Ұзақ мерзімді жоспар бөлімі:  Бөлім 4  Қазақтың ұлттық ойындары (4ОМ) 

Мектеп: НЗМ ХББ Өскемен қаласы 

Күні: 04.01.2018 жыл 

Мұғалімнің аты-жөні: Даутбеков Б.Д, Орман К. 

Сынып: 7 

Қатысқандар саны: 

Қатыспағандар саны:  

Кәсіби даму мақсаты: 

Саралап оқытудың әдіс-тәсілдерін қолдану арқылы дене шынықтыру сабағында оқушылардың физикалық қабілетін дамыту 

Сабақ тақырыбы:      

Жеке және топтық ойындар 

Осы сабақта қол жеткізілетін оқу мақсаттары (оқу бағдарламасына сілтеме) 

7.2.4.1. Әділ ойындағы патриоттық сезімді көрсететін мінез құлықты түсіну және қолдану 

7.1.3.1. Дене қасиеттерін жетілдірудегі үдерісті түсіну және көрсету  

Сабақ мақсаттары 

Барлық оқушылар ұлттық ойындар сабағындағы қауіпсіздік ережесімен таныс және әр-түрлі қимыл әрекет кезінде сақтана біледі. 

Жетістік критерийлері 

1. Оқушылар мұғалімнің қауіпсіздік ережесіне байланысты нұсқауды тыңдайды. 

2. Оқушылар ұлттық ойындар сабағында әр-түрлі қимыл әрекетке  

байланысты дұрыс денені қыздыра біледі.  

3. Оқушылар сабақ барысында өзін-өзі қауіпсіздігін сақтауды және өзгені сақтандыруды біледі. 

4. Оқушылар ұлттық ойындарда әділ болу және бұл ойындарда адамгершілік құндылықтарды көрсету 

Тілдік  мақсаттар 

Оқушылар біледі: 

• Белгілі бір ұлттық ойын кезіндегі техникалық амал-тәсілдерді қалай қолдану керек екендіктерін түсінеді. Сабақ барысындағы тақырыпқа тән негізгі термин кілт сөздерді үш тілде біледі.  

Сабаққа байланысты сұрақтар: 

• Қазақтың ұлттық ойындарына қандай ойындар жатады? Атап берсеңіздер?  

• Белгілі-бір техникалық амал-тәсілдерді орындау үшін жалпы денені қыздыру маңызды ма және қаншалықты? 

• Ат үстінде ойналатын қандай ұлттық ойындарды білесіңдер? 

Құндылықтарды дарыту 

Сабақ кезінде оқушылардың бір-біріне деген сыйластықтары. Жүгіру немесе денені қыздыру жаттығулары кезіндегі іс-әрекеттердің жауапкершілігін түсінеді, команда болып жұмыс жасайды.Ұлттық ойындар кезінде, әділ және таза ойнауға ынталанады. Оқушылар бір-біріне қиянат жасап, немесе кекетіп көрсетуден аулақ болуға үйренеді. Оқушылардың бір-біріне деген сыйластықтарын арттыру, ойын барысында әділ болуға баулу. Топпен, жұппен жұмыс барысында оқушыларға ынтымақтастық, достық, адамгершілік қасиеттерін дарыту. 

Академиялық әділдік, басқа адамдардың идеялары мен ойларын құрметтеу. Білуге құштарлық, шығармашылық және оқылатын  материалға сыни қарау арқылы оқуға құштарлыққа баулу, ақылын, денесін, қарым-қатынас пен мінезді ұдайы дамыту. Өзіне оқушылардың өз бетімен оқуына ықпал ететін икемділік мен дағдыларды дамытуды қамтиды. 

Пәнаралық байланыстар 

Қазақ тілі, орыс тілі, ағылшын тілі пәнедерімен байланыс. Ойынға  қатысты терминдерді үш тілде білу. 

АКТ қолдану дағдылары 

Сілтемелер бойынша материалды көрсету 

Бастапқы білім 

Оқушылар, бұрын үйренген жалпы спринттік жүгіру шеңберіндегі білімдерін көрсету күтіледі. Спринттік жүгірудегі дағдыларын іс жүзінде қайталайды, шыңдайды және көрсетеді. 

