Жас мамандарға және тәлімгерлерге арналған көмекші құрал

2024ж

КАМЕНКА АУЫЛЫ

Еліміздің ертеңі бүгінгі жас ұрпақтың қолында, ал жас ұрпақтың тағдыры мұғалімдердің қолында

Н.Ә. Назарбаев

Алғы сөз

Жас мамандар, жоғарыдағы эпиграфты әркез естен шығармай, саналы шәкірті бар, жақсы ұстаз болу үшін ерінбей еңбек етіңдер. Әр мамандық иесі мейлі мұғалім, мейлі дәрігер, инженер, аспазшы үнемі өзін өзі дамытуы қажет. Ал үлкен өмірге адами капиталды дайындайтын мұғалімге өмір бойы білім алу қажет. Бір күн тоқтасаң, балдыр басқан шалшық су тәріздес болуың әбден мүмкін. Сол себептен өзің оқушы болғанда алдыңда қандай ұстаз дәріс берсе деп армандаған ұстазыңа ұқсап бақ. Мұғалімдік ммандық қиын да қызықты. Төзімді бол! Сәттілік тілеймін.

Түсінік хат

Жас маманға арналған көмекші құралда мұғалімнің алғашғы мектепке келген күннен неден бастау қажет жөнінде кеңес берілген. Құжат толтыру, КТЖ, ҚМЖ құру, өз жұмысына сараптама (рефлексия) жасау т.б. керекті кеңестер жинақталған. Мысалы: Күнделік кз толтыруға көмек kundelik.kz қалай кіреміз, kundelik.kz толтыруда 100% қалай жете аламызбейнежазбаға сілтемелер.

06 сәуір 2020 жылғы №130 бұйрықтың 6,7,8,9,10, 11,12 – қосымшаларының үлгісі, Қазақстан Республикасы Білім және ғылым министрінің 2020 жылғы 24 сәуірдегі № 160 бұйрығы берілген.

Тәлімгерлікті ұйымдастыру қағидаларын және тәлімгерлікті жүзеге асыратын педагогтерге қойылатын талаптары қосымша беріледі. Критериалды бағалау рәсімдері бойынша Нұсқаулық қосымша http://smk.edu.kz; https://www.nao.kz, https://academia.kz/ru/course/1 сайттары берілді. Қашықтықтан оқыту құралдарының синхронды, асинхронды түрлері көрсетілген.

Жас маманға өз жұмысына өздік талдау жасап рефлексиялауға үлгі берілген.

Жас маманға ескертпе

1. Мектепке алғаш келгенде өзіңмен бірге портфолио әкелу Портфолионың ішінде:

- жеке іс парағы фотосымен

- түйіндеме

-жеке куәлігіңіздің немесе паспортыңыздың көшірмесі.

-дипломның бакалаврлік, магистрлік) көшірмесі қосымшасын (приложение) қоса беру

- өмірбаян

- қызметтік мінездеме егер басқа білім беру ұйымынан келген болсаңыз

-біліктілік санаты туралы куәлік (заңдылығы бойынша автоматты түрде берілген болса)

- біліктілікті арттыру қайта даярлау курсы сертификаттары (бар болса)

- еңбек кітапшасы (бар болса)

- соттылығы бар/жоқтығы жайлы анықтама (egov тан алу)

- мекен-жай туралы анықтама (egov тан алу)

- психодиспансерлік есепте жоқтығы туралы анықтама(egov тан алу)

- e-mail

-байланыс құралдары

2. Мектеп әкімшілігі мен қызметкерлерінің өзіңе қажетті мәліметтерін ал.

