Сабақтың тақырыбы: Бұлшықет, оның типтері, құрылысы және маңызы. Адам организміндегі бұлшықеттердің негізгі топтары. Бұлшықеттердің жұмысы. Бұлшық ет қозғалысының реттелуі.

Мұғалімнің аты-жөні: Иманова М.Н.

Күні: 06.12.17ж

СЫНЫП: 8 А

Қатысқан оқушылар саны:

Қатыспаған оқушылар саны:

Сабақ негізделген оқу мақсаттары:

Сабақтан күтілетін нәтиже:

1-деңгей (білу, түсіну):

Оқушылардың барлығы мынаны орындай алады:

Сіңір созылғанда, буын шыққанда және сүйек сынғанда көрсетілетін алғашқы көмек көрсетуді жолдарын біледі.

Бұлшық ет типтері, негізгі топтары және олардың маңызымен танысады.

2-деңгей

(қолдану, талдау):

Оқушылардың көбісі мынаны орындай алады:

Бұлшықет, оның типтері, құрылысы және маңызы. Адам организміндегі бұлшықеттердің негізгі топтары. Бұлшықеттердің жұмысы. Бұлшық ет қозғалысының реттелуі туралы түсінік алады.

3-деңгей

(жинақтау, бағалау):

Оқушылардың кейбіреулері мынаны орындай алады:

Бұлшықет, оның типтері, құрылысы және маңызы. Адам организміндегі бұлшықеттердің негізгі топтары. Бұлшықеттердің жұмысы. Бұлшық ет қозғалысының реттелуі туралы мәліметті қабылдай отырып, өз ойын еркін жеткізе алады

Ресурстар:

Нұсқау жазылған интерактивті тақта, Кеспе қағаздардағы суреттер, Интернет желісі материалдары, Плакат, түрлі-түсті қағаздар

Пәнаралық байланыс:

Дене шынықтыру, медицина, психология, т.б.

САБАҚ ЖОСПАРЫ

Сабақ барысы және

жоспарланған уақыт

Берілетін тапсырмалар және қолданылатын әдістер

Бағалау критерийлері және жұмыс түрлері

Қызығушылығын ояту

минут

Сыныптың психологиялық ахуалын қалыптастыру. Сергіту сәті «Наполеонның кейіпі» жаттығу

Қатысушыларға үш түрлі қозғалыс :

қолды кеуде тұсында айқастыру,

ашық алақанмен қолды алға созу,

түйілген жұдырықты қол көрсетіледі

Мұғалімніңнің «Бір, екі, үш! », командасы бойынша: қатысушылар өзіне ұнаған кейіпті көрсету керек (ұнағанын). Мақсатымыз барлығы немесе көбі бірдей қалып көрсеткені. Жаттығуды орындау:Бұл жаттығу сіздің жұмысқа қаншалықты дайын екендіктерңізді көрсетеді. Егер де көпшілігі алақандарын көрсетсе, онда, бұл олардың жұмысқа дайындығын көрсеетеді. Жұдрық агрессияны, Наполеон қалыбы – тұйықтық немесе жұмыс жасағысы келмеушілікті көрсетеді.

2 топқа бөлу 1,2 саналып. (1 мин)

Білу

Үй тапсырмасын сұрау. «Таудың ұшар басына шығу»(7 мин)

Екі топ оқушылары үйге берілген тапсырма бойынша плакатта бейнеленген таудағы шаршылар бойынша сұрақтарға жауап берген стикерлерге жазып, жапсырып отырады. Жеңіске жеткен топ таудың шыңында ілінген туды алады.

1. Сүйектің сынуы мен буынның шығуының қандай айырмашылығы бар?

2. Ересек адамдардың сүйегі неге морт сынғыш келеді, себебін түсіндіріңдер.

3. Сүйек сынғандақандай алғашқы жәрдем көрсетіледі?

4. Буынның шығуы дегенге қалай түсінесіңдер?

5. Байламдардың созылуын қандай белгілері бойынша анықтауға болады?

5.Сүйек шығу белгілері қандай?

6. Омыртқа жотасы, бас сүйегі, кеуде қуысы сүйектері сынған кезде қандай сақтық шараларын сақтау керек.

7.Буынның шығуын емдейтін дәрігер?

8. Сынған сүйекті орнына келтіріп салушы адам?

9.Сүйектің бітіп қайта қалпына келуі неге байланысты?

10.Сіңір созылғанда қысатын таңғышты қалай салады? Тәжірибе көрсету

Миға шабуыл. Туды жеңіп алған топ, туда берілген сұрақтарға жауап береді.

Тәуелсіздікке қанша жыл толды?

Елімізді әлемге танытқан спортшыларды ата?

Спотшылардың ағзасына жаттығудың әсерін неден көруге болады?

Бұлшық ет деген сөзді естігенде ойымызға не түседі? (2 мин)

-Қолданылған терминдерді, нақты фактілерді білу;

-Анықтамалар мен атауларды жатқа білу;

-Жұмыстың орындалу ретін білу;

-Негізгі ұғымдарды білу.

