Тәрбие сағаты

Құқықтық тәрбие құқық бұзушылықтың алдын алу

Күні

Класс жетекші:

Класс:

Қатысушылар саны:

Қатыспағандар саны:

Сабақтың тақырыбы: Эпиграфтар (тақырып мазмұнын ашатын)

Сабақтың мақсаты:

Құндылықтарды дарыту

Бала құқықтары, оларды сақтау, өз құқықтары мен міндеттері туралы түсінік, оларды жүзеге асыруға дайындық қабілеттілігін қалыптастырып, айналадағы адамдарға шыдамдылықпен, құрметпен, сүйіспеншілікпен қарауға тәрбиелеу, коммуникативтік құзырлықты, ой ұшқырлығы мен логикасын дамыту.

Ресімдеу

Музыкалық және бейне көркемдеу

интерактивті тақта, слайд

Үлестірмелі материалдар

байланысты фотосуреттер

Тақырыптық көрмелер мен ақпараттық стендтер

Презентация

Дайындыққа арналған әдебиет

Интернет материалдары

Сабақтың барысы

Сабақтың кезеңі/ уақыт

Мұғалім әрекеті

Оқушы әрекеті

Ресурстар

Ұйымдастыру кезеңі (7 мин)

І. шаттық шеңбері:

Мұғалім балаларды шаттық шеңберіне шақырады.

- Қайырлы күн, балалар! Әдеттегідей сендермен кездесіп тұрғаныма қуаныштымын. Қараңдаршы бәрің сондай қуанышты, бір-біріңе күліп қарап, жайдарлы, ақжарқын болып тұрсыңдар. Сендердің көздеріңнен мейірімділіктің, жақсылықтың, қамқорлықтың, сүйіспеншіліктің белгісін көріп тұрмын. Осындай жақсы көңіл-күймен, бір-бірімізге «Күніміз сәтті болсын!» деп тілейік.

2. Декларацияның ерекшелігі неде?

Жауабы: Декларациядағы нормаларды орындау міндетті емес, осы жерде Конвенция екеуінің айырмашылығы байқалады.

І

ІҮ. Сахналау

Балалар мұғалімнің сұрақтарына жауап беріп отырғанда Алихан есінеп, партаға жатады.

Мұғалім: Алихан сен бүгін тағы сабаққа дайын емессің, есінеп отырсың.

Алихан орнынан тұрып: Мен кеше дискотекаға бардым. Үйге жай келдім. Оқушылар: у-у-у... – дейди.

Оған Алихан: А не, менің демалуға толық құқығым бар.

Осы сәтте Айсұлу тұрып Аружаннан қаламсапты алады.

Мұғалім: Айсұлу сен неге рұқсатсыз орныңнан тұрып жүресің?

Айсұлу: өйткені менде еркіндік құқығы бар.

Бұл уақытта Диана плеермен музыка тыңдап отырады.

Мұғалім: Диана, плеерыңди өшір. Сен бізге кедергі жасап тұрсың.

Диана: Мен өшіргім келмейді. Өйткені мәдениет жетістіктерін пайдалану құқығым бар.

Мұғалім: Жарайды онда сабағымызды жалғастырайық. Назерке тақтаға шығып, тақтаны сүртші.

Назерке: Жоқ, мен жасамаймын. Өйткені конвенцияда баланың еңбек етуіне тиым салынады.

Мұғалім: Адина! А сен неге сабақ үстінде сөйлеп отырсың?

Адина: өйткені менде сөз бостандығына деген құқым бар.

Ү. Әңгімелесу

Мұғалім: Балалар, айтыңдаршы, сонда сендердің құқықтарыңды кімдер шектей алады?

Жауабы:

1. Сенің ар-ұятың

2. Жалпыға ортақ нормалар мен әдеп ережелері

Заңдар

Балалар, құқық дегеніміз не?

Декларация дегеніміз не?

Жауабы: Құқық - қоғамдағы адамдардың өзара қарым- қатынасын реттеп отыратын мемлекет белгілеп, қорғайтын нормалар менережелер жиынтығы, осы нормаларды зерттейтін ғылым

1959 жылы Балалардың құқығын қорғау декларациясы жарық көрді. Бұл Декларация балалардың құқықтарын қорғау мәселелерін шешуде үлкен рөл атқарды. Оның мазмұны балаларға үлкен мейірімділік және жауапкершілікпен қарауға шақырды.