3. Өзіңмен бірге жұмыс істейтін шағын пән бірлестігі мүшелерімен танысып, мәлімет ал

4. Сағат санын біліп, сабақ кестесіне жаз.Сабақ кестесінің сызбалары

Цифрлы порталмен жұмыс

Күнделік кз толтыруға көмек

kundelik.kz қалай кіреміз https://www.youtube.com/watch?v=WkfdB6lNY5U

КТЖ толтыру нұсқаулығы https://www.youtube.com/watch?v=uJSacsxQMA4

КТЖ қалай тез толтыруға боладыhttps://www.youtube.com/watch?v=JPko-DUFF9c

kundelik.kz толтыруда 100% қалай жете аламыз https://www.youtube.com/watch?v=YSv_Sw8HaN8

kundelik.kz журналға баға қоюға https://www.youtube.com/watch?v=vcRrfYOCoS8

Қашықтықтан оқыту құралдары: онлайн кездесуге

синхронды оқыту үшін платформалары ZOOM, Google Meet, Skype,Mikrosoft Teams, You Tube, WizlQ

Қазақстан платформалары: Kundelik, Bilimland, Daryn Online, Online Mektep

Контенттерді жіберу үшін: Prezi, Slaide Share, Canva, Google Classroom – Google презентации, Padlet, Nearpod, Pear deck, Skreencast –O- Matic,

Бағалауды жүзеге асыруға қолдануға болады: kahoot, Quizizz, Quzlet, Wizer.me, Hapyak, Vialogues, Eddpuzzle, LearningApps

Мессенджерлер: WhatsApp, Telegram

Календарьлар: Google Календарь, Schoodle

06 сәуір 2020 жылы№130 бұйрық

Орта білім беру ұйымдарының педагогіне арналған күнтізбелік-тақырыптық жоспар

      ____________пәні___________сыныбы

      Аптасына:___сағат, барлығы:____сағат

      ______________

Бұйрығына 7-қосымша

Нысан

_____________________________

      (білім беру ұйымының атауы)

Орта білім беру ұйымдарының педагогіне арналған сабақ жоспары немесе қысқа мерзімді жоспар

      ___________________________________________

      (сабақтың тақырыбы)

      Сабақтың барысы

      Сабақ жоспарының аталған тармақтары міндетті болып табылады.Педагог пәннің ерекшілігі мен оқушылардың қажеттілігіне қарай қосымша элементтер енгізуге құқылы.

      ____________________________________________

      (білім беру ұйымының атауы)

Жиынтық бағалау жүргізу қорытындылары бойынша талдау туралы мәліметтер

      ______ тоқсан ____________ пәні бойынша

      Сынып: Оқушылар саны: Педагог: Мақсаты: ЖББ және ТББ нәтижелерін талдау

      1. ЖББ және ТББ нәтижелерін талдау білім алушылардың келесі білім деңгейін көрсетті: Жоғары (В): 85-100%, (білім алушылардың аты-жөнін көрсету)орта (С): 40-84%, білім алушылардың аты-жөнін көрсету)төмен й (Н): 0-39%, білім алушылардың аты-жөнін көрсету)

      2. Тапсырмаларды орындау барысында білім алушыларға туындаған қиындықтар тізбесі:

      ________________________________________________________________________________

      3. Тапсырмаларды орындау барысында білім алушыларға аталған қиындықтардың

      себептері: _______________________________________________________________________

      4. Жоспарланған түзету жұмысы:____________________________________________________

      Дата________________Педагогтің (Т.А.Ә.(болған жағдайда)____________

      ____________________________________________

      (білім беру ұйымының атауы)

Орта білім беру ұйымдарына арналған ата-аналары жиналысының хаттамасы

      Өткізілген күні_____________

      (жылы, күні, айы )

      Қатысқандар:_____ (тізім қоса тігіледі)

      Күн тәртібі:

      1. Тыңдалды:

      1. Қаралған мәселенің атауы.

      2.Сөйлегендер:

      1. (Т.А.Ә.(болған жағдайда) сөйлегендер сөзінің қысқаша мазмұны.

      3. Қаулы етті:

      1. Аталған мәселе бойынша шешім.

