болыс меңгерушілеріне белсенді қызмет ететін жаңа әлеуметтік топ?

Атқамінерлер.


2

Жатақтар дегеніміз кімдер?

Әбден кедейленген және елмен бірге жазда жайлауға көше алмайтын, өзінің отбасына уақытша маусымдық жұмыстармен және егіншілікпен асырауға мәжбүр болғандар.

3

Капитализмнің қанат жая бастаған кезінде жатақтар қайда жұмыс істеді?

Орынбор – Ташкент және Сібір темірхан монисьтральдары тәрізді құрлыстарда.

4

Қазақстанның қай өңірлерінде кен өндіру кәсіптерінде қазақ жатақтары жаппай орналасты?

Шығыс, орталық, солтүстік.


5

Отаршыл Ресей қазақ даласындағы әрбір ер адамға қанша жер бөліп берді?

15 десятина.


6

Қай жылы реформа орталық және солтүстік Қазақстанның бай табиғи ресурстары игеруді арттыра түсті?

1860ж.


7

Мал шаруашылық өнімдерін өңдейтін алғашқы кәсіпаралдар қай облыстарда кең қанат жайды?

Ақмола Семей.


8

Қай жылы Семей облысында тері өңдейтін, сабын жасайтын, вика өндіретін, кірпіш, сыра зауыттары, диірмен және т.б жұмыс жасады?

1888ж.


9

Осындай зауыттар қай жерлерде кеңінен тарай бастады

Өскемен, Повладар.


10

Сырдария облысында орыс тұрғындарының қаншша бағыттағы кәсіп орындары жұмыс істеді?

30 әртүрлі.


11

Олардың біразы тағы қай жерлерде бой көтерді?

Шымкент, Әулиеата, Қазалы.


12

Арал теңізі мен қай жерде балық кәсіпшілігі кеңінен өркендеді


Сырдария.


13

Қай жерде 80 – жылдары мыс, көмір әртүрлі металдар өндіретін кәсіпорындардың негіздері қаланды?

Орталық Қазақстан.


14

Повладар өңірінде де нелер өндіріле бастады?

Таскөмір мен Мыс.


15

Күміс, қорғасын кендерін өңдейтін зауыттар салынды?

Қарақаралы.


16

Спасск, Успенск, Қарағанды және сарак не өндіру орындары?

Көмір.


17

Қай жылдан бастап Ташкентке апаратын Орынбор теміржолын кеңейту мәселесі қолға алынды?

1896ж.


18

ХІХ ғ 90 – ж Қазақстандағы кәсіп орындарда жұмыс жасайтын жұмысшылар саны?

3000 адамнан астам.


19

ХІХ ғ соңында қанша адамға жетті?

4500 адам.


20

Өнеркәсіптік дамуына қандай теміржол могистролі үлкен рай атқарды?

Транссібір.







§-42 ХІХ ғасырдың 80-90 жылдарындағы әкімшілік-аймақтық реформалар.

Сурак қойылуы

Жауап

1


Ресей кәсіпкерлерінің негізгі мақсаты?

Қазақстан агрорлық шикізат базасына айналдыру

2

Орынбор генерал губернаторлығы таратылды?

1881 ж .


3

Орал және Торғай облыстары тікелей кімге бағынатын болды?

Ішкі – істер министірлігіне.


4

Далалық генерал губернаторлығы құрылды?

1882ж 18 мамырда.


5

Далалық генерал губернаторлығына кірген облыстары?

Ақмола, Семей, Жетісу.


6

1886 жылдың 2 маусымында қол қойылған ереже?

Түркістан өлкесін басқару туралы.

7

Түркістан өлкесінің басқару ережесінің мақсаты?

Қазақ өлкесін біртіндеп Орталық Ресеймен біріктіру.

8

Түркістан генерал губернаторлығына кірді?

Сырдария Ферғана, Самарқан.

9

Қазақ өлкесін басқаруды жетілдіру үшін ішкі істер министірлігінің арнайы комиссиясы құрылды?

1887 ж.


10

1891ж 25 наурызда қол қойылған ереже?

Ақмола, Семей, Орал және Торғай облыстарын басқару туралы ереже.

12

Жетісу Далалық генерал-губернаторлық құрамынан шығарылып Түркістан өлкесіне берілді

1897 жылы

11

барлық сот жүйесінде Ресейдің бұрынғы сот жүйесінің тәртіптері басшылыққа алынатын болды?

1898 ж 2 мамырында.


12

Түркістан өлкесін басқару Орталық Ресейдің басқару жүйесіне көшті?

1886 ж Ережеге сәйкес








§-43 Қазақстанда сауда қатынастарының дамуы.


Сурак қойылуы

Жауап

1

Сауданның дәстүрлі орталықтары қандай қалаларда жәрменке дамыды?

Семей, Орынбор, Троицк, Петроповл, Верпай.


2

Қай жылы Қытай мен Ресейдің арасында жасалған Петербор келісімшартына сәйкес Моңғолияның барлық аймағында салықсыз сауда – сатық жүргізуге рұқсат алды?

1881 ж.


3

Қытайдың Цин имперясымен сауда – сатық қандай қалаларында өрістей бастады?

Шыңшаңның, Чугучак, Құлжа – тәрізді.


4

ХІХ ғасырдың нешінші жылдарында Шыңжаңмен Жетісу өлкесі арқылы сауда жасау қолға алына бастады?

80 –жылдар.


5

Нешінші жылы ең ірі жәрмеңкелерді бірі Қоянды Жәрмеңкесі ашылды

1848 ж.


6

Қоянды жәрменкесі Қарқарылыдан 52 шақырым жерде жылдың қай кезеңінде жұмыс жасады?

15 мамырдан - 15 шілдеге дейін


Нешінші жылы нешінші қаңтардан бастап Қарқара жәрмеңкесі өз жұмысын бастады?

1893 ж 29 қаңтар.


7

Қарқаралыдағы жәрмеңке қалай аталады.

Қоянды - Ботов

8

Ақмолада жәрмеңке қалай аталады.

Константиновка – Еленовка

9

Атбасарда жәрмеңке қалай аталады.

Петров

10

Ақтөбеде жәрмеңке қалай аталады.

Ойыл

11

Әулиеатада жәрмеңке қалай аталады.

Ойыл

12

Петропавлдағы жәрмеңке қалай аталады.

Тайыншыкөл

13

Верныйда жәрмеңке қалай аталады.