Түсіну

Мағынаны тану

Қызығушылықтарын ояту. Сіз эмоцияны басқара аласыз ба? (5мин)
«Күні бойы бір күле алмасаң,
Онда оны зая кеткен күнім деп есепте»
Виктор Мари Гюгю
Адам күлгенде 17 бұлшық еті қимылдайды.
♦ Күлкі адам ғұмырының ұзақ болуына ықпал жасайды;
♦ Иммунитетті күшейтеді;
♦ Жиі күлген адам стресс пен депрессияға сирек шалдығады;
♦ Қан айналым жүйесін жақсартады;
♦ Күлкі адам ағзасын тазартады;
♦ Сұлу болам десеңіз әрдайым күліп жүріңіз!

Бұлшық ет туралы мәілмет беру. Видеолар көреді

-Фактілерді, ережелерді, қағидаларды түсіну;

-Сөзбен келтірілген материалды, схемалар, графиктер, диаграммаларды түрлендіру;

-Сөзбен келтірілген материалды математикалық ұғымдарға өзгерту;

-Берілген ақпарат бойынша болашақта туындалуы ықтимал салдарын сипаттау.

Қолдану

(10мин) Блум таксономиясы бойынша балаларға бірнеше мысал сұрақтар айтылады. Оқушылар сол сұрақтарға сәйкестендіріп сұрақтар ойлап, жазу керек.

• Қарапайым сұрақ...Бұлшық еттің маңызы қандай?

• Нақтылау сұрақ... Бұлшық еттің құрылысы қандай?

• Түрткі болу сұрағы.... Бұлшық еттердің негізгі топтары қандай мүшелерде кездеседі?

• Шығармашылық сұрақ.............Бұлшық еттердің жұмысы қалай іске асады?

• Қайта бағыттау сұрағы.........Бұлшық ет қажуының жылдамдығы неге байланысты?

• Бағалау сұрағы............Біздің организмнің енжар бөлігі- бұлшық етке қандай баға береміз.

-Ұғымдар мен қағидаларды жаңа жағдайларда қолдану;

-Заңдар мен теорияларды практикалық тұрғыдан нақты ситуацияларда қолдану;

-Әдіс немесе жұмыс ретін дұрыс қолданатындығын көрсету.

Талдау

«Кувёртка» әдісі 5 (мин)

А-4 парақ екіге бүктелініп, жұпта кезек –кезек идеялар жазылып, ой бөліседі.

-Жасырын (көзге көрінбейтін) жәйттерді ашу;

-Ойдың өрбуінен қателер мен олқылықтарды айқындау,

-Фактілер мен олардың салдарының арасын ажырату;

-Ұсынылған фактілердің маңыздылығын айқындау.

Жинақтау

(Шығармашылыққа, ғылыми зерттеушілікке бағытталған тапсырмалар) (5 мин)

Сұрақ № 1. Адам ұзақ уақыт тұрғанда неліктен екі аяққа алма кезек салмақ салып тұрады?

Себебі:Бұлшық еттердің шаршамауы үшін.Бұлшық еттер ұзақ уақыт дене еңбегін көп атқарса қажуы мүмкін.Бұлшық ет топтары алма кезек жұмыс істесе де баяу қажиды.

Сұрақ № 2. Қандай ұлттық ойындар тірек – қимыл жүйесін дамытуға ықпал етеді?

Себебі: Қазақтың ұлттық қимыл – қозғалыс ойындарын баланың жеке басын тәрбиелеудің, олардың адамгершілік қасиеттерін, адалдығын, шыншылдығын, ұстамдылығын, тәртіптілігін, жолдастық сезімін дамытудың бағалы құралы ретінде пайдалана аламыз. Әр түрлі дене тәрбиесі жаттығулардың ішінде ойынның арттықшылығы, оның ерекше тартымдылығынан балалардың күшін жұмылдыратын, қуанышпен қанағат сезіміне бөлейтін әсерлігінен, ірі бұлшықеттерінің (жүгіру, секіру, лақтыру) айтарлықтай бөлігінің жұмысына көмектесетін қозғыштық қызметін, қимылдың қарқынымен күш-қуатын балалардың өздерінің реттей білу мүмкіншілігінен, жеке бастаманың және батылдық, тәртіп, тапқырлық т.б. психологиалық қасиеттерді дамытуынан деуге болады.Қимыл қозғалыс ойындары тірек-қимыл аппараттарына дамыту және жетілдіру жолымен ағзаны күшейтуге көмектеседі

Сұрақ № 3. Жасанды бұлшық ет туралы не білесің?

Компании «Саркос» и лаборатории инженерной психологии Калифорнийского университета в Беркли выделены многомиллионные гранты для разработки экзоскелетона – искусственных мышц, спецснаряжения для солдат

Дәптермен жұмыс. Тақырыптық түйінді сөздер (келтірілген сөздердің қайсысы жатады?)

Сөздер банкісі... Бұлшық ет, сүйек, қаңқа, миокард, иық, біріңғай салалы бұлшық ет, көлденең жолақты бұлшық ет, көз, диафрагма, бицепс, трицепс, қан, май,

Динамикалық, статистикалық, И.М.Сеченов, қажу, мимика, тамыр

Т.б.

Біздің тақырып.............................................

-Шығармашылық тұрғыдан кішігірім шығарма (эссе) жазу;

-Тәжірибе жасаудың өзіндік жоспарын ұсыну;

-Қандай да болмасын проблеманы шешу үшін өз білімдерін шығармашылықпен қолдану.

Бағалау

«Табыс сатысы»

Іс-әрекет кезеңдерін бөлуге және тақтада жазуға болады. Сабақ соңында оқушыларға табысқа апаратын баспалдақ түрінде әрбір кезеңде өз жұмысын бағалауын ұсыну.

(1 мин)

-Оқу материалы құрылымының логикасын жазбаша түрде бағалау;

-Ішкі немесе сыртқы критерийлерге сүйеніп, оқу материалының маңыздылығын айқындау;

-Жасалған шешімдер мен қорытындылардың берілген фактілерге сәйкестігін анықтау

Кері байланыс

«Шеринг» әдісі 3 мин

Барлығы шеңберде отырады, жүргізуші бастап, кезекпен барлығы тақырып бойынша түйінді ойды қорытындылайды. Идеялар қайталанбау керек.

Өткен тақырып бойынша ойларын жинақтайды, пікір алмасады.

Үйге тапсырма беру

Тақырыпты оқу. Бұлшық еттердің дамуына жаттығу қалай әсер етеді?

«Барлық бұлшық ет әрекеті рефлекстік сипатқа ие» деген дәлел дұрыс па? 1мин

Рефлексия

Сабақтың мақсаты мен сабақта жоспарланған іс-әрекеттерді орындауда не тиімді болды?

Білу кезеңінде: үй тапсырмасын сұрауда екі топты жарыстыру жоспарланды және оқушылар жарыса отырып, «Сіңір созылғанда, буын шыққанда және сүйек сынғанда көрсетілетін алғашқы көмек көрсетуді жолдарын» толық орындай білді. Тиімсіз жерім уақытты көп қолданылып кету барысында, берілген сұрақтарды қайталату болды.

Түсіну кезеңінде « Бұлшық ет типтері, негізгі топтары және олардың маңызымен» танысып оқушылардың қызығушылықтары оянды.

Оқушылардың барлығы екі кезеңді орындай алады деп ойлаймын.

Сабақтың мақсаты мен сабақта жоспарланған іс-әрекеттерді орындауда не тиімсіз болды?

Қолдану кезеңінде: Блум таксономиясы бойынша балаларға бірнеше мысал сұрақтар айтылады. Оқушылар сол сұрақтарға сәйкестендіріп жауап, жаза алды. Оқушылар жаңа тақырыпты яғни, «Бұлшықет, оның типтері, құрылысы және маңызы. Адам организміндегі бұлшықеттердің негізгі топтары. Бұлшықеттердің жұмысы. Бұлшық ет қозғалысының реттелуі» туралы түсінік алады.

Талдау кезінде сұрақтар қою барысында оқушыларға тақырыпта жасырын (көзге көрінбейтін) жәйттерді ашу, ойдың өрбуінен қателер мен олқылықтарды айқындау, фактілер мен олардың салдарының арасын ажырату, ұсынылған фактілердің маңыздылығын айқындау тараптарынан сілтеме берілді деп ойлаймын. Тиімсіз қолданылған жерім тағыда уақыттың жеткіліксіз болуы. Бірақ оқушылардың көбісі тақырыпты игеру барысында қолану мен талдауда қойылған мақсатқа жету барысында жоспарға сүйенбеседе тапсырмаларды орындай алады.

Келесі сабақта өз жоспарыңызға қандай өзгерістер енгізген болар едіңіз?

Жинақтау кезеңінде оқушыларды шығармашылыққа, ғылыми зерттеушілікке бағытталған тапсырмалар берілді. (оқушылардың функционалдық сауаттылығын арттыру мақсатында). Мен күтпеген жайт орын алды, яғни мен оқушыларға бұл сұрақтарды интернет желісінен ізденіп жауап беруі болды, дегенменде оқушылардың логикалық ойлаулары қилы болғандықтан өз ойларын еркін жеткізе алды. Ашылмаған сұрақтарына қосымша көмек берілді, себебі сол уақыттың аздығынан.

Оқушылар жаңа тақырып туралы қосымша және тақырып бойынша мәліметті қабылдай отырып, өз ойын еркін жеткізе алды. Оқушылардың кейбіреулері бұл тапсырмаларды да орындай алды.

Бағалау кезеңінде оқушыларға табысқа апаратын баспалдақ түрінде өз жұмысын бағалау ұсынылды.

-Ішкі немесе сыртқы критерийлерге сүйеніп, оқу материалының маңыздылығын айқындалды;

-Жасалған шешімдер мен қорытындылардың берілген фактілерге сәйкестігін анықталды.