Ұзақ мерзімді жоспар бөлімі:

Екі айнымалысы бар сызықтық теңдеулер және олардың жүйелері

Педагогтің аты-жөні:

Күні:

Сыныбы: 6 «Ә»

Қатысушылар саны: Қатыспағандар саны:

Сабақтың тақырыбы:

Екі айнымалысы бар сызықтық теңдеулер жүйесін қосу тәсілімен және алмастыру тәсілімен шешу

Оқу бағдарламасына сәйкес оқу мақсаты:

6.2.2.19

теңдеулер жүйелерін алмастыру тәсілі және қосу тәсілі арқылы шешу;

Сабақтың мақсаты:

Теңдеулер жүйесін шешудің қосу және алмастыру әдісің алгоритімін білу;

Теңдеулер жүйелерін қосу және алмастыру тәсілі арқылы шешу;

Сабақтың барысы:

Сабақ кезеңі/Уақыты

Педагогтің іс-әрекеті:

Оқушының іс-әрекеті

Бағалау

Ресурстар

Ұйысдастыру кезеңі

5минут

I.Ұйымдастыру кезеңі.

Сәлемдесу, түгелдеу, сабаққа дайындықтарын тексеру.

Сабақты жағымды ахуалдан бастау.

Үй тапсырмасын тексеру: Тақтада тапсырма дұрыс жауабымен көрсетіліп тұрады.

Шаттық шеңберін құрып «Өзіңе тілегенді,өзгеге тіле»! әдісі арқылы бір-біріне тілек айтып,жақсы көңіл күй сыйлайды.

«Мадақтау сөз» әдісіарқылы бағалайды: «Жарайсың! Жақсы! Өте жақсы! Талпын!»

Оқулық, оқу құрал жабдықтары, тақта, бор

Сабақтың басы: 10 минут

Жаңа сабақты қысқаша түсіндіру

Екі айнымалысы бар сызықтық теңдеулер жүйесін қосу тәсілімен шешуді қарастырайық.

Екі айнымалысы бар сызықтық теңдеулер жүйесін қосу тәсілімен шешуде айнымалылардың коэффициенттеріне байланысты көбінесе мынадай жағдайлар кездеседі.

І жағдай. Теңдеулер жүйесіндегі айнымалылардың біреуінің

коэффициенттері – қарама-қарсы сандар

ІІ жағдай. Теңдеулер жүйесіндегі айнымалылардың біреуінің коэффициенттері тең.

ІІІ жағдай. Теңдеулер жүйесіндегі айнымалылардың ешқайсысының
коэффициенттері өзара тең емес және қарама-қарсы сандар да емес.

Оқушылар жаңа сабақты слайдқа қарап түсінеді. Көмек керек болса, мұғалімнің көмегіне жүінеді

Екі айнымалысы бар сызықтық теңдеулер жүйесін қосу тәсілімен шешу үшін:

1) айнымалылардың біреуінің коэффициенттері (бірінші және екінші теңдеудегі) қарама-қарсы сандар болатындай көбейткіштерге(көбейткішке) жүйенің теңдеулерінің екі жағын да (бір теңдеуін)көбейту керек;

2) жүйе теңдеулерінің оң жақтарын және сол жақтарын мүшелеп қосып немесе азайтып, оны бір айнымалысы бар теңдеуге айналдыру керек;

3) шыққан бір айнымалысы бар теңдеуді шешіп, айнымалыныңбіреуінің мәнін табу керек;

4) айнымалылардың біреуінің табылған мәніне сәйкес екіншіайнымалының мәнін табу керек.

Егер айнымалылардың біреуінің коэффициенттері қарама-қарсысандар болса, онда жүйені шешуді бірден теңдеулерді мүшелеп қосудан

бастау керек.

Оқушылардың

сабаққа қатысу белсенділігіне қарай «Мадақтау сөздері» әдісі арқылы бірін-бірі бағалайды. Жарайсың!, Керемет!, Жақсы!, Талпын!,.

Тақта;

Слайд;

Оқу құралдары;

«Математика», 6-сынып, 2-бөлім

Сабақтың ортасы

25 минут

Жеке жұмыс.

Тапсырмалар.

1) 2х – 9у + 6 = 0 теңдеуіндегі х айнымалысын у айнымалысы арқылы өрнектеп мәндес теңдеуге түрлендір.

2)) 7х – 2у – 1 = 0 теңдеуінің үш шешімін тап.

№2 жүйені өзіңе ұнаған әдіспен шеш

Тапсырмалар.

Теңдеулер жүйесінің шешімін тап:

,

ҚБ: Жұпта өзара бағалау «+», « - », қызықты

Дескриптор.

Оқушылар:

-теңдеулер жүйесін шешудің әдісін таңдайды;

Жүйенің шешімін табады;

жүйесінің шешімдері болатындай сандар жұбын табады.

Тақта;

Слайд;

Оқу құралдары;

«Математика», 6-сынып, 2-бөлім

Жұппен жұмыс

Есептіі шығармай , x-y = 2 және 2х+2y=14

теңдеулер графиктерінің қиылысу нүктесінің координаттарын табыңыз

ҚБ: «Екі жұлдыз, бір ұсыныс» бойынша мұғалімнің бағалауы

1497. Бірінші санның 80%-і мен екінші санның 50%-інің қосындысы 22-ге тең. Бірінші санның

2\3-сі екінші санның 1\4-інен 5-ке артық.Бірінші санды табыңдар. Екінші санды табыңдар.

1498. Екі тік төртбұрыш берілген. Бірінші тік төртбұрыштың ені 7 см,ал екінші тік төртбұрыштың ені 13 см. Екеуінің аудандарының қосындысы 146 см2. Бірінші тік төртбұрыштың ені 3 есе арттырылды, ал екінші тік төртбұрыштың ені 5 см қысқартылды. Сонда екі тік төртбұрыштың аудандарының қосындысы алғашқыдан 44 см2 артық болды. Тік төртбұрыштардың әрқайсысының ұзындығын табыңдар.

Дескриптор.

Оқушылар:

- Теңдеулердің сол және оң жақтарын мүшелеп қосады:

- берілген теңдеулер жүйесімен мәндес жүйені жазады;

- теңдеулерді қосу арқылы бір айнымалысы бар теңдеу алады;

1-ші айнымалыны табады;

-екінші аййнымалыны табады;

Жауабын жазады

Тақта;

Слайд;

Оқу құралдары;

«Математика», 6-сынып, 2-бөлім

Өзіндік жұмыс карточкалары

Топтық жұмысқа. 4 топқа 4 есеп

Дескриптор.

Оқушылар:

- Теңдеулердің сол және оң жақтарын мүшелеп қосады:

- берілген теңдеулер жүйесімен мәндес жүйені жазады;

- теңдеулерді қосу арқылы бір айнымалысы бар теңдеу алады;

1-ші айнымалыны табады;

-екінші аййнымалыны табады;

Жауабын жазады

Тақта;

Слайд;

Оқу құралдары;

«Математика», 6-сынып, 2-бөлім

Өзіндік жұмыс карточкалары

Сабақтың соңы

5минут

Сабақты қорытындылау:

«Жалғасын тап» әдісі арқылы сабақты қорытындылаймын:

Үйге тапсырма беру: №

Оқушыларға «Білім сандығы» кері байланыс парағы таратылады. Оқушылар өздері белгілейді.

Мақсаты: Өз ойын айтып, сабақты бекіту, қорытындылау.

Жалпы сыныпта оқушының жинаған ұпайы мен белсенділігіне қарай мұғалім 1-10 балл аралығындай балл қояды

Тақта;

Слайд;

Оқу құралдары;