Қарқара

14

ХІХ ғасырдыдың соңында қазақ халқының мақтанышына айналған дара талантар?

Ақан сері, Балуан Шолақ, Жаяу Мұса, Майра Уалиқызы Әміре Қашаубаев т.б.


15

Жәрмеңкелер қай аймақтардан көптеген саудагерлерді тартып, сауда сатық өркендей түсті,

Ресейден Монғолиядан Қытайдан, Сібірден, Алтайдан, Оңтүстік Оралдан.




§-44-45 ХІХ ғасырдың бірінші жартысындағы Қазақ әдебиеті

Сұрак қойылуы

Жауап

1

ХХ ғасырдың бірінші жартысында халықтан шыққан аса ірі ақындар?

Досқожа, Нысанбай, Шернияз, Шөже.

2

Зар-заман жырларының маңыздылығы

Оның авторлары тарихи оқиғаларға тікелей қатысқан тұлғалар болуында.

3

Патша отаршылдығы дәуірі халықтың басына орнаған заман қалай аталды?

Зар заман.


4

Зар заман ақындары шығармаларының басты тақырыбы?

Қазақ қоғамындағы отаршылдық саясаттың ауыр салдары мен зардаптары.

5

Шортанбай Қанайұлының өмір сүрген жылдары?

1819 – 1881ж.


6

Түркістан жерінде дүниеге келген Шортанбай Қанайұлының толғаулары?

Зар заман, Опасыз жалған, Бала зары.


7

1882 -1890 шы жыл Қазан қаласында басып шығарылған Шортанбай Қанайұлының толғаулары ?

Зар заман, Опасыз жалған

8

Бала зары шығармалар жинағының авторы?

Шортанбай Қанайұлы.

9

Аягөз бен Балқаш алқабында туып өскен әйгілі жыршы ақын Даулет Бабатайұлы өмір сүрген жылдар?

Даулет Бабатайұлы.

1802-1874 жж


11

Қазан қаласында шыққан өсиет нама өлеңдер жинағы қай жылы жарық көрді

1880ж


12

1959ж жұлдыз журналында жарияланған Дулаттың дастаны?

Еспенбет.


13

Қай жылы Дулат ақынның шығармалары елімізде жеке кітап болып басылып шықты?

1990 ж.


14

1843-1906ж өмір сүрген Мұрат Мөңкеұлы ақынның дүниеге келген жері.

Атырау обылысы Қызыл қоға ауданы

15

Ақтөбе обылысы Ойыл ауданында туған Шернияз Жарылғасұлы ақынның омір сүрген жылдары?

1806-1867ж.


16

Абыл жылқышы Нұрым ақындармен айтысқан 1836-1838ж Ішкі Ордада көтеріліске қатысқан ақын?

Шернияз Жарылғас ұлы.


18

Шернияздың әдеби саласына қосқан жаңалығының бірі?

Суырып салма өнерін жетілдірді

19

Шөже Қожаубайұлы қай жылдары қайда дүниеге келді?

1808-1895ж Көкшетау обылысының Қызылтау ауданы.

20

Жастайынан екі кезеңнен айырылып қобыз тартып өлең айтуға машықтанған ақын?

Шөже.


21

Наурызбай Қаншайым дастанының авторы кім және өмір сүрген жылдары?

Нысанбай Жаманқұлұлы 1812-1871 жж



§46 Рухани мәдениет және отбасылық салт – дәстүр ерекшеліктері

Сұрақтың қойылуы

Жауап

1

Келген қонаққа қазақтар кім деп қараған?

Құдайы қонақ

2

Ауылға басқа ауылдан жаңадан бір отбасы көшіп келсе, сол жерде бұрынан тұрып жатқан көршілер ол отбасыны шақырып қонақ қылу дәстүрі қалай аталады.

Ерулік

3

Ал жаңадан көшіп келген отбасы әбден жайғасып алған соң, көршілерін мал сойып шақырып оларды қонақ қылу дәстүрі?

Қарулық

4

Жиын той, аста, қонақ күткенде, сойылған малдың басын қандай адамдарға таратады?

Жолы үлкен қадірлі адамға

5

Ас – тамақтан соң бата беру дәстүрі не деп аталды?

Ас қайыру

6

Бала дүниеге келгенде, қуанышын ағайын туыспен бөлісіп берілетін той қалай аталады.

Шілдехана

7

Бесікке салу рәсіміне арналған той қалай аталады?

Бесік той

8

Бесікті тербеткенде арнайы қандай ән айтқан?

Бесік жырын

9

Дүниеге келген балаға ең бірінші ерекше мән берген?

Ат қою

10

Қазақтың алғашқы ханының бірі – Жәнібек ханның өзінің түрікше есімімен бірге қандай мұсылманша есім болған?

Әбу Сағид, Бу Сағит

11

Бала дүниеге келген соң, оның атын құлағына жақын үш рет қайталап етіртіп айту рәсімі қалай аталды?

Азан шақырып ат қою

12

Абылай хан, Қабанбай батырлардың азан шақырып қойған аттары кім?

«Абылай-Әбілмәнсүр » «Қабанбай, Ерасыл»

13

Үлен ұлдары ержетіп отау тігіп, оз алдына үй болғанда әкесі баласына не береді?

Енші

14

Үлен ұлдары ержетіп отау тігіп, оз алдына үй болу дәстүрі қалай аталады?

Бөлек шығару

15

Әке шеше тұрған үлкен үйді басқалары не деп құрметтеді

Қара шаңырақ

16

Қазақ халқының өте ертеден келе жатқан үлкен кісілердің жастарға тілек айту дәстүрінің бірі?

Бата беру

17

Қазақтар қандай да ауыр істі жабылып ақысыз жасаған дәстүрі?

Асар

18

Енші алып, бөлініп шыққын ұлы өз алдына тіккен үйі қалай аталды?

Отау үйі

19

Қазақтарда көмекке адам жинау дәстүрі не деп аталған?

Үме

20

Ертеде туыстар арасында көмек сұрау, көмек жинау көмек көрсету дәстүрі не деп аталған?

Жылулықан, жұртшылық, жылу жинау




§ 47 Қазақ халқының ұлттық ойындары.

Сұрақтың қойылуы

Жауабы

1

Қазақтың ұлттық ойындарының жас айырмашылығына қарай түрлері.

Балалар ойнайтын, жастар, ересектер

2

Балалар ойынының түрлері.

