Тотығу - тотықсыздану реакциялары.10- сынып

Тексерілді:

Сабақ № 21

Химия-10 сынып

Күні:13.11.18ж

Сабақтың тақырыбы

Тотығу-тотықсыздану реакциялары

Жылу эффектісі, реагенттер мен реакция өнімінің саны және құрамы бойынша.

№ 3 (3.1, 3.2)көрсетілімдер

Сабақтың мақсаты

Жай ,бинарлы ,күрделі бейорганикалық заттар қатысуымен жүретін тотығу-тотықсыздану реакциялары туралы білімдерін жетілдіру

Күтілетін нәтиже

1 Жай ,бинарлы ,күрделі бейорганикалық заттар қатысуымен жүретін тотығу-тотықсыздану реакциялары туралы білімдерін жетілдіреді;

2.Реакция теңдеулерін жазу дағдылары жетіледі;

3.Тапсырмаларды орындауда алған білімдерін пайдалана алады;

4.Тақырыпты өмірмен байланыстыра біледі.

Түйінді идея

Пәнге қызығушылықтарын арттыру

Сабақ кезеңдері

Сабақтағы іс-әрекет

Бағалау

Ресурстар

Кіріспе

Ұйымдастыру. Амандасу.

Үй тапсырмасы:

Сұрақ - жауап

1.Гомогенді және гетерогенді реакция дегеніміз не?

2.Катализатор дегеніміз не?

3.Тотығу дәрежесі мен ионнның бір –бірінен ұқсастығы мен айырмашылығы неде?

Өзара бағалау

Үлестірмелі парақша

Жаңа материалдың таныстырылымы

Әдетте, тотығу-тотықсыздану реакцияларын молекулааралық, молекулаішіндік, диспропорциялық деп үш типке бөледі.

Молекулааралық реакцияға тотықтырғышы мен тотықсыздандырғышы әр затта болатын реакциялар жатадыСонымен қатар, құрамдарында бір элементтің әртүрлі тотығу дәрежесін-дегі атомы болатын зат арасындағы реакцияларды жатқызуға болалы:

Молекулаішіндік реакцияға тотықтырғышта, тотықсыздандырғышта бір затта болатын реакциялар жатады. Бұл жағдайда тотығу дәрежесі кіші атомды тотығу дәрежесі үлкен атом то-тықтырады. Ондай реакцияларға термиялық ыдырау реакциялары жатады.

Мәселен: 

Бұған тағы да, бір элемент атомдарының әртүрлі тотығу, дәрежесінде болатын заттардың ыдырауын жатқызуға болады

Диспропорциялық реакциялар жүргенде бір элемент атомының тотығу дәрежесі бір мезгілде жоғарылап әрі төмендейді. Бастапқы заттар түзген қосылыстардың біреуінің атомының тотығу дәрежесі жоғары, ал екіншісінікі төмен болады. Бұл реакциялар тотығу дәрежесінің а р а л ы қ мәні болатын атомдары бар заттарға тән екендігі айқын.

Бұрын диспропорциялық реакцияларды өздігінен тотығу-тотықсыздану реакциялары деп атаған.

Интербелсенді тақта

Жаңа материалды қолдану

Деңгейлік тапсырмалар

І – деңгей

1.Берілген реакция теңдеулеріндегі тотықтырғыш пен тотықсызданғышты анықтап,олардың тотығу дәрежесі қалай өзгеретінін табыңдар:

А) Zn+ Cl₂ = ZnCl₂

Ә) P ₂ O₅ +5C = 2P+5 CO

Б) 2KClO₃ =2KCl +3O₂

ІІ – дeңгей

Берілген реакцияларды электрондық баланс әдісімен теңестіріңдер:

А) C+HNO₃ = CO₂ + NO+H ₂O

Ә) H₂ S+Fe Cl₃= S +FeCl ₂+HCl

Б) KI+KIO₃+H ₂SO₄ =I_{2 +} K ₂SO₄ + H ₂O

ІІІ-деңгей

Берілген қосылу және айырылу реакцияларына коэффициенттер қойыңдар:

А) NH₃ + H ₂SO₄ = (NH ₄) ₂SO₄

Ә) Mg + O₂ = Mg O

Б) H₃ PO₄ = P ₂ O₅ + H ₂O

В) HNO₃ = NO₂+ O₂ + H ₂O

Өзін-өзі бағалау

Интербелсенді тақта

Қорытынды

Cұрақ- жауап

1.Молекулааралық тотығу – тотықсыздану реакциялары дегеніміз не?

2. Молекулішілік тотығу – тотықсыздану реакциялары дегеніміз не?

3.Диспропорциялану реакциясы дегеніміз не?

4.Конмутация реакциясы дегеніміз не?

Өзін-өзі бағалау

Интерактивті тақта

Қосымша оқу

Кейінгі тапсырма

§3.3Тұз ерітінділері мен балқымаларының электролизі

Кері байланыс

«Таңдау әдісі»

Өзін-өзі бағалау

Интерактивті тақта