САБАҚ: Ашық және жабықтұқымды өсімдіктердің

тіршілік циклі

Мектеп:

Күні:

Мұғалімнің аты-жөні:

Сынып: 8

Қатысқандар саны:

Қатыспағандар саны:

Сабаққа

негізделген оқу мақсаттары

8.2.1.3 – ашықтұқымды және жабықтұқымды өсімдіктердің тіршілік циклінің ерекшеліктерін түсіндіру

Барлық оқушылар:

Мәтінді оқып, мазмұнын түсінеді, ашық және жабық тұқымды өсімдіктердің ерекшеліктерін біледі, олардың споралы өсімдіктерден

айырмашылығын түсінеді.

Оқушылардың басым бөлігі:

Жабық және ашық тұқымды өсімдіктердің өзіндік ерекшеліктерін зерделейді, ортақ белгілерін табады.

Жабық және ашық тұқымды өсімдіктердің тіршілік циклдерін талдайды, гаметаларының түзілуін түсіндіре алады.

Кейбір оқушылар:

Қосарлана ұрықтанудың биологиялық маңызына баға береді.

Сабақтың

құндылығы

Зайырлы қоғам және жоғары руханият.

Бағалау критерийлері:

• Тұқымды өсімдіктердің ашықтұқымды өсімдіктер және жабықтұқымды өсімдіктер деп бөлінетінін біледі.

• Олардың споралы өсімдіктерден айырмашылықтарын жүйелеп анықтайды.

• Тұқымды өсімдіктерге тән белгілерді қарастырады.

• Ашық және жабықтұқымды өсімдіктердің тіршіліктерін талдайды, салыстырады, кездесетін терминдерді түсіндіріп бере алады.

• Қосарлана ұрықтанудың биологиялық маңызына баға береді.

Тілдік мақсат

Тапсырма орындау барысында оқушылардың назарын ғылымилыққа аудару (мысалы, пән бойынша оқу мақсаттарына жету үшін қажетті терминология мен тіркестері бар лексика)

Негізгі сөздер мен тіркестер:

Ашықтұқымды өсімдіктер, жабықтұқымды өсімдіктер, қосарлана ұрықтану,

мегаспорофит, мегагаметофит, микроспорогенез, микрогаметогенез, генеративті жасуша, вегетативті жасуша

Сыныптағы диалог/жазылым үшін пайдалы тілдік бірліктер:

Талқылауға арналған тармақтар:

Қарағайдың аналық бүрі мен аталық бүрінің ерекшеліктерін талқылап атап беріңдер.

Сіз неліктен... екенін айта аласыз ба?

Неліктен қылқанжапырақтылар ашықтұқымды өсімдіктер бөліміне жатады?

Жазылым бойынша ұсыныстар:

Терминдердің түсініктемесін дәптерге түсіреді.

Алдыңғы оқу

«Адасқан тұжырымдар» жаттығуы Дұрыс тұжырымдарды белгілеп шығыңдар:

• Мүктер төменгі сатыдағы өсімдіктер.

• Мүктердің өткізгіш, тірек ұлпалары нашар жетілген.

• Мүктердің тіршілік циклінде гаметофит басым.

• Мүктің қауашағы жасыл түсті.

• Қырықжапырақтың өткізгіш ұлпасы нашар жетілген.

• Қырықжапырақтың тіршілік циклінде спорофит басым.

• Қырықжапырақтардың жапырақтарының астында сорустар бар.

Жоспар

Жоспарланған

уақыт

Жоспарланған жаттығулар (төменде жоспарланған

жаттығулармен қатар, ескертпелерді жазыңыз)

Ресурстар

Басталуы

Ұйымдастыру. Психологиялық ахуал. Топқа бөлу әдісі: «Түсті ленталар»

Сынып осы әдіс арқылы «Ашықтұқымдылар»,

«Жабықтұқымдылар» топтарына бөлінеді. Әр топ өздерінің атының сабаққа байланысын болжайды.

Ынтымақтастық атмосферасын тудыру:

«Өзіме тілек» жаттығуы

Әр оқушы өзіне тілек ойлап табуы керек. Әрбір оқушы өзінің ойластырған тілегін оң жақтағы оқушыға дауыстап айтады және осыны да саған тілеймін дейді. Тілекті қабылдаған оқушы әрі қарай жалғастырады.

Ортасы

І. Оқулықпен жұмыс.

1. топ: Мәтінді оқып, ПОПС стратегиясын қолданып жауап береді.

П – позиция /сенің ұстанымыңның қорытындысы/ – біздің ойымызша...

О – обоснование /сенің ұстанымыңды қолдайтын негіз/ – Себебі, біз оны... деп түсіндіреміз

П– пример /мысал/ – оны біз... деген мысалдармен дәлелдей аламыз

С– следствие /қорытынды/ – осыған байланысты біз... деген.

2. топ: Мәтінді оқып, «Сүзіп алу» стратегиясын пайдаланып, ашық және жабықтұқымды өсімдіктердің тіршілік циклінің сызбасын жасайды.

