Тақырыбы: Күн тәртібі, таңғы жаттығу және сергу.

Мектеп:№

Уақыты:

Мұғалімнің аты – жөні:

Сынып:

Қатысқандар саны:

Қатыспағандар:

Осы сабақты меңгеруге көмектесетін оқу мақсаттары

1.3.3.3. Дене жаттығуларын орындау кезінде организмдегі физикалық өзгерістерді анықтау.

Сабақтың мақсаты

Барлық оқушылар орындай алады:

Зал кеңістігінде бағдарлану.

Біреуден, екеуден сапта, залдың ортасы арқылы жүру.

Тынысын тежемей, баяу қарқынмен жүгіру.

Жүгіруден кейін тынысын қалпына келтіру.

Ережені сақтап және рөлдік іс – қимылдарын орындап, ойын ойнау.

Оқушылардың көпшілігі орындай алады:

Дене жаттығуларынан кейін денедегі өзгерістерді анықтау.

Ұзақ жеңіл қалықтап, қолдарды кең сермеп, кең және қысқа адыммен, қысқа әрі жиі адымымен жүгіру.

Орыннан биіктікке (30 см) секіру.

Табандар арасына қысылған доппен жүру.

Кейбір оқушылар орындай алады:

Құрсауды пайдаланып, организмге ең аз және ең жоғары жүктемемен жаттығулар орындау.

Тілдік мақсаттар

Оқушылар дене жаттығуларын орындау кезінде организмдегі физикалық өзгерістерді анықтап, ең жоғары жүкьемелер - жүгіру, секіру, қозғалыс ойынынан кейін организм ресурстарын қалпына келтіру тәсілдері туралы айта алады.

Пәндік лексика және терминология:

Қозғалыс белсенділігі, ширығу, босаңсыту, тонус, жүрек соғысы, өепе, тыныс алу, тамыр соғысы, бұлшық еттер, аэробтық жаттығулар, сониторинг.

Талқылауға арналған сұрақтар:

Қандай жаттығулар аэробтық деп аталады?

Жаңа идеялар ойлап тапқан кезде қиындықтар туындадыма?

Аэробтық жаттығулар үшін қандай жабдық пайдалануға болады?

Осындай жаттығулардан кейін өздеріңді қалай сезінесіңдер?

Өздеріңді батты сезінесіңдер ме?

Ыстықтап терлейсіңдер ме?

Неге екенін айта аласыңдарма?

Неліктен жүректерің мен өкпелерің қаттырақ жұмыс істей бастады?

Неліктен аэробтық жаттығулардан кейін жүректерің қатты соғады?

Осындай жаттығулардан кейін денеде қандай өзгерістер байқалады?

Қозғалыс белсенділігі мен организмдегі өзгерістер арасында қандай байланыс бар екенін айта аласыңдар ма?

Алдын – ала оқыту

Жоспар:

Уақыт шеңбері

Жоспарланған іс - әрекет

Ресурстар

0-3 минут

4-6

(Ұ) оқушыларға әртүрлі дене жаттығуларын орындау кезінде организмдегі физикалық өзгерістерді - тыныс алу, жүрек соғысы жылдамдығы, қызуды бақылауды ұсынады. Жаттығуларды бастамас бұрын таңдалған оқушының жүрек тамыры соғысының жылдамдығын, жүрек соғысы мен қызуын өлшеп, оқушылармен бірге көрсеткіштердің әрқайсысы бойынша график құрыңыз. Әр жаттығудан кейін өзгерістерді енгізіп, сыртқы өзгерістерге (сырт келбеті, тер, тыныс тарылуы, қозғалыстың бәсеңдеуі) назар аударыңыз.

Кең, бос кеңістік.

Мониторингеке арналған магнитті тақталар.

7 – 15

16 – 24

25 – 30

31- 35

Аэробтық жүктеме кезінде бүкіл дененің қозғалатынын түсіндіреді. Жаттығу орындалған кезде біраз уақыт өткеннен кейін тыныс ауырлайды., яғни өкпе мен жүрек қан арқылы бұлщық еттерге оттегі беру үшін қатты жұмыс істейді.

Баяу қарқынмен жүгіру. Кең және қысқа адыммен жүгіру -

Ұзақ жеңіл қалықтап, қолдарды кең сермеп, қысқа және жиі жүгіріс адымымен жүгіру.

«Лифт» - тынысты қалпыеа келтіру

Алақаныңды ішіңе қой. Ішіңді үйдің бірінші қабаты екен деп елестет. Одан сәл жоғары асқазан - үйдің екінші қабаты орналасқан. Алақаныңды осы жерде ұстап тұр. Енді алақаныңды кеудеңе қойып оны үйдің үшінші қабаты ретінде елестет.

