Ашық сабақ Эсонғали Равшанов. "Қора бағир қашқалдоқ"

Мактаб:

Фан

Ўзбек адабиёти

Бўлим

Рангин шеърият

Ўқитувчи исми-фамилияси:

Куни :

Синф : 9

Қатнашганлар сони: Қатнашмаганлар сони:

Дарс мавзуси:

Эсонғали Равшанов. “Қора бағир қашқалдоқ»

Таълимий мақсадлар:

9.1.2.1 бадиий асардаги руҳий ҳолатни аниқлаш

9.2.2.1 муаллиф қиёфасининг ғоявий-услубий туташтирувчи сифатидаги ролини таҳлил қилиш

Дарс мақсади:

 бадиий асардаги руҳий ҳолатни аниқлаш;

 муаллиф қиёфасининг ғоявий-услубий туташтирувчи сифатидаги ролини таҳлил қилиш.

Ресурслар:

Слайд ва видеодарслар. “Жигсо” “Ассоциация”, “Инсерт”

Дарс босқичлари / дарс вақти

Ўқитувчининг ҳаракати

Ўқувчининг ҳаракати

Баҳолаш

Ресурслар

Дарснинг кириш қисми

5-7 дақиқа

Ўқитувчи ўқувчилар билан саломлашади ва давоматни аниқлайди. Яхши тилак айтиш орқали синфдаги вазият яхшиланади ва дарсга ҳозирланади. Яхши кайфият билан дарсни бошлайди.

Ўтилган дарсларни саволлар бериш орқали мустаҳкамлайди.

1.Э.Равшановга катта шуҳрат келтирган ва замонавий қозоқ шеъриятида улкан воқеа бўлган асарни атанг.

2.Шоир қайси шеърларида юртига, она Ватанига бўлган муҳаббатини ифодалаган?.

Ўтилган дарслар юзасидан савол-жавоб ўтказилгач, ўқувчиларнинг жавобларини тўлдириб, ўтилган дарс ва уйга вазифани хулосалайди ва янги дарсга боғлайди.

Ўқувчилар “Дўстим сенга..........тилайман” тарзида яхши тилак айтадилар

Ўтилган дарслар юзасидан саволларга жавоб берадилар:

“Ақлингни сина” усули бўйича жавоб берадилар

1.Э.Равшановга катта шуҳрат келтирган ва замонавий қозоқ шеъриятида улкан воқеа бўлган асарни атайди.

2.Шоирнинг шеърларида юртига, она Ватанига бўлган муҳаббатининг ифодаланишини шарҳлайди.

Ўтилган дарслар юзасидан савол-жавоб ўтказилгач, ўқитувчининг қўшимча тушунтрганларини билиб олади

Қолиплаштирувчи баҳолаш Ўзаро бир-бирини баҳолаш

Дарснинг асосий қисми

30-35 дақиқа

Янги мавзу: Эсонғали Равшанов

“Қора бағир қашқалдоқ”

Матнолди топшириқлар:

Қашқалдоқ қандай қуш? Сиз бу қушни кўргансизми?

Д.Қўнаев ким? Бу инсон ҳақида нималарни биласиз?

Дарсликдан Эсонғали Равшановнинг “Қора бағир қашқалдоқ” шеърини (311,312-бетларда) “Жигсо” усулида ифодали ўқиш топширилади.

Слайдлардан Д.Кунаевнинг суратлари кўрсатилиб, тарихий воқеалардан қисман маълумот айтади.

Шеърни ўқувчиларга “Жигсо” усулида ўқишни топширади.

Шеър матнини ўқиб бўлгач, саволлар берилади:

1.Шеър қайси қуш ҳақида экан? Шеърдаги асосий ғоя нима?

2.Шеърда яна қайси қуш номи тилга олинган?

3.Ҳар иккала қушнинг ўхшаш ва фарқли томонларини “Венн диаграммаси” орқали аниқланг.

Луғат сўзлар:

Қашқалдоқ-ҳосиятли ва ноёб қуш.

Шурагай - ўзи ин қурмайдиган дайди қуш

Д.Қунаев – Қозоғистоннинг раҳбари бўлган, Москванинг зуғуми билан ноҳақ ишдан олиб ташланган

Колбин – Москвадан Қозоғистонга раҳбар этиб тайинланган

Асар мазмуни юзасидан Тушуниш учун саволлар ва топшириқлар беради

1.Шеърлар юзасидан очиқ ва ёпиқ саволлар тузиб, жуфтликда савол-жавоб ўтказинг.

2.Ўзингиз ёқтирган шеърнинг насрий баёнини ёзинг.

3.Номаълум ва тушунмаган сўзларни аниқланг ва мазмунини муҳокама қилинг

Шеърларнинг таҳлил ва талқини учун топшириқлар берилади ва йўлланмалар кўрсатади.

1.Шеърларнинг мавзу ва муаммо доирасини унинг долзарблиги нуқтаи назаридан ва шахсий кўзқарашларингизни далиллаган ҳолда аниқланг

2. Шоир эл юрт фаровонлиги ва осойишталиги ҳақида қандай фикрларни илгари сурган? Ушбу фикрларни “Ассоциация”усули орқали ёритиб беринг.

3.Шеърларнинг ёзилиш вақти билан ҳозирги кун орасидаги фарқни изоҳланг.

“Инсерт” усули орқали асарнинг долзарблиги ҳақида фикр билдиринг.

Баҳолаш ва қиёсий таҳлил учун саволлар беради:

1.Бадиий асар мазмуни, унда кўтарилган муаммони тушунтиринг

Мулоҳаза юритган ҳолда тинглаган ва ўқиганларингизга ўз муносабатингизни билдиринг.

2. Шеърни ифодали ўқиш қоидаларига риоя қилган ҳолда ўқиб кўрсатади

Иш дафтарларига сана ва янги дарс мавзусини ёзадилар:

Эсонғали Равшанов “Қора бағир қашқалдоқ”

Матнолди топшириқларни бажаради

Қашқалдоқ қандай қуш эканлиги ҳақида билганларини айтадилар

Д.Қўнаев ҳақидаги слайдларни кўради ва бу тарихий шахс ҳақида ўқитувчининг айтган маълумотларини тинглайди. Керак ўринларини иш дафтарларига ёзиб олади.

Дарсликдан Эсонғали Равшановнинг “Қора бағир қашқалдоқ” шеърини “Жигсо” усулида ифодали ўқийди.

Шеър учун кўрсатилагн қушларнинг расмларини кузатади ва савол-жавобда иштирок этади

Дескрипторлар

1.Шеърда қиёфаси келтирилган қушни билади. Шеърнинг асосий ғоясини айтади.

2.Ҳар иккала қушнинг ўхшаш ва фарқли томонларини “Венн диаграммаси” орқали аниқлайди.

“Венн диаграммаси”

3.Шеърда яна қайси қуш номи тилга олинганини аниқлайди.

Қашқалдоқ Шурагай

Шеърнинг мазмунини луғат сўзлар ёрдамида шарҳлайди ва ҳаётга боғлайди.

Луғат сўзларни иш дафтарига ёзади

Асар мазмуни юзасидан Тушуниш учун саволлар ва топшириқлар беради

Дескрипторлар

1.Шеърлар юзасидан очиқ ва ёпиқ саволлар тузиб, жуфтликда савол-жавобда қатнашади

2.Ўзи ёқтирган шеърнинг насрий баёнини ёзади.

3.Номаълум ва тушунмаган сўзларни аниқлаб, шеърнинг мазмунини муҳокама қилади.

4.Шеърларнинг мавзу ва муаммо доирасини унинг долзарблиги нуқтаи назаридан ва шахсий кўзқарашларини далиллаган ҳолда аниқлайди.

5. “Ассоциация” усули орқали ёритиб беради.

6.Шеърларнинг ёзилиш вақти билан ҳозирги кун орасидаги фарқни изоҳлайди.

“Инсерт” усули орқали асарнинг долзарблиги ҳақида фикр билдиради.

Баҳолаш ва қиёсий таҳлил учун саволларга жавоб беради:

1.Бадиий асар мазмуни, унда кўтарилган муаммони тушунтиради.

Мулоҳаза юритган ҳолда тинглаган ва ўқиганларингизга ўз муносабатингизни билдиринг.

2. Шеърни ифодали ўқиш қоидаларига риоя қилган ҳолда ўқиб ўрганади.

“Уч қарсак”

1 – ўрта

2 – яхши

3 – аъло

Дарснинг якуни

3-5 дақиқа

Уйга вазифа

Янги дарсга якун ясаб, фаол иштирок этганларга алоҳида ташаккур айтади.

Қайта боғланиш

“Ютуқлар зинапояси”

Уйга вазифа: “Мен ўз Ватандошларим билан фахрланаман” мавзусида ижодий эссе ёзиш

Рефлексия:

1.ТМ ҳаққоний белгиланганми?

2.Ўқувчиларнинг барчаси ТМ га эриша олдими?

3.Эриша олмасалар, нима учун?

4.Дарсда табақалаштириш тўғри олиб борилдими?

5.Дарс босқичларида вақт тўғри сарфландими?

6.Дарс режасидан қандай четга чиқишлар бўлди, нима учун?