Дескрипторлар:

• Мәтінді толық меңгеріп, топтық жұмыс тапсырмасын толық орындайды.

• Терминдердің мәнін ашады.

• Ашық және жабықтұқымды өсімдіктердің тіршілік циклін талдайды.

Сергіту сәті. «Австарлия жалыны» сағат тілімен қол және аяқпен жұмыс

1. Ысқылау

2. Шыртылдату

Оқулық

3. Шапалақтау

4. Аяқты ұру

5. Марш жасау

Рефлексия.

Аяқталуы

«Суреттер сөйлейді»

Қарағай мен гүлді өсімдіктердің тіршілік циклін суретке қарап, түсіндіріп беріңдер.

Дескрипторлар:

• Суретке қарап өсімдіктердің тіршілік циклін түсіндіріп бере алады.

• Санмен, сызықпен берілген өсімдік мүшелерін дұрыс белгілейді.

• Қосарлана ұрықтанудың биологиялық маңызына баға береді.

«Көңіл күй рефлексиясы»

Қосымша ақпарат. Мамыр-маусым айларында қарағайдың жас өркендерінің ұшынан сарғыш бүрлерді көруге болады. Әрбір бүрде қабыршақ тәріздес түрі өзгерген жапырақтар – микроспорофилдер болады. Әрбір микроспорофилдің астыңғы жағында екі тозаңы бар микроспорангий (тозаң қапшығы) орналасқан. Пісіп-жетілген тозаң екі қабықшамен қапталған: сыртқы – экзина, ішкі – интина. Экзина интинаның екі жерінен алшақтап, ауа қапшықтарын түзеді. Тозаңның қабықшасы астында цитоплазма және онда вегетативті және генеративті жасушалар орналасады. Осындай күйде тозаң тозаң қапшығынан шығып, жел арқылы таралады. Екінші бір өркенде, көбінесе жоғары жағында қызыл түсті ұсақ бүрлер дамиды. Ол осьтен және қабыршақтан тұрады. Сыртқы – қабыршақ және ішкі тұқымды қабыршақ болады. Тұқымды қабыршақта екі тұқым бүрі орналасады. Алғашқы кезде кабыршақтың негізінде шағын түйір пайда болады. Бұл болашақ тұқым бүрдің ішкі құрамы –

нуцеллус. Нуцеллусті жан-жағынан тұқым бүрдің жабыны – интегумент қоршайды.

Нуцеллустің жоғарғы жағында тозаң саңылауы немесе микропиле болады. Нуцеллусте микропилеге жақын археспориалды жасушалар ерекшеленеді, редукциялық бөлінуі

нәтижесінде мегаспора пайда болады.

Саралау – Сіз қосымша көмек көрсетуді қалай жоспарлайсыз? Сіз қабілеті жоғары

оқушыларға тапсырманы күрделендіруді қалай жоспарлайсыз?

Қосымша көмек керек оқушылар үшін: Гаметалар қандай бөліну жолымен пайда болды, өткен тақырыпты еске түсіре отырып, жауап беріңдер.

Қабілеті жоғары оқушы: Салыстыру кестесін сызыңдар.

Пәнаралық байланыс Қауіпсіздік және еңбекті қорғау ережелері

АКТ-мен байланыс Құндылықтардағы байланыс

Өкілдері

Гамето- фит

Спорофит

Тіршілік циклінде қай кезең

басым?

Мүктер

Қырықжа-

пырақтар

Ашық- тұқымды- лар

Жабық- тұқымды-

лар

Рефлексия.

Сабақ / оқу мақсаттары шынайы ма?

Бүгін оқушылар не білді?

Сыныптағы ахуал қандай болды?

Мен жоспарлаған саралау шаралары тиімді болды ма? Мен берілген уақыт ішінде үлгердім бе? Мен өз жоспарыма қандай түзетулер енгіздім және

неліктен?

Рефлексия. «Сауалнама»

Қорытынды бағамдау

Қандай екі нәрсе табысты болды (оқытуды да, оқуды да ескеріңіз)?

1. Сабақта әртүрлі оқыту стратегиялары, түрлі әдістерді араластырып қолдану

2. Жеке, жұптық, топтық жұмыстар

Қандай екі нәрсе сабақты жақсарта алды (оқытуды да, оқуды да ескеріңіз)?

1. Оқушылардың сабақ барысындағы жұмыстарына талдау жасау, тапсырмалардың орындалуын жақсарту үшін не істеу керектігіне мән беру

2. Оқушылар орындай алмаған тапсырмаларды қайта қарап, өзгеріс енгізу

Сабақ барысында мен сынып немесе жекелеген оқушылар туралы келесі сабағымды жетілдіруге көмектесетін не білдім?

Жекелеген оқушылардың сабақты қабылдау ерекшеліктерін, әрқайсысының бейімділігіне қарай тапсырма дайындау қажеттігін және тапсырмаларды жас ерекшеліктеріне қарай жасақтау