Бөлім: Тарихи шындық пен көркемдік шешім

Мектеп:

Күні:

Мұғалімнің аты-жөні:

Сынып:

Қатысқан оқушылар саны:

Қатыспағандар:

Сабақтың тақырыбы

Махамбет Өтемісұлы «Мен, мен, мен едім» өлеңіндегі ақынның өз тұлғасы мен Исатай бейнесі.

Оқу бағдарламасына сәйкес оқыту мақсаттары

9.1.3.1 көркем шығарманың идеясына сай кейіпкерлер жүйесін анықтау;

9.2.2.1 автор бейнесінің идеялық стилистикалық тұтастырушы ретіндегі рөліне талдау жасау.

Сабақтың мақсаттары

Барлық оқушылар: Шығарма кейіпкерлерінің бейнесін танытатын жолдарды анықтайды;

Көпшілігі: Жырдан дәлел келтіре отырып, кейіпкерге мінездеме береді, автор бейнесінің идеялық стилистикалық тұтастырушы ретіндегі рөліне талдау жасайды;

Кейбір оқушылар: Кейіпкерлер жүйесін, автор көзқарасын анықтайды, автор бейнесінің идеялық стилистикалық тұтастырушы ретіндегі рөліне талдау жасап, баға береді.

Жоспар

Сабақтың кезеңі/ уақыт

Педагогтің әрекеті

Оқушының әрекеті

Бағалау

Ресурстар

Сабақтың

басы

І. Ұйымдастыру кезеңі. Оқушылармен сәлемдесіп, зейінін сабаққа аудару.

Қызығушылықты ояту

Ақын О.Сүлейменовтің «Махамбетке» өлеңін мәнерлеп оқыңдар, өлеңнің идеясы туралы ойларыңмен бөлісіңдер.

Қатаң да бопсың, қасарсаң

Қас дұшпанды

Бір-ақ сілтеп

Қақ бөліпсің қылышпен,

Қанды ұрыстан

Құйттай ғана босансаң

Жыр арнапсың

Жүректерге сүйіскен.

Саған берген

Алыптығын алыпсын.

О, Махамбет,

Қайсар ұлы

Көшпелі бұл халықтың,

Қаһарлансаң

Ханның басын алыпсың.

Сабақтың мақсаты мен бағалау критерийлерін таныстыру.

Оқушылармен сәлемдесіп, зейінін сабаққа аудару.

Оқушылар ақын О.Сүлейменовтің «Махамбетке» өлеңін мәнерлеп оқып, өлеңнің идеясы туралы ойларымен бөліседі.

ҚБ.

Оқулық

ttps://bilimland.kz/kk/courses/audiochrestomathy/9-synyp/poehziya/lesson/7-maxambet-otemisuly-men-men-men-edim

Сабақтың ортасы

Мағынаны тану.

1-тапсырма. «Мен, мен, мен едім» өлеңіндегі автор бейнесінің идеялық стилистикалық тұтастырушы ретіндегі рөліне талдау жасайды.

1топ: Өлеңдегі автордың ішкі сырына назар аударады. Ақынның мақсаты мен арманын талдап, сипаттап жазады.

Мен - мен едім, мен едім!

Мен Нарында жүргенде

Еңіреген ер едім.

Исатайдың барында

Екі тарлан бөрі едім.

Ерегіскен дұшпанға

Қызыл сырлы жебе едім.

Жақсыларға еп едім,

Жамандарға көп едім.

Ерегіскен дұшпанның

Екіталай болғанда

Азыққа етін жеп едім.

Хан баласы ақсүйек -

Ежелден табан аңдысқан

Ата дұшпан сен едің,

Ата жауың мен едім.

Ежелгі дұшпан ел болмас,

Етектен кесіп жең болмас!

Хан баласы ақсүйек -

Байеке сұлтан сен болып,

Сендей нарқоспақтың баласы,

Маған оңаша жерде жолықсаң,

Қайраңнан алған шабақтай

Қия бір соғып ас етсем,

Тамағыма қылқаның кетер демес ем

2-топ: Өлең жолдарындағы ақынның айтпақ ойын талдаңыз.

Еділдің бойы ен тоғай -

Ел қондырсам деп едім.

Жағалай жатқан сол елге

Мал толтырсам деп едім.

Еңсесі биік ақ орда -

Еріксіз кірсем деп едім.

Керегесін кескілеп,

Отын етсем деп едім.

Туырлығын тескілеп,

Тоқым етсем деп едім.

Тақта отырған хандардың

Төрде отырған ханымын

Қатын етсем деп едім.

Әлдилеген баласын

Жетім етсем деп едім.

Хан сусыны сары бал -

Сұраусыз ішсем деп едім.

Ханның киген кіреуке -

Үстіме кисем деп едім.

Қанікейдей көріктіңді

Қалыңсыз құшсам деп едім.

3-топ: «Махамбет батыр» сөзіне сөзжұмбақ құрастырады. Сөзжұмбақ құрастыруда ақынның өмір жолын, шығармашылығын негізге алу қажет.

Дескриптор:

• өлеңіндегі автор бейнесінің идеялық стилистикалық тұтастырушы ретіндегі рөліне талдау жасайды;

• Өлеңдегі автордың ішкі сырына назар аударады;

• Ақынның мақсаты мен арманын талдап, сипаттап жазады;

• Өлең жолдарындағы ақынның айтпақ ойын талдайды.

ҚБ

2

Сенің ойыңдағы Махамбет

Үзіндідегі Махамбет

Портреті

Сыртқы бейнесі

Сөйлеу ерекшелігі

Өткірлігі

Іс-әрекеті

Батырлығы

Дескриптор:

• Махамбет образын анықтайды;

• Өз ойындағы Махамбет бейнесімен салыстырады;

• ойларын дәлелдейді.

ҚБ

3-тапсырма. Кейіпкерлер бейнесін талдау. Шығарма кейіпкерлері туралы кесте толтырып, ой-пікірлерімен бөліседі.

1-топ.

2-топ.

Дескриптор:

• Кейіпкерлердің тарихтағы орнын анықтайды;

• Кейіпкерлердің іс-әрекетін талдайды;

• Кейіпкерлердің адами қасиеттерін анықтайды;

• Өз пікірін білдіреді.

ҚБ

«Мен, мен, мен едім» өлеңіндегі автор бейнесінің идеялық стилистикалық тұтастырушы ретіндегі рөліне талдау жасайды.

Өлеңіндегі автор бейнесінің идеялық стилистикалық тұтастырушы ретіндегі рөліне талдау жасайды;

Өлеңдегі автордың ішкі сырына назар аударады;

Ақынның мақсаты мен арманын талдап, сипаттап жазады;

Өлең жолдарындағы ақынның айтпақ ойын талдайды.

Махамбет поэзиясындағы ақын образын талдайды.

Махамбет образын анықтайды;

Өз ойындағы Махамбет бейнесімен салыстырады;

Ойларын дәлелдейді.

Кейіпкерлер бейнесін талдау. Шығарма кейіпкерлері туралы кесте толтырып, ой-пікірлерімен бөліседі.

ҚБ. Топтар бір-бірінің жұмысын бағалайды.

ҚБ.

ҚБ.

http://bilim-all.kz/olen/1624-Men

« Мен, мен, мен едім» өлеңі

Сабақтың соңы

Рефлексия

Мені қызықтырған минут...

Маған ой салған уақыт...