Бірақ, декларация тек ұсыныс ретінде көрсетілген болатын.

Слайд

Сабақ басы (13 мин)

Күнделікті өмірімізде біз өзіміздің құқығымызды, міндетімізді және жауапкершілігімізді қалай жүзеге асырамыз, міне осы және де басқа сұрақтарға бүгінгі сабақта жауап беріп көреміз.

Адам нені істей алады, нені істеуге шектеу қойылады?

Адам нені істеуге міндетті?

Олардың неге құқығы бар, ал неге құқығы жоқ?

Осы сұрақтарға нақты жауап таба алмаған соң олардың өмірі шешілмеген көп мәселелерге келіп тірелді.

Бірақ бір кездері олар осы Негізгі сұрақтарға жауап тапты. Жарыққа Адам құқықтары туралы халықаралық декларация шықты. Уақыт келе олар балалар қоғамда ерекше қорғауды қажет ететіндіктерін түсінді.

3. Ал Конвенция мен Декларацияның айырмашылығы неде?

Жауабы: Конвенция – бұл келісім шарт. Бұл келісім шартқа қол қойған адамдар оны бұлжытпай орындауы тиіс.

БҰҰ Ассамблеясы 1989жылы 20 қарашада Балалардың құқығын қорғау Конвенциясын қабылдады. Бұл құжаттта балалардың құқықтары халықаралық құқық нормаларының күшіне ие болды.

Қоғамның балаларға қатысты түрде қамтамасыз етуі тиіс негізгі принциптер:

- Бала мүддесін барынша жақсы қамтамасыз ету;

Кемсітпеу;

Өмір сүру, есею және ержету құқығы;

Бала көзқарастарына құрметпен қарау;

Баланы қорғау, оның қоғам өміріне белсенді түрде қатысуын қамтамасыз ету.

Біздің мемлекетімізде біз міндетті түрде орындайтын Негізгі заң бар ма?

Слайд

Ортасы (20 мин)

Бұл заң қалай деп аталады?

Жауабы: Конституция.

Мемлекет пен қоғам арасындағы қатынасты басқарып, қадағалайтын заңдар – Конституцияда жазылған. Сонымен қатар: «Неке және отбасы» заңында, ҚР Азаматтық Кодексінде, ҚР Еңбек Кодексінде, ҚР Қылмыстық Кодексінде. (Кітаптарды көрсету).

ІІ. Тапсырма

1. Балалар, сендердің қандай құқықтарың бар? Қандай құқықтарыңды білесіңдер? (слайдпен балалардың құқықтарың көрсету).

Алексей Толстойдың «Алтын кілт және Буратиноның басынан өткерген оқиғалары» иллюстрацияларын талқылап көрейік.

Көптеген көркем әдебиеттерде негізгі кейіпкерлердің құқықтары көрсетіледі. Сіздер декларациядағы баптарға сүйене отырып, сұрақтарға жауап беріңдер. (бұл жұмыс жеке орындалып, презентациядағы иллюстрацияларға қарап жауап беріледі)

1. Папа Карлоның Буратиноға әліппені сыйлауының мақсаты не?

Жауабы: Буратиноның тегін білім алу құқығын пайдалану үшін.

2. Неге Буратино театр труппасына қайтседе кіргісі келді?

Жауабы: Өйткені, Буратиноның Мәдени және шығармашылық өмірге

жан-жақты қатысуға құқығы бар.

3. Карабас Барабас Буратиноның қандай құқығын бұзды?

Жауабы: Адамдық қадір-қасиетіне және бас бостандығына қолсұғушылықтан қорғану құқығын

4. Буратиноның ақшасын тартып алып, оның өзіне тиесілі мүлкін заңсыз иеленгісі келген Базилио мен Алиса Буратиноның қандай құқығын бұзды?

Жауабы: Сыйлыққа, мұраға алған заттарға жеке меншік құқығын

презентация

Соңы

Балалар біздің мектепте де басқа мекемелерде сияқты қандай құжат бар

мектеп жарғысы. Жарғы – бұл мектеп құжаты және мектептің негізгі заңы. Мектеп жарғысы оқушылар мен олардың ата-аналарының құқықтары мен міндеттерін анықтайды. Ол Жарғы мектептің 3 этажінде орналасқан.

Слайд