Дайындалыңдар, біз «лифтімен жүреміз». Ауа бірінші қабатқа - ішке дейін жеткенше ауызбен баяу және терең деп тарт. Тынысыңды теже. Ауызбен дем шығар. Ауа бір қабат жоғары - асқазанға дейін жеткенше ішке дем тарт. Тынысыңды теже. Ауызбен дем шығар . тағы бір рет ішке дем тартып «лифтіні тағы «бір қабатқа - кеудеге дейін көтер». Тынысыңды теже. Ауызбен дем шығар. Дем шығарған кезде ширығу мен толқу лифт есігінен шықанндай денеден шықаннын сезінесің.

(Ұ) Шеңбермен жаттығу жасау

Оқушыларға шеңберді пайдалана отырып организмге ең төмен және ең жоғары жүктемемен жаттығулар (шеңберді белге, қолға айналдыру, еденде тігінен тұрған шеңберді айналдыру, саусақтармен айналдыру, шеңбер арқылы секіру түрлері) көрсетуді ұсынады. Осы ойларды бейімдеп, организмдегі өзгерістерді атап көрсетеді.

(Ұ) Орыннан биіктікке секіру – (30 см)

Бүкіл сынып қарсы жаққа өткенге дейін кедергіге (керілген жіп) жақындап, оның үстінен секіріп өтіп, келесіге жақындайды. Нұсқау: секірудің ең жоғары нүктесінде бүгілген аяқ тізелерін барынша бауырға тартып, одан кейін аяқтарды жылдам түзетіп, қолдарды сермей отырып, аяқпен барынша жұмсақ түсу қажет.

Жерге түскеннен кейін бүкіл табанмен тұрып, бойды тіктеу білігіне назар аударады.

(Ұ) «Аңшылар» қозғалыс ойыны

Ойыншылар екі топқа - «аңшылар» иен «қасқырларға» бөлінеді. «Қасқырлар» диаметрі шамамен 4 м шағын шеңбер ішінде, ал аңшылар оның сыртында болады.

«Аңшылар» орнынан қозғалмай, бұйрық бойынша шеңбер ішіндегі «қасқырларды » кезек – кезек доппен «атқылай» бастайды. «Қасқырлар» да орнынан қозғалмай доптан құтылу амалдарын жасайды – еңкейеді, бүгіледі, доптарды ұстап алуға болады.

«Аңшылар» әр тигізген доп үшін 1 ұпай алады. Ал егер «қасқырлар» бірі допты ұстап алса, «аңшылардың» жинаған ұпайлары «күйіп кетеді» . лақтыру саны доптар санына тең болады. Лақтыру аяқталғаннан кейін «аңшылар» мен «қасқырлар» орын алмасады. Ұпайды көбірек жинаған топ жеңімпаз болады.

(Ұ,Ө,К) «Иықтан түскен жүк»

Шаршап - шалдығып жатып тыныққың келгенімен тағы да жұмыс істеу керек болса, «иықтағы жүгіңді» түсір. Аяқты бір – бірінен алшақ қойып тұр, иықтарыңды көтер. Оларды артқа тартып, түсір. Осылай 5-6 рет істесең жеңілдеп қаласың. Оқушылармен бірге алынған мониторинг деректерін көруді ұсынады, қозғалыс белсенділігінңң организмдегі өзгерістерге әсерін талқылайды. Ең жоғары жүктеме - секіру жүгіру, қимыл қозғалыс ойындарынан кейін организм ресірстарын қалпына келтіру тәсілдері туралы айтуды ұсынады.

Әр оқушыға арналған диаметрі 50 см шеңберлер.

30 см биіктікте тартылған жіптер.

Қосымша ақпарат

Саралау – Сіз қалай көбірек қолдау көрсетуді жоспарлайсыз? Қабілеті жоғары балалардың алдына қандай міндет қоюды көздейсіз?

Бағалау – балалардың материалды меңгеру деңгейін қалай тексеруді жоспарлайсыз?

Пәнаралық байланыс

Денсаулық пен қауіпсіздікті тексеру

АТК – мен байланыс

Құндылықтармен байланыс

Денедегі өзгерістерді айқындау тәсілдерін қолдану. Құрсау пайдаланып, организмге ең аз және ең жоғары жүктемемен жаттығулар көрсету. Шайбаны еркін бағытта қозғалту кезінде кеңістік, нысана денені бақылауды көрсету.

Кең және ұсақ адыммен – ұзақ жеңіл қалықтап, қолдары кең құлаштап қозғалтып қысқа әрі жиі жүгіріс адымымен жүгіру. Шеңбер құрып тұрып жаттығуларды бейімдейді.

«Таным» пәнімен байланыс.