Бөлім:

Жазықтықтағы түрлендірулер

Педагогтің аты-жөні:

Күні:

Сынып: 9

Қатысқандар саны: Қатыспағандар саны:

Сабақтың тақырыбы:

Гомотетия және оның қасиеттері

Оқу бағдарламасына сәйкес оқыту мақсаттары:

9.1.4.11гомотетияның анықтамасын және қасиеттерін білу;

9.1.4.12гомотетия кезінде әртүрлі фигуралардың бейнелерін салу;

Сабақтың мақсаты:

-гомотетия кезіндегі әртүрлі фигуралардың бейнелерін салу

-гомотетияның қасиеттерін пайдаланып есептер шығару

Құндылықтар:

Бірлік және ынтымақ

- Командада жұмыс істей білу ;

-Өзгелерге мейірімділік, жанашырлық таныта білу ;

- Айналасындағыларға көмек көрсету;

Әділдік және жауапкершілік

- Басқалар үшін маңызды тапсырмаларды орындаудың қажеттілігі мен маңыздылығын түсіну.

- Бастаған ісін соңына дейін жеткізе білу

Уақыты/

кезеңдері

Педагогтің әрекеті

Оқушының әрекеті

Бағалау

Ресурстар

Ұйымдас-

тыру кезеңі

5мин

Сәлемдесу;

Сыныптағы оқушылардың көңіл күйлерін сұрап, жағымды ахуал туындату;

Оқушыларды түгелдеу;

Сабақтың мақсатымен таныстыру

Мұғаліммен сәлемдесу;

Сыныпта жағымды ахуал туындату, бір-біріне жақсы тілектерін білдіру;

Сабақтың мақсатын мұғаліммен бірге ашу, сұрақтар туындаса мұғалімнің көмегіне жүгіну

Ауызша бағалауды қоданамын

«Өте жақсы»

«Жарайсың»

Тақта;

Оқулық;

Сабақтың

басы

10 минут

Бүгінгі тақырыпты қысқаша слайдпен түсіндіреді, мысалдар келтіреді

П.13. Фигуралардың ұқсастығы. Гомотетия

Нүктелердің ара-қашықтығы бірдей оң санға көбейтілетін жазықтықтағы түрлендіру ұқсастық деп аталады. Көбейткіш сан ұқсастық коэффициенті д.а.

Жазықтықтың әрбір A нүктесі үшін OA түзуінің бойында жататын және OA₁ = k ∙ OA шартын қанағаттандыратын A₁ нүктесін алу керек. Сонда A₁ нүктесі A нүктесіне гомотетиялы нүкте деп аталады. Ал жазықтықтың бұл түрлендіруін гомотетия деп атайды. O нүктесі гомотетияның центрі, ал k саны гомотетияның коэффициенті деп аталады. Гомотетияның анықталуы үшін гомотетияның центрі мен коэффициенті берілуі тиіс. Оны төмендегідей жазу керек: (O; k) гомотетиясы.

Суретте центрі O нүктесінде және коэффициенті k =3 болатын A және A₁ гомотетиялы нүктелері көрсетілген, өйткені OA₁ = 3 ∙ OA, A және A₁ нүктелері O центрінің бір жағында орналасқан.

Егер бір F₁ фигурасын басқа F фигурасынан кейбір гомотетиямен алуға болатын болса, онда екі фигура гомотетиялы деп аталады.

Гомотетия кесіндіні өзіне параллель кесіндіге көшіреді.

Әртүрлі коэффициенттері бар гомотетияның мысалдар.

Суретте центрі O нүктесінде және коэффициенті k = 3 болатын A және A₁ гомотетиялы нүктелері көрсетілген, өйткені OA₁ = 3 ∙ OA, A және A₁ нүктелері O центрінің әртүрлі жақтарында орналасқан.

Центрі O нүктесінде және k = 2 коэффициенті бар гомотетия.

Центрі O нүктесінде және k = –2 коэффициенті бар гомотетия.

Концентрлік (шоғырлас) шеңберлер әрқашан олардың ортақ центріне қатысты гомотетиялы болады, ал гомотетия коэффициенті осы шеңберлердің радиустарының қатынасына тең.

Оқушылар: слайдқа қарап тақырыпты түсінеді, түсінбеген жерлері болса, мұғалімнен сұрайды

Мактау мадақтау арқылы бағалау:

Жарайсың!

Өте жақсы!

Жақсы!

Керемет!

В.И.Смирнов. және т.б. Геометрия: Жалпы білім беретін мектептің 9 сыныбына арналған оқулық Мектеп баспасы,

Сабақтың

ортасы

25минут

Бекіту тапсырмаларын беру

А деңгейлі тапсырмалар

№1есеп,75 бет

Үшбурыштың қабырғалары 3 см, 4 см және 5 см. Осы үшбұрыш-
қа ұксас үшбурыштың кабыргаларын табыңдар. мундағы ұқсастық коэффициент: 1) 2; 2) 3; 3) 0,5.

№2, 75бет

Үшбұрыштын кабыргалары

4 см. 6 см және 8 ем. Осы үшбұрышка ұқсас үшбұрыштың үлкен кабыргасы 4 см-ге тең болса, қалган кабыргаларын табыңдар.

Тапсырмаларды орындайды

В деңгейлі тапсырмалар

№7

к коэффициенті бойынша F' фигурасы F фигурасына ұқсас. F
фигурасы F' фигурасына кандай коэффициентен ұксас болады?
№8

Ұксастык коэффициентінің кез келген мәнінде өз-өзіне ұқсас болатын фигураларга мысалдар көрсетіріндер.

ҚБ:Оқушылар дайын жауаппен, жұпта қатар отырған оқушылар бірін-бірі тексеріп бағалайды

В.А.Смирнов және т.б. Геометрия: Жалпы білім беретін мектептің 9 сыныбына арналған оқулық Мектеп баспасы,

С деңгейлі тапсырмалар

№11 Кез келген екі квадрат ұқсас болатыный дәлелдендер.

№12 Кез келген екі шеңбер ұқсас екенін және ұқсастық коэффициенті олардың радиустарының катынасына тең болатынын дәлелдеңдер.

№13. Суреттің жиегін құрайтын тіктөртбурыштар ұқсас бола ма?

(13.9-сурет)?

Бағалау

Оқушылар жеке орындап болған соң дайын жауаптар мен дескрипторлар бойынша бағалайды

Слайд

Тақта

Бор

Кітап

Дәптер

Жеке жұмыс. Тест.

1.Гомотетия дегеніміз не?

А)ұқсас түрлендіру; В) бірдей орналасқан; С)үшбұрыштар ұқсастығы

2.Ұқсастық коэффициенті k˃0 болса, онда...

А)k есе ұзарады; В)k есе қысқарады; С) k-ға артады

3.Ұқсастық түрлендіру бұрышты өзіне тең ... бейнелейді

А) бұрышқа; В) үшбұрышқа; С) төртбұрышқа

4.Егер бір фигура екінші фигураға гомотетия түрлендіруі арқылы көшетін болса, онда...

А) гомотетиялы фигуралар; В) үшбұрыштар ұқсастығы;

С) симметриялы

5. Ұқсастық коэффициенті k˂0 болса, онда...

А) k есе ұзарады; В)k есе қысқарады; С) k-ға артады

ҚБ:Оқушылар дайын жауаппен, жұпта қатар отырған оқушылар бірін-бірі тексеріп бағалайды

Слайд

Тақта

Бор

Кітап

Дәптер

Сабақтың

соңы

5

минут

Бүгінгі сабақта: -гомотетия кезіндегі әртүрлі фигуралардың бейнелерін салады -гомотетияның қасиеттерін пайдаланып есептер шығарады

Сабақты қорытындылау «Тақырыптық түйінді сөздер» әдісі бойынша келтірілген сөздердің қайсысы бүгінгі тақырыпқа тиісті екенін ажыратады

С

симметрия, қозғалыс, гомотетия, гомотетия центрі,

гомотетия, гомотетия центрі

Бағалау. Мадақтау арқылы ауызша бағалаймын.

Саралаудың «бағалау» тәсілін қолдана отырып оқушылардың қажеттіліктеріне қарай түзетіп отырамын.

Рефлексия «Бас бармақ» әдісі арқылы

Үйге тапсырма:№14есеп

Ынталандыру сөздерін қолдану «жақсы», «жарайсың», «өте жақсы»

1-10 баллдық жүйеде бағаланады.

Бағалау парақтары;

оқулық;