Ақсерек-көксерек, Түйе-түйе, Соқыр-теке, Ұшты-ұшты, Бестас

3

Балалар ойынының баларға беретін пайдасы, тәрбиесі.

Ептілікке шапшаңдыққа, алғырлыққа тәрбиелейді

4

Қазақтар арасында қыз ұзату үйлену тойлары мен мейрамдарда қандай ойын ойнатылған

Қыз қуу, Күрес, Аударыспақ, Алтын қабақ ату, Теңге ілу

5

2017 жылы ЮНЕСКО қорғауындағы әлемдік мұралар тізіміне ілінген ойын

Ұлттық асық ойыны

6

Джованни Плано Карпини мен Марко Поло және Виллем (Гильом) де Рубрук ХІІІ ғ Жетісуға кеогенде көрген ойыны

«Қыз қуу»

9

«Атжарыс», Теңге алу», «Аударыспақ» қай кезде ойналған

Астарда

10

«Көкпар», «Қыз қуу» ойындары қандай жағдайда ойналған

Қуанышты тойларда.

11

Ат жарысы аттың жасына қарай қалай бөлінді

Тай бәйге, Құнан бәйге, Дөнен бәйге, ат бәйге, аламан бәйге.








§ 48 ХІХ ғасырдың соңындағы халықауыз әдебиетінің дамуы және хатқа түсірілуі


Сұрақтың қойылуы

Жауабы

1

Айтысқа түсетін ақынға табиғи талантпен бірге не қажет болды

Поэтикалық шеберлік, халық өмірін терең білу

2

Қазақтың өнерін өркендетуге үлес қосқандар қатарында кімдер болды

Шөже,Жанақ,Шортанбай,Орынбай,Сүйінбай,Шернияз,Біржан

3

Қазақ қыздарынан белгілі айтыскер ақындар

Ұлбике,Сара

4

Ертегілер,аңыздар Шығыс әдебиеті сюжеттері бойынша жазылған дастандарды жинап бастырып шығаруға еңбек сіңіргендер

Жүсіпбек Шайхасылатов,Ақылбек Сабалов, Шәді Жәңгіров,Мәулен Жұманшықов,Кашфуттин Шахмарданұлы

5

Қазақ баспасынан М.Х.Дулатидің «Өсиетнамасы» шықты

1880 ж

6

Қ.А.Яссауи «Диуани хикмет» қашан шықты

1896 ж

7

Шортанбайдың «Баланың зары» қашан шықты

1890 ж

8

«Түрік тайпалары қазақ халықтық әдебиетінің үлгілері» еңбегінің авторы

В.В.Радлов

9

Қазақ фольклорын жинаумен, жариялаумен жүйелі түрде айналысқан

Г.Н.Потанин

10

Әбубәкір Диваевтың ел үшін өлшеусіз еңбегі.

Қазақ ауыз әдебиеті мен тұрмыс-салт жырларын жинап жариялау


§ 49 ХІХ ғасырдың аяғы мен ХХ ғасырдың бас кезіндегі халық ауыз әдебиетінің көрнекті өкілдері


Сұрақтың қойылуы

Жауабы

1

Махамбет Өтемісұлы өмір сүрген жылдар

1804-1846 ж

2

Сүйінбай Аронұлы өмір сүрген жылдар

1815-1898 ж

3

Әбубәкір Кердері өмір сүрген жылдар

1858-1912 ж

4

«Нақылдар», «Әділеттік арнасы», «Жақсы мен жаман адамның қасиеттері» кімнің еңбектері

Сүйінбай Аронұлы

5

«Соғыс», «Тарланым», «Алайма, сұлтан, алайма», «Мұнарда, мұнар, мұнар күн» өлеңдерінің авторы

М.Өтемісұлы






















§ 50 ХІХ ғасырдағы қазақтың күй өнері

Сұрақтың қойылуы

Жауап

1

Құрманғазы Сағырбайұлы өмір сүрген жылдар?

1806 – 1879ж

2

Қ.Сағырбайұлы дүниеге келген жер?

Бөкей ордасының Жиделі жерінде

3

Қ.Сағырбайұлының неше күйі бар?

60 тан астам

4

Қ.Сағырбайұлының И.Тайманұлы көтерілісіне арналған күйі?

Кішкентай

5

Қ.Сағырбайұлының қай күйінде халық мерекесін бейнелейді?

Балбырауым

6

Қ.Сағырбайұлының қай күйінде ұлан байтақ даланы бейнелейді?

Сарыарқа

7

Қ.Сағырбайұлының қай күйінде халықтың қайғылы тағдырын бейнелейді?

Кісен ашқан

8

Дәулеткерей Шығайұлы өмір сүрген жылдар?

1820 – 1887

9

Дәулеткерей Шығайұлы неше күйі бар?

40 қа жуық

10

Дәулеткерейдің белгілі күйлері?

Жігер, Бұлбұл, Керілме, Желдірме

11

Тәттімбет Қазанғапұлы өмір сүрген жылдар?

1815 -1862ж

12

Шертпе күйдің негізін қалаған күйші?

Т.Қазанғапұлы

13

«Сар жайлау» «Сары өзен» «Ерке атан» «Бозторгай» күйлерінің авторы?

Т.Қазанғапұлы

14

Ықылас Дүкенұлы өмір сүрген жылдар?

1843 – 1916ж

15

«Қорқыт күйі» «Қамбар күйі» «Қазан күйі» туындыларының авторы?

Ы.Дүкенұлы

16

Ы.Дүкенұлы шенеуліктерді сынғы алатын күйлер?

«Бес төре» «Жарым патша»

17

Сарымалай өмір сүрген жылдар?

1835 – 1885ж

18

Сарымалайдың шын есімі кім?

Садық

19

Сарымалайдың қыз жібек жырының желісі бойынша шығарылған күйі?

Қоңырқаз

20

«Нар идірген» , «Қоңыр бұқа» күйлерінің авторы?

Сарымалай

21

Ықылас Дүкенұлы мемориалы орналасқан обылыс?

Жамбыл обылысы





§ 51 ХІХ ғасырдағы қазақтың ән сөз өнері


Сұрақтың қойылуы

Жауап

1

Ақан Сері Қорамсаұлы дүниеге келген жер?

Қазіргі Ақмола обылысы

2

А.Қорамсаұлы өмір сүрген жылдары?

1843 -1913ж

3

Ақан серінің неше әні сақталған?

40 тан астам

4

Ақан сері әндері?

Балқадиша, Ақтоқты, Алтыбасар, Ақ көйлек , Құлагер, Мақмаңгер.

