Пәні биология

Сыныбы 8

Сабақтың тақырыбы

§ 27 Бұлшықеттердің маңызы мен құрылысы

Сілтеме

Биология 8-сынып

Биология және салауаттылық негіздері 2014 жыл

Биология анықтамалығы 2015 ж

Жалпы мақсаты

-Қаңқа бұлшықет туралы, жалпы бұлшықеттердің маңызы мен құрылысы туралы түсініктерін қалыптастыру;

Міндеттері

-Бұлшықеттердің маңызы туралы ойларын дамыту;

-Бұлшықеттердің құрылысы мен ұлпаларының түрлері туралы ой-өрістерін кеңейту;

-Спорт түрлерінің бұлшықеттерді нығайтуға тигізетін пайдасын айыру;

Оқыту нәтижелері

-Бұлшықеттердің маңызы туралы түсініктері қалыптасады;

-Бұлшықеттердің құрылысы мен ұлпаларының түрлері туралы ой-өрістері кеңиеді;

-Спорт түрлерінің бұлшықеттерді нығайтуға тигізетін пайдасын айыра біледі;

Тапсырмалар

-АКТ-ны пайдалану;

- сыни тұрңыдан ойлау:(Биологиялық диктант);

-оқуды және оқытуды бағалау(формативті және жиынтық);

-Оқушыларды жас ерекшеліктеріне байланысты оқыту;

- Оқу мен оқытудағы жаңа тәсілдер: (детальдарды қос, кезбе тілші);

- Оқудағы көшбасшылық;

- Дарынды және талантты балалармен жұмыс: (маршруттық саяхат);

Сабақтың жүру барысы:

Уақыты

Мұғалімнің іс-әрекеті

Оқушының іс-әрекеті

2 мин

5 мин

10 мин

5 мин

10 мин

3 мин

5 мин

3 мин

2 мин

І Ұйымдастыру

Сыныпты топқа бөлу (Капитан)

ІІ Үй тапсырмасын тексеру

§ 26. Сіңір созылғанда, буын шыққанда, сүйек сынғанда көрсетілетін алғашқы жәрдем. Сүйектің сынуы.

«Детальды қос» әдісі.

-Сіңірдің созылуы-

-Буынның шығуы-

-Морт сынғанда-

-Шытынап сыну-

ІІІ Жаңа сабақ «Миға шабуыл» Кезбе тілші

Бағдарлама қонағы: Дене шынықтыру пәнінің мұғалімі Шынтасұлы Қайрат

Сұрақтар:

-Спорттың адам ағзасына қандай пайдасы бар?

-Қол бұлшықеттеріне жаттығу жасауға қандай спорттың түрлері пайдасын тигізеді?

-Аяқ бұлшықеттеріне жаттығу жасауға қандай спорттың түрлері пайдасын тигізеді?

Жаңа сабақ бойынша оқушылар өздерінің әзірлеп келген слайдтарымен таныстырады.

1-тапсырма «Сұрақты тап» әдісі

1 Адам ағзасындағы әр түрлі қозғалыстарды қамтамасыз ететін тірек-қимыл жүйесінің белсенді бөлігі.

(Бұлшықеттердің адам ағзасына қандай маңызы бар?)

2 Миозин мен актин нәруыздарынан тұрады.

(Бұлшықет талшықтары неден тұрады?)

3 Көлденеңжолақты, біріңғайсалалы және жүректің көлденеңжолақты бұлшықеттерінен тұрады.

(Бұлшықет ұлпаларының түрлері қандай?)

4 Бұлшықет ұлпасынан, тығыз және кеуекті дәнекер ұлпалардан, қантамырлары мен жүйке талшықтарынан тұрады.

(Бұлшықеттер құрылысы қандай?)

5 Тұлға, бас, мойын және иық, жамбас белдеулер мен қол-аяқ бұлшықеттері жатады.

(Қаңқа бұлшықеттеріне нелер жатады?)

2-тапсырма «Маршруттық саяхат» әдісі

Тірек сөздер:

1 Кітап- білім бұлағы.

2 Ас адамның арқауы.

3 Терезенің жақтауына ойып жаздым атыңды.

• Тірек – қимыл жүйесінің белсенді бөлігі бұлшықет дұрыс дамымаса организмде қандай мәселелер туындайды?

• Бұлшықеттің дұрыс дамымауына қандай жағдайлар әсер етуі мүмкін? Қоршаған ортаның әсері бар ма?

3-тапсырма «Бұлшықет туралы қызықты деректер»

1 Сіздің салмағыңыздың  40%-ы, яғни 20-30 кг бұлшық еттерге тиісті.

2 Адам денесіндегі ең үлкен бұлшық ет – сан бұлшық еті. Ол денедегі ең үлкен жамбас сүйегін қозғалысқа келтіреді.

3 Бұлшық еттердің ең көп шоғырланған жері – адамның беті. Осы себепті біздің мимикамыз сан алуан түрлі бола алады.

4 Адам денесіндегі ең мықты бұлшық ет жақтың бұлшық еті екен. Сіз тамақ шайнағанда ол 190 кг күшпен қыса алады.

5 Аяқты қозғалысқа келтіретін бұлшық еттердің саны 19 екен. Олар бір-бірімен байланысқан жұмыс нәтижесінде табаныңызды қозғалтады.

6 Ал бір қадам жасау үшін сіздің 200 бұлшық етіңіз іске қосылады. Күнделікті орташа бір адам 10 000 қадам жасайтынын есепке алсақ, аяқ бұлшық еттері өте мықты екенін айта аламыз.

7 Жүрек адам денесіндегі мықты бұлшық еттердің бірі. Өз күшімен ғана ол адам ағзасындағы бар қанды 4 қабатты үйдің биіктігіне көтере алады.

8 Сіздің денеңіздегі бұлшық еттің 50%-ы аяқ бұлшық еттері, 30%-ы қолға, 20%-ы бас және басқа бөліктерге тиесілі.

9 Қарапайым күлкі адам бетінің 40 бұлшық етін іске қосады.

10 10 жылда адам өзінің бұлшық етінің 3%-ын жоғалтады

IVБекіту сұрақтары

4-тапсырма «Сыйлық»

1 Бұлшықеттер сүйектермен бірлесіп денеге пішін беріп, денені тік ұстауға көмектеседі.

2 Бұлшықет жиырылғанда ішкі мүшелер көлемін өзгертеді.

3 Миозин-бұлшықетте ет талшықтарының жиырылып босаңсуына қатысатын еритін нәруыз.

1 Ғалымдар адам денесінде 600-ден астам қаңқа бұлшықеттері бар деп есептейді.

2 Сіңірлер арқылы бұлшықеттер сүйектерге бекінеді.

3 Актин- бұлшықетте миозинмен бірге болатын, ет талшықтарының жиырылып, босаңсуына қатысатын нәруыз.

V Бағалау:

Бағалау көрсеткіштері:

6 ұпай- «5» өте жақсы

4-5 ұпай- «4» жақсы

1-3 ұпай- «3» қанағаттанарлық

Кері байланыс

Топқа бөлінеді

Жеке жұмыс

Диалогтық әңгіме

Топтан топқа көшу арқылы тапсырма аяқталады

Сұрақтарға жауап береді

Ізденіс тапсырмалары

Жеке тапсырма

Оқушылар өз-өздерін бағалайды

Стикер арқылы