      Төраға _____________ (Т.А.Ә.(болған жағдайда)

      Хатшы_____________ (Т.А.Ә.(болған жағдайда)

      Қазақстан Республикасының Білім және ғылым министрлігі

      Суреттің орны

Орта білім беру ұйымдарына арналған білім алушының жеке іс қағазы

      Тегі _____________________________________________________________________

      Аты _____________________________________________________________________

      Әкесінің аты (болған жағдайда)_____________________________________________________

      Туған күні, айы, жылы ____________________________________________________________

     Мекен-жайы _____________________________________________________________________

     Тегі _____________________________________________________________________

     Аты _____________________________________________________________________

   Әкесінің аты (болған жағдайда) _____________________________________________________

      1. Жынысы: ер, әйел _______ (астын сызу)

      2.________________________________________________________________

      туған (күні, айы, жылы)

      Негізі:

      Туу туралы куәлік № ___ берілген күні ____ сериясы ____ №_______

      3. Әкесінің тегі, аты, әкесінің аты (болған жағдайда)

      __________________________________________________________________

      Шешесінің тегі, аты, әкесінің аты (болған жағдайда) ___________________________________

      немесе оларды алмастыратын адамның тегі, аты, әкесінің аты (болған жағдайда)

      __________________________________________________________________

      4. Ұлты _____________________________________________________________________

      5. Бірінші сыныпқа қабылданғанға дейін қай жерде тәрбиеленді/оқытылды/

      __________________________________________________________________

      6. Осы орта білім беру ұйымынан басқа орта білім беру ұйымына кету туралы мәліметтер

      (ауысқан орта білім беру ұйымының атын және қай сыныпқа қабылданғанын көрсету керек)

      __________________________________________________________________

      7. Орта білім беру ұйымынан кету туралы белгі (қашан, қайда, себептері)

      __________________________________________________________________

      8. Білім алушының мекен-жайы

      __________________________________________________________________

      9. Наградалары мен марапаттаулары

      __________________________________________________________________

      10. Қоғамдық жұмысқа, олимпиадаларға, конференцияларға түрлі жарыстарға және т.б.

      қатысуы туралы қысқаша мәліметтер

      __________________________________________________________________

      11. Оқытылған факультативтік курстар туралы мәліметтер

      __________________________________________________________________

      Ескерту: Білім алушының жеке іс қағазы (бұдан әрі – Жеке іс қағазы) орта білім беру ұйымына қабылданған кезден бастап мектеп бітіргенше (мектептен шыққанша) әрбір оқушыға жүргізіледі.

      10-11 (12) сынып оқушыларының білім алу кезеңінде негізгі орта мектепті бітіргені туралы аттестат Жеке іс қағазында болады.

      1-4 сынып оқушыларының жеке іс қағаздарын педагогтер, 5-11 (12) сыныптарда жетекшілері жүргізеді.

      Оқушылардың іс қағаздары білім алуы кезінде және мектепті бітіргеннен кейін үш жылға дейін сақталады.

      Жеке іс қағазға:

      1) Туу туралы аттестаттың көшірмесі;

      2) 2 дана 3х4 көлеміндегі фотосуреті;

      3) медициналық карта (мектепке қабылданған кезде талап етіледі) және мектептің медициналық кабинетінде сақталады;

      4) әрбір сыныптағы үлгерім табелі тіркеледі.

      Оқу жылының соңында Жеке іс қағазына барлық пәндер бойынша бағалары туралы жазбалар, оқушылардың жетістіктері мен босатқан сабақтарының саны жазылады.

      Бір мектептен екінші мектепке ауысқан кезде "_________мектептен кетті" деген жазба жазылып, директордың қолы қойылып, мөр басылып Жеке іс қағазы ата-анаға немесе өзге де заңды өкіліне беріледі.

      Алфавиттік кітапқа тіркеу үшін әрбір оқушының Жеке іс қағазы нөмірленеді.

      Жеке іс қағаздарының сақталуына мектеп директорының бұйрығымен бекітілген адам жауапты.

      Білім беру ұйымы электронды жүйеге қосылған жағдайда Жеке іс қағазы электрондық форматта толтырылады, оны қағаз түрінде толтыру талап етілмейді.

Критериалды бағалау рәсімдері бойынша Нұсқаулық

1.2.14 БЖБ және ТЖБ үшін тапсырмаларды мұғалімдер сыныптағы білім алушылардың ерекшеліктерін ескере отырып өз бетінше құрастырады. Басты талап-пән бойынша оқу бағдарламасының мазмұнына сәйкестігі. Үлгі үшін ұсынылған БЖБ және ТЖБ тапсырмаларын пайдалануға жол берілмейді Критериалды бағалау сұрақтары бойынша келесі дереккөздерге хабарласуға болады:

1. Қазақстан Республикасы Білім және ғылым министрінің 2008 жылғы 18 наурыздағы № 125 бұйрығымен бекітілген білім алушылардың үлгерімін ағымдағы бақылау, аралық және қорытынды мемлекеттік аттестаттау жүргізудің үлгі ережесі);

білім алушылардың үлгерімін ағымдағы бақылау, аралық және қорытынды мемлекеттік аттестаттау жүргізудің үлгі ережесін бекіту туралы «Қазақстан Республикасы Білім және ғылым министрінің 2008 жылғы 18 наурыздағы № 125 бұйрығына өзгерістер мен толықтырулар енгізу туралы»;

- Негізгі және жалпы орта мектеп мұғалімдеріне арналған критериалды бағалау бойынша басшылық: оқу-әдістемелік құрал; «НЗМ» ДББҰ, 2016;

4. «Назарбаев Зияткерлік мектептері» ДББҰ Жүйелік-әдістемелік кешені http://smk.edu.kz;

5. «Критериалды бағалау бойынша әдістемелік әзірлемелерді» білім беруді ғылыми-әдістемелік қамтамасыз ету. Әдістемелік құралдар ҰБА.Ы. Алтынсарин https://www.nao.kz сайтынан алуға болады.

6. «Білім алушылардың оқу жетістіктерін критериалды бағалау жүйесі» онлайн курсы https://academia.kz/ru/course/1;

Жас ұстазға нақыл сөз

• Ақырын жүріп,анық бас,
  Еңбегің кетпес далаға.
  Ұстаздық қылған жалықпас ,
  Үйретуден балаға.

• Абай Құнанбайұлы

• Нашар ұстаз шындықты қайталайды,жақсы ұстаз сол шындықты іздеп,табуға үйретеді.
  Адольф Дистервег
  …Түсінгендіктің шын белгісі-«иә» деген жауап емес,шәкірттің жүзіндегі қуаныш болып табылады.
  Абу-ль-Фарадж ал-Исфахани.
  Ұстаз ізденгіш болуы,ойлай білуі,қандай істі болсын,бар ынтасымен атқара білуі керек
  В. Маяковский.
  Ұстаз болу,яғни жақсы оқытушы болу үшін,оқытатыныңды да сүюің керек.
  В.О.Ключевский.
  Мен үшін жақсы мұғалім бәрінен де артық,өйткені мұғалім-мектептің жүрегі
  Ы.Алтынсарин
  Адамның адамгершілігі жақсы ұстаздан болады
  Абай Құнанбайұлы
  Мұғалім-зор тұлға,ол күннің құдіретті сәулесі іспетті.
  К.Д.Ушинский
  Мен өзімнің ұстазыма әкемнен кем қарыздар емеспін:әкемнен өмір алсам, ал Аристотельден өмірімді жақсы өткізу туралы білім алдым.
  Александр Македонский
  Ұстазы жақсының ұстамы жақсы
  Халық даналығы.
  Ұстазыңды атаңнан да әзіз тұт
  Халық даналығы.
  Мұғалім ісі сырттай қарапайым болғанмен – тарихтағы ең ұлы істің бірі
  К.Д.Ушинский
  Кімде-кім халқынан алмаса тәлім,
  Оны үйрете алмас ешбір мұғалім.
  Ж.Баласағұн.
  Басқаларды үйрете жүріп біз өзіміз үйренеміз.
  Сенека.
  Ұстаз… жаратылысынан өзіне айтылғанның бәрін жете түсінген, көрген, естіген және аңғарған нәрселердің бәрін жадында жақсы сақтайтын, ешнәрсені ұмытпайтын… алғыр да аңғарымпаз ақыл иесі…, мейлінше шешен, өнер-білімге құштар, аса қанағатшыл жаны асқақ және ар-намысын ардақтайтын, жақындарына да, жат адамдарына да әділ…, жұрттың бәріне… жақсылық пен ізгілік көрсетіп…қорқыныш пен жасқану дегенді білмейтін батыл, ержүрек болуы керек.
  Әл-Фараби
  Маған жақсы мұғалім бәрінен де қымбат, өйткені мұғалім – мектептің жүрегі.
  Ыбырай Алтынсарин
  Адамның адамшылдығы… жақсы ұстаздан болады.
  Абай Құнанбаев
  Мұғалімнің ұдайы жақсы оқитын балаларға ғана сүйсініп, ылғи соларды ғана оқытуы дұрыс емес.

• Мұхтар Әуезов
  Оқушы жастардың ең сенімді ұстазы, сыр жасырмай ашық айтатын адамы – мұғалім.
  Ғабит Мүсірепов
  Мұғалім өзінің білімділігімен, жүріс-тұрысымен, жайдары мінезімен, тіпті сырт пішіні, киген киімімен де оқушысына жақсы мағынада қатты әсер етеді.
  Мәлік Ғабдуллин
  Ұстаз деген ұлағатты атауды естігенде, күні бүгінге дейін өзімді шәкірттей сезінемін.
  Серке Қожамқұлов

• Егер мұғалім өз бойына іс пен шәкірттеріне деген сүйіспеншілікті біріктірген болса, ол – кемел ұстаз.

• К.Д.Ушинский
  Шәкірті жоқ ұстаз – мылқау ұстаз.
  Ыбырай Жақаев
  Егер мұғалім өн бойына, өз ісіне, шәкіртіне деген сүйіспеншілікті жинақтаса, ол – нағыз ұстаз.
  Л.Н.Толстой
  Мектептің жаны – мұғалім. Мұғалім қандай болса, мектеп сондай болмақшы. Яғни, мұғалім білімді болса, ол мектептен балалар көбірек білім алып шықпақшы. Солай болған соң, ең әуелі мектепке керегі – білімді, педагогика, методикадан хабардар, жақсы оқыта білетін мұғалім.
  Ахмет Байтұрсынов
  Қазақтың тағдыры, келешекте ел болуы да мектебінің қандай негізде құрылуына барып тіреледі. Мектебімізді таза, берік һәм өз жанымызға /қазақ жанына/ үйлесетін негізде құра білсек, келешегіміз үшін тайынбай-ақ серттесуге болады.
  Мағжан Жұмабаев
  Ұстаз болу – өз уақытын аямау, өзгенің бақытын аялау.
  Ж.Ж.Руссо
  Ұстаз – ұлы есім
  М.Әуезов
  Мұғалім өзінің білімін үздіксіз көтеріп отырғанда ғана мұғалім, оқуды, ізденуді тоқтатысымен оның мұғалімдігі де жойылады.
  К.Д.Ушинский
  Мұғалімдік мамандық – бұл адамтану, адамның күрделі және қызықты, шым-шытырығы мол рухани жан дүниесіне үңіле білу. Педагогикалық шеберлік пен педагогикалық өнер – ол даналықты жүректен ұға білу болып табылады
  В.А.Сухомлинский
  Егер балалар бірдемені түсінбейтін болса, онда оқытушы оларды кінәлауға тиісті емес, оларға түсіндіре алмай отырған өзін кінәлауға тиіс.
  Ы.Алтынсарин
  