Сабақ барысы  

Сабақтың жоспарланған кезеңдері  

Сабақтағы жоспарланған іс-әрекет   

Ресурстар 

Сабақтың басы 

8-10 мин 

Семинарға келеген мұғалімдер кіргенде арнайы белгілерді таңдау арқылы 4 топқа бөлініп залда көрсетілген орындарына барып орналасады.  

Кіріспе: Қайырлы күн құрметті әріптестер. Танысу. Сіздерді НЗМ көргенімізге өте қуаныштымыз!  Миға шабуыл әдісі: Экранда көрсетілген сурет арқылы 2 практикалық бөлімнің тақырыбын ашу. «Қазақтың ұлттық ойындары арқылы оқушылардың денсаулығын сауықтыру».  

- Сабақ тақырыбы, мақсаттарымен таныстыру.  

- Жалпы дамыту жаттығуларын жасау (қара жорға биін билеу). 

Әр жаттығу үшін үлкен, таза кеңістік. Мұғалім үшін экран, таратпа материалдар, тақта, ысқырық.  

Сабақтың ортасы 

20-25 мин 

- CLIL әдісін қолдана отырып мұғалімдерге топтық тапсырма беру. 4 топтың арасында ұлттық ойын элементтерімен эстафеталық ойын. Пазл құрастыру.  

Кері байланыс: бірінші өткізген топ, сосын бақылаушылар. 

- топтық жұмыс: әр топ пазлды құрағанда шыққан суреттегі ұлттық ойынның балама түріне ереже құрастырып, оқу мақсатынан ауытқымай жетістік критерийі, дескриптор құрастыру. 

1 топ  Көкпар - ұлттық ойынының балама түріне микросабақ көрсетеді. 2 топ бақылаушы, 3-4 топтар қатысушы. 

Көкпар ойыны жігіттердің күш-жігерін, төзімділігін, батылдығы мен ептілігін, ат үстінде мығым отыруын қалыптастырады. 

Кері байланыс: бірінші өткізген топ, сосын бақылаушылар. 

2 топ  Сиқырлы таяқ - ұлттық ойынының балама түріне микросабақ көрсетеді. 3 топ бақылаушы, 1,4 топтар қатысушы. 

Қазақ халқының ұлт ойындарының жастар арасында көп тараған және өте ертеден келе жатқан, аса сүйіп ойнайтын түрлерінің бірі — «Сиқырлы таяқ». Бұнда ойнаушылар санына шек қойылмайды. Ойынға жиналғандар қол ұстасып, дөңгелене шеңбер құрып тұрады да, араларынан біреуін ойын жүргізуші етіп тағайындайды. Жүргізуші қолына таяқ ұстап, шеңбердің ортасына шығады да, ойын тәртібін, жолдарын түсіндіреді.  

3 топ  Асық - ұлттық ойынының балама түріне микросабақ көрсетеді. 4 топ бақылаушы, 1,2 топтар қатысушы. 

Асық 

Асық — төрт түлік малдың тілерсегінде болатын, қызметі аса күрделі, буынға біткен шымыр сүйек. Қой, ешкі, сиыр, түйе асығы үлкен-кішілігіне қарамастан бір пішіндес, мүсіндес келеді. Ал жылқы асығы басқа пішінде болады. 
Алшы — асықтың иірілгенде тегіс табаны жерге тиіп, тұрық түсуі. Ойын кезінде оған бірінші дәрежелі мән беріледі. 
Тәйке (тәуекел сөзінен шыққан) — асықтың иірілгенде шұңқырлау табаны жерге тиіп, тұрық түсуі. Ол екінші дәрежелі мәнге ие. 

Кері байланыс: бірінші өткізген топ, сосын бақылаушылар. 

4 топ Қамалды қорғау - ұлттық ойынының балама түріне микросабақ көрсетеді. 1 топ бақылаушы, 2,3 топтар қатысушы. 

 «Қамалды қорғау» ойыны жазда, көгалды алаңда өткізіледі. Ойынға мосы, ол болмаса орындық және жүннен жасалған доп керек. Ойынға қатынасушыларға шек қойылмайды. 

Ортадан үлкен шеңбер сызылады. Ойнаушылар сол шеңберді бойлай қатарласа тұрады. Шеңбердің ортасына «қамал», яғни мосыны немесе орындықты қояды да бір ойыншы соны қорғаушы болады. Шеңбер бойында тұрған ойыншылар доппен қамалды атқылай бастайды, ал қорғаушы болса, допты «Қамалға» тигізбеуге тырысады. Кімде-кім допты «Қамалға» тигізсе, сол қорғаушымен орын ауыстырады. Ойын осылайша жалғаса береді.  

Кері байланыс: бірінші өткізген топ, сосын бақылаушылар. 

Санамақ  ұлттық ойыны (демді қалпына келтіру) 

Зейінге байланысты ойын (демді қалпына келтіру) 

Сабақ бойынша рефлексия «Менің сабақтан алған әсерім.........», «Менің ұсынысым......», «Маған ұнаған тұстары........» 

Әр жаттығу үшін кең, таза кеңістік.   

Планшеттерді қолдану 

https://www.youtube.com/watch?v=nZYMkQ1eFjk 

(2.10 мин). 

Қазақ ұлттық ойындарын үйрену сілтемелері 

http://igrushka.kz/vip83/kazigr1.php 

https://www.google.kz/search?q=Казахские+национальные+игры 

http://kitaphana.kz/ 

http://articlekz.com/article/5852 

Сабақтың соңы 

5-7 мин 

Жабдықты топпен ақырын орнына қою және басқа топтар бұны аяқтамағанша, орын тауып, тұру. Оқушылар қолды жоғары созып алға қарай жылжый жүреді. Тыныс алу жүйесін қалпына келтіру жаттығуларын орындау  үйге тапсырма беру қорытындылау. 

Саралау – оқушыларға қалай  көбірек қолдау көрсетуді  жоспарлайсыз? Қабілеті жоғары оқушыларға қандай міндет қоюды жоспарлап отырсыз?  

Бағалау – оқушылардың материалды меңгеру деңгейін қалай тексеруді жоспарлайсыз?  

Денсаулық және қауіпсіздік техникасының сақталуы  
 

• Композициялық тапсырмалар кезінде нәтижесі, тапсырмасы мен жабдығы бойынша айырмашылық.  

• Өз қимылдар сөз қорын тереңдету үшін реттіліктерін құрғанда қабілетті оқушыларға қиындау сұрақтар қойыңыз. 

• Сәл әлсіз оқушыларға көмектесу үшін композициялық тапсырмаларды және де топ мүшелері санын азайту немесе жеңілдету. 

• Байқау, тыңдау, сұрақ қою. 

• Оқушылар қозғалғанда қажет болғанда тоқтап, қауіпсіздік туралы біліп, тапсырмаға қатыса ма? 

• Оқушылар алаңда ара қашықтықты және динамикалық өзгерістерді біле ме? 

Топтық композиция мен талқылау сапасы. 

• Денсаулық пен дене, қауіпсіздік, салмақ/ағын динамикасы 

Сабақ бойынша рефлексия  

Сабақ мақсаттары/оқу мақсаттары дұрыс қойылған ба? Оқушылардың барлығы ОМ қол жеткізді ме?  

Жеткізбесе, неліктен?  

Сабақта саралау дұрыс жүргізілді ме?  

Сабақтың уақыттық кезеңдері сақталды ма?  

Сабақ жоспарынан қандай ауытқулар болды, неліктен?  

Бұл бөлімді сабақ туралы өз пікіріңізді білдіру үшін пайдаланыңыз. Өз сабағыңыз туралы сол жақ бағанда берілген сұрақтарға жауап беріңіз.   

Жалпы баға  

 Сабақтың жақсы өткен екі аспектісі (оқыту туралы да, оқу туралы да ойланыңыз)? 

1: 

2: 

Сабақты жақсартуға не ықпал ете алады (оқыту туралы да, оқу туралы да ойланыңыз)? 

1:  

2: