МЕДИЦИНАЛЫҚ КОЛЛЕДЖ СТУДЕНТТЕРІНІҢАҚПАРАТТЫҚҚҰЗЫРЕТТІЛІГІНДАМЫТУ

Заманауи ақпараттық технологияларды меңгеру – медицина саласындағы қазіргі заманғы маманды даярлаудың ажырамас бөлігі.
Қазіргі медицина бағдарламалық құралдарды білуді, деректер базасымен жұмыс істей алуды және негізгі кеңселік қосымшаларды (мысалы, MS Office пакеті) еркін пайдалануды талап етеді.

Орта медициналық оқу орындарының студенттері информатиканы меңгерудің тағы бір бағыты – пациентке санитарлық-ағартушылық ақпаратты техникалық тұрғыдан сауатты және көрнекі түрде жеткізу дағдылары мен біліктерін қалыптастыру болып табылады.

Осы мақсатта оқу уақытының едәуір бөлігі аудиовизуалды медиаблоктар (презентациялар, фильмдер және т.б.) мен баспа материалдарын жасауға мүмкіндік беретін бағдарламалық өнімдерді игеруге бөлінеді.

Денсаулық сақтау министрлігі бекіткен «Денсаулық сақтауды ақпараттандыру тұжырымдамасында» заманауи медициналық ақпараттық технологиялар медициналық қызметтердің сапасы мен қолжетімділігін арттыруға, сондай-ақ денсаулық сақтау жүйесінің ресурстарын жоспарлау мен басқару тиімділігін көтеруге айтарлықтай ықпал ете алатыны атап өтіледі.

Ақпараттық құзыреттілік – қазіргі заман адамының негізгі құзыреттіліктерінің бірі. Ол ақпаратты компьютер арқылы өңдеу және түрлі есептерді шешу кезінде көрініс табады.
Ақпараттандыру процесінің маңызды нәтижелерінің бірі – студенттердің ақпараттық құзыреттілігін қалыптастыру. Бұл оларға кәсіби қызметінде заманауи ақпараттық технологияларды тиімді пайдалану мүмкіндігін береді.

Сондықтан медициналық колледждегі информатика пәнінің негізгі міндеттерінің бірі – студенттерге медицина мен денсаулық сақтау саласында қолданылатын заманауи компьютерлік технологиялар туралы жүйелі білім қалыптастыру болып табылады.

Қазіргі кезеңде маман ақпаратпен өз бетінше жұмыс істей білуі, оны өңдеу әдістерін дұрыс таңдай алуы, логикалық ойлау қабілетіне ие болуы, ынтымақтаса жұмыс істей алуы және кәсіби қызметінде математикалық әдістер мен ақпараттық технологияларды бірлікте қолдана білуі тиіс.

Сонымен қатар ол өз кәсіби саласында қандай ақпараттық технологияларды қолдану қажеттігін алдын ала болжай алуы керек.

Жаңа талаптар медициналық колледждердің алдына жаңа міндеттер қояды – білім беру процесіне педагогикалық технологиялар мен оқыту әдістерін енгізу, олар еңбек нарығында сұранысқа ие білікті мамандарды дайындауға бағытталуы тиіс.

Кәсіби саладағы мотивация оқу процесіне кәсіби бағыттағы тапсырмаларды енгізу арқылы, яғни болашақ кәсіби қызметте ақпараттық технологияларды қолданудың нақты мысалдары негізінде жүзеге асырылады.

MS Publisher бағдарламасында жұмыс істеу – медициналық тақырыптағы буклеттер, бюллетеньдер, каталогтар жасау барысында оқу процесін шығармашылық сипатқа бөлейді. Ол студенттердің ізденіс қабілеттерін, ең маңызды ақпаратты іріктей білу дағдыларын дамытады, сондай-ақ тұлғаның эстетикалық қасиеттерін қалыптастыруға ықпалетеді.

Болашақта мұндай медициналық қызметкер пациенттеріне аурулардың алдын алу жөнінде материалдар ұсынуға, науқастар мен олардың туыстарына арналған қажетті жадынамалар дайындауға мүмкіндік алады.

Студенттер жасаған баспа материалдары (буклеттер, каталогтар, санитарлық парақшалар мен нұсқаулықтар) тәжірибеде қолданыс табуда. Бұл олардың тапсырмаға деген жауапкершілігін арттырып, еңбекке деген ынтасын күшейтеді.
Мысалы, «Өзіңе өзің көмектес» сериясындағы буклеттер аймақтық әлеуметтік орталықтарда және ардагерлер қоғамында сұранысқа ие.

MS PowerPoint бағдарламасымен жұмыс оқу процесінің барлық кезеңдерінде жүзеге асырылады:

• дәріс конспектілерінің презентациялары оқылған материалды шығармашылық тұрғыда бекітуге көмектеседі;

• презентациялар оқу сабақтарында қолданылады, мұнда студенттер слайдтарда диаграммалар, кестелер, сызбалар түрінде материал ұсынады. Бұл тәсіл «Мейірбике ісі», «Геронтология», «Терапия», «Емдік дене шынықтыру», «Педиатрия» сияқты пәндер шеңберінде оқыту процесінің құрамдас бөлігі болып табылады;

• конференцияларда (мысалы, жыл сайын өтетін «Болашаққа қадам» атты ғылыми-практикалық конференцияда) немесе аудандық байқаулар мен семинарларда студенттер өз жұмыстарын презентация арқылы қорғайды. Бұлжекенемесетоптықсипаттаорындалуымүмкін;

• дипломдықжұмыстықорғаукезіндекомпьютерлікпрезентацияныңболуыміндеттіталап. Өзгеріпотыратынслайдтараудиторияныңназарынұстауғакөмектеседі, ал слайдтардағыфотосуреттер, диаграммалар мен анимацияларматериалдыкөрнекіетеді. Соныменқатар, презентация — ресмитүрдерұқсатетілген «шпаргалка» іспетті, ал оныңфайлынэлектрондыпоштаарқылыоңайжіберугенемесеинтернеттежариялауғаболады.

Медициналық орта буынқызметкерлерінежиіәртүрліесептер мен баяндамаларғаарналғандиаграммалар мен графиктерқұруға тура келеді.
Мысалы, медициналық демографиябойынша: халықтыңжалпыөлімкөрсеткіштері, табиғиөсім, бала өлімідеңгейіжәнет.б.
Сондықтанмедициналық колледж студенттеріMSExcelэлектрондықкестелеріндежұмысістеудімеңгеруітиіс: кестелердеесептерұйымдастыру, деректерді диаграмма түріндекөрсету, енгізілгенфункциялардыпайдалану, мәліметтердісұрыптаужәнеіріктеутәсілдерінүйренуқажет.

MSWordбағдарламасыстуденттердің терапия, педиатрия, фармакология жәнебасқапәндербойыншарефераттар мен баяндамалардайындауындакеңіненқолданылады.
Осығанбайланыстыстуденттермәтіндітеру, пішімдеужәнесақтау; абзацтар мен кестелерқұружәнеөңдеу; тізімдер мен объектілердіенгізусияқтықұжаттарменжұмысістеудіңақпараттықтехнологияларынмеңгереді.

Медициналықсайттардыталдаунәтижелерібойыншакөптегенмедициналықорталықтаринтернеттібайланысарнасыретіндежиіпайдаланады. Олардыңкөбіндежеке веб-беттер бар, ондамекеменіңқызметбағыттары, көрсетілетінмедициналыққызметтердіңбағасы, емдікжәнеоқукурстарытуралыақпаратберіледі.
Кейбірсайттарда«сұрақ–жауап»жүйесі онлайн режиміндеұйымдастырылған, мұндакезкелгенадамөзінеқызықты ауру түрібойыншасұраққойып, кеңес ала алады.

Сондықтанмедициналық колледж бағдарламасына интернеттегі ақпаратты іздеу және ұйымдастыру, электрондық пошта жәшігін ашу және пайдалану тақырыптары енгізілген. Бұлтүлектергеболашақтағаламторкеңістігіндееркінжұмысістеугемүмкіндікбереді.

Қорытындылай келе, оқу процесінде компьютерлік технологияларды белсенді және көпқырлы пайдалану студенттерді заманауи ақпараттық құралдармен таныстырады, кәсіби қызметтің түрлі салаларында оларды қолдану қабілетін дамытады.
Бұл болашақ мамандардың өз ойын жүйелі және мақсатты түрде жеткізу, қосымша әдебиетпен жұмыс істеу, материалды терең түсіну, негізгі және қосалқы ақпаратты ажырату, мәліметтерді құрылымдау, сызбалар мен кестелер жасау, модельдеу және дизайн дағдыларын қалыптастыруға мүмкіндік береді.

Ақпараттық технологияларды қолдану – болашақ маманның ақпараттық мәдениетін қалыптастырудың маңызды құрамдас бөлігі болып табылады.