5

Біржан сал Қожағұлұлы өмір сүрген жылдар ?

1834 – 1897 ж

6

Біржанның әлеуметтік мазмұнымен құнды саналған әндері?

Шедер, Жанбота, Көлбай – Жанабай, Адасқақ

7

Біржанның сұлулықты, нәзік сезімді жырлайтын әндері?

Ләйлім Шырақ, Қаламқас

8

Біржан қай жылы А.Құнанбаймен кездесті?

1865ж

9

1871 жылы Біржан кіммен айтысты?

Сара Тастанбекқызымен

10

Жаяу Мұса қанша ән жазып қалдырды?

60 тан астам

11

Мухит Мералыұлы өмір сүрген уақыты?

1841 – 1918ж

12

Жаяу Мұса Байжанұлы өмір сүрген уақыты?

1835 – 1929ж

13

Мухит Мералыұлы шығармалары?

Лирикалық жанр

14

«Бала Ораз» әнінің авторы ?

М.Мералыұлы

15

Біржан сал ескерткіші орналасқан жер?

Ақмола облысы

16

Жаяу Мұса ескерткіші орналасқан жер?

Астана қаласы






§ 52 Қазақ халқының ұлттық музыка аспаптары.

Сұрақ қойылуы

Жауабы

1

Музыкалық аспаптың түрлері.

Ішекті, үрмелі, ұрмалы-соқпалы.

2

Домбыра негізінен қандай ағаштардан жасалынған

Қарағаш, жаңғақ, жиде, балқарағай

3

Домбыраның көне түрік атауы

«таңбура»

4

Домбыраның бөліктері

Бас, мойын, шанақ, ішек, перне, түйме деген басты бөліктерден тұрады.

5

Екі немесе үш ішектен саз аспап

Шертер

6

Қорқыттың қобызын, оның сарынын ең алғаш мирас еткен.

Қойлыбай бақсы.

7

Шанағы қуыс,беті көн терімен қапталған іліп-шертіп тарататын музыкалық аспап

Адырна

8

Шаңқобызға анықтама

Темірден немесе күмістен жасалған үшкір тілшесі бар аспап

9

Шаңқобызға арналған күйлер

Қыз ұзату, Қыз зары, Қыз мұңы, Шаңқобыз толғауы.

10

Сыбызғы қандай аспап

Үрмелі музыкалық аспап

11

Жеті ішекті көне саз аспабы

Жетіген

12

Археологиялық қазба кезінде Сазсырнай қай жерлерден табылды.

1968 жылы Шымкент обл Темір аулыннан 1978 жылы Отырар қаласынан

13

Археологиялық қазба кезінде Дүңгіршек қай қаладан табылған

Тараз қаласынан 1970 жылы алғаш рет табылды

14

Археологиялық қазба кезінде Асатаяқ саз аспабы қай жерден табылған.

1932 жылы Талас алқабы өңірінен табылған.

15

Аң-құсты, түз тағыларын үркіту үшін қолданылатын аспап.

Дудыға

16

Соғыс кезінде айбар беріп, қыр көрсету үшін қолданылған аспап

Дауылпаз

17

Дәулет бақсы. Табынбай қобызшы қандай күйлерді қобызға қосқан

Тәңірі күйі,Қорқыт күйі





§ 53-54 ХІХ ғасырдың екінші жартысындағы білім беру мен ағарту ісі

Сұрақтың қойылуы

Жауабы

1

Бала оқыту суретінің авторы.

Хлудов

2

Қалалық жерлерді қалалық мектептер үлесінде салынған медреселер орналасқан қалалар.

Семей, Ақмола, Петропавл, Орал, Көкшетау

3

Медреселерде оқу құралы саналды.

«Шариат-ул-иман» «Иман-шарт»

4

Мектептерде білім алатын балалар жасы.

8-17

5

Медреседе оқушыларды қалай атады.

«Талиб-улам» (білімге ұмтылушылар және шәкіт)

6

ХІХ ғасырда Молдалар білімдерін қай жерде оқып жетілдірді

Бұқарада

7

ХІХ ғасырда қай елді мекен тұрғындары татар медресесіне ден қоя бастады.

Еділ мен Орал

8

Қазақ халқына дәстүрлі білім алу жолындағы рухани тұрғыдан үлкен тәрбие беретін орын.

Медреселер

9

Білімін жалғастыру үшін ауқатты ата-аналар балаларын қай жерге жіберіп, араб тіліндегі білімін жетілдірді.

Хиуа, Бұқар, Самарқант, Ташкент.

10

Біртіндеп ірі медреселерде араб тілімен қатар қай пәндердерді үйретті.

Орыс тілін, арифметиканың төрт амалын, географиялық пәндерді.

11

Мұсылман мектептері мен медреселерді бақылап отырды.

Орынбор муфтілігі

12

«Жаңа әдісті» жақтаушылар қандай пәндерді енгізу қажет деп тапты.

География,тарих,есеп,орыс тілі,жаратылыстану.

13

ХІХ ғасыр аяғымен ХХ ғасырдың басында түркі тілдес мұсылмандар халықтар арасында өріс алған мәдени-ағартушылық қозғалыс

Жәдитшілік (араб сөзі-жаңа әдіс)

14

Жәдиттік қозғалыстың көшін бастаған.

И.Гаспринский

15

Жәдитшілікті насихаттаған газет

«Тәржіман»

16

Жәңгір меңгерген тілдер

орыс парсы, араб,тара,неміс,

17

Петерборда І Николай таққа отыру рәсіміне қатысқан хан

Жәңгір

18

Медициналық бөлім мен дәріхана ашқан хан

Жәңгір

19

Қай жылы Ішкі ордаға мешіт салынды.

1835жылы

20

Қай жылы Жәңгір өзінің жеке қалтасынан мектеп ашты

1841 жылы 6 желтоқсан.

21

Жәңгір ашқан мектепте оқыған пәндер

Ислам дінінің тарихы, орыс тілі, арифметика, география, тарих

22

Мектеп түлегі қатарында болған белгілі этнограф ғалым кім

Мұхаммед Салық Бабажанов

23

Салық Бабажанов қай басылымдарға қазақ этнографиялық жағдайын баяндап отырды.

«Известия», «Жазбалар», «Этнографиялық жинақ»

24

Жәңгір хан қай университеттің кітапхана қорына Парсы, араб, түрік тіліндегі қолжазбалар өткізді

Қазан

25

Қай жылы Қазан университетінің ғылыми кеңестің құрметті мүшесі болып қабылданды.

