1-2 ЖАС АРАЛЫҒЫНДАҒЫ БАЛАЛАРҒА АРНАЛҒАН СЕНСОРЛЫҚ ТӘРБИЕНІ ҰЙЫМДАСТЫРУ

1. Бағдарламаның мақсаты:

1. Балалардың сенсорлық қабылдауын (көру, есту, иіс сезу, дәм сезу, тактильді сезім) дамыту.

2. Ұсақ моториканы жетілдіру арқылы ақыл-ой және сөйлеу қабілеттерін дамыту.

3. Қоршаған ортаны танып-білуге қызығушылық қалыптастыру.

4. Баланың танымдық және эмоциялық дамуына жағдай жасау.

2. Міндеттері:

• Түстерді, пішіндерді, өлшемдерді ажыратуға үйрету.

• Әртүрлі материалдардың фактурасын таныстыру.

• Әртүрлі дыбыстарды естіп, оларды ажырату қабілетін дамыту.

• Табиғи материалдармен таныстыру (құм, су, ағаш, тас, мата).

• Қолмен сезіну арқылы заттарды ажыратуды қалыптастыру.

3. Негізгі бөлім (Ойындар мен жаттығулар)

1) Тактильді қабылдауды дамыту

Мақсаты: заттардың фактурасын сезіну, ұсақ моториканы дамыту.
Ойындар:

• «Сиқырлы қапшық» – бала қапшықтың ішіндегі заттарды сипап, не екенін анықтайды.

• «Түрлі материалдарды сезін» – жұмсақ, қатты, тегіс, кедір-бұдыр заттарды ұстап көру.

• «Су мен құм» – баланы құммен, сумен, қамырмен, бұршақпен ойнауға баулу.

2) Көру арқылы қабылдауды дамыту

Мақсаты: түстерді, пішіндерді, өлшемдерді ажырату.
Ойындар:

• «Түстерді тап» – белгілі бір түстегі заттарды жинау.

• «Пішіндер әлемі» – үшбұрыш, шаршы, дөңгелек пішіндерді сәйкестендіру.

• «Көлеңке ойыны» – заттардың жарық пен көлеңкесін бақылау.

3) Есту арқылы қабылдауды дамыту

Мақсаты: дыбыстарды тыңдау және ажырату.
Ойындар:

• «Дыбысты тап» – бала көзін жұмып, дыбыстың қайдан шыққанын анықтайды.

• «Музыкалық аспаптар» – әртүрлі дыбыстар шығару (сылдырмақ, барабан, қоңырау).

• «Табиғат дыбыстары» – желдің гуілі, судың тамшылауы, құстардың дауысы.

4) Иіс сезу және дәм сезу қабілетін дамыту

Мақсаты: әртүрлі иістер мен дәмдерді ажырату.
Ойындар:

• «Иісті тап» – бала жемістердің, гүлдердің иісін ажыратады.

• «Дәмдер әлемі» – тәтті, қышқыл, ащы, тұзды дәмдерді салыстыру.

5) Қол моторикасын дамыту

Мақсаты: қол саусақтарының икемділігін дамыту.
Ойындар:

• «Бұршақпен ойнау» – ұсақ заттарды саусақпен іріктеу.

• «Қағазды умаждау» – қағазды жырту, умаждау, бүктеу.

• «Қамыр илеп ойнау» – қамырдан түрлі пішіндер жасау.

4. Ұйымдастыру әдістері:

1. Тәжірибе арқылы оқыту: Баланың заттарды қолымен ұстап, көру, тыңдау арқылы зерттеуі.

2. Ойын арқылы дамыту: Барлық сенсорлық дағдыларды дамыту үшін ойын әдістерін пайдалану.

3. Қайталау және бекіту: Ойындарды күнделікті қайталау арқылы баланың есте сақтау қабілетін арттыру.

5. Бағдарламаны жүзеге асыру мерзімі:

• 1 жас – 1,5 жас: Заттарды сипау, түстерді ажырату, дыбыстарды тыңдау.

• 1,5 жас – 2 жас: Түстер мен пішіндерді сәйкестендіру, тактильді ойындар, қарапайым музыкалық ойындар.

6. Күтілетін нәтижелер:

✔️ Бала түстерді, пішіндерді ажыратады.
✔️ Түрлі материалдардың фактурасын сезіне алады.
✔️ Дыбыстарды ажыратып, қайдан шыққанын анықтайды.
✔️ Ұсақ моторикасы дамиды, заттарды қолмен ұстау дағдылары жақсарады.
✔️ Сенсорлық қабілеттері арқылы қоршаған әлемді жақсы таниды.

Бұл бағдарлама баланың ерте дамуына оң әсер етіп, танымдық қабілеттерінің қалыптасуына ықпал етеді. ?