Тақырыбы: Математикада функционалдық сауаттылықты дамыту

Пән: Математика

Аңдатпа (қазақша)

Бұл мақалада математика пәнінде функционалдық сауаттылықты дамыту мәселесі қарастырылады. Функционалдық сауаттылықтың компоненттері, оның PISA талаптарымен байланысы және практикаға бағытталған әдіс-тәсілдер талқыланады. Мұғалім тәжірибесінен нақты мысалдар келтіріліп, оқушылардың логикалық және сыни ойлау қабілеттерін арттыру жолдары ұсынылады.

Аннотация (орысша)

В данной статье рассматривается вопрос развития функциональной грамотности в математике. Обсуждаются компоненты функциональной грамотности, ее связь с требованиями PISA и практические методы. Приводятся конкретные примеры из опыта учителей и предлагаются пути улучшения логического и критического мышления учащихся.

Annotation (ағылшынша)

This article addresses the issue of developing functional literacy in mathematics. It discusses the components of functional literacy, its connection with PISA requirements, and practical methods. Specific examples from teachers' experience are provided, and ways to enhance students' logical and critical thinking skills are suggested.

Кіріспе

Функционалдық сауаттылық қазіргі заманғы білім беру жүйесінің маңызды компоненті болып табылады. Ол оқушылардың алған білімдерін өмірде қолдана білу қабілетін дамытуды көздейді. Математика пәнінде функционалдық сауаттылықты дамыту оқушылардың логикалық және сыни ойлау қабілеттерін арттыруға бағытталған. Бұл мақалада функционалдық сауаттылықтың компоненттері, PISA талаптарымен байланысы және практикаға бағытталған әдіс-тәсілдер қарастырылады.

Негізгі бөлім

Функционалдық сауаттылықтың негізгі компоненттері: математикалық білімді өмірде қолдану, логикалық ойлау, мәселелерді шешу қабілеті. PISA зерттеулері көрсеткендей, функционалдық сауаттылық деңгейі жоғары оқушылар өз білімдерін нақты өмірлік жағдайларда тиімді қолдана алады. Мысалы, мұғалімдер оқушыларға күнделікті өмірден алынған есептерді шешкізу арқылы олардың функционалдық сауаттылығын арттыра алады. Практикаға бағытталған әдіс-тәсілдердің бірі – жобалық оқыту. Бұл әдіс оқушыларға нақты мәселелерді шешуге бағытталған жобалар жасауға мүмкіндік береді. Мысалы, оқушыларға мектеп ауласын көгалдандыру жобасын ұсыну арқылы оларды есептеу, жоспарлау және ұйымдастыру дағдыларын дамытуға болады. Мұғалімдердің тәжірибесінен алынған тағы бір мысал – сыни ойлауды дамытуға арналған пікірталас сабақтары. Бұл сабақтарда оқушылар түрлі көзқарастарды талқылап, өз пікірлерін дәлелдейді, бұл олардың сыни ойлау қабілеттерін арттырады.

Қорытынды

Функционалдық сауаттылықты дамыту – оқушылардың болашақта табысты болуына қажетті маңызды қабілет. Математикада функционалдық сауаттылықты дамыту оқушылардың логикалық және сыни ойлау қабілеттерін арттыруға мүмкіндік береді. Мұғалімдер практикаға бағытталған әдіс-тәсілдерді қолдану арқылы оқушылардың функционалдық сауаттылығын тиімді дамыта алады.

Пайдаланылған әдебиеттер

1. Қазақстан Республикасының жалпы орта білім берудің мемлекеттік жалпыға міндетті стандарты.

2. OECD. PISA 2018 Results (Volume I): What Students Know and Can Do.

3. Қазақ ұлттық педагогикалық университетінің хабаршысы. Педагогика ғылымдары сериясы.