1844 жылы 29 мамыр

26

Қай жылы орыс армиясының генерал-майоры дәрежесіне көтерілді

1843 жылы

27

Патша тарапынан қандай дәрежеде марапатталды.

1-дәрежелі «Әулие Анна» ордені мен гауһар тастармен әшекейлі қылышпен марапатталды.

28

Қазан қаласында Жәңгір ханның жарық көрген еңбегі

«Мухтасар ал-фикғайат»

29

Қазақ рулары шежіресі мен қазақ тарихының қол жазбаларын жинауға белсене қатысқан тұлға

Жәңгір хан

30

Жәңгір хан ескерткіші орналасқан қала

Орал













§ 55 ХІХ ғасырдағы Қазақстанның ғылыми зерттелуі.

Сұрақ қойылуы

Жауабы

1

Қай жылы Орынбор ғылыми мұрағаты коммисиясы ашылды.

1887 жылы

2

Торғай статистика комитеті ашылды

Орынбор

3

1870-1882 жарық көрген газет

«Туркестанские ведомости»

4

«Туркестанские ведомости» газетінің қосымша ретінде 1870-1882 жарық көрген газет

Түркістан уәлаятының газеті

5

1882-1902 жыл Омбыда қазақ тілінде жарық көрген газет

Дала уәлаятының газеті

6

1858 жылы Орынбор әскери корпусына қызметке жіберілген Бас штабтың генерал-лейтенанты

Лев Лаврентьеввич Мейердің

7

1865-1867 ж Қазақ даласына саяхат жасаған Бас штабтың генерал-майоры

Александр Константинович Гейнс

8

Иосиф Актонович Кастаньенің қазақ тарихына қосқан үлесі

Қазақтардың тарихи мәдени мұраларын жинақтап бақсылық өнер мен наным –сенім қызықтырған.

9

1848 жылы Арал теңізі флотилиясының бастығы ретінде Арал экспедициясын басқарып алғаш рет Арал теңізіне кешенді зерттеу жүргізген зерттеушісі

Алексей Иванович Бутаков

11

Археология әуесқойларының Түркістан үйірмесінің белсендісі болған генерал майоры кім?

Василий Андреевич Каллур

12

Шөлдегі құдық басында суретті салған

Н Н Каразин

13

1879 ж Сыр бойы, Бетпақдаланы зерттеген белгілі әскери шығыстанушы, этнограф, штаб-капитан

Николай Николоевич Каразин

14

Қай жылы патшаның қысқы сарайының әскери галериясында Орта Азия мотивтері бойынша картиналар сериясының көрмесі жасылынды.

1880 жылы

16

Түркістан өлкесінде әскери қызметте жүріп, халық арасында болып ертегі, мақал-мәтел, аңыз-әңгіме, наным-сенімдерді жинақтап, жариялап отырған белгілі қазақ этногрофы

Әбубакір Диваев

17

Дүние жүзіне белгілі ғалым (1827-1914) Алтай бойына, Жетісу мен Орта Азияға саяхат жасап, өлкені жан-жақты зерттеді

Петр Петрович Семенов-Тяншанский

18

Көрнекті Шығыс зерттеушісі Орхон, Тоныкөк ескерткіштерінің орыс тліндегі аудармасын жасаған академик

Васили Василевич Радлов

1837-1918 жж

20

Тоғызқұмалақ суретін салған

Н.Г.Хлудов

21

Акмолинские областные ведомости газеті жарық көрді қай жылы

1888-1902

22

Қазақтарға қатысты тарихы қалыптастырған зерттеушілер

И.Г.Хлудов, Т.Аткинсон, А.Т.Фон Миддендорф, О.Финш,А.Брем,В.Верашогин,М.Кастонье болды

23

1848-1852 ж қазақ даласында болып, тарихи-этнографиялық зерттеулер жүргізген ғалым

Томас Уитлом Аткинсон

24

Семей, Аякөз, Қапал, Алматы өңірлерінен қазақтардың тұрмыс-салты туралы сызба-суреттер салған

Томас Уитлам Аткинсон

25

Қазақтар бет-бейнесін фотолар, сурет-сызбалар арқылы көрсеткен шетелдік саяхатшылар

Г.Лансдел, А.Брем, Г.Ю.Клапрот, Б.Замийски

26

6 томдық фотоқұжаттар жинағы «Түркістан альбомы» кімнің тапсырмасымен құралды.

Константин фон Кауфман

28

Констан фан Кауфман өмір сүрген жылдары

1818-1882 ж

30

1848 жылы Орынбор корпусына әскери қызметке келген поляк зерттеушісі әрі суретшісі

Бронислав Залицкий

32

«Қазақ отбасы» суретін салған, 1848-1852 ж қазақ даласында болып, тарихи-этнографиялық зерттеулер жүргізген ғалым кім?

Томас Уитлам Аткинсон

36

Өлкетану қоғамдарымен олардың бөлімшелерінің негізгі міндеттері

Қазақ елі туралы географиялық, статистикалық, этнографиялық және жаратылыстану тарих мәселелерінде деректер жинап, оларды зерттеп жариялау болды.

37

Орынбордағы,Омбыдағы ,Семмейдегі және басқа ірі қоныстардағы бөлімдері бар , Орыс географиялық қоғамы қай жылы ашылды.

1845 ж

38

Кунсткамера мұражайын директорлық қызмет жасаған Көне түрік жазба ескерткіштерін зерттеген академик кім?

Василиии Васильевич Радлов


§56 Шоқан Уалиханов - дарынды ғалым

Сұрақтың қойылуы

Жауабы

1

Ш.Уалиханов қай жылдары өмір сүрді

1835-1865 ж

2

Ш.Уалиханов қай жерде дүниеге келді

Көкшетау өңірі, Құсмұрын бекінісі

3

Ш.Уалиханов ханның тұқымына қандай қатысы бар

Абылай ханның ұлы Уалиханның немересі

4

Ш.Уалиханов кім болған?