  Жай мұғалім хабарлайды,
  Жақсы мұғалім түсіндіреді,
  Керемет мұғалім көрсетеді.
  Ұлы мұғалім шабыттандырады.
  Уильям Уорд,ағылшын ағартушысы.
  Даңқ пен абырой кенелуімде мен бір адамға қарыздармын ол- ұстазым Аристотель.
  Александр Македонский
  Ұстаз- ұлық емес,ұлы қызмет
  Бауыржан Момышұлы
  Мектеп- кеме,білім теңіз
  Қасым Аманжолов
  Мектепті сыйлағандықтан,мамандығын жан- тәнімен сүйгендіктен мұғалім ең алдымен өзінің интелектісін көтеруі керек, дүниеге деген көзқарастарын биіктетуі керек.
  Әбділда Тәжібаев.
  Мұғалім деген ат-қасиетті ат.Мұғалім деген аттан таза еңбекті сүйетін мамандық иесі деген сөзді ұғынады. Елдің надандығымен алысатын адам мұғалім.
  Сәбит Мұқанов.
  Халық – нағыз ұстаз.
  Халық даналығы.
  Ілім үйреніп,одан соң оны басқаларға үйретпеу-мол дүние жиып,оны керегіне жаратпай,көміп қойғанмен бірдей.
  Мұхамбет пайғамбар.
  Білімді бір сауыттан екінші сауытқа құйғандай біреудің ділінен екінші біреудің діліне қотара салуға болмайды.
  Платон
  Ештеңені білмейтін,ештеңені білуге талпынбайтын адамның жағдайы қиын.Өйткені оның бойында екі кесел бар:бірі-топастық,екіншісі-жалқаулық.
  Платон.
  Ұстаз талантты болса,
  Шәкірті талапты болады.
  Халық даналығы
  Мен барлық ұстаздарға былай ғибрат етемін:балалардағы білімге деген талап,ынта,құштарлық отын сөндіріп алмаңдар.Еңбек қуанышы еңбеккер адамның мақтаныш сезімін осы оттың тұтанар бірден-бір көзі.
  В.А.Сухомлинский.
  Мұғалім-зор тұлға,ол күннің құдіретті сәулесі сияқты.
  К.Д.Ушинский
  Мұғалім өз ісіне деген сүйіспеншілікті оқушыға деген сүйіспеншілікпен ұштастыра алғанда ғана шын мәніндегі мұғалім болмақ.
  Л.Н.Толстой
  Өзіңді қарапайым жылы лебізіңмен сыйлата білмесең,құр қаталдықтан түк те шықпайды.
  А.П.Чехов
  Қайратсыз ашу-тұл,
  Тұрлаусыз ғашық-тұл.
  Шәкіртсіз ғалым-тұл
  Абай
  Мұғалімге сөз өз ойын сапырылыстырып айту үшін берілмейді,басқаның ойына қозғау салу үшін беріледі.
  В.О.Ключевский
  Өзінің ақыл-ойын артықша бағалайтын адамды үйреткісі келетін кісі уақытты босқа шығындайды.
  Демокрит
  Тәрбиелеуде мұғалімнің өзінің не біліп,не істейтіні маңыздыөақ.бірақ оның ықпалымен шәкірттерінің не біліп,не істейтіні онан да маңыздырақ. Мұғалімдер,міне,осынысымен бағаланады.
  Цицерон
  Шәкірт болып көрмеген,ұстаз болып жарытпас.
  Боэций
  Өзінің ұстазынан асып түсуге талпынбаған шәкірт-бейшара.
  Леонардо да Винчи
  Тәрбиешіге үйреткеннен бұйрық беру әлдеқайда жеңіл.
  Д.Локк
