Сабақ кезеңі/Уақыты

Педагогтің іс-әрекеті

Оқушының іс-әрекеті

Бағалау

Ресурс

Сабақтың басы

5 минут

Ұйымдастыру кезеңі

• Оқушылармен сәлемдесу.

• Оқу құралдарын тексеру.

• Зейіндерін шоғырландыру.

Проблемалық сұрақ: «Шұғаның белгісі» хикаяты сізге қандай әсер қалдырды?

Оқу құралдарын әзірлейді.

Сұраққа жауап береді.

ҚБ:Ауызша мадақтау /Жарайсың! Өте жақсы! Керемет! Талпын! Ерінбе!/

ЫҚТИМАЛ ЖАУАП: «Шұғаның белгісі» хикаяты маған терең әсер қалдырды. Бұл шығарма нағыз махаббаттың, адалдық пен тағдырдың күрделілігін көрсетеді. Шұға мен Әбдірахманның қайғылы махаббаты оқырманды ойландырады, сүйіспеншіліктің тек сезім ғана емес, сонымен бірге күрес екенін түсіндіреді. Хикаяттың тілі өте көркем, кейіпкерлердің ішкі әлемі шынайы суреттелген. Шұғаның бейнесі – сұлулық пен тазалықтың символы ретінде есте қалады. Бұл шығарма маған адалдық пен сүйіспеншіліктің құндылығын тағы бір мәрте ұғындырды.

3Сабақтың ортасы

35 минут

1-тапсырма: Жеке жұмыс
«Кейіпкерге хат» әдісі

Тапсырма: Оқушылар Шұғаға немесе Әбдірахманға хат жазады.

Оқушы шығармадан алған әсерін ой елегінен өткізіп, кейіпкердің орнына өзін қойып көреді. Хат жазу барысында шығармадан маңызды үзінділерді пайдаланады.

Кейіпкердің сезімдерін түсінуге тырысады және хат арқылы өз ойын еркін жеткізеді. Хатты көркем, эмоционалды әрі жүйелі жазады.

Жұмысын сыныпта оқып, пікір алмасады.

Бағалау критерийі:
Шығармадан үзінділерді пайдаланып, ейіпкердің сезімдерін сипаттайды. (3 балл)

Дескриптор:
✅ Үзінділерді анық қолданады. (1 балл)
✅ Ойы түсінікті, жүйелі беріледі. (1 балл)
✅ Эмоциялық реңк сақталған. (1 балл)

Оқулық, жұмыс дәптері

ЫҚТИМАЛ ЖАУАП:

Құрметті Шұға!

Саған осы хатты жазу арқылы жүрегімдегі сезімдерімді білдіргім келеді. Сенің тағдырың менің жүрегіме қатты әсер етті. Сенің сұлулығың мен ақылдылығың ғана емес, өміріңдегі қиындықтарға төтеп бере білгенің де ерекше таңдандырды.

Махаббат жолында қанша қиындық көрсең де, сен өзіңнің адалдығың мен тазалығыңды сақтай алдың. Әбдірахманмен қосыла алмауың жанымды ауыртты, бірақ сенің бейнең мәңгі есте қалады.

Егер сенің орныңда мен болсам, тағдырыммен күресе алар ма едім? Бәлкім, сол заманның қатыгездігі шынайы сезімдерді аяқасты етті... Сенің басыңнан өткен оқиғалар бүгінгі жастарға үлкен сабақ деп ойлаймын.

Мәңгілік есте қалатын бейнең үшін алғыс білдіремін!

Құрметпен, оқырманың.

2-тапсырма: Жұптық жұмыс
«Ерекше сұхбат» әдісі

Тапсырма: Жұптар Шұға мен Әбдірахманның соңғы кездесуін диалог түрінде жазады.

Оқушылар жұптасып, шығармадан үзінділерді еске түсіреді. Шұға мен Әбдірахманның мінез-құлықтарын, ішкі сезімдерін саралайды. Диалог құрастыру барысында олардың қарым-қатынасын барынша шынайы көрсетуге тырысады.

Көркем тіл, эмоционалды әсер беру үшін әдеби тәсілдерді қолданады.

Жазылған диалогты сыныпта оқып, пікір алмасады

Бағалау критерийі:
Кейіпкерлерге сәйкес сөздерді қолданып, диалогтың мәні ашады. (3 балл)

Дескриптор:
✅ Кейіпкер болмысын ашады. (1 балл)
✅ Сюжет желісі сақтайды.. (1 балл)
✅ Тақырыпқа сай келетін сөздер қолданады.(1 балл)

Оқулық, жұмыс дәптері.

ЫҚТИМАЛ ЖАУАП:

Әбдірахман: Шұға, мен сенен алыстап кетсем де, жүрегім әрқашан сенімен бірге болды... Саған деген махаббатым ешқашан өзгерген жоқ.

Шұға: Мен сені ұмытқан жоқпын, Әбдірахман. Бірақ тағдыр бізді аямады... Біздің бақытымызға бөгет болған күштерге қарсы тұра алмадық.

Әбдірахман: Егер мен әлсіздік танытпасам, егер сенің жаныңда болу үшін бәрін жасасам, мүмкін, бәрі басқаша болар ма еді?..

Шұға: Бәлкім... Бірақ енді бәрі кеш. Денсаулығым күннен-күнге нашарлап барады, жүрегім де шаршады. Біз енді бірге бола алмаймыз...

Әбдірахман: Сенсіз өмірдің мәні қалмады, Шұға... Бірақ мен сені соңғы рет көру үшін келдім. Егер қайта өмір сүруге мүмкіндік болса, мен ешқашан сені жалғыз қалдырмас едім.

Шұға: Біз өмірде бірге болмасақ та, жүрегіміз бірге соғады, Әбдірахман... Махаббатымыз ешқашан өлмейді...

(Шұға көзіне жас алып, теріс бұрылып кетеді, ал Әбдірахман үнсіз тұрып қалады...)

3-тапсырма: Топтық жұмыс
«Көрініс қою» әдісі

Тапсырма: Оқушылар шағын топтарда хикаядан үзіндіні сахналайды.

Оқушылар топтарға бөлінеді. Әр топ шығарманың маңызды бір сәтін таңдап, рөлдерге бөлінеді.

Кейіпкерлердің мінезін, дауыс ырғағын, эмоцияларын талқылайды. Диалогтарды көркем тілмен құрастырып, сахналық қойылым дайындайды.

Көріністі сынып алдында ойнап көрсетеді. Басқа топтардың орындауынан кейін пікір білдіреді, жақсы тұстарын атап өтеді.

Бағалау критерийі:
Шығарманың мазмұнына сәйкес кейіпкерлер образы жеткізеді. (4 балл)

Дескриптор:
✅ Сахналайды. (1 балл)
✅Көркем шығарманың мазмұны сақтайды. (1 балл)
✅ Дауыс ырғағы, эмоциясы дәл жеткізеді. .(1 балл)
✅ Кейіпкерлер әрекеттері нанымды. .(1 балл)

ЫҚТИМАЛ ЖАУАП:

Көрініс: Шұға мен Әбдірахманның қоштасу сәті

(Сахнада Шұға мен Әбдірахман кездесіп тұр. Шұға әлсіз, бірақ сабырлы. Әбдірахманның жүзі мұңды.)

Әбдірахман: (қолын созып) Шұға, мен сені сүйемін. Бізге бірге болуға мүмкіндік бермеген тағдырға қалай қарсылық көрсетпекпін?

Шұға: (қолын тартып алады) Бізге бірге болуға жазылмаған екен, Әбдірахман. Менің жүрегім сенімен, бірақ бұл өмір бізді аямайды...

Әбдірахман: Мен ешқашан сенен бас тартпаймын! Сенсіз өмір сүре алмаймын, Шұға!

Шұға: (көз жасын сүртіп) Мені түсін, Әбдірахман... Мен саған ауыртпалық болғым келмейді. Егер менің махаббатым сен үшін шынайы болса, менің таңдауыма құрметпен қара.

Әбдірахман: (үнсіз қалады, басын иіп, терең күрсінеді)

Шұға: Қош, Әбдірахман... Есіңде болсын, махаббатымыз ешқашан өшпейді...

(Шұға теріс бұрылып, ақырын кетеді. Әбдірахман ұзақ қарап қалады...)

Сабақтың соңы

5 минут

Бекіту тапсырмасы
«Бес жолды өлең» әдісі

Тапсырма: Оқушылар «Шұға» немесе «Махаббат» сөзіне бес жолды өлең құрастырады.

Мұғалім “Бес жолды өлең” әдісінің ережесін түсіндіреді:

Бірінші жол - тақырып (зат есім).

Екінші жол - тақырыпты сипаттайтын екі сын есім.

Үшінші жол - тақырыпқа қатысты үш етістік.

Төртінші жол - тақырыпқа қатысты төрт сөзден тұратын сөйлем.

Бесінші жол - тақырыпқа синоним (балама) болатын бір сөз.

Тапсырманы түсінеді, берілген сөздердің бірін таңдайды. “Бес жолды өлең” ережесіне сай өлең құрастырады. Сөздік қорын, ойлау қабілетін, шығармашылық қабілетін көрсетеді. Өз жұмысын таныстырып, басқа оқушылардың жұмысын тыңдайды.

ҚБ:Ауызша мадақтау /Жарайсың! Өте жақсы! Керемет! Талпын! Ерінбе!/

ЫҚТИМАЛ ЖАУАП:

А) “Шұға” сөзін таңдаған оқушы:

1. Тақырып: Шұға

2. Сын есімдер: Сұлу, мұңлы

3. Етістіктер: Сағынды, күтті, жылады

4. Сөйлем: Бақытын іздеген жалғыз қыз

5. Синоним: Қыз

Немесе басқа мысал:

1. Тақырып: Шұға

2. Сын есімдер: Қайғылы, сүйкімді

3. Етістіктер: Сүйді, қиналды, армандады

4. Сөйлем: Өмірінде сүйгенімен қосылмаған

5. Синоним: Тағдыр

Б) “Махаббат” сөзін таңдаған оқушы:

1. Тақырып: Махаббат

2. Сын есімдер: Ыстық, мәңгілік

3. Етістіктер: Сүйеді, қадірлейді, кешіреді

4. Сөйлем: Жүректен шыққан сезім екен

5. Синоним: Сезім

Немесе басқа мысал:

1. Тақырып: Махаббат

2. Сын есімдер: Шын, адал

3. Етістіктер: Жақындатады, шабыттандырады, емдейді

4. Сөйлем: Өмірге нұр шашатын құдірет

5. Синоним: Құдірет

Үй тапсырмасы

«Шұғаның белгісі» хикаяты бойынша шағын эссе жазу (тақырып: «Шынайы махаббат бар ма?»).

РЕФЛЕКСИЯ

 “Сабақтың басты сөзі” әдісі

Оқушылар сабақтан кейін осы сабақтың мазмұнын ең жақсы бейнелейтін бір сөз жазады. Сосын осы сөзді неге таңдағанын түсіндіреді.

Сабақтан алған негізгі ойды нақтылайды және оқушылардың сабақ туралы түсінігін көрсетеді.