Дарынды ғалым,қазақтың тұңғыш ғалымы, саяхатшы, шығыстанушы, тарихшы, фольклоршы, демократ, ағартушы

5

Ш.Уалиханов шын есімі

Мұхаммедқанапия

6

Ш.Уалиханов неше жасына дейін Құсмұрындағы жеке мектеп тен білім алған діни сауат ашқан

12 жасына дейін

7

Ш.Уалиханов Омбыдағы Кадет корпусына қай жылы оқуға түсті

1847 ж

8

Ш.Уалиханов қай жылы Батыс генерал губернаторлығында әскери қызмет атқарды

1853 ж

9

Ш.Уалиханов кімдерге жазған хатында патша үкіметінің озбырлық саясатын сынға алып отырды

Ф.М.Достоевский, А.Н.Майков, В.С.Курачкин,К.К.Гутковскии

10

1855 жылы Гасфорьттың экспедициясымен қай жерге сапар шекті

Омбыдан Іле Алатауына дейін

11

Ш.Уалиханов П.П. Семенов Тяншанский қай жылы кездесті

1856 жылы

12

1857 ж Шоқан Алатау қырғыздарына сапар шегіп тұрмысын фольклорын жинап қай дастанын жазып алды.

Манас

13

Ш.Уалиханов қай жылы Қашқарияға сапар шекті

1858 жылы

14

Ш.Уалиханов сол кезде қандай еңбегін сапардан алған әсері ретінде жариялады

«Алты шахардың немесе қытайдың Нанлу провинсиясының (кіші бұқараның( шығыстағы алты қаласының жағдайы туралы

15

1859 жылы күзде Ш.Уалиханов қай жылы Петерборға келгенде алған марапаты

Влаждимир орденімен марапатталды

16

1861 жылы Петербор қаласынан не себепті туған өлкесіне қайта оралды

Денсаулығының нашарлауына байланысты

17

Патша үкіметінің отарлық, қзбырлық әрекетін көріп. Өзінің басқару ісіне қатысты қандай еңбектер жазды

Қырдағы мұсылманшылық туралы, қырғыздардың көші-қондары туралы, сот реформасы туралы

18

Ш.Уалиханов қай жерде, қай жылы дүниеден озды

1865 жылы сәуірде Алтынемел жотасының Көшентоған деген жерде Тезек төренің ауылында

19

Ш.Уалиханов қай жердің халықтарының тарихын , географиясын, этнографиясын, фольклоры жайлы құнды деректер қалдырған

Орта Азия, Қазақстан, Шығыс Түркістан

20

Ш.Уалиханов қандай поэмалардың үлгілерін жазып алып қалдырған

«Қозы көрпеш Баян сұлу», «Ер көкше»

21

Қай жерде Ш.Уалихановтың мемориалдық мұражайы жұмыс істейді

Алтынемелде

22

«Шоқан Шыңғысұлы Уалиханов шығыстану ғылымында аққан жұлдыздай жарқ етті де жоқ болды.Орыс шығыстанушылары оны елуде бір кездесетін ғажайып дарын иесі деп танылды және одан түрік халықтарының тағдыры жөнінде ұлы да маңызды жаңалықтар ашады деп кеткен еді» деп жазған кім?

Белгілі шығыстанушы, ғалым И.Веселовскии







§ 57 Ыбырай Алтынсарин – көрнекті ағартушы

Сұрақтың қойылуы

Жауап

1

Ы.Алтынсарин нешінші жылдары өмір сүрді?

1841 – 1889ж

2

Қай жерде дүниеге келген?

Торғай обылысында

3

Ы.Алтынсарин кім болды?

Қоғам қайраткері, ағартушы, демократ тәлімгер, этногрф, публист жазушы.

4

Қай жылы алтын медалымен бітіріп шығады?

1857 ж

5

Қай жылы тілмаш болып қызмет атқарады?

1859 ж

6

Қай жылы іс жүргізуші ретінде қызмет атқарады?

1868 ж

7

Қай жылы уақытша ережеде белгіленген сайлау тәртібін бұзды деп айыптады?

1868 ж

9

Өз ойын жергілікті қай газетте ашық айтып отырған?

Оренбургский листок газетінде

10

Қай жылы Торғай губерниялық мектеп инспекторы қызметіне тағайындалған?

1879 ж

11

Қай уездерге орыс – қазақ училищелерін ашқан?

Ырғыз, Николов, Торғай, Елек

12

Қай жылы Ырғыз аласында қазақ қыздарын оқытатын мектеп-интернат ашты?

1888 ж

13

Қай жылы Тоғайда интернаты бар қыздар училищесі жұмыс істей бастады?

1891 ж

14

Қай жылы Қостанайда интернаты бар қыздар училищесі жұмыс істей бастады?

1893 ж

15

Қай жылы Ақтөбеде интернаты бар қыздар училищесі жұмыс істей бастады?

1896 ж

16

Қазақ – орыс мектептеріне қандай оқулықтар жазып шығарды?

Қазақ хрестаматиясы, Қазақтарға орыс тілін үйретуге алғашқы басшылық.

17

Ы.Алтынсарин кімнің мысалдарын қазақ тіліне аударды?

Крыловтың мысалдарын

18

Қазақ халқы Ы.Алтынсаринді кім деп таныды?

«Ұстаздардың ұстазы».







§ 58 – 59 Абай Құнанбаев - ұлы ақын

Сұрақтың қойылуы

Жауап

1

Абай Құнанбаев кім болды?

Ұлы ақын, әр ойшыл

2

Абай Құнанбаев қай жылдары өмір сүрген?

1845 – 1904ж

3

Абай қай жерде туып – өскен?

Семей обылысы Шыңғыс туының етегінде.

4

Абай бала күнінде қай тілде хат танып сауатын ашты?

Арабша

5

Абай 10 жасында қандай медересеге орналасып қанша жыл оқыды?

Ахмет Риза медіресесінде 3 жыл оқыды

6

Абай қай жылдан бастап көркем шығармашылыққа ден қойды?

1886 ж бастап

7

Абайдың ғибаратты өсиетке толы дастандары?

Қарасөздері, Ескендір, Масғұт, Әзім әңгімесі

8

Абай кімдердің орыс тіліндегі классикалық әдебиеттерін аударды?

А.С.Пушкин, М.Ю.Лермонов, И,А.Крылов

9

Мен егер заң қуаты қолымда бар кісі болсам, адам мінезін түзеп болмайды деген кісінің тілін кесер ем- деп жазды

Отыз жетінші қарасөзі?

10

Абайдың шығарған әндері?

Көзімнің қарасы, Желсіз түнде жарық ай, тб

11

Абай Пушкиннің қай поэмасын аударды?

Евгений Онегин

13

Абайдың мұражай – үйі орналасқан қала?

Семей

14

«Абай жолы» романын жазған кім?

М.Әуезов

15

Абайдың қарасөздері қанша?

45

16

Азан шақырып қойған аты?

Ибрагим

17

Әкесі Құнанбай Абайды кері қайтарып алған себебі?

Ел ісіне араластыру үшін

18

Абай М.Ю.Летмановтың қай шығармаларын аударды?

Шайтан, Дұға, Қанжар, Жалау, Теректің сайы

19

Абайдың із басар шәкірттері?

Шәкәрім, Көкбай, Ақылбай, Кәкітай, Мағауия

20

Абайдың 150 жылдық мерейтойы ЮНЕСКО – да көлемді түрде аталып өтілген жыл?

1995ж

21

Абайды неліктен телқара деп атаған?

Ұлжан мен Айғыздың арасында тел өскен





§ 60 Ш. Құдайбердіұлы М.Ж.Көпейұлы Қ.Халит еңбектерінің тарихи құндылығы

Сұрақтың қойылуы

Жауап

1

Шәкәрім Құдайбердіұлының өмір сүрген жылдары?

1858 – 1931ж

2

Шәкәрім Абайға қандай туыстық қатыныасы болды?

Абайдың немере інісі

3

Шәкәрім қай жерде дүниеге келген?

Семеи обылысы Абай ауданындағы Шыңғыстау бөктері

4

Шәкәрім меңгерген тілдер?

Арап, Парсы, Түрік, Орыс

6

Шәкәрім қажылықты өтеу барысында меккеге барып қайтқан жыл?

1905 ж

7

Шәкәрімнің 1911ж жарық көрген кітабы?

«Түрік Қырғыз, Қазақ һәм хандар шежіресі»

8

1912 ж «Жәрдем» баспасыннан жарияланған еңбектері?

«Қазақ айнасы», «Үш анық», «Жолсыз жаза, яки кез болған іс»

9

Дін бұзушыларды сынға алған еңбегі ?

«Мұсылмандық шарты»

10

Шәкәрім поэмалары мен романы?

«Қалқаман – Мамыр», «Еңлік – Кебек», «Нартайлық- Айсұлу» поэмалары, «Әділ – Мария» романы

11

Шәкәрім шығарған ән ?

«Бұл ән бұрынғы әннен өзгерек»

12

Қай жылы ұлы Абайдың жанына қайта жерлеп басына айшықты кесене орнатты?

1988 ж

13

Мәшһүр Жүсіп Көпейұлы өмір сүрген жылдар?

1858 – 1931ж

14

М.Көпейұлы туып оскен жер?

Баянауыл

15

Қай жылы Хамереддин хазреттің медресесінде одан кейін Бұхарадағы діни жоғарғы оқу орнында білім алуды жалғастырды?

1870ж

16

Не себепті Жүсіп атына халық Мәшһүр атын қосып айтқан?

Халық арасында білімдарлығымен танылғаны үшін

17

Мәшһүр арабша қандай мағынаны білдіреді?

Белгілі

18

Қай жылдан бері мұғалім болып жасаған?

1875 ж


19

Қай жылдары Самархант, Ташкент,Түркістан, Бұхара, қалаларында болып араб, парсы тілінде үйреніп шығыстың классик әдебиетімен танысады?

1887 – 1890ж


20

Кіммен танысып ауыз әдебиеті үлгілерін жинаумен айналысады ?

Белгілі Түріктанушы ғалым академик В.В.Радловпен

21

«Гулшат – Шеризат», «Ғибаратнама», «Шайтанның саудасы» үлгілерін жинап насихаттаған ақын?

Мәшһүр Жүсіп Көпейұлы

22

Қазақтың қазақ боғанда өзіне арналған сыбағасына тиген жалғыз мейрамы Наурызнама деп жазған М.Көпейұлының еңбегі?

Наурыз

23

Қай жылы қазан қаласынан М.Көпейұлының 3 кітабы «Хал – Ахуал», «Тірлікте көп жасағандықтан көрген бір тамашамыз», «Самарқандтың кімдікі екендігі». жарық көрген?

1907ж

25

М.Көпейұлы мұражайы қайда жұмыс жасайды?

Баянауылда

26

Құрманғали Хамед өмір сүрген жылдар?

1843 – 1913ж

27

1830 – 1940 ж қайда білім алды?

Аягөз, Семейдегі мешіт

28

Қ.Хамед қай тілдерді жетік менгерген?

Араб, Парсы,Түрік, Қытай, Манғол

29

Қ.Хамед қай қалада балаларға мешіт ашып араб, татар тілде білім берді

Шәуешек

30

Қ.Хамед Меккеге қажылыққа қай жылдары барды?

1897 – 1898ж

31

Шағатай тілінде жазылған еңбектері?

«Тауарих-и Хамса Шарқи», «Жарида»

32

1910ж қазанда «Өрнек» баспасынан жарияланған еңбегі?

«Тауарих – Хамса»

33

Тауарих – Хамсаның қазақша атауы?

«Шығыстың бес тарихы»

34

Қ Хаьедтің 21 жыл уақыт жұмсаған еңбегі?

«Тауарих – Хамса»












ТЕРМИНДЕР СӨЗДІГІ

Асар – маусымдық жұмыстарды жүзеге асырудағы туыстардың өзара көмегі.

Баж (бадж) – отырықшы егінші тұрғындардан жиналатын салық түрі.

Воевода – патшалық Ресейдегі әскери басшы, көп жағдайда белгілі бір әкімшілік – аумақтық бірлікті және аумақтық принцип бойынша құрылған әскерді басқарудың әкімшілік және әскери қызметін қоса атқаратын билеуші.

Генерал-губернатор – 1) патшалық Ресейдегі жергілікті жоғары әкімшілік лауазым. Ол бірнеше губерниядан тұратын генерал – губернаторлықты басқарды; 2) Ресейдің Қазақстан жерін отарлау саясаты барысында,1867-1868 жылғы реформаға сәйкес қазақ жері Ресейдің әкімшілік басқару жүйесіне енгізіліп, Батыс Сібір, Дала, Түркістан генерал губернаторлығы құрылды.

Губерния – 20 ғасырдың басына дейінгі Ресейдегі әкімшілік – аумақтық бөлінудің ең жоғарғы бірлігі.Губерниялар уездерге бөлінген.

Диуан – 1) Моңғол мемлекетіндегі атқарушылық билікті жүзеге асыратын орган; 2) Ресей империясындағы округтік орган.

Ерулік – ауылға басқа ауылдан жаңадан бір отбасы көшіп келсе, сол жерде бұрыннан тұрып жатқан көршілер ол отбасын шақырып қонақасы, ас беруі.

Зекет – шариғатқа негізделген , малшаруашылығымен айналысатын шаруалардан алынатын салық.

Жатақ – кедейленген малшылардан шыққан, егіншілікпен айналысатын кедей шаруалар.

Жеті жарғы – Тәуке ханның билігі (1680-1708) тұсындағы байырғы әдет-ғұрыптық заңдар жүйесі, «Қасым ханның қасқа жолы», «Есім ханның ескі жолы» заңдар жинағы негізіне сүйеніп жасалған құқықтық ережелер жинағы.

Имам (араб.алдында тұрушы) – мұсылмандарда бірлесіп Құдайға құлшылық жасауға басшылық ететін табыну қызметшісі. Ірі дін қайраткерлерінің құрметті атағы.

Көкпар – қуанышты тойларда серкені тартып ойнайтын ат ойыны.

Қоқан хандығы (1710-1876) – Ферғанада 18-19 ғасырларда өмір сүрген мемлекет.Астанасы – Қоқан қаласы. 1876 жылы хандық жойылып, Ресейдің құрамына, Түркістан генерал-губернатоорлығының аумағына кірді.

Қыз қуу – ққыз ұзату, келін түсіру және түрлі мерекелерде, тойларда атты жігіттің атты қыздың артынан қуып жетуі үшін ұйымдастырылатын жастардың ат ойыны.

Медресе – дін қызметкерлерін, мұсылман бастауыш мектептерінің мұғалімдерін және Таяу, Орта Шығыс, т.б. елдердің мемлекеттік аппарат қызметкерлерін даярлайтын орта және жоғары мұсылман мектептері.

Молда (араб. Маула – билеуші, қожайын) – исламдағы Құдайға табыну қызметшісі.

Отаршылдық (колониализм) 16-20 ғасырлардағы өнеркәсіптік жағынан дамыған елдердің басқа елдердің жерлерін басып алу, қоныстану және шаруашылық игеру саясаты.Отаршылдық немесе отарлау жергілікті тұрғындарды күшпен бағындыру, ығыстыру арқылы жүреді.

Сәукеле – ұзатылатын қыздың өз үйінен киіп шығатын баскиімі, әйел әшекейінің ең қымбаты.

Тархан – 1) әскери атақ.Түркі-моңғол халықтарында тархан – дәрежесі жағынан ханнан кейінгі екінші дәрежелі ақсүйек.Батырлар да ерекше әскери еңбегі үшін Тархан лауазымын алғаннан кейін салық жинау құқығын иеленген; 2) Ресей үкіметінің Кавказ,Орта Азия, Қырым хандықтарынан шыққан әйгілі атамдарға берген атағы.

Теңге алу – қалтаға түйілген күміс теңге немесе күміс жамбыны атпен шауып келе жатып, ат үстінен еңкейіп алу үшін ұйымдастырылатын ат ойыны.

Уезд – 20 ғасырдың басына дейінгі Ресейдегі әкімшілік – аумақтық бөлінудің бірлігі.1867-1868 ж.ж жүргізілген әкімшілік реформаға сәйкес Орал, Торғай, Ақмола, Семей, Жетісу, Сырдария облыстары уездерге бөлінді.Уезд болыстарға бөлінді.

Шариғат – мұсылмандық құқық.

































ПАЙДАЛАНЫЛҒАН ӘДЕБИЕТТЕР ТІЗІМІ


1. Назарбаев Н.Ә Тарих толқынында.Алматы:Атамұра,1999.

2. Т Омарбекоа. Г Хабижанова. Т Қаратаева. М Ногайбаев «Мектеп» . баспасы 2018 жыл

3.. Қазақстан тарихы.Бест томдық.3-том. Алматы: Атамұра,2002.

4. . Қазақ халқының дәстүрлері мен әдет-ғұрыптары.1- . . том.Біртұтастығы және ерекшелігі. Алматы «Арыс», 2005.

7. www.google.com. www.yandex.ru. www.testtent.kz интернет . . ресурстарынан алынды.

8. Қазақ халқының тұрмысы мен мәдениеті – Алматы кітап 2006 ж Кенжеахметұлы С

9. Қазақ халқының салт-дәстүрі 1 том Алматы кітабі 2006-2004












66


Жүктеу
bolisu
Бөлісу
ЖИ арқылы жасау
Файл форматы:
doc
02.11.2024
763
Жүктеу
ЖИ арқылы жасау
Бұл материалды қолданушы жариялаған. Ustaz Tilegi ақпаратты жеткізуші ғана болып табылады. Жарияланған материалдың мазмұны мен авторлық құқық толықтай автордың жауапкершілігінде. Егер материал авторлық құқықты бұзады немесе сайттан алынуы тиіс деп есептесеңіз,
шағым қалдыра аласыз
Қазақстандағы ең үлкен материалдар базасынан іздеу
Сіз үшін 400 000 ұстаздардың еңбегі мен тәжірибесін біріктіріп, ең үлкен материалдар базасын жасадық. Төменде керек материалды іздеп, жүктеп алып сабағыңызға қолдана аласыз
Материал жариялап, аттестацияға 100% жарамды сертификатты тегін алыңыз!
Ustaz tilegi журналы министірліктің тізіміне енген. Qr коды мен тіркеу номері беріледі. Материал жариялаған соң сертификат тегін бірден беріледі.
Оқу-ағарту министірлігінің ресми жауабы
Сайтқа 5 материал жариялап, тегін АЛҒЫС ХАТ алыңыз!
Қазақстан Республикасының білім беру жүйесін дамытуға қосқан жеке үлесі үшін және де Республика деңгейінде «Ustaz tilegi» Республикалық ғылыми – әдістемелік журналының желілік басылымына өз авторлық материалыңызбен бөлісіп, белсенді болғаныңыз үшін алғыс білдіреміз!
Сайтқа 25 материал жариялап, тегін ҚҰРМЕТ ГРОМАТАСЫН алыңыз!
Тәуелсіз Қазақстанның білім беру жүйесін дамытуға және білім беру сапасын арттыру мақсатында Республика деңгейінде «Ustaz tilegi» Республикалық ғылыми – әдістемелік журналының желілік басылымына өз авторлық жұмысын жариялағаны үшін марапатталасыз!
Министірлікпен келісілген курстар тізімі