  Басқаны үйреткен кісі қайталау арқылы меңгерген білімдерін нығайтумен ғана емес, пәнге үңілуге мүмкіндік алумен де өзін-өзі үйретеді. Сондықтан да асқан дарынды Иохим Форций өзі жайында:-не естіп,не оқысам да,соның бәрі тіпті бір айдың ішінде-ақ ойымнан шығып кетеді,ал басқаларға үйреткенімді өзімнің бес саусағымдай соншалық айқын білемін,- дейді екен.Сондықтан ол зор табыстарға жету үшін шәкірттеріне өздеріне шәкірттер тауып,оларға күн сайын өздері үйреніп жатқан нәрселерін үйретіп отыруды кеңес қылады.
  Ян Амос Коменский
  Жақсы ұстазға қандай қасиеттер тілеуге тиіспіз?Өзінің оқытатын пәнін терең білуді,адал да сезімтал жан дүниесі болуын…
  Д.Дидро
  Ана сүтін дене үшін табиғат әзірлейді, рух үшін оны біздің мұғалімдеріміз әзірлейді.
  Г.Лихтенберг
  Іске деген сүйіспеншілігі бар мұғалім жақсы мұғалім болады.Егер мұғалім шәкіртін әкесіндей,шешесіндей сүйетін болса,ол барлық кітаптарды оқыған,бірақ іске де,шәкірттеріне де сүйіспеншілігі жоқ мұғалімнен тәуір болмақ.Егер мұғалім өз бойында іс пен шәкірттеріне деген сүйіспеншілікті біріктірген болса,ол-кемел ұстаз.
  Л.Н.Толстой
  Мұғалімнің бүкіл мақтанышы-шәкірттерінде,өзі шашқан ұрықтарының өсіп-өнуінде.
  Д.И.Менделеев
  Мұғалімнің ең жауапты міндет орындайды-ол адамды қалыптастырады.
  М.И.Калинин
  Егер мұғалім өте беделді болса,онда бұл мұғалімнің әсерінің іздері кейбір адамдардың бойында бүкіл өмір бойы қалып қояды. Міне,сондықтан мұғалімнің өзіне құнтты болуы,өзінің мінезі-құлқы мен іс-әрекеттері,дүние жүзіндегі бірде-бір адамда болмайтындай,ең күшті бақылауда болатынын сезінуі өте маңызды.
  М.И.Калинин
  Өзінің шәкірттеріне еңбектен қуаныш табу қабілетін дарыта алатын мұғалім зор даңқа бөленуге тиіс.
  Э.Хаббард
  Жақсы мұғалімдер жақсы оқушыларды жасайды.
  М.В.Остроградский
  Мұғалімге сенім білдірмесе,оқу игі жеміс бере алмайды.
  Д.И. Менделеев
  Мен біздің жастарымыздың ежелгі заман философтарын оқуын қалар едім. Мұнан олар шәкірттердің ұстаздарына қандай ілтипатпен және құрметпен қарағанын көрер еді
  М.И.Калинин
  Басқаларды үйрете отырып, біздің өзіміз де үйренеміз.
  Сенека
  Педагог-жаңа ұрпаққа ғасырлар бойы жинақталған барлық бағалы дүниелерді беріп,жалған сенімдерді, кінәраттар мен кеселдерді бермеуге тиісті адам.
  А.В.Луначарский
  Тәрбиелеушінің өзі-ақылдың,үлкен ұстамдылықтың,мейірімділіктің,биік адамгершілік көзқарастың иесі болуға тиіс.
  М.П.Драгоманов
  Мұғалім,егер ол адал болса,әрқашан зейінді шәкірт те болуға тиіс.
  М.Горький
  Үйренбейтін немесе аз үйренетін мұғалім-жаман мұғалім.
  М.Горький
  Ғылымды күшті меңгерген және оны сүйетін мұғалім ғана өз шәкірттерінің бәріне жемісті ықпал жасайтын болады.
  